Danıştay 10. Daire İdare Hukuku · ön sınıflandırma
Danıştay 10. Daire E.2023/2737 K.2024/3224
ÖzetHer cümle kararın kendi metninden doğrulandı.
Karar yönü: Onama
Uyuşmazlık
Davacı şirket, Mardin-Kızıltepe Köprülü Kavşak Projesi inşaatı nedeniyle taşınmazlarında oluşan değer kaybının tazmin edilmesini talep etmiştir. Taraflar, tazminat miktarı, faiz başlangıç tarihi ve istinaf başvurularının süresinde olup olmadığı konularında uyuşmazlık yaşamıştır.
Kaynak pasajlar (4)
- DAVANIN KONUSU: Davacı şirket tarafından, Mardin İli, Artuklu İlçesi, ... Mahallesi, ... parselde bulunan petrol istasyonu ve işyeri ile ... parselde bulunan arsanın Mardin İli, Artuklu İlçesi, ... Mahallesi, ... Bulvarı üzerinde yapılan Mardin-Kızıltepe Köprülü Kavşak Projesi inşaatı nedeniyle değer kaybına uğradığı ileri sürülerek 10.000,00 TL (14/02/2022 tarihli miktar artırım dilekçesiyle 715.440,00 TL) maddi tazminatın proje tarihinden itibaren işletilecek ticari temerrüt faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
- Mahallesi, ... parsel numaralı taşınmazda değer kaybının oluşmadığı, ... parsel numaralı taşınmazda dava tarihi itibarıyla 877.362,43 TL değer kaybı oluştuğunun belirlendiği, İdare Mahkemesince davacı lehine kurulan 715.440,00 TL maddi tazminat için davacı tarafından istinaf yoluna başvurulmadığı, Mahkemelerince gerçekleştirilen keşif neticesinde düzenlenen bilirkişi raporunda daha yüksek bir tutar belirlendiğinden davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine, davacının katılma yoluyla istinaf başvurusunun süresinde olmadığından süreaşımı yönünden reddine karar verilmiştir.
- TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: Davacı tarafından, İdare Mahkemesi kararının ve davalı idarenin istinaf dilekçesinin kendilerine usulüne uygun olarak tebliğ edilmediği, istinaf dilekçelerinin ve katılma yoluyla istinaf dilekçelerinin süresinde olduğu, Bölge İdare Mahkemesince alınan bilirkişi raporunun kendilerine tebliğ edilmediği ve miktar artırım hakkının tanınmadığı, İdare Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunun hatalı olduğu, taşınmaz değer kaybı belirlenirken esas alınan değerin gerçek değerin çok altında olduğu, tazminat tutarının tümüne idareye başvuru tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
- Davalı idare tarafından, dava konusu yol inşaatının ilgili Belediye tarafından oluşturulan imar planı düzenlemesi çerçevesinde yerine getirildiği, sadece idareleri yönünden inceleme yapılmasının hatalı olduğu, emsal değerlendirmesinin Yargıtay içtihatlarına aykırı olduğu, taşınmaz değerinin resmi rayiç değerin üzerinden belirlenmesi gerektiği, tazminatın miktar artırımına konu kısmının zaman aşımına uğradığı, idarelerinin harçtan muaf olduğu ileri sürülmektedir.
Gerekçe
Danıştay Onuncu Dairesi, temyizen incelenen Bölge İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğuna hükmetmiştir. Mahkeme, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenlerinin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığını tespit etmiştir.
Kaynak pasajlar (2)
- Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
- Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Sonuç
Davacı, yol projesi nedeniyle taşınmazlarında meydana gelen değer kaybının tazmin edilmesi amacıyla maddi tazminat davası açmıştır. Danıştay, Bölge İdare Mahkemesinin istinaf başvurularının reddine ve yerel mahkeme kararının onanmasına yönelik kararını yerinde bularak temyiz istemlerini reddetmiştir.
Kaynak pasajlar (4)
- DAVANIN KONUSU: Davacı şirket tarafından, Mardin İli, Artuklu İlçesi, ... Mahallesi, ... parselde bulunan petrol istasyonu ve işyeri ile ... parselde bulunan arsanın Mardin İli, Artuklu İlçesi, ... Mahallesi, ... Bulvarı üzerinde yapılan Mardin-Kızıltepe Köprülü Kavşak Projesi inşaatı nedeniyle değer kaybına uğradığı ileri sürülerek 10.000,00 TL (14/02/2022 tarihli miktar artırım dilekçesiyle 715.440,00 TL) maddi tazminatın proje tarihinden itibaren işletilecek ticari temerrüt faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
- Mahallesi, ... parsel numaralı taşınmazda değer kaybının oluşmadığı, ... parsel numaralı taşınmazda dava tarihi itibarıyla 877.362,43 TL değer kaybı oluştuğunun belirlendiği, İdare Mahkemesince davacı lehine kurulan 715.440,00 TL maddi tazminat için davacı tarafından istinaf yoluna başvurulmadığı, Mahkemelerince gerçekleştirilen keşif neticesinde düzenlenen bilirkişi raporunda daha yüksek bir tutar belirlendiğinden davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine, davacının katılma yoluyla istinaf başvurusunun süresinde olmadığından süreaşımı yönünden reddine karar verilmiştir.
- 1. Tarafların temyiz istemlerinin REDDİNE,
- 2. Davanın kabulüne ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurularının davacının istinaf başvurusunun süreaşımı yönünden reddi, davalı idarenin istinaf başvurusunun açıklamalı olarak reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
T.C. DANIŞTAY ONUNCU DAİRE
Esas No: 2023/2737
Karar No: 2024/3224
TEMYİZ EDEN (DAVACI): ... İnşaat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ: Av. ...
TEMYİZ EDEN (DAVALI): ... Müdürlüğü / ...
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının taraflarca aleyhlerine olan kısımlarının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
DAVANIN KONUSU: Davacı şirket tarafından, Mardin İli, Artuklu İlçesi, ... Mahallesi, ... parselde bulunan petrol istasyonu ve işyeri ile ... parselde bulunan arsanın Mardin İli, Artuklu İlçesi, ... Mahallesi, ... Bulvarı üzerinde yapılan Mardin-Kızıltepe Köprülü Kavşak Projesi inşaatı nedeniyle değer kaybına uğradığı ileri sürülerek 10.000,00 TL (14/02/2022 tarihli miktar artırım dilekçesiyle 715.440,00 TL) maddi tazminatın proje tarihinden itibaren işletilecek ticari temerrüt faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
YARGILAMA SÜRECİ:
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davalı idarece icra edilen Mardin-Kızıltepe Köprülü Kavşak Projesi neticesinde davacının özel ve olağan dışı zararı mevcut bulunduğu, Mahkemelerince 30/11/2020 tarihinde icra edilen keşif neticesinde düzenlenen 29/01/2021, 30/06/2021 ve 15/12/2021 tarihli bilirkişi raporlarında davacıya ait Mardin İli, Artuklu İlçesi, ... Mahallesi, ... parselde bulunan petrol istasyonu ve işyeri ile ... parselde bulunan arsanın toplam 715.440,00 TL değer kaybı oluştuğunun belirlendiği, bilirkişi raporu hükme esas alınabilir nitelikte bulunarak ve davacının miktar artırım dilekçesi gözetilerek davacının 715.440,00 TL maddi tazminat talebinin kabulü ile, 10.000,00 TL'nin davalı idareye başvuru tarihi olan 18/04/2019 tarihinden itibaren, bakiye 705.440,00 TL'lik tutarın ise miktar artırım dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği tarih olan 07/03/2022 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idareden alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin faiz isteminin ise reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince davalı idarece icra edilen Mardin-Kızıltepe Köprülü Kavşak Projesi neticesinde davacının özel ve olağan dışı zararı mevcut bulunduğu, Mahkemelerince 26/03/2022 tarihinde icra edilen keşif neticesinde düzenlenen 07/12/2022 tarihli bilirkişi raporunda davacıya ait Mardin İli, Artuklu İlçesi, ... Mahallesi, ... parsel numaralı taşınmazda değer kaybının oluşmadığı, ... parsel numaralı taşınmazda dava tarihi itibarıyla 877.362,43 TL değer kaybı oluştuğunun belirlendiği, İdare Mahkemesince davacı lehine kurulan 715.440,00 TL maddi tazminat için davacı tarafından istinaf yoluna başvurulmadığı, Mahkemelerince gerçekleştirilen keşif neticesinde düzenlenen bilirkişi raporunda daha yüksek bir tutar belirlendiğinden davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine, davacının katılma yoluyla istinaf başvurusunun süresinde olmadığından süreaşımı yönünden reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: Davacı tarafından, İdare Mahkemesi kararının ve davalı idarenin istinaf dilekçesinin kendilerine usulüne uygun olarak tebliğ edilmediği, istinaf dilekçelerinin ve katılma yoluyla istinaf dilekçelerinin süresinde olduğu, Bölge İdare Mahkemesince alınan bilirkişi raporunun kendilerine tebliğ edilmediği ve miktar artırım hakkının tanınmadığı, İdare Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunun hatalı olduğu, taşınmaz değer kaybı belirlenirken esas alınan değerin gerçek değerin çok altında olduğu, tazminat tutarının tümüne idareye başvuru tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
Davalı idare tarafından, dava konusu yol inşaatının ilgili Belediye tarafından oluşturulan imar planı düzenlemesi çerçevesinde yerine getirildiği, sadece idareleri yönünden inceleme yapılmasının hatalı olduğu, emsal değerlendirmesinin Yargıtay içtihatlarına aykırı olduğu, taşınmaz değerinin resmi rayiç değerin üzerinden belirlenmesi gerektiği, tazminatın miktar artırımına konu kısmının zaman aşımına uğradığı, idarelerinin harçtan muaf olduğu ileri sürülmektedir.
TARAFLARIN SAVUNMALARI: Taraflarca savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ: Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Tarafların temyiz istemlerinin REDDİNE,
2. Davanın kabulüne ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurularının davacının istinaf başvurusunun süreaşımı yönünden reddi, davalı idarenin istinaf başvurusunun açıklamalı olarak reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin yatıran tarafa iadesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 19/09/2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Esas No: 2023/2737
Karar No: 2024/3224
TEMYİZ EDEN (DAVACI): ... İnşaat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ: Av. ...
TEMYİZ EDEN (DAVALI): ... Müdürlüğü / ...
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının taraflarca aleyhlerine olan kısımlarının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
DAVANIN KONUSU: Davacı şirket tarafından, Mardin İli, Artuklu İlçesi, ... Mahallesi, ... parselde bulunan petrol istasyonu ve işyeri ile ... parselde bulunan arsanın Mardin İli, Artuklu İlçesi, ... Mahallesi, ... Bulvarı üzerinde yapılan Mardin-Kızıltepe Köprülü Kavşak Projesi inşaatı nedeniyle değer kaybına uğradığı ileri sürülerek 10.000,00 TL (14/02/2022 tarihli miktar artırım dilekçesiyle 715.440,00 TL) maddi tazminatın proje tarihinden itibaren işletilecek ticari temerrüt faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
YARGILAMA SÜRECİ:
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davalı idarece icra edilen Mardin-Kızıltepe Köprülü Kavşak Projesi neticesinde davacının özel ve olağan dışı zararı mevcut bulunduğu, Mahkemelerince 30/11/2020 tarihinde icra edilen keşif neticesinde düzenlenen 29/01/2021, 30/06/2021 ve 15/12/2021 tarihli bilirkişi raporlarında davacıya ait Mardin İli, Artuklu İlçesi, ... Mahallesi, ... parselde bulunan petrol istasyonu ve işyeri ile ... parselde bulunan arsanın toplam 715.440,00 TL değer kaybı oluştuğunun belirlendiği, bilirkişi raporu hükme esas alınabilir nitelikte bulunarak ve davacının miktar artırım dilekçesi gözetilerek davacının 715.440,00 TL maddi tazminat talebinin kabulü ile, 10.000,00 TL'nin davalı idareye başvuru tarihi olan 18/04/2019 tarihinden itibaren, bakiye 705.440,00 TL'lik tutarın ise miktar artırım dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği tarih olan 07/03/2022 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idareden alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin faiz isteminin ise reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince davalı idarece icra edilen Mardin-Kızıltepe Köprülü Kavşak Projesi neticesinde davacının özel ve olağan dışı zararı mevcut bulunduğu, Mahkemelerince 26/03/2022 tarihinde icra edilen keşif neticesinde düzenlenen 07/12/2022 tarihli bilirkişi raporunda davacıya ait Mardin İli, Artuklu İlçesi, ... Mahallesi, ... parsel numaralı taşınmazda değer kaybının oluşmadığı, ... parsel numaralı taşınmazda dava tarihi itibarıyla 877.362,43 TL değer kaybı oluştuğunun belirlendiği, İdare Mahkemesince davacı lehine kurulan 715.440,00 TL maddi tazminat için davacı tarafından istinaf yoluna başvurulmadığı, Mahkemelerince gerçekleştirilen keşif neticesinde düzenlenen bilirkişi raporunda daha yüksek bir tutar belirlendiğinden davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine, davacının katılma yoluyla istinaf başvurusunun süresinde olmadığından süreaşımı yönünden reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: Davacı tarafından, İdare Mahkemesi kararının ve davalı idarenin istinaf dilekçesinin kendilerine usulüne uygun olarak tebliğ edilmediği, istinaf dilekçelerinin ve katılma yoluyla istinaf dilekçelerinin süresinde olduğu, Bölge İdare Mahkemesince alınan bilirkişi raporunun kendilerine tebliğ edilmediği ve miktar artırım hakkının tanınmadığı, İdare Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunun hatalı olduğu, taşınmaz değer kaybı belirlenirken esas alınan değerin gerçek değerin çok altında olduğu, tazminat tutarının tümüne idareye başvuru tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
Davalı idare tarafından, dava konusu yol inşaatının ilgili Belediye tarafından oluşturulan imar planı düzenlemesi çerçevesinde yerine getirildiği, sadece idareleri yönünden inceleme yapılmasının hatalı olduğu, emsal değerlendirmesinin Yargıtay içtihatlarına aykırı olduğu, taşınmaz değerinin resmi rayiç değerin üzerinden belirlenmesi gerektiği, tazminatın miktar artırımına konu kısmının zaman aşımına uğradığı, idarelerinin harçtan muaf olduğu ileri sürülmektedir.
TARAFLARIN SAVUNMALARI: Taraflarca savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ: Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Tarafların temyiz istemlerinin REDDİNE,
2. Davanın kabulüne ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurularının davacının istinaf başvurusunun süreaşımı yönünden reddi, davalı idarenin istinaf başvurusunun açıklamalı olarak reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin yatıran tarafa iadesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 19/09/2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.