Danıştay4. Daireİdare Hukuku · ön sınıflandırma
Danıştay 4. Daire E.2023/8879 K.2023/6280
T.C. DANIŞTAY
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No: 2023/8879
Karar No: 2023/6280
TEMYİZ EDEN (DAVALI): ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI): ... Sigortacılık Aracılık Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacıya ait işyeri ile ilgili olarak, içkili istirahat ve eğlence yeri işletme izin belgesinin iptaline ilişkin ... tarihli ... sayılı işlem ile işyerinin kapatılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; işyeri açma va çalışma ruhsatının belediye başkanınca verileceği yönündeki kural dikkate alındığında, bu ruhsatın yetkide paralellik ilkesi uyarınca yine belediye başkanı ya da görevlendireceği bir yetkili tarafından iptal edilmesi gerekirken, belediye başkan yardımcısı tarafından içkili istirahat ve eğlence yeri işletme izin belgesinin (işyeri açma ve çalışma ruhsatı niteliğindeki belgenin) iptali yönünde tesis edilen işlemde yetki unsuru yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Çankaya Belediye Başkanlığı İmza Yetkileri Yönergesinde başkan yardımcısına çalışma ruhsatlarını imzalama yetkisi verildiği dolayısıyla ruhsat iptalinde de başkan yardımcısının imza yetkisinin olduğu, davacıya ait işyerinde kaçak alkol servis edildiğine dair Jandarma tespitinin olduğu, lokantayı işleten kişinin de ruhsatta yazan kişiden farklı bir kişi olduğu belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
GEREKÇE:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 15/11/2023 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X) KARŞI OY:
3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 3. maddesinde; İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatını vermeye yetkili merciler; Belediye hudutları ve mücavir alan dışında kalan işyerleri ve işletmelere il özel idareleri, Belediye hudutları ile mücavir alan içinde kalan tüm işyerleri ve işletmelere belediyeler ile Belediye hudutları ve mücavir alan içinde kalan işyeri ve işletmelerden büyükşehir belediyesi olan yerlerde; 2. ve 3. sınıf gayrisıhhi müesseseler için büyükşehir belediye başkanlığı ile sıhhi ve sair işletmeler için ise büyükşehir belediyesi içinde kalan diğer belediye başkanlıkları olarak belirlenmiş, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Yetki devri" başlıklı 42. maddesinde; "Belediye başkanı, görev ve yetkilerinden bir kısmını uygun gördüğü takdirde, yöneticilik sıfatı bulunan belediye görevlilerine devredebilir." hükmüne yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; davacıya ait işyerinin 19/06/2003 tarihli içkili istirahat ve eğlence yeri işletme izin belgesinin belediye başkan yardımcısı Olur' u ile iptal edildiği, ruhsat iptal edildiğinden Çankaya Belediye Encümeni'nin kararıyla da işyerinin kapatılmasına karar verilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı, dava konusu bu işlemin tesis edildiği tarihte, ruhsat iptaline yetkili olan belediye başkanının, 5393 sayılı Belediye Kanunu uyarınca belediye başkan yardımcısına yetki devri yapıp yapmadığı hususunun Mahkemenin ara kararıyla sorulduğu, davalı idarenin sunduğu görev dağılımına ilişkin 11/02/2020 tarihli Genelgenin yetki devri kapsamında bulunmadığı kanaatine varılarak dava konusu işlemin yetki yönünden sakat olduğu sonucuna varılarak iptal edildiği anlaşılmaktadır.
Genel olarak yetki devri, "bir konuda karar almak, eylemde bulunmak veya emir vermek hakkını başkalarına devretmek ve elde edeceği sonuçlardan onu sorumlu tutmak" biçiminde tanımlanmakta olup, yetki devri soyut bir biçimde bir makam veya memuriyetten bir başka makam veya memuriyete yapılmaktadır. Bu nedenle yetkiyi devralan makamdaki görevli değişse dahi, kaldırılmadığı sürece yetki o makam veya memuriyette kalmaktadır.
Davalı idare, istinaf dilekçesi ekinde dosyaya 11/05/2011 tarihli Çankaya Belediye Başkanlığı İmza Yetkileri Yönergesi'ni sunmuş olup, söz konusu yönergenin 11. maddesinin (ö) bendinde işyeri çalışma ruhsatlarını düzenleme yetkisinin başkan yardımcısına devredildiği görülmüştür. Bu durumda, bahse konu yönergenin dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte olup olmadığının ortaya konulması, dava konusu işlemin devredilen imza yetkisi kapsamında tesis edildiğinin anlaşılması halinde ise diğer unsurları yönünden hukuki denetiminin yapılması gerekmektedir.
Bu itibarla, dava konusu işlemin yetki unsuru bakımından hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı oyuyla karara katılmıyorum.
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No: 2023/8879
Karar No: 2023/6280
TEMYİZ EDEN (DAVALI): ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI): ... Sigortacılık Aracılık Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacıya ait işyeri ile ilgili olarak, içkili istirahat ve eğlence yeri işletme izin belgesinin iptaline ilişkin ... tarihli ... sayılı işlem ile işyerinin kapatılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; işyeri açma va çalışma ruhsatının belediye başkanınca verileceği yönündeki kural dikkate alındığında, bu ruhsatın yetkide paralellik ilkesi uyarınca yine belediye başkanı ya da görevlendireceği bir yetkili tarafından iptal edilmesi gerekirken, belediye başkan yardımcısı tarafından içkili istirahat ve eğlence yeri işletme izin belgesinin (işyeri açma ve çalışma ruhsatı niteliğindeki belgenin) iptali yönünde tesis edilen işlemde yetki unsuru yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Çankaya Belediye Başkanlığı İmza Yetkileri Yönergesinde başkan yardımcısına çalışma ruhsatlarını imzalama yetkisi verildiği dolayısıyla ruhsat iptalinde de başkan yardımcısının imza yetkisinin olduğu, davacıya ait işyerinde kaçak alkol servis edildiğine dair Jandarma tespitinin olduğu, lokantayı işleten kişinin de ruhsatta yazan kişiden farklı bir kişi olduğu belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
GEREKÇE:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 15/11/2023 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X) KARŞI OY:
3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 3. maddesinde; İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatını vermeye yetkili merciler; Belediye hudutları ve mücavir alan dışında kalan işyerleri ve işletmelere il özel idareleri, Belediye hudutları ile mücavir alan içinde kalan tüm işyerleri ve işletmelere belediyeler ile Belediye hudutları ve mücavir alan içinde kalan işyeri ve işletmelerden büyükşehir belediyesi olan yerlerde; 2. ve 3. sınıf gayrisıhhi müesseseler için büyükşehir belediye başkanlığı ile sıhhi ve sair işletmeler için ise büyükşehir belediyesi içinde kalan diğer belediye başkanlıkları olarak belirlenmiş, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Yetki devri" başlıklı 42. maddesinde; "Belediye başkanı, görev ve yetkilerinden bir kısmını uygun gördüğü takdirde, yöneticilik sıfatı bulunan belediye görevlilerine devredebilir." hükmüne yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; davacıya ait işyerinin 19/06/2003 tarihli içkili istirahat ve eğlence yeri işletme izin belgesinin belediye başkan yardımcısı Olur' u ile iptal edildiği, ruhsat iptal edildiğinden Çankaya Belediye Encümeni'nin kararıyla da işyerinin kapatılmasına karar verilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı, dava konusu bu işlemin tesis edildiği tarihte, ruhsat iptaline yetkili olan belediye başkanının, 5393 sayılı Belediye Kanunu uyarınca belediye başkan yardımcısına yetki devri yapıp yapmadığı hususunun Mahkemenin ara kararıyla sorulduğu, davalı idarenin sunduğu görev dağılımına ilişkin 11/02/2020 tarihli Genelgenin yetki devri kapsamında bulunmadığı kanaatine varılarak dava konusu işlemin yetki yönünden sakat olduğu sonucuna varılarak iptal edildiği anlaşılmaktadır.
Genel olarak yetki devri, "bir konuda karar almak, eylemde bulunmak veya emir vermek hakkını başkalarına devretmek ve elde edeceği sonuçlardan onu sorumlu tutmak" biçiminde tanımlanmakta olup, yetki devri soyut bir biçimde bir makam veya memuriyetten bir başka makam veya memuriyete yapılmaktadır. Bu nedenle yetkiyi devralan makamdaki görevli değişse dahi, kaldırılmadığı sürece yetki o makam veya memuriyette kalmaktadır.
Davalı idare, istinaf dilekçesi ekinde dosyaya 11/05/2011 tarihli Çankaya Belediye Başkanlığı İmza Yetkileri Yönergesi'ni sunmuş olup, söz konusu yönergenin 11. maddesinin (ö) bendinde işyeri çalışma ruhsatlarını düzenleme yetkisinin başkan yardımcısına devredildiği görülmüştür. Bu durumda, bahse konu yönergenin dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte olup olmadığının ortaya konulması, dava konusu işlemin devredilen imza yetkisi kapsamında tesis edildiğinin anlaşılması halinde ise diğer unsurları yönünden hukuki denetiminin yapılması gerekmektedir.
Bu itibarla, dava konusu işlemin yetki unsuru bakımından hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı oyuyla karara katılmıyorum.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.