Danıştay10. Daireİdare Hukuku · ön sınıflandırma
Danıştay 10. Daire E.2020/5311 K.2024/2401
T.C. DANIŞTAY ONUNCU DAİRE
Esas No: 2020/5311
Karar No: 2024/2401
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ
İSTEYEN (DAVACILAR): Kendi adlarına asaleten ...'a velayeten
... ve ...
VEKİLİ: Av. ...
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ
İSTEYEN (DAVALI): ... Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ: Hukuk Müşaviri Av. ...
İSTEMLERİN_KONUSU: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının düzeltilerek onanmasına dair Danıştay Onuncu Dairesinin 18/02/2020 tarih ve E:2019/9882, K:2020/593 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca taraflarca aleyhlerine olan kısımlarının düzeltilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacılar tarafından,...ile ...'ın 07/06/2002 tarihinde Kocaeli Devlet Hastanesinde gerçekleşen doğum ile dünyaya gelen müşterek çocukları ...'ın doğumu akabinde çocuğun kan grubunun yanlış tespit edilmesi ile anne ve bebek arasındaki kan uyuşmazlığının tespit edilememesi nedeniyle tedavinin gecikmesi sonucu çocuğun %100 engelli hale gelmesinde davalı idarenin hizmet kusuru bulunduğundan bahisle ... için miktar artırımı sonrası güncellenen 1.332.105,00 TL maddi, yine miktar artırımı sonrası güncellenen 100.000,00 TL manevi, anne ve baba için ayrı ayrı 25.000,00'er TL manevi olmak üzere toplam 1.482.105,00 TL tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince, Mahkemelerinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının Danıştay (Kapatılan) Onbeşinci Dairesinin 22/02/2018 tarih ve E:2017/1107, K:2018/2049 sayılı kararı ile "bakıcı giderlerine ilişkin kısmı ile miktar artırımı ile artırılan manevi tazminat miktarının kabulüne ilişkin kısmının" bozulması üzerine bozma kararına uyularak yenilen yapılan inceleme neticesinde davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, bakıcı giderleri yönünden davacıların bakıcı giderlerinin tamamının peşin olarak ödenmesi talebinin reddine, olay tarihinden (07/06/2002) iş bu mahkeme kararının verildiği tarihe kadar (21/02/2019) olan ve aylık brüt asgari ücret üzerinden hesaplanan 184.893,63 TL bakıcı giderinin miktar artırım dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği 29/08/2016 tarihinden itibaren davalı idarece hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalı idare tarafından davacılara ödenmesine, miktar artırımı ile artırılan manevi tazminat tutarı yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
Daire kararının özeti: Tarafların temyiz başvuruları üzerine Danıştay Onuncu Dairesince, İdare Mahkemesi kararının nispi karar harcının haklılık oranında paylaştırılmasına ilişkin kısmı ile reddedilen bakıcı giderine dair vekalet ücretine hükmedilmesine ilişkin kısım dışındaki bölümlerinin onanması, anılan kısımların ise düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.
KARAR DÜZELTME
TALEP_EDENLERİN_İDDİALARI: Davacılar tarafından, Mahkeme kararının hakkaniyete aykırı olduğu, bakıcı giderlerinin peşin ödenmemesi konusundaki uygulamanın yerinde olmadığı, tazminat hesabında idarenin iş gücü kaybı açısından 2019 asgari ücret verilerine göre ayrıca bilirkişi incelemesi yapılması ve bu rapora dayanılarak yeni bir karar verilmesi gerekirken bu incelemenin yapılmadığı, davalı idare tarafından, hizmet kusuru bulunmadığından tazmin şartlarının oluşmadığı ileri sürülmüştür.
TARAFLARIN_SAVUNMALARI: Davalı idare tarafından, davacıların karar düzeltme isteminin reddi gerektiği savunulmakta olup davacılar tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ: Davalı idarenin karar düzeltme isteminin reddi, davacıların karar düzeltme isteminin kabulü ile Mahkeme kararının miktar artırılan kısım ile birlikte toplamda hükmedilen 184.893,63 TL bakıcı giderine işletilecek yasal faizin başlangıç tarihine ilişkin kısmı yönünden de düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Davalı idarenin Karar Düzeltme İsteminin İncelenmesi:
Danıştay dava daireleri ile İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurullarının temyiz üzerine verilen kararları hakkında, ancak 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmaya devam edilen) 54. maddesinde yazılı nedenlerle kararın düzeltilmesi istenebilir.
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde öne sürülen hususlar ise, anılan maddede yazılı nedenlerden hiçbirine uymamaktadır.
Bu nedenle, davalı idarenin kararın düzeltilmesi isteminin reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Davacıların karar düzeltme isteminin İncelenmesi;
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
2577 sayılı Kanun'un 13. maddesinde, idari eylemlerden hakları ihlal edilmiş olanların dava açmadan önce, bu eylemleri yazılı bildirim üzerine veya başka suretle öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl ve her halde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde idareye başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemeleri gerektiği kuralı yer almakta olup, anılan maddede, idari eylemler nedeniyle uğranılan zararın tazmini için idareye başvuruda bulunulmasının, dava ön şartı olarak öngörülmesi ve zararın idare tarafından en erken bu tarihte sulhen ödenebilecek olması nedeniyle yargı yerince hükmedilecek tazminat miktarına, ön karar için idareye yapılan başvuru tarihi, görevli olmayan adli yargıda dava açılması halinde adli yargıda dava açıldığı tarih itibarıyla yasal faiz uygulanması, Danıştay’ın içtihatlarıyla kabul edilmiştir.
Kanun'un 16. maddesinin 4. fıkrasına 30/04/2013 tarihinde yürürlüğe giren 6459 sayılı Kanun'un 4. maddesi ile, “Ancak, tam yargı davalarında dava dilekçesinde belirtilen miktar, süre veya diğer usul kuralları gözetilmeksizin nihai karar verilinceye kadar, harcı ödenmek suretiyle bir defaya mahsus olmak üzere artırılabilir ve miktarın artırılmasına ilişkin dilekçe otuz gün içinde cevap verilmek üzere karşı tarafa tebliğ edilir.” cümlesi; aynı Kanun'un Geçici 7. maddesiyle de, “Bu maddeyi ihdas eden Kanunla, bu Kanunun 16. maddesinin dördüncü fıkrasına eklenen hüküm, kanun yolu aşaması dahil, yürürlük tarihinde derdest olan davalarda da uygulanır.” cümlesi eklenmiştir.
Aktarılan düzenlemeyle, nihai karar verilinceye kadar harcı ödenmek ve bir defaya mahsus olmak üzere, “süre veya diğer usul kuralları gözetilmeksizin” dava dilekçesinde gösterilen tazminat miktarının artırılmasına imkan verilmektedir. Böylelikle, artırılan miktar açısından da dava dilekçesinin verildiği tarihteki hukuksal koşullar geçerli bulunmaktadır.
Yapılan bu açıklamalar karşısında, miktar artırımına ilişkin dilekçenin yeni bir dava niteliğinde olmayıp mevcut davada talep edilen tazminat miktarının miktar artırım suretiyle artırımına olanak sağlayan yasal bir hakkın kullanımına ilişkin olduğu da göz önünde bulundurulduğunda, artırılan tazminat miktarı yönünden davanın kabul edilmesi halinde, yasal faizin başlangıcının bu miktar yönünden de, idarenin uyuşmazlığın esasında ihtilafa, bir başka anlatımla temerrüde düştüğü tarih olduğu; aksi bir durumun hakkaniyete aykırı olacağı sonucuna varılmaktadır.
Bu durumda, artırılan maddi tazminat miktarı bakımından da, idareye başvuru tarihi olan 14/07/2004 tarihinden itibaren faiz yürütülmesi gerektiğinden, İdare Mahkemesince verilen gerekçeli kararın hüküm fıkrasının "Olay tarihinden (07/06/2002) işbu mahkeme kararının verildiği tarihe kadar (21/02/2019) olan ve aylık brüt asgari ücret üzerinden hesaplanan 184.893,63 TL bakıcı giderinin ıslah dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği 29/08/2016 tarihinden itibaren davalı idarece hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalı idare tarafından davacılara ödenmesine" ilişkin ibaresinin "Olay tarihinden (07/06/2002) işbu mahkeme kararının verildiği tarihe kadar (21/02/2019) olan ve aylık brüt asgari ücret üzerinden hesaplanan 184.893,63 TL bakıcı giderinin davalı idareye başvuru tarihi olan 14/07/2004 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacılara ödenmesine" şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin karar düzeltme isteminin REDDİNE,
2. Davacıların karar düzeltme isteminin KABULÜNE,
3. ... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının yukarıda belirtildiği şekilde "yasal faizin başlangıç tarihi" yönünden de DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
4. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin istemleri halinde iadesine,
5. Dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 04/06/2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Esas No: 2020/5311
Karar No: 2024/2401
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ
İSTEYEN (DAVACILAR): Kendi adlarına asaleten ...'a velayeten
... ve ...
VEKİLİ: Av. ...
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ
İSTEYEN (DAVALI): ... Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ: Hukuk Müşaviri Av. ...
İSTEMLERİN_KONUSU: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının düzeltilerek onanmasına dair Danıştay Onuncu Dairesinin 18/02/2020 tarih ve E:2019/9882, K:2020/593 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca taraflarca aleyhlerine olan kısımlarının düzeltilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacılar tarafından,...ile ...'ın 07/06/2002 tarihinde Kocaeli Devlet Hastanesinde gerçekleşen doğum ile dünyaya gelen müşterek çocukları ...'ın doğumu akabinde çocuğun kan grubunun yanlış tespit edilmesi ile anne ve bebek arasındaki kan uyuşmazlığının tespit edilememesi nedeniyle tedavinin gecikmesi sonucu çocuğun %100 engelli hale gelmesinde davalı idarenin hizmet kusuru bulunduğundan bahisle ... için miktar artırımı sonrası güncellenen 1.332.105,00 TL maddi, yine miktar artırımı sonrası güncellenen 100.000,00 TL manevi, anne ve baba için ayrı ayrı 25.000,00'er TL manevi olmak üzere toplam 1.482.105,00 TL tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince, Mahkemelerinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının Danıştay (Kapatılan) Onbeşinci Dairesinin 22/02/2018 tarih ve E:2017/1107, K:2018/2049 sayılı kararı ile "bakıcı giderlerine ilişkin kısmı ile miktar artırımı ile artırılan manevi tazminat miktarının kabulüne ilişkin kısmının" bozulması üzerine bozma kararına uyularak yenilen yapılan inceleme neticesinde davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, bakıcı giderleri yönünden davacıların bakıcı giderlerinin tamamının peşin olarak ödenmesi talebinin reddine, olay tarihinden (07/06/2002) iş bu mahkeme kararının verildiği tarihe kadar (21/02/2019) olan ve aylık brüt asgari ücret üzerinden hesaplanan 184.893,63 TL bakıcı giderinin miktar artırım dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği 29/08/2016 tarihinden itibaren davalı idarece hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalı idare tarafından davacılara ödenmesine, miktar artırımı ile artırılan manevi tazminat tutarı yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
Daire kararının özeti: Tarafların temyiz başvuruları üzerine Danıştay Onuncu Dairesince, İdare Mahkemesi kararının nispi karar harcının haklılık oranında paylaştırılmasına ilişkin kısmı ile reddedilen bakıcı giderine dair vekalet ücretine hükmedilmesine ilişkin kısım dışındaki bölümlerinin onanması, anılan kısımların ise düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.
KARAR DÜZELTME
TALEP_EDENLERİN_İDDİALARI: Davacılar tarafından, Mahkeme kararının hakkaniyete aykırı olduğu, bakıcı giderlerinin peşin ödenmemesi konusundaki uygulamanın yerinde olmadığı, tazminat hesabında idarenin iş gücü kaybı açısından 2019 asgari ücret verilerine göre ayrıca bilirkişi incelemesi yapılması ve bu rapora dayanılarak yeni bir karar verilmesi gerekirken bu incelemenin yapılmadığı, davalı idare tarafından, hizmet kusuru bulunmadığından tazmin şartlarının oluşmadığı ileri sürülmüştür.
TARAFLARIN_SAVUNMALARI: Davalı idare tarafından, davacıların karar düzeltme isteminin reddi gerektiği savunulmakta olup davacılar tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ: Davalı idarenin karar düzeltme isteminin reddi, davacıların karar düzeltme isteminin kabulü ile Mahkeme kararının miktar artırılan kısım ile birlikte toplamda hükmedilen 184.893,63 TL bakıcı giderine işletilecek yasal faizin başlangıç tarihine ilişkin kısmı yönünden de düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Davalı idarenin Karar Düzeltme İsteminin İncelenmesi:
Danıştay dava daireleri ile İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurullarının temyiz üzerine verilen kararları hakkında, ancak 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmaya devam edilen) 54. maddesinde yazılı nedenlerle kararın düzeltilmesi istenebilir.
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde öne sürülen hususlar ise, anılan maddede yazılı nedenlerden hiçbirine uymamaktadır.
Bu nedenle, davalı idarenin kararın düzeltilmesi isteminin reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Davacıların karar düzeltme isteminin İncelenmesi;
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
2577 sayılı Kanun'un 13. maddesinde, idari eylemlerden hakları ihlal edilmiş olanların dava açmadan önce, bu eylemleri yazılı bildirim üzerine veya başka suretle öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl ve her halde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde idareye başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemeleri gerektiği kuralı yer almakta olup, anılan maddede, idari eylemler nedeniyle uğranılan zararın tazmini için idareye başvuruda bulunulmasının, dava ön şartı olarak öngörülmesi ve zararın idare tarafından en erken bu tarihte sulhen ödenebilecek olması nedeniyle yargı yerince hükmedilecek tazminat miktarına, ön karar için idareye yapılan başvuru tarihi, görevli olmayan adli yargıda dava açılması halinde adli yargıda dava açıldığı tarih itibarıyla yasal faiz uygulanması, Danıştay’ın içtihatlarıyla kabul edilmiştir.
Kanun'un 16. maddesinin 4. fıkrasına 30/04/2013 tarihinde yürürlüğe giren 6459 sayılı Kanun'un 4. maddesi ile, “Ancak, tam yargı davalarında dava dilekçesinde belirtilen miktar, süre veya diğer usul kuralları gözetilmeksizin nihai karar verilinceye kadar, harcı ödenmek suretiyle bir defaya mahsus olmak üzere artırılabilir ve miktarın artırılmasına ilişkin dilekçe otuz gün içinde cevap verilmek üzere karşı tarafa tebliğ edilir.” cümlesi; aynı Kanun'un Geçici 7. maddesiyle de, “Bu maddeyi ihdas eden Kanunla, bu Kanunun 16. maddesinin dördüncü fıkrasına eklenen hüküm, kanun yolu aşaması dahil, yürürlük tarihinde derdest olan davalarda da uygulanır.” cümlesi eklenmiştir.
Aktarılan düzenlemeyle, nihai karar verilinceye kadar harcı ödenmek ve bir defaya mahsus olmak üzere, “süre veya diğer usul kuralları gözetilmeksizin” dava dilekçesinde gösterilen tazminat miktarının artırılmasına imkan verilmektedir. Böylelikle, artırılan miktar açısından da dava dilekçesinin verildiği tarihteki hukuksal koşullar geçerli bulunmaktadır.
Yapılan bu açıklamalar karşısında, miktar artırımına ilişkin dilekçenin yeni bir dava niteliğinde olmayıp mevcut davada talep edilen tazminat miktarının miktar artırım suretiyle artırımına olanak sağlayan yasal bir hakkın kullanımına ilişkin olduğu da göz önünde bulundurulduğunda, artırılan tazminat miktarı yönünden davanın kabul edilmesi halinde, yasal faizin başlangıcının bu miktar yönünden de, idarenin uyuşmazlığın esasında ihtilafa, bir başka anlatımla temerrüde düştüğü tarih olduğu; aksi bir durumun hakkaniyete aykırı olacağı sonucuna varılmaktadır.
Bu durumda, artırılan maddi tazminat miktarı bakımından da, idareye başvuru tarihi olan 14/07/2004 tarihinden itibaren faiz yürütülmesi gerektiğinden, İdare Mahkemesince verilen gerekçeli kararın hüküm fıkrasının "Olay tarihinden (07/06/2002) işbu mahkeme kararının verildiği tarihe kadar (21/02/2019) olan ve aylık brüt asgari ücret üzerinden hesaplanan 184.893,63 TL bakıcı giderinin ıslah dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği 29/08/2016 tarihinden itibaren davalı idarece hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalı idare tarafından davacılara ödenmesine" ilişkin ibaresinin "Olay tarihinden (07/06/2002) işbu mahkeme kararının verildiği tarihe kadar (21/02/2019) olan ve aylık brüt asgari ücret üzerinden hesaplanan 184.893,63 TL bakıcı giderinin davalı idareye başvuru tarihi olan 14/07/2004 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacılara ödenmesine" şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin karar düzeltme isteminin REDDİNE,
2. Davacıların karar düzeltme isteminin KABULÜNE,
3. ... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının yukarıda belirtildiği şekilde "yasal faizin başlangıç tarihi" yönünden de DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
4. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin istemleri halinde iadesine,
5. Dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 04/06/2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.