Özel Fon Yönetmeliği

Bu Yönetmeliğin amacı, 18/12/1999 tarihinden önce, Sermaye Piyasası Kurulunca tüm yetki belgeleri iptal edilen aracı kurumların yatırımcılarının sermaye piyasası faaliyetlerinden doğan alacaklarının bu Yönetmelikteki esaslar çerçevesinde kısmen ödenmesini teminen kurulan Özel Fonun işleyişine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Bu Yönetmelik, 6/12/2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun geçici 3 üncü maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Bu Yönetmelikte geçen; a) Aracı kurum: Sermaye Piyasası Kanununun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde tanımlanan yatırım kuruluşunu, b) Fon: 18/12/1999 tarihinden önce, Kurulca tüm yetki belgeleri iptal edilen aracı kurumların yatırımcılarının sermaye piyasası faaliyetlerinden doğan alacaklarının bu Yönetmelikteki esaslar çerçevesinde kısmen ödenmesini teminen kurulan Özel Fonu, c) Kanun: 6/12/2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununu, ç) Kurul: Sermaye Piyasası Kurulunu, d) Takasbank: İstanbul Takas ve Saklama Bankası Anonim Şirketini, e) TCMB: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasını, f) YTM: Yatırımcı Tazmin Merkezini, ifade eder.

Fonun idare ve temsili, Kanunun geçici 3 üncü maddesi uyarınca YTM tarafından yürütülür.

Fon, 18/12/1999 tarihinden önce, Kurulca tüm yetki belgeleri iptal edilen aracı kurumların yatırımcılarının sermaye piyasası faaliyetlerinden doğan alacaklarının kısmen ödenmesi amacıyla kullanılır. Fon, bunun dışında başka hiç bir amaçla kullanılamaz.

18/12/1999 tarihinden önce, Kurulca tüm yetki belgeleri iptal edilen aracı kurumların yatırımcılarının, sermaye piyasası faaliyetlerinden doğan alacakları Fon kapsamındadır. Söz konusu aracı kurum alacaklılarına Fondan, Fonun imkânları da dikkate alınarak ödeme yapılabilmesi için, ilgili aracı kurumlar hakkında 18/12/1999 tarihinden önce veya sonra iflas davası açılmış ve iflas tasfiyesinde bu aracı kurum yatırımcılarının alacaklarının borç ödemeden aciz belgesine bağlanmış olması zorunludur.(2) Fondan ödeme yapılacak alacaklıların sermaye piyasası alacaklısı olup olmadığının ve yatırımcılar tarafından iflas idaresine ibraz edilen belgelerin sıhhatinin tespitine yönelik işlemler iflas idaresi tarafından yerine getirilir.(3) Kanunun yürürlüğe girdiği tarih olan 30/12/2012 tarihinden önce başvuruda bulunmuş olanların hakları saklı kalmak kaydıyla, 30/12/2012 tarihinden itibaren iki yıl içinde iflas masasına alacağını yazdırmak için başvuruda bulunmayan alacaklılara Fondan ödeme yapılmaz.

Yatırımcılara Fondan yapılacak ödemelerin hesaplanmasına yönelik işlemler iflas idareleri tarafından yerine getirilir, ancak iflas idareleri söz konusu hesaplamaların yapılabilmesi için Takasbank’tan yararlanabilir. Bu durumda Fondan yatırımcılara ödeme yapılmasına ilişkin süreç, bu maddede öngörüldüğü şekilde yürütülür. Aksi takdirde, bu maddede Takasbank tarafından yapılacağı belirtilen işlemler de iflas idareleri tarafından yerine getirilir.(2) İflas idarelerince, 6 ncı madde kapsamında yer alan ve iflas tasfiyesinde alacağı borç ödemeden aciz belgesine bağlanmış yatırımcılar dikkate alınmak suretiyle, asgari olarak, her bir yatırımcının adı, soyadı veya ticaret unvanı, ikametgahı veya merkez adresi, aracı kurumdaki hesap numarası, aracı kurumun merkezi veya varsa merkez dışı örgütlerinden hangisinin müşterisi olduğu, sıra cetveline kayıt numarası, alacağın yetki belgesi iptal tarihi itibarıyla değerlenmiş tutarı, borç ödemeden aciz belgesi alma tarihi, borç ödemeden aciz belgesine bağlanan alacak tutarı, iflas tasfiyesi sırasında kendisine yapılan ödemeler, ara ödeme yapılıp yapılmadığına ilişkin bilgi, varsa ara ödeme tutarı ve tarihlerini içeren bir liste hazırlanarak Takasbank’a gönderilir.(3) Fondan yatırımcılara yapılacak ödeme tutarı, Takasbank tarafından söz konusu listede yer alan yetki belgesi iptal tarihindeki alacak tutarları üzerinden 8 inci maddede belirtilen esaslar dikkate alınmak suretiyle hesaplanır ve her bir alacaklıya yapılacak ödeme tutarı belirlenir. Yatırımcılara Fondan yapılacak ödemelerde bu tutar esas alınır ve Fondan başkaca ödeme yapılmaz. Takasbank tarafından bu madde uyarınca yapılacak hesaplama işlemleri, listelerin Takasbank’a ulaşmasından itibaren 30 gün içerisinde tamamlanarak, her bir alacaklı için Fondan yapılacak ödeme tutarlarını gösteren bir liste ilgili iflas idaresine gönderilir. Söz konusu listede asgari olarak, her bir yatırımcının adı, soyadı, hesap numarası, sıra cetveline kayıt numarası, borç ödemeden aciz belgesi alma tarihi, ara ödeme tutarı ve tarihi, hesaplamada dikkate alınan döviz kurları ve tarihleri, yapılan hesaplama neticesinde bulunan tutar, ilgili yıl için geçerli azami ödeme tutarı ve her bir yatırımcıya ödenecek tutar bilgilerine yer verilir.(4) İflas idareleri, ikinci fıkra uyarınca Takasbank’a gönderdikleri liste ile üçüncü fıkra uyarınca Takasbank tarafından yapılan hesaplama işlemleri sonucunda iletilen listeyi YTM’ye gönderir. Söz konusu listelerin YTM’ye hem basılı olarak hem de elektronik ortamda gönderilmesi esastır.(5) YTM tarafından söz konusu listeler üzerinden yapılacak incelemeler sonucunda, Fon kapsamında alacaklı olduğu tespit edilen yatırımcılar için Fondan yapılacak toplam ödeme tutarı YTM tarafından ilgili iflas idaresince bildirilen özel hesaplara yatırılır. İflas idareleri bu hesaplara yatırılan tutarları, ödemeleri aksatmayacak şekilde günlük olarak nemalandırır.(6) Yatırımcıların, bu madde uyarınca yapılacak ödemeleri aşan alacakları için genel hükümlerden doğan hakları saklıdır.(7) YTM, ödemelerin bu madde hükümlerine uygun yapılmasını teminen, kesinleşmiş sıra cetveline, iflas dosyasındaki belgelere, iflas idaresi ve iflas idaresinden talep edebileceği belgelere dayanarak karşılıklı inceleme yapma ve bu madde ile diğer ilgili mevzuat hükümlerine aykırı ödeme taleplerini reddetme hakkını haizdir.

7 nci maddenin üçüncü fıkrası kapsamında yapılacak hesaplamada, yetki belgesi iptal tarihindeki nakit ve menkul kıymet alacak tutarı, aracı kurumların yetki belgelerinin iptal edildiği tarihte geçerli TCMB döviz alış kuru üzerinden Amerikan Dolarına çevrilir. Bu aracı kurumların iflasının açılmasından sonra iflas tasfiyesi sırasında yapılan ödemeler, ödemenin yapıldığı tarihte geçerli TCMB döviz alış kuru üzerinden Amerikan Dolarına çevrilerek, dolar bazında asıl alacaktan mahsup edilir. Bu suretle bulunan bakiye, borç ödemeden aciz belgesine bağlandığı tarihte geçerli TCMB döviz alış kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilir.(2) Borç ödemeden aciz belgesinin alındığı tarih ile yatırımcılara fiilen ödemenin yapıldığı tarih arasında geçen süre için herhangi bir faiz hesaplaması yapılmaz.

Fon kapsamında alacaklı olduğu tespit edilen yatırımcılara ödeme yapılmasına ilişkin işlemler, iflas idarelerince yerine getirilir. Ödemeler en geç yatırımcının başvurusunu takip eden ilk iş günü içinde yapılır.(2) YTM, yaptığı ödemeler için borç ödemeden aciz belgesi sahiplerinin haklarına halef olur.(3) Bu Yönetmelik kapsamındaki ödemelerin tamamının yapıldığı, ilgili iflas idarelerinin yazılı beyanlarıyla tespit edildikten sonra veya her halükarda YTM tarafından iflas idarelerince belirtilen hesaba yatırılmasından itibaren 5 yıl içerisinde, alacaklılar tarafından talep edilmeyen ve iflas idarelerinin hesaplarında kalan tutarlar YTM’ye iade edilir.

31/12/2013 tarihine kadar bir alacak sahibine yapılacak ödeme tutarı, 20.190 Türk Lirasını aşamaz. Bu tutar, 1/1/2014 tarihinden sonra her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesinin (B) fıkrası uyarınca belirlenen yeniden değerleme katsayısı oranında arttırılır.(2) 7 nci maddenin üçüncü fıkrası çerçevesinde yapılacak hesaplamalar sırasında, Amerikan Doları bazında asıl alacaktan mahsup edilen ara ödemeler tutarı, yetki belgesinin iptal tarihi itibarıyla TCMB döviz alış kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilir ve birinci fıkrada belirtilen azami ödeme tutarından indirilerek, hak sahiplerine yapılacak azami ödeme tutarı belirlenir.(3) Bir yatırımcının ilgili aracı kurum nezdinde münferiden ve/veya müştereken sahip olduğu birden fazla hesabının bulunması durumunda, bu yatırımcıya yapılacak ödeme tutarı, birinci fıkrada belirtilen tutarı aşamaz. İflas idareleri tarafından YTM’ye iletilecek listelerde bu kapsama giren yatırımcıların yer alması halinde, bu hususa ilişkin ilgili iflas idaresi tarafından YTM’ye bilgi verilir.(4) Müşterek hesaplar tek hesap kabul edilir ve bu hesapların ait olduğu yatırımcılara yapılacak ödemelerin toplamı, birinci fıkrada yer alan azami ödeme tutarını geçemez. Müşterek hesap sahiplerine yapılacak ödemelerde, bu hesaplar üzerinde hak sahibi olan her bir yatırımcıya hak sahipliği oranında; bu oranın tespit edilememesi durumunda ise her bir yatırımcıya eşit oranda ödeme yapılır.

Müflis aracı kurumdan alacaklı görünen ortakları, yönetim kurulu ve denetleme kurulu üyeleri, personeli ile bunların eşlerine ve üçüncü derece dahil kan ve kayın hısımlarına ve sermaye piyasası kurumlarına bu Yönetmelik kapsamında ödeme yapılmaz.(2) İflas idareleri tarafından ödeme anında yatırımcıdan, birinci fıkra kapsamında değerlendirilebilecek bir ilişkinin mevcut olmadığına dair yazılı beyan alınır. Gerçeğe aykırı beyan verildiğinin tespit edilmesi durumunda gerekli yasal işlemler ilgili iflas idaresi tarafından yürütülür.

Fonun, yapılacak ödemeleri karşılamaya yetmemesi halinde, Bakanlar Kurulu kararıyla belirlenecek ek kaynak, Hazine tarafından karşılanır.

Diğer mevzuat hükümlerinde 14/5/2001 tarihli ve 2001/2561 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan 4487 sayılı Kanun Uyarınca Kurulan Özel Fonun İşleyişine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğe yapılmış olan atıflar, bu Yönetmeliğe yapılmış sayılır.

Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Bu Yönetmelik hükümlerini Sermaye Piyasası Kurulu yürütür.