Danıştay 3. Daire İdare Hukuku · ön sınıflandırma
Danıştay 3. Daire E.2023/9432 K.2025/5741
ÖzetHer cümle kararın kendi metninden doğrulandı.
Karar yönü: BozmaKimin lehine: Davalı
Uyuşmazlık
Asıl borçlu şirketin vergi borçlarını yapılandırdığı ancak taksitleri ödemediği olayda, yapılandırma ihlali sonrası kanuni temsilci adına doğrudan ödeme emri düzenlenip düzenlenemeyeceği tartışılmaktadır.
Kaynak pasajlar (3)
- Dava konusu istem: Davacı adına, asıl borçlu ... Temizlik Maddeleri ve Malzemeleri Ticaret Limited Şirketi'nden alınamayan 2017 ila 2020 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... ila ... takip numaralı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.
- Marka 2019 model motosiklet dışında mal varlığı bulunmadığı, böylece asıl amme borçlusu şirketin malvarlığının, yüksek tutardaki vergi borcunu karşılamayacağının anlaşıldığı, öte yandan, savunma dilekçesi ve eki belgelerden, dava konusu ödeme emirleri içeriği borçların asıl amme borçlusu şirket tarafından 7143 ve 7256 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin Kanunlar kapsamında yapılandırıldığı ancak herhangi bir ödeme yapılmaması nedeniyle yapılandırmanın iptal edildiği olayda, yapılandırmalar ile asıl borçlu şirkete ait kamu alacaklarına ilişkin yeni bir hukuki durum ortaya çıktığından yenilenerek vadesi ve tutarı değişen borçların ödenmemesi halinde öncelikle asıl borçlu şirket adına yeniden ödeme emri düzenlenip şirketten tahsili yoluna gidilmesi, bu suretle tahsilinin sağlanamaması halinde ise yapılandırma başvurusunu yaparak borcu kabullenen kanuni temsilci hakkında takip yapılması gerektiğinden doğrudan davacının kanuni temsilci sıfatıyla takibinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu ödeme emirleri iptal edilmiştir.
- Yapılandırma kanunları kapsamındaki yapılandırma sonucunda vergi borçlarıyla ilgili olarak ortaya yeni bir hukuki durum çıkmasına karşın, bu durumun; şirket tüzel kişiliği nezdinde yapılandırma öncesinde usulüne uygun biçimde tamamlanmış olan takibin yeniden başlatılmasını başka bir ifadeyle yapılandırmanın ihlalinden sonra asıl borçlu adına yeniden ödeme emri düzenlenerek mal varlığı araştırması yapılmasını gerektirdiğinden söz edilemez.
Gerekçe
Danıştay 3. Dairesi, yapılandırma sonucunda yeni bir hukuki durum ortaya çıksa dahi, yapılandırmanın ihlalinden sonra asıl borçlu adına yeniden ödeme emri düzenlenerek mal varlığı araştırması yapılmasını gerektiren bir durumun oluşmadığını belirtmektedir. Mahkeme, yapılandırma ve ihlali sırasında kanuni temsilcilik sıfatı bulunan davacı adına düzenlenen ödeme emirlerinin geçerliliğinin, asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin usulüne uygun tebliğ edilip edilmediğinin araştırılmasıyla belirlenebileceğine hükmetmiştir.
Kaynak pasajlar (3)
- 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinde, tüzel kişilerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği, temsilcilerin bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi veya buna bağlı alacakların, kanuni ödevlerini yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı kurala bağlanmıştır.
- Yapılandırma kanunları kapsamındaki yapılandırma sonucunda vergi borçlarıyla ilgili olarak ortaya yeni bir hukuki durum çıkmasına karşın, bu durumun; şirket tüzel kişiliği nezdinde yapılandırma öncesinde usulüne uygun biçimde tamamlanmış olan takibin yeniden başlatılmasını başka bir ifadeyle yapılandırmanın ihlalinden sonra asıl borçlu adına yeniden ödeme emri düzenlenerek mal varlığı araştırması yapılmasını gerektirdiğinden söz edilemez.
- Bu durumda yapılandırma ve ihlali sırasında kanuni temsilcilik sıfatı bulunan davacı adına düzenlenen ödeme emirleriyle ilgili olarak asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin usule uygun tebliğ edilip edilmediği araştırılarak ulaşılacak sonuca göre yeniden karar verilmek üzere Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerekmiştir.
Sonuç
Davacı, asıl borçlu şirketin ödenmeyen vergi borçları nedeniyle kanuni temsilci sıfatıyla kendisine düzenlenen ödeme emirlerinin iptali için dava açmıştır. Danıştay 3. Dairesi, asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin tebliğ usulü araştırılarak karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle Bölge İdare Mahkemesi kararını bozmuştur.
Kaynak pasajlar (2)
- Dava konusu istem: Davacı adına, asıl borçlu ... Temizlik Maddeleri ve Malzemeleri Ticaret Limited Şirketi'nden alınamayan 2017 ila 2020 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... ila ... takip numaralı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.
- Bu durumda yapılandırma ve ihlali sırasında kanuni temsilcilik sıfatı bulunan davacı adına düzenlenen ödeme emirleriyle ilgili olarak asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin usule uygun tebliğ edilip edilmediği araştırılarak ulaşılacak sonuca göre yeniden karar verilmek üzere Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerekmiştir.
T.C. DANIŞTAY ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No: 2023/9432
Karar No: 2025/5741
TEMYİZ EDEN (DAVALI): ... Vergi Dairesi Müdürlüğü/...
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI): ...
İSTEMİN KONUSU: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı adına, asıl borçlu ... Temizlik Maddeleri ve Malzemeleri Ticaret Limited Şirketi'nden alınamayan 2017 ila 2020 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... ila ... takip numaralı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Asıl borçlu şirket hakkında usulüne uygun olarak yapılan mal varlığı araştırmasında bir adet ... Marka 2019 model motosiklet dışında mal varlığı bulunmadığı, böylece asıl amme borçlusu şirketin malvarlığının, yüksek tutardaki vergi borcunu karşılamayacağının anlaşıldığı, öte yandan, savunma dilekçesi ve eki belgelerden, dava konusu ödeme emirleri içeriği borçların asıl amme borçlusu şirket tarafından 7143 ve 7256 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin Kanunlar kapsamında yapılandırıldığı ancak herhangi bir ödeme yapılmaması nedeniyle yapılandırmanın iptal edildiği olayda, yapılandırmalar ile asıl borçlu şirkete ait kamu alacaklarına ilişkin yeni bir hukuki durum ortaya çıktığından yenilenerek vadesi ve tutarı değişen borçların ödenmemesi halinde öncelikle asıl borçlu şirket adına yeniden ödeme emri düzenlenip şirketten tahsili yoluna gidilmesi, bu suretle tahsilinin sağlanamaması halinde ise yapılandırma başvurusunu yaparak borcu kabullenen kanuni temsilci hakkında takip yapılması gerektiğinden doğrudan davacının kanuni temsilci sıfatıyla takibinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu ödeme emirleri iptal edilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Hukuk aykırı olduğu ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
GEREKÇE:
MADDİ
OLAY:
Davacı adına, asıl borçlu ... Temizlik Maddeleri ve Malzemeleri Ticaret Limited Şirketi'nden alınamayan 2017 ila 2020 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla dava konusu ödeme emirlerinin düzenlendiği, davalı idarece dosyaya ibraz edilen ... tarih ... sayılı servis notunda, davacının 03/02/2014 tarihinden itibaren asıl amme borçlusu şirketin kanuni temsilcisi olduğunun belirtildiği, asıl amme borçlusu şirket tarafından vergi borçlarının 29/12/2020 tarihinde 7256 sayılı Yasa kapsamında yapılandırıldığı, taksitlerin süresinde ödenmemesi nedeniyle yapılandırmanın 06/06/2021 tarihinde iptal edildiği anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinde, tüzel kişilerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği, temsilcilerin bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi veya buna bağlı alacakların, kanuni ödevlerini yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı kurala bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yapılandırma kanunları kapsamındaki yapılandırma sonucunda vergi borçlarıyla ilgili olarak ortaya yeni bir hukuki durum çıkmasına karşın, bu durumun; şirket tüzel kişiliği nezdinde yapılandırma öncesinde usulüne uygun biçimde tamamlanmış olan takibin yeniden başlatılmasını başka bir ifadeyle yapılandırmanın ihlalinden sonra asıl borçlu adına yeniden ödeme emri düzenlenerek mal varlığı araştırması yapılmasını gerektirdiğinden söz edilemez.
Bu durumda yapılandırma ve ihlali sırasında kanuni temsilcilik sıfatı bulunan davacı adına düzenlenen ödeme emirleriyle ilgili olarak asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin usule uygun tebliğ edilip edilmediği araştırılarak ulaşılacak sonuca göre yeniden karar verilmek üzere Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerekmiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının BOZULMASINA, 18/12/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
Esas No: 2023/9432
Karar No: 2025/5741
TEMYİZ EDEN (DAVALI): ... Vergi Dairesi Müdürlüğü/...
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI): ...
İSTEMİN KONUSU: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı adına, asıl borçlu ... Temizlik Maddeleri ve Malzemeleri Ticaret Limited Şirketi'nden alınamayan 2017 ila 2020 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... ila ... takip numaralı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Asıl borçlu şirket hakkında usulüne uygun olarak yapılan mal varlığı araştırmasında bir adet ... Marka 2019 model motosiklet dışında mal varlığı bulunmadığı, böylece asıl amme borçlusu şirketin malvarlığının, yüksek tutardaki vergi borcunu karşılamayacağının anlaşıldığı, öte yandan, savunma dilekçesi ve eki belgelerden, dava konusu ödeme emirleri içeriği borçların asıl amme borçlusu şirket tarafından 7143 ve 7256 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin Kanunlar kapsamında yapılandırıldığı ancak herhangi bir ödeme yapılmaması nedeniyle yapılandırmanın iptal edildiği olayda, yapılandırmalar ile asıl borçlu şirkete ait kamu alacaklarına ilişkin yeni bir hukuki durum ortaya çıktığından yenilenerek vadesi ve tutarı değişen borçların ödenmemesi halinde öncelikle asıl borçlu şirket adına yeniden ödeme emri düzenlenip şirketten tahsili yoluna gidilmesi, bu suretle tahsilinin sağlanamaması halinde ise yapılandırma başvurusunu yaparak borcu kabullenen kanuni temsilci hakkında takip yapılması gerektiğinden doğrudan davacının kanuni temsilci sıfatıyla takibinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu ödeme emirleri iptal edilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Hukuk aykırı olduğu ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
GEREKÇE:
MADDİ
OLAY:
Davacı adına, asıl borçlu ... Temizlik Maddeleri ve Malzemeleri Ticaret Limited Şirketi'nden alınamayan 2017 ila 2020 yıllarının muhtelif dönemlerine ait kamu alacağının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla dava konusu ödeme emirlerinin düzenlendiği, davalı idarece dosyaya ibraz edilen ... tarih ... sayılı servis notunda, davacının 03/02/2014 tarihinden itibaren asıl amme borçlusu şirketin kanuni temsilcisi olduğunun belirtildiği, asıl amme borçlusu şirket tarafından vergi borçlarının 29/12/2020 tarihinde 7256 sayılı Yasa kapsamında yapılandırıldığı, taksitlerin süresinde ödenmemesi nedeniyle yapılandırmanın 06/06/2021 tarihinde iptal edildiği anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinde, tüzel kişilerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği, temsilcilerin bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi veya buna bağlı alacakların, kanuni ödevlerini yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı kurala bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yapılandırma kanunları kapsamındaki yapılandırma sonucunda vergi borçlarıyla ilgili olarak ortaya yeni bir hukuki durum çıkmasına karşın, bu durumun; şirket tüzel kişiliği nezdinde yapılandırma öncesinde usulüne uygun biçimde tamamlanmış olan takibin yeniden başlatılmasını başka bir ifadeyle yapılandırmanın ihlalinden sonra asıl borçlu adına yeniden ödeme emri düzenlenerek mal varlığı araştırması yapılmasını gerektirdiğinden söz edilemez.
Bu durumda yapılandırma ve ihlali sırasında kanuni temsilcilik sıfatı bulunan davacı adına düzenlenen ödeme emirleriyle ilgili olarak asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin usule uygun tebliğ edilip edilmediği araştırılarak ulaşılacak sonuca göre yeniden karar verilmek üzere Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerekmiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının BOZULMASINA, 18/12/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.