Yargıtay 5. Ceza Dairesi Ceza Hukuku
Yargıtay 5. Ceza Dairesi E.2017/5596 K.2021/2857
Özet: (1) Uyuşmazlık, köy muhtarı sanığının molayı karşılığında para isteyerek mağdurunu oyaladığı ve bu süreçte icbar suretiyle irtikap suçunu teşebbüs ettiği iddiaları üzerine şüpheli işlemler ve kolluk müdahalesinin incelenmesidir. (2) Mahkemeye göre, sanığın hakkını kötüye kullanarak muhtarlık yetkileriyle baskı kurma girişimi icbar suretiyle irtikap suçunu oluşturmuş, ancak mahkumiyet kararının 5320 sayılı Kanun ve ilgili yasal hükümler direnişine göre iptal edilerek kullanılacak yetkilerden tamamen değil yalnızca muhtarlık yetkilerinden yararlanmasının yasaklandığı bir sınırlı karar verilmiştir.
İNCELENEN KARARIN;
MAHKEMESİ: Ağır Ceza Mahkemesi
SUÇ: İcbar suretiyle irtikap
...
Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelendi;
Suçtan zarar görenler Hazine ve ... vekilinin 09/05/2017 havale tarihli dilekçesinin münhasıran katılma istemine yönelik olduğu ve temyiz iradesi içermediği nazara alınarak incelemenin sanık müdafin temyiz itirazları ile sınırlı yapılmasına karar verildikten sonra gereği düşünüldü:
Suç tarihinde köy muhtarı olarak görev yapan sanığın çiftçi kayıt formunu imzalaması karşılığında katılandan 300 TL para istediği, parayı vermezse destekleme belgesini imzalamayacağı söylemek suretiyle mağduru yaklaşık 20 gün süreyle oyaladığı, katılanın kolluğa müracaatı sonrası suçüstü yapılmasını sağlamak amacıyla kolluk tarafından seri numaraları alınmış 200 TL'nin sanığa verilmek üzere katılana teslim edildiği, katılanın sanığın iş yerine gittiği, bir müddet sonra olay yerine ... plaka sayılı araçla gelen sanığın katılanın hazırladığı dosyayı inceledikten sonra iş yerinin açık olan camından içeri bıraktığı ve geldiği araca bindiği, bu sırada aracın camının açık olduğu, katılan ...'un elindeki seri numaraları alınmış parayı açık camdan içeri uzattığı, elini camdan çıkardığında paranın elinde olmadığının görevlilerce tutanak altına alındığı, bindiği araç ile olay yerinden ayrıldıktan sonra kolluk görevlileri tarafından takip edilen sanığın telefonla aranması üzerine karakola götürülmek üzere kolluğa ait araca bindirildiği sırada önceden seri numarası alınmış parayı oturduğu koltuğun bir arkasına ikiye katlanmış vaziyette yere atması şeklinde gerçekleştirdiği eyleminin icbar suretiyle irtikaba teşebbüs suçunu oluşturduğu kabul edilerek mahkumiyetine karar verilmiş ise de; Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 30/03/2010 tarihli ve 2009/5-167-2010/70 sayılı Kararında da açıklandığı üzere; icbar suretiyle irtikap suçunda mağdurun iradesini baskı altında tutmaya elverişli olmak koşuluyla, doğrudan doğruya veya dolaylı biçimde yapılan her türlü zorlayıcı hareketin icbar kavramına dahil olduğu, manevi cebirin, belli bir şiddete ulaşması, ciddi olması, mağdurun baskının etkisinden kolaylıkla kurtulma olanağının bulunmaması gerektiği, dosya kapsamı ve somut olayın oluş şekline göre katılanın amacının olayın ortaya çıkmasını sağlamak ve sanığı yakalatmak olduğu, sanığın öğreti ve uygulamada kabul edildiği üzere yasanın öngördüğü anlamda icbar boyutuna varan davranışının bulunmadığı, bu itibarla icbar suretiyle irtikap suçunun yasal unsurlarının oluşmadığı, sanığın çiftçi kayıt formunu imzalama karşılığında katılandan para alma şeklinde gerçekleştirdiği eyleminin objektif cezalandırma şartlarının oluşup oluşmadığının karar yerinde tartışılmasından sonra görevi kötüye kullanma suçunu oluşturup oluşturmayacağı üzerinde durularak sonucuna göre hukuki durumunun takdir ve tayini gerektiği gözetilmeden, yetersiz gerekçe ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,
Kabule göre de;
Anayasa Mahkemesinin 08/10/2015 tarihli ve 2014/140 Esas, 2015/85 sayılı Kararının 24/11/2015 tarihli ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş olması nedeniyle TCK'nin 53. maddesiyle ilgili olarak yeniden değerlendirme yapılmasında zorunluluk bulunması,
Yüklenen suçu TCK'nin 53/1-a madde-fıkra-bendindeki hak ve yetkileri kötüye kullanmak suretiyle işlediği kabul edilen sanık hakkında bu bentteki hak ve yetkilerin tamamını kullanmaktan yasaklanması yerine muhtarlık yetkilerini kullanmaktan yasaklanmasına karar verilmek suretiyle sınırlı uygulama yapılması,
Kanuna aykırı, sanık müdafin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükmün 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi de gözetilerek CMUK'un 321 ve 326/son maddeleri uyarınca BOZULMASINA 17/06/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
...
MAHKEMESİ: Ağır Ceza Mahkemesi
SUÇ: İcbar suretiyle irtikap
...
Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelendi;
Suçtan zarar görenler Hazine ve ... vekilinin 09/05/2017 havale tarihli dilekçesinin münhasıran katılma istemine yönelik olduğu ve temyiz iradesi içermediği nazara alınarak incelemenin sanık müdafin temyiz itirazları ile sınırlı yapılmasına karar verildikten sonra gereği düşünüldü:
Suç tarihinde köy muhtarı olarak görev yapan sanığın çiftçi kayıt formunu imzalaması karşılığında katılandan 300 TL para istediği, parayı vermezse destekleme belgesini imzalamayacağı söylemek suretiyle mağduru yaklaşık 20 gün süreyle oyaladığı, katılanın kolluğa müracaatı sonrası suçüstü yapılmasını sağlamak amacıyla kolluk tarafından seri numaraları alınmış 200 TL'nin sanığa verilmek üzere katılana teslim edildiği, katılanın sanığın iş yerine gittiği, bir müddet sonra olay yerine ... plaka sayılı araçla gelen sanığın katılanın hazırladığı dosyayı inceledikten sonra iş yerinin açık olan camından içeri bıraktığı ve geldiği araca bindiği, bu sırada aracın camının açık olduğu, katılan ...'un elindeki seri numaraları alınmış parayı açık camdan içeri uzattığı, elini camdan çıkardığında paranın elinde olmadığının görevlilerce tutanak altına alındığı, bindiği araç ile olay yerinden ayrıldıktan sonra kolluk görevlileri tarafından takip edilen sanığın telefonla aranması üzerine karakola götürülmek üzere kolluğa ait araca bindirildiği sırada önceden seri numarası alınmış parayı oturduğu koltuğun bir arkasına ikiye katlanmış vaziyette yere atması şeklinde gerçekleştirdiği eyleminin icbar suretiyle irtikaba teşebbüs suçunu oluşturduğu kabul edilerek mahkumiyetine karar verilmiş ise de; Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 30/03/2010 tarihli ve 2009/5-167-2010/70 sayılı Kararında da açıklandığı üzere; icbar suretiyle irtikap suçunda mağdurun iradesini baskı altında tutmaya elverişli olmak koşuluyla, doğrudan doğruya veya dolaylı biçimde yapılan her türlü zorlayıcı hareketin icbar kavramına dahil olduğu, manevi cebirin, belli bir şiddete ulaşması, ciddi olması, mağdurun baskının etkisinden kolaylıkla kurtulma olanağının bulunmaması gerektiği, dosya kapsamı ve somut olayın oluş şekline göre katılanın amacının olayın ortaya çıkmasını sağlamak ve sanığı yakalatmak olduğu, sanığın öğreti ve uygulamada kabul edildiği üzere yasanın öngördüğü anlamda icbar boyutuna varan davranışının bulunmadığı, bu itibarla icbar suretiyle irtikap suçunun yasal unsurlarının oluşmadığı, sanığın çiftçi kayıt formunu imzalama karşılığında katılandan para alma şeklinde gerçekleştirdiği eyleminin objektif cezalandırma şartlarının oluşup oluşmadığının karar yerinde tartışılmasından sonra görevi kötüye kullanma suçunu oluşturup oluşturmayacağı üzerinde durularak sonucuna göre hukuki durumunun takdir ve tayini gerektiği gözetilmeden, yetersiz gerekçe ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması,
Kabule göre de;
Anayasa Mahkemesinin 08/10/2015 tarihli ve 2014/140 Esas, 2015/85 sayılı Kararının 24/11/2015 tarihli ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş olması nedeniyle TCK'nin 53. maddesiyle ilgili olarak yeniden değerlendirme yapılmasında zorunluluk bulunması,
Yüklenen suçu TCK'nin 53/1-a madde-fıkra-bendindeki hak ve yetkileri kötüye kullanmak suretiyle işlediği kabul edilen sanık hakkında bu bentteki hak ve yetkilerin tamamını kullanmaktan yasaklanması yerine muhtarlık yetkilerini kullanmaktan yasaklanmasına karar verilmek suretiyle sınırlı uygulama yapılması,
Kanuna aykırı, sanık müdafin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden hükmün 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi de gözetilerek CMUK'un 321 ve 326/son maddeleri uyarınca BOZULMASINA 17/06/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
...
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.