Danıştay2. Daireİdare Hukuku
Danıştay 2. Daire E.2021/3757 K.2023/3946
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/3757
Karar No : 2023/3946
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ
İSTEYEN (DAVALI) : .. Genel Müdürlüğü
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU :.... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararının bozulmasına ilişkin Danıştay Beşinci Dairesinin 01/07/2019 günlü, E:2016/18406, K:2019/4431 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava, ... İl Emniyet Müdürlüğünde görev yapan davacının, "korunması ya da gönderilmesiyle yükümlü bulunduğu sanık ya da suçlunun uyanık davranmamak ya da önlem almamak yüzünden kaçmasına neden olmak ya da yakalama görevini savsaklamak" fiilini işlediğinden bahisle, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/D-2 ve 15. maddeleri uyarınca "10 ay kısa süreli durdurma" cezasıyla tecziye edilmesine ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; dosyada mevcut soruşturma raporu ve eki belgelerin değerlendirilmesinden üzerine atılı fiilin sübuta erdiği sonucuna varılan davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; öte yandan, davacı hakkında disiplin cezasına konu olay sebebiyle "göz altına alınan veya tutuklunun kaçmasına imkan sağlama, göz altına alınan tutuklu veya hükümlünün geçici bir süre uzaklaşmasına izin verme ve görevi kötüye kullanma" suçundan ... Asliye Ceza Mahkemesinde görülen E:... sayılı dosyada verilen 07/09/2012 günlü karar ile davacının beraatine hükmedilmiş olsa da disiplin cezasına konu 'korunması ya da gönderilmesiyle yükümlü bulunduğu, sanık ya da suçluların uyanık davranmamak ya da önlem almamak yüzünden kaçmasına neden olmak' fiilinin isnat edilen suçlarla aynı nitelikte olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Daire Kararının Özeti : Davacının temyiz başvurusu üzerine, Danıştay Beşinci Dairesinin 01/07/2019 günlü, E:2016/18406, K:2019/4431 sayılı kararıyla, davacının disiplin soruşturmasına konu eylemi nedeniyle "göz altına alınan veya tutuklunun kaçmasına imkan sağlama, göz altına alınan tutuklu veya hükümlünün geçici bir süre uzaklaşmasına izin verme ve görevi kötüye kullanma" suçundan dolayı yapılan yargılama sonucunda, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:... K:... sayılı kararıyla beraat ettiği görüldüğünden, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle temyize konu İdare Mahkemesi kararı bozulmuştur.
KARAR DÜZELTME TALEBİNDE
BULUNANIN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülerek, Danıştay Beşinci Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Karar düzeltme isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Beşinci Dairesi tarafından Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, davalı idarenin karar düzeltme isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulmasına dair Danıştay Beşinci Dairesinin 01/07/2019 günlü, E:2016/18406, K:2019/4431 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:
İNCELEME VE
**GEREKÇE:**
MADDİ
**OLAY:**
Davacı ve beraberinde bulunan iki polis memurunun; ikisi büyük, ikisi çocuk şüphelinin ekip otosunun nezarethane bölümüne bindirildiği, şüpheliler ... ve ..'nin tek kelepçe ile birbirlerine kelepçelendiği, çocuklara kelepçe takılmadığı, şahısların adli raporlarının alındığı, ancak ....'nin evrakları tamamlanmadığından beklemeleri talimatı verilmesi üzerine adı geçen şahsın evrakları gelinceye kadar yakalanan çocukların Çarşı Polis Merkezi Amirliğine teslim edilmesi amacıyla dört şüphelinin ekip otosunun nezarethane bölümüne konularak Çarşı Polis Merkezinin önüne gidildiği, polis merkezine on metre mesafede bulunan park yerine otonun park edilmesinden sonra, çocukların otodan Polis Memurları ... ve ... tarafından Polis Merkezine doğru yaya olarak götürüldüğü, oto sürücüsü davacının ise nezarethane bölümünde elleri birbirlerine kelepçeli şekilde bulunan şahısların yanında kaldığı, iki çocuğun ekip otosundan indirildikten sonra kendi aralarında kavga etmeleri üzerine otonun yanında bulunan davacının da arkadaşlarının yanına gittiği, bu esnada ekip otosunun nezarethane bölümünde bulunan ... ve ....'nin kelepçenin bir tarafını bilinmeyen bir şekilde açarak ekip otosunun arkasından atlayıp kaçmalarına sebebiyet verildiği iddiasıyla açılan soruşturma sonucunda "korunması ya da gönderilmesiyle yükümlü bulunduğu, sanık ya da suçluların uyanık davranmamak ya da önlem almamak yüzünden kaçmasına neden olmak ya da yakalama görevini savsaklamak" eyleminin sübuta erdiğinin anlaşıldığından bahisle davacının Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulunun günlü, ... sayılı kararı ile "10 ay kısa süreli durdurma" cezası ile cezalandırılması üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.
**İLGİLİ MEVZUAT:**
Mülga Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7. maddesinin (D) fıkrasının 2. bendine göre "korunması ya da gönderilmesiyle yükümlü bulunduğu, sanık ya da suçluların uyanık davranmamak ya da önlem almamak yüzünden kaçmasına neden olmak ya da yakalama görevini savsaklamak" eylemi "24 ay uzun süreli durdurma" cezasını gerektirmektedir.
Aynı Tüzüğün 15. maddesinin uyuşmazlık tarihinde yürürlükte bulunan şeklinde, “kararın verildiği güne kadar geçmiş hizmetleri olumlu ve sicilleri iyi olan memurlara Tüzükte gösterilen cezanın bir derece aşağısı uygulanabilir.” kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Kamu görevlilerinin disiplin cezasıyla cezalandırılabilmeleri için, disipline aykırı eylem veya işlemlerin sübut bulup bulmadığının usulüne uygun olarak yapılacak soruşturma ile ortaya konulması, soruşturma aşamasında kamu görevlisinin lehinde ve aleyhinde olan her türlü bilgi ve belgenin toplanması, bilahare disipline aykırı davranış olarak tespit edilen eylemin hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde ispatlanarak eylemine uygun olan disiplin cezası maddesinin tayini ve uygulanması gerekmektedir.
Bu bağlamda, soruşturma sonucunda disiplin cezası verilebilmesi için, suça esas fiilin sübuta erdiğine ilişkin tespitin, hukuken geçerli, her türlü şüpheden uzak, kesin ve somut delillerle (yer, zaman, oluş şekli vs.) ortaya konulması, yani ispat edilmesi gerektiği açıktır.
Dosyanın incelenmesinden; şüpheliler ... ve ....'nin kelepçelenerek gözaltına alınmasında gerekli önlemlerin alındığı ve kelepçenin bilinmeyen bir şekilde açılarak ekip otosunun arkasından şüphelilerin kaçmaları hususunda davacının bir ihmalinin bulunmadığı anlaşılmıştır.
Bu durumda; yapılan kovuşturma sonucunda davacının üzerine atılı fiilin sübuta ermediği sonucuna ulaşıldığından, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE;
2. ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararının, 2577 sayılı Kanun’un temyize tabi ilk kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49/1-b maddesi uyarınca BOZULMASINA;
3. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinin 3622 sayılı Kanun ile değişik 3. fıkrası uyarınca ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 05/07/2023 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X)- KARŞI OY
Davacının beraat ettiği suça ilişkin manevi unsurun disiplin cezasına konu eylemin manevi unsurdan farklılık içerdiği, bu nedenle, ihmali bulunduğu sabit olan davacı eylemi nedeniyle tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, davalı idarenin karar düzeltme isteminin kabulü ve hukuka uygun olarak verilen İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyorum.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/3757
Karar No : 2023/3946
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ
İSTEYEN (DAVALI) : .. Genel Müdürlüğü
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU :.... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararının bozulmasına ilişkin Danıştay Beşinci Dairesinin 01/07/2019 günlü, E:2016/18406, K:2019/4431 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava, ... İl Emniyet Müdürlüğünde görev yapan davacının, "korunması ya da gönderilmesiyle yükümlü bulunduğu sanık ya da suçlunun uyanık davranmamak ya da önlem almamak yüzünden kaçmasına neden olmak ya da yakalama görevini savsaklamak" fiilini işlediğinden bahisle, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/D-2 ve 15. maddeleri uyarınca "10 ay kısa süreli durdurma" cezasıyla tecziye edilmesine ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; dosyada mevcut soruşturma raporu ve eki belgelerin değerlendirilmesinden üzerine atılı fiilin sübuta erdiği sonucuna varılan davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; öte yandan, davacı hakkında disiplin cezasına konu olay sebebiyle "göz altına alınan veya tutuklunun kaçmasına imkan sağlama, göz altına alınan tutuklu veya hükümlünün geçici bir süre uzaklaşmasına izin verme ve görevi kötüye kullanma" suçundan ... Asliye Ceza Mahkemesinde görülen E:... sayılı dosyada verilen 07/09/2012 günlü karar ile davacının beraatine hükmedilmiş olsa da disiplin cezasına konu 'korunması ya da gönderilmesiyle yükümlü bulunduğu, sanık ya da suçluların uyanık davranmamak ya da önlem almamak yüzünden kaçmasına neden olmak' fiilinin isnat edilen suçlarla aynı nitelikte olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Daire Kararının Özeti : Davacının temyiz başvurusu üzerine, Danıştay Beşinci Dairesinin 01/07/2019 günlü, E:2016/18406, K:2019/4431 sayılı kararıyla, davacının disiplin soruşturmasına konu eylemi nedeniyle "göz altına alınan veya tutuklunun kaçmasına imkan sağlama, göz altına alınan tutuklu veya hükümlünün geçici bir süre uzaklaşmasına izin verme ve görevi kötüye kullanma" suçundan dolayı yapılan yargılama sonucunda, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:... K:... sayılı kararıyla beraat ettiği görüldüğünden, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle temyize konu İdare Mahkemesi kararı bozulmuştur.
KARAR DÜZELTME TALEBİNDE
BULUNANIN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülerek, Danıştay Beşinci Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Karar düzeltme isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Beşinci Dairesi tarafından Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, davalı idarenin karar düzeltme isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulmasına dair Danıştay Beşinci Dairesinin 01/07/2019 günlü, E:2016/18406, K:2019/4431 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:
İNCELEME VE
**GEREKÇE:**
MADDİ
**OLAY:**
Davacı ve beraberinde bulunan iki polis memurunun; ikisi büyük, ikisi çocuk şüphelinin ekip otosunun nezarethane bölümüne bindirildiği, şüpheliler ... ve ..'nin tek kelepçe ile birbirlerine kelepçelendiği, çocuklara kelepçe takılmadığı, şahısların adli raporlarının alındığı, ancak ....'nin evrakları tamamlanmadığından beklemeleri talimatı verilmesi üzerine adı geçen şahsın evrakları gelinceye kadar yakalanan çocukların Çarşı Polis Merkezi Amirliğine teslim edilmesi amacıyla dört şüphelinin ekip otosunun nezarethane bölümüne konularak Çarşı Polis Merkezinin önüne gidildiği, polis merkezine on metre mesafede bulunan park yerine otonun park edilmesinden sonra, çocukların otodan Polis Memurları ... ve ... tarafından Polis Merkezine doğru yaya olarak götürüldüğü, oto sürücüsü davacının ise nezarethane bölümünde elleri birbirlerine kelepçeli şekilde bulunan şahısların yanında kaldığı, iki çocuğun ekip otosundan indirildikten sonra kendi aralarında kavga etmeleri üzerine otonun yanında bulunan davacının da arkadaşlarının yanına gittiği, bu esnada ekip otosunun nezarethane bölümünde bulunan ... ve ....'nin kelepçenin bir tarafını bilinmeyen bir şekilde açarak ekip otosunun arkasından atlayıp kaçmalarına sebebiyet verildiği iddiasıyla açılan soruşturma sonucunda "korunması ya da gönderilmesiyle yükümlü bulunduğu, sanık ya da suçluların uyanık davranmamak ya da önlem almamak yüzünden kaçmasına neden olmak ya da yakalama görevini savsaklamak" eyleminin sübuta erdiğinin anlaşıldığından bahisle davacının Emniyet Genel Müdürlüğü Merkez Disiplin Kurulunun günlü, ... sayılı kararı ile "10 ay kısa süreli durdurma" cezası ile cezalandırılması üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.
**İLGİLİ MEVZUAT:**
Mülga Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7. maddesinin (D) fıkrasının 2. bendine göre "korunması ya da gönderilmesiyle yükümlü bulunduğu, sanık ya da suçluların uyanık davranmamak ya da önlem almamak yüzünden kaçmasına neden olmak ya da yakalama görevini savsaklamak" eylemi "24 ay uzun süreli durdurma" cezasını gerektirmektedir.
Aynı Tüzüğün 15. maddesinin uyuşmazlık tarihinde yürürlükte bulunan şeklinde, “kararın verildiği güne kadar geçmiş hizmetleri olumlu ve sicilleri iyi olan memurlara Tüzükte gösterilen cezanın bir derece aşağısı uygulanabilir.” kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Kamu görevlilerinin disiplin cezasıyla cezalandırılabilmeleri için, disipline aykırı eylem veya işlemlerin sübut bulup bulmadığının usulüne uygun olarak yapılacak soruşturma ile ortaya konulması, soruşturma aşamasında kamu görevlisinin lehinde ve aleyhinde olan her türlü bilgi ve belgenin toplanması, bilahare disipline aykırı davranış olarak tespit edilen eylemin hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde ispatlanarak eylemine uygun olan disiplin cezası maddesinin tayini ve uygulanması gerekmektedir.
Bu bağlamda, soruşturma sonucunda disiplin cezası verilebilmesi için, suça esas fiilin sübuta erdiğine ilişkin tespitin, hukuken geçerli, her türlü şüpheden uzak, kesin ve somut delillerle (yer, zaman, oluş şekli vs.) ortaya konulması, yani ispat edilmesi gerektiği açıktır.
Dosyanın incelenmesinden; şüpheliler ... ve ....'nin kelepçelenerek gözaltına alınmasında gerekli önlemlerin alındığı ve kelepçenin bilinmeyen bir şekilde açılarak ekip otosunun arkasından şüphelilerin kaçmaları hususunda davacının bir ihmalinin bulunmadığı anlaşılmıştır.
Bu durumda; yapılan kovuşturma sonucunda davacının üzerine atılı fiilin sübuta ermediği sonucuna ulaşıldığından, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE;
2. ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararının, 2577 sayılı Kanun’un temyize tabi ilk kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49/1-b maddesi uyarınca BOZULMASINA;
3. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinin 3622 sayılı Kanun ile değişik 3. fıkrası uyarınca ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 05/07/2023 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X)- KARŞI OY
Davacının beraat ettiği suça ilişkin manevi unsurun disiplin cezasına konu eylemin manevi unsurdan farklılık içerdiği, bu nedenle, ihmali bulunduğu sabit olan davacı eylemi nedeniyle tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, davalı idarenin karar düzeltme isteminin kabulü ve hukuka uygun olarak verilen İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyorum.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.