Yargıtay 17. Hukuk Dairesi Ticaret Hukuku · ön sınıflandırma
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2012/9642 K.2012/11032
Özet: Uyuşmazlık konusu, Yapı ve Kredi Bankası A.Ş.’nin kıymetli evrakın zayii nedeniyle iptali ve ödeme yasağı talebidir; mahkeme, 6100 sayılı HMK’nın hükümlerine göre bu çekişmesiz yargı işinin Ankara 9. Sulh Hukuk Mahkemesi’nde görülmesi gerektiğine karar vererek, yargı yerini belirlemiştir.
MAHKEMESİ: Ticaret Mahkemesi
TALEP EDEN: Yapı ve Kredi Bankası A.Ş.Kıymetli evrakın iptali ve ödeme yasağı konulmasına ilişkin talep hakkında Ankara 9. Sulh Hukuk Mahkemesi ile Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:-KARAR-Talep, kıymetli evrakın (bononun) zayii nedeni ile iptali ve ödeme yasağı konulmasına ilişkindir. Ankara 9. Sulh Hukuk Mahkemesi, Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesinde Ticaret Kanun’unda düzenlenen işlerden doğan davaların ticari dava olduğunun, 5. maddesinde ise ticari davalara Ticaret Mahkemesi’nce bakılacağının belirtildiği gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir. Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi ise, 6100 sayılı HMK’nun 382/2-h/6. maddesinde ticaret hukukundaki çekişmesiz yargı işleri başlığı altında kıymetli evrakın iptalinin düzenlenmiş olduğunu, aynı yasanın 383. maddesinde de çekişmesiz yargı işlerinde, görevli mahkemenin aksine düzenleme bulunmadığı sürece Sulh Hukuk Mahkemesi olduğunun belirtilmesi nedeniyle görevsizlik yönünde hüküm kurulmuştur. Türk Ticaret Kanunun 4. maddesinde, bu kanundan doğan hukuk "davalarının" ticari dava sayıldığı, aynı kanunun 5. maddesinin 2. fıkrasında, bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu kanunun 4. maddesi hükmünce "ticari sayılan davalara", ticaret mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir. Diğer taraftan, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK.nun 382. nci maddesinde, "çekişmesiz yargı işleri" düzenlenmiş, aynı maddenin 2. fıkrasının (e) bendinde, ../...- 2 -2012/96422012/11032"Ticaret hukukundaki çekişmesiz yargı işleri" başlığı altında 6. madde olarak "kıymetli evrakın iptali"ne ilişkin taleplerin "çekişmesiz yargı işi" olduğu belirtilmiş, aynı yasanın 383. maddesinde de, çekişmesiz yargı işlerinde görevli mahkemenin aksine bir düzenleme bulunmadığı sürece sulh hukuk mahkemesi olacağı hükmüne yer verilmiştir. Yukarıda açıklanan yasa hükümlerine göre, çekişmesiz yargıda "dava" deyiminin yeri olmayıp "iş" deyimi vardır. Dava, iki taraf sistemine göre kurulmuş ise de çekişmesiz yargıda birbiriyle çekişme halinde olan iki taraf olmadığından çekişmesiz yargı işleri için "dava" teriminin kullanılması doğru değildir. Yine çekişmesiz yargıda "taraf" değil, "ilgililer" kavramı vardır. Çekişmesiz yargıda dava söz konusu olmadığı için davacı ve davalı terimlerinin de yeri yoktur. HMK.nun 383. maddesine göre çekişmesiz yargıda sulh hukuk mahkemesinin görevi asıl olup asliye hukuk mahkemesinin görevi istisna olduğundan yalnız "mahkeme" veya "hakim" terimlerinin kullanıldığı bütün çekişmesiz yargı işleri için sulh hukuk mahkemesinin görevli olduğu sonucuna varılmaktadır. (Prof Dr. B. Kuru/Prof Dr. A.C.Budak İstanbul Barosu Dergisi, Cilt:85, Sayı:5, Yıl: 2011, sh:33-36) Somut olayda 30.12.2011 tarihinde yani 6100 sayılı HMK.nun yürürlüğe girmesinden sonra dava açılmıştır. 6100 sayılı HMK.nın geçici 1. maddesinin 1. bendine göre bu kanunun yargı yolu ve göreve ilişkin hükümleri Kanunun yürürlüğe girmesinden önceki tarihte açılmış olan davalara uygulanmaz. Bu durumda, kıymetli evrakın zayii nedeniyle iptali ve ödeme yasağı konulmasına ilişkin uyuşmazlık 6100 sayılı HMK.nın 1.10.2011 tarihinde yürürlüğe girmesinden sonra açılan çekişmesiz yargı işi niteliğinde olup Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 Sayılı HMK.'nun 21. ve 22. maddeleri gereğince Ankara 9. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 15.10.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
TALEP EDEN: Yapı ve Kredi Bankası A.Ş.Kıymetli evrakın iptali ve ödeme yasağı konulmasına ilişkin talep hakkında Ankara 9. Sulh Hukuk Mahkemesi ile Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:-KARAR-Talep, kıymetli evrakın (bononun) zayii nedeni ile iptali ve ödeme yasağı konulmasına ilişkindir. Ankara 9. Sulh Hukuk Mahkemesi, Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesinde Ticaret Kanun’unda düzenlenen işlerden doğan davaların ticari dava olduğunun, 5. maddesinde ise ticari davalara Ticaret Mahkemesi’nce bakılacağının belirtildiği gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir. Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi ise, 6100 sayılı HMK’nun 382/2-h/6. maddesinde ticaret hukukundaki çekişmesiz yargı işleri başlığı altında kıymetli evrakın iptalinin düzenlenmiş olduğunu, aynı yasanın 383. maddesinde de çekişmesiz yargı işlerinde, görevli mahkemenin aksine düzenleme bulunmadığı sürece Sulh Hukuk Mahkemesi olduğunun belirtilmesi nedeniyle görevsizlik yönünde hüküm kurulmuştur. Türk Ticaret Kanunun 4. maddesinde, bu kanundan doğan hukuk "davalarının" ticari dava sayıldığı, aynı kanunun 5. maddesinin 2. fıkrasında, bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu kanunun 4. maddesi hükmünce "ticari sayılan davalara", ticaret mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir. Diğer taraftan, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK.nun 382. nci maddesinde, "çekişmesiz yargı işleri" düzenlenmiş, aynı maddenin 2. fıkrasının (e) bendinde, ../...- 2 -2012/96422012/11032"Ticaret hukukundaki çekişmesiz yargı işleri" başlığı altında 6. madde olarak "kıymetli evrakın iptali"ne ilişkin taleplerin "çekişmesiz yargı işi" olduğu belirtilmiş, aynı yasanın 383. maddesinde de, çekişmesiz yargı işlerinde görevli mahkemenin aksine bir düzenleme bulunmadığı sürece sulh hukuk mahkemesi olacağı hükmüne yer verilmiştir. Yukarıda açıklanan yasa hükümlerine göre, çekişmesiz yargıda "dava" deyiminin yeri olmayıp "iş" deyimi vardır. Dava, iki taraf sistemine göre kurulmuş ise de çekişmesiz yargıda birbiriyle çekişme halinde olan iki taraf olmadığından çekişmesiz yargı işleri için "dava" teriminin kullanılması doğru değildir. Yine çekişmesiz yargıda "taraf" değil, "ilgililer" kavramı vardır. Çekişmesiz yargıda dava söz konusu olmadığı için davacı ve davalı terimlerinin de yeri yoktur. HMK.nun 383. maddesine göre çekişmesiz yargıda sulh hukuk mahkemesinin görevi asıl olup asliye hukuk mahkemesinin görevi istisna olduğundan yalnız "mahkeme" veya "hakim" terimlerinin kullanıldığı bütün çekişmesiz yargı işleri için sulh hukuk mahkemesinin görevli olduğu sonucuna varılmaktadır. (Prof Dr. B. Kuru/Prof Dr. A.C.Budak İstanbul Barosu Dergisi, Cilt:85, Sayı:5, Yıl: 2011, sh:33-36) Somut olayda 30.12.2011 tarihinde yani 6100 sayılı HMK.nun yürürlüğe girmesinden sonra dava açılmıştır. 6100 sayılı HMK.nın geçici 1. maddesinin 1. bendine göre bu kanunun yargı yolu ve göreve ilişkin hükümleri Kanunun yürürlüğe girmesinden önceki tarihte açılmış olan davalara uygulanmaz. Bu durumda, kıymetli evrakın zayii nedeniyle iptali ve ödeme yasağı konulmasına ilişkin uyuşmazlık 6100 sayılı HMK.nın 1.10.2011 tarihinde yürürlüğe girmesinden sonra açılan çekişmesiz yargı işi niteliğinde olup Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 Sayılı HMK.'nun 21. ve 22. maddeleri gereğince Ankara 9. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 15.10.2012 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.