2525 sayılı Soyadı Kanunu

1399








 


SOYADI
KANUNU


 


Kanun Numarası                              :
2525


Kabul Tarihi                                     :
21/6/1934


Yayımlandığı Resmî
Gazete            : Tarih: 2/7/1934   Sayı: 2741


Yayımlandığı Düstur                       :
Tertip: 3   Cilt: 15   Sayfa: 506


 


 


           


Madde 1 – Her Türk öz adından başka soy adını
da taşımağa mecburdur.


           


Madde 2 – Söyleyişte, yazışta, imzada öz ad
önde, soy adı sonda kullanılır.


           


Madde 3 – Rütbe ve memuriyet, aşiret ve yabancı
ırk ve millet isimleriyle umumi edeplere uygun olmıyan veya iğrenç ve gülünç
olan soyadları kullanılamaz.


           


Madde 4 – Soy adı seçme vazifesi ve hakkı
evlilik birliğinin reisi olan kocaya aittir.


(İptal birinci cümle:
Anayasa Mahkemesi’nin 8/12/2011 tarihli ve E.: 2010/119, K.: 2011/165 sayılı
Kararı ile.) Koca
ölmüş ve karısı evlenmemiş olursa veyahut koca akıl hastalığı ve akıl zaifliği
sebebiyle vesayet altında bulunuyor ve evlilik de devam ediyorsa bu hak ve
vazife karınındır.


Kocanın vefatiyle karı
evlenmiş veya koca evvelki fıkrada zikredilen sebeplerle vesayet altına alınmış
ve evlilik de zeval bulmuş ise bu hak ve vazife çocuğun baba cihetinden olan
kan hısımlarından en yakın erkeğe ve bunların en yaşlısına yok ise vasiye
aittir.


           


Madde 5 – Mümeyyiz olan reşit soy adını
seçmekte serbesttir.


Akıl hastalığı ve akıl
zaifliği dolayısiyle vesayet altına alınmış olan reşidin adını babası, yok ise
anası, bu da yok ise vasisi seçer.


           


Madde 6 – En büyük mülkiye memurunun vereceği
müzekkere üzerine Cumhuriyet Müddeiumumisi, 3 üncü maddedeki memnuiyete uygun
olmıyarak soy adı kullananların bu adı değiştirmelerini ve tarihte ün almış
olanlara ilişik anlatan adların, hilafını iddia ile, kullanılmamasını
mahkemeden istiyebilir.


Kanunla taayyün eden
unvanlar mahfuzdur.


           


Madde 7 – Bu kanunun neşri tarihinden itibaren
iki yıl içinde gerek soy adı olmıyanlar ve gerekse soy adlarını değiştirmek
istiyenler taşıyacakları adı Hükümetin tayin edeceği şekilde nüfus kütüklerine
geçirilmek üzere bildirirler. Bu iş için verilecek her nevi evrak pul resminden
muaftır.


           


Madde 8 – Soyadı seçme işlerinde çıkacak
ihtilafları halletmek ve kendiliklerinden soyadı seçmiyenlerle anası babası
belli olmıyan çocuklara ad takmak ve bir adın kanunun istediği şekle uygun olup
olmadığı hakkında karar vermek salahiyeti ana kütüğün bulunduğu yerin en büyük
mülkiye memuruna aittir.


           


Madde 9 – Valiler ve kaymakamlar soyadlarının
nüfus kütüklerine ve doğum kağıtlarına doldurulması işinde diğer Devlet
dairelerinde münasip gördükleri memurları iş bitinceye kadar yardımcı olarak
nüfus dairelerinde çalıştırmağa salahiyetlidirler.


           


Madde 10 – Bu kanunun tayin ettiği müddet
geçtikten sonra soyadlarını değiştirmek istiyenler Kanunu Medeninin bu baptaki
hükümlerine tabi olurlar.


           


Madde 11 – Soyadlarını nüfus kütüğüne ve doğum
kağıtlarına yazma işinde ihmali görülen memurlar hakkında kaymakamlar bir
haftalığa, valiler on beş günlüğe kadar maaş kesme cezası verebilirler. Bu
kararlar kati olup ilk ödenecek maaştan kesilir.


           


Madde 12 – Kanunun tayin eylediği zaman içinde
soy adını memurlara bildirmiyenlerden beş liradan on beş liraya kadar ve bu iş
için Hükümetçe verilecek vazifede ihmali görülen muhtarlar ve ihtiyar heyetleri
azasının her birinden ve belediyelerce memur edilenlerden on liradan elli
liraya kadar hafif para cezası alınır. Bu cezalar mahalli idare heyetleri
karariyle verilir ve vali veya kaymakamların tasdikı ile katileşir.


           


Madde 13 – Bu kanunun tatbik yollarını gösterir
bir yönetmelik Cumhurbaşkanınca yapılacaktır.[1]


           


Madde 14 – Bu kanun neşri tarihinden altı ay
sonra mer'iyete girecektir.


           


Madde 15 – Bu kanunun hükümlerini yerine
getirmeğe Dahiliye Vekili memurdur.


 


 


 


 


2525
SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN VEYA


ANAYASA
MAHKEMESİ İPTAL KARARLARININ


YÜRÜRLÜĞE
GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTERİR LİSTE


 


 







Değiştiren Kanunun/KHK’nin veya İptal Eden Anayasa
Mahkemesi Kararının Numarası



2525 Sayılı Kanunun Değişen veya İptal Edilen
Maddeleri



Yürürlüğe Giriş Tarihi






KHK/700



13



24/6/2018 tarihinde birlikte yapılan Türkiye
Büyük Millet Meclisi ve Cumhurbaşkanlığı seçimleri sonucunda Cumhurbaşkanının
andiçerek göreve başladığı tarihte (9/7/2018)









 











[1]
2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 13 üncü maddesiyle, bu maddede yer
alan “Nizamname” ibaresi “yönetmelik Cumhurbaşkanınca” şeklinde
değiştirilmiştir.