Danıştay12. Daireİdare Hukukuİş Hukuku
Danıştay 12. Daire E.2022/2550 K.2025/2860
Özet: Uyuşmazlık, davacının güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlanması nedeniyle 696 sayılı Kanun kapsamında yasal haklarının tazmini talebine ilişkin idari dava sürecidir. Mahkeme, yasaldır ancak idari işlemin yasal dayanağı iptal edilmiş olduğu gerekçesiyle, davacının maddi tazminat talebini reddetti ve muvafakatıyla temyiz kararını onayladı.
T.C. DANIŞTAY ONİKİNCİ DAİRE
Esas No: 2022/2550
Karar No: 2025/2860
TEMYİZ EDEN (DAVALI): ... Valiliği
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI): ...
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: İstanbul ili, ... Huzurevi Müdürlüğünde 696 sayılı KHK kapsamında 4/D statüsünde sürekli işçi kadrosunda görev yapan davacının, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz değerlendirilmesi nedeniyle 696 sayılı KHK'nın 23. ve 24. maddeleri uyarınca iş akdinin feshine ilişkin işlemin iptali ile 6.000-TL ücret, 1.000-TL prim, 1.000-TL mesai ücreti, 1.000-TL sosyal yardım ödemesi ve 1.000-TL ikramiye olmak üzere toplam 10.000-TL maddi tazminatın (ıslahla 71.172,61-TL) yasal faiziyle ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu işlemin yasal dayanağı olan 657 sayılı Kanun'un 48. maddesinin birinci fıkrasının (A) bendine eklenen (8) numaralı alt bendinde yer alan Devlet memurluğuna alımlarda güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması gerektiğine ilişkin düzenlemenin Anayasa Mahkemesi kararı ile iptal edilmesi karşısında; davacının güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlandığı gerekçesiyle, sürekli işçi kadrosuna geçirilme talebinin reddine ilişkin dava konusu işlemin bu yönüyle hukuka aykırı olduğu; Anayasa'nın 125. maddesi uyarınca idarenin, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu, davacının açıkta kaldığı sürelere ilişkin olarak yoksun kaldığı parasal haklarına ilişkin isteminin karşılanması gerektiği, idari işlem veya eylemlerden dolayı uğranılan zararın tazmini istemiyle açılan davalarda uygulanacak yasal faizin başlangıç tarihi olarak idareye başvuru tarihinin, başvurunun bulunmaması halinde ise dava tarihinin esas alınması gerektiği, ıslah edilen kısım için ıslah tarihi itibariyle hesaplanması gerektiği, taleple bağlılık ilkesi uyarınca, maddi tazminat tutarından 10.000,00 TL'sinin ilk dava tarihi olan 16/08/2018 tarihinden itibaren, geriye kalan 61.172,61 TL'sinin ise ıslah dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği 14/04/2021 tarihi itibariyle yasal faizin işletilmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle mahrum kalınan 71.172,61 TL maddi tazminatın, 10.000,00 TL'sinin ilk dava tarihi olan 16/08/2018 tarihinden itibaren, geriye kalan 61.172,61 TL'sinin ise ıslah dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği 14/04/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Tespit komisyonu tarafından yapılan değerlendirme ile davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz değerlendirilmesi nedeniyle görevine son verilmesine ilişkin dava konusu işlemin, işlem tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerine göre tesis edildiği belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ..
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Bununla birlikte, Anayasa Mahkemesince verilen iptal kararı, ilgililer hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılamayacağı yönünde olmayıp aksine, kararda; kamu görevinde çalıştırılacak kişiler hakkında, Anayasa'nın 129. maddesi uyarınca kamu hizmetinin etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini teminen güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması yönünde düzenlemeler getirilmesinin kanun koyucunun takdir yetkisinde olduğu hususu açıkça belirtilmiştir.
Nitekim, dava konusu uyuşmazlık temyiz aşamasında iken 17/04/2021 tarih ve 31457 sayılı Resmi Gazete'de, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu yayımlanarak yürürlüğe konulmuş olup, davalı idarece; davacı hakkında, anılan Kanunun 3. maddesi hükümleri çerçevesinde yeniden bir değerlendirme yapılabileceği de kuşkusuzdur.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kaldığı 71.172,61-TL maddi tazminatın, 10.000,00-TL'sinin ilk dava tarihi olan 16/08/2018 tarihinden itibaren, geriye kalan 61.172,61-TL'sinin ise ıslah dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği 14/04/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen açıklama ile ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, kesin olarak, 02/06/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Esas No: 2022/2550
Karar No: 2025/2860
TEMYİZ EDEN (DAVALI): ... Valiliği
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI): ...
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: İstanbul ili, ... Huzurevi Müdürlüğünde 696 sayılı KHK kapsamında 4/D statüsünde sürekli işçi kadrosunda görev yapan davacının, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz değerlendirilmesi nedeniyle 696 sayılı KHK'nın 23. ve 24. maddeleri uyarınca iş akdinin feshine ilişkin işlemin iptali ile 6.000-TL ücret, 1.000-TL prim, 1.000-TL mesai ücreti, 1.000-TL sosyal yardım ödemesi ve 1.000-TL ikramiye olmak üzere toplam 10.000-TL maddi tazminatın (ıslahla 71.172,61-TL) yasal faiziyle ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu işlemin yasal dayanağı olan 657 sayılı Kanun'un 48. maddesinin birinci fıkrasının (A) bendine eklenen (8) numaralı alt bendinde yer alan Devlet memurluğuna alımlarda güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması gerektiğine ilişkin düzenlemenin Anayasa Mahkemesi kararı ile iptal edilmesi karşısında; davacının güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlandığı gerekçesiyle, sürekli işçi kadrosuna geçirilme talebinin reddine ilişkin dava konusu işlemin bu yönüyle hukuka aykırı olduğu; Anayasa'nın 125. maddesi uyarınca idarenin, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu, davacının açıkta kaldığı sürelere ilişkin olarak yoksun kaldığı parasal haklarına ilişkin isteminin karşılanması gerektiği, idari işlem veya eylemlerden dolayı uğranılan zararın tazmini istemiyle açılan davalarda uygulanacak yasal faizin başlangıç tarihi olarak idareye başvuru tarihinin, başvurunun bulunmaması halinde ise dava tarihinin esas alınması gerektiği, ıslah edilen kısım için ıslah tarihi itibariyle hesaplanması gerektiği, taleple bağlılık ilkesi uyarınca, maddi tazminat tutarından 10.000,00 TL'sinin ilk dava tarihi olan 16/08/2018 tarihinden itibaren, geriye kalan 61.172,61 TL'sinin ise ıslah dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği 14/04/2021 tarihi itibariyle yasal faizin işletilmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle mahrum kalınan 71.172,61 TL maddi tazminatın, 10.000,00 TL'sinin ilk dava tarihi olan 16/08/2018 tarihinden itibaren, geriye kalan 61.172,61 TL'sinin ise ıslah dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği 14/04/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Tespit komisyonu tarafından yapılan değerlendirme ile davacının güvenlik soruşturmasının olumsuz değerlendirilmesi nedeniyle görevine son verilmesine ilişkin dava konusu işlemin, işlem tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerine göre tesis edildiği belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ..
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Bununla birlikte, Anayasa Mahkemesince verilen iptal kararı, ilgililer hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılamayacağı yönünde olmayıp aksine, kararda; kamu görevinde çalıştırılacak kişiler hakkında, Anayasa'nın 129. maddesi uyarınca kamu hizmetinin etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini teminen güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması yönünde düzenlemeler getirilmesinin kanun koyucunun takdir yetkisinde olduğu hususu açıkça belirtilmiştir.
Nitekim, dava konusu uyuşmazlık temyiz aşamasında iken 17/04/2021 tarih ve 31457 sayılı Resmi Gazete'de, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu yayımlanarak yürürlüğe konulmuş olup, davalı idarece; davacı hakkında, anılan Kanunun 3. maddesi hükümleri çerçevesinde yeniden bir değerlendirme yapılabileceği de kuşkusuzdur.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kaldığı 71.172,61-TL maddi tazminatın, 10.000,00-TL'sinin ilk dava tarihi olan 16/08/2018 tarihinden itibaren, geriye kalan 61.172,61-TL'sinin ise ıslah dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği 14/04/2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen açıklama ile ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, kesin olarak, 02/06/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.