Yargıtay 13. Hukuk Dairesi İş Hukuku · ön sınıflandırma
Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2016/6677 K.2017/5202
Özet: (1) Davacı, yabancı bayrak taşıyan bir gemide iş akdinden kaynaklanan hizmet akdi feshi ve alacaklarının tahsilini talep etti; (2) Mahkeme, davacının gemi alacaklısı sıfatında görevsizlik kararını bozarak, davayı esasına girip yeniden işleme sokmaya karar verdi.
MAHKEMESİ: Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
KARAR
Davacı, ... isimli gemide elektrikçi olarak çalıştığını, 5 aylık belirli süreli hizmet akdi davalı tarafından tek taraflı ve haksız olarak feshedildiğini davalı şirket aleyhine ... 35. İcra Müdürlüğü'nün 2014/33166 E. sayılı dosyasıyla alacaklarının tahsili amacıyla menkul rehninin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi başlatıldığını, borçlunun yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, borçlu aleyhine % 20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödenmesine karar verilmesini istemiştir.
Davalıya dava dilekçesi ve ekleri tebliğ edilmemiştir.
Mahkemece, görevsizlik kararı verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, yabancı bayrak taşıyan gemide iş akdiyle çalışan davacıya ödenmeyen alacakların tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece, davacının gemi alacaklısı sıfatını taşıdığı gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiştir. HMK’nın 1/1. maddesi uyarınca mahkemelerin görevi kanunla belirlenir. Dosyada mevcut taraflar arasında akdedilen sözleşme ve hizmet belgesindeki bilgilerden geminin yabancı bayrak taşıdığı anlaşılmaktadır. Buna göre, yabancı bayrak taşıyan gemide çalışan davacının iş akdinden kaynaklanan davası, 4857 sayılı İş Kanunu ve 854 sayı Deniz İş Kanunu kapsamında bulunmadığından iş mahkemesinin görevli olduğundan bahsedilemez.
Öte yandan, 5136 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun'un 1. maddesi ile TTK'nin 4. maddesine eklenen son fıkrada belirtildiği üzere TTK'nin dördüncü kitabında yer alan deniz ticaretine ilişkin ihtilaflara bakmak üzere kurulan ... İhtisas Mahkemelerinin görevi, deniz ticareti ve deniz sigortalarına ilişkin ihtilaflara bakmakla sınırlıdır. Eldeki davada taraflar arasındaki uyuşmazlığın ... Ticaretinden değil, hizmet sözleşmesinden kaynaklandığı yani temel ilişkinin hizmet akdine dayandığı anlaşılmaktadır. Bu durumda iş bu davada TTK’nin deniz hukukuna ilişkin 816 ila 1263. maddelerinin uygulanması söz konusu olmayıp, 6098 sayılı BK’nın 393 ve devamı maddelerinde düzenlenen hizmet sözleşmesine ilişkin hükümlerin uygulanması gerekir. Hal böyle olunca, mahkemece davanın esasına girilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken aksi düşüncelerle dava dilekçesinin görev yönünden reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/III-3 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 27/04/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.
KARAR
Davacı, ... isimli gemide elektrikçi olarak çalıştığını, 5 aylık belirli süreli hizmet akdi davalı tarafından tek taraflı ve haksız olarak feshedildiğini davalı şirket aleyhine ... 35. İcra Müdürlüğü'nün 2014/33166 E. sayılı dosyasıyla alacaklarının tahsili amacıyla menkul rehninin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi başlatıldığını, borçlunun yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, borçlu aleyhine % 20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödenmesine karar verilmesini istemiştir.
Davalıya dava dilekçesi ve ekleri tebliğ edilmemiştir.
Mahkemece, görevsizlik kararı verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.
Dava, yabancı bayrak taşıyan gemide iş akdiyle çalışan davacıya ödenmeyen alacakların tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece, davacının gemi alacaklısı sıfatını taşıdığı gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiştir. HMK’nın 1/1. maddesi uyarınca mahkemelerin görevi kanunla belirlenir. Dosyada mevcut taraflar arasında akdedilen sözleşme ve hizmet belgesindeki bilgilerden geminin yabancı bayrak taşıdığı anlaşılmaktadır. Buna göre, yabancı bayrak taşıyan gemide çalışan davacının iş akdinden kaynaklanan davası, 4857 sayılı İş Kanunu ve 854 sayı Deniz İş Kanunu kapsamında bulunmadığından iş mahkemesinin görevli olduğundan bahsedilemez.
Öte yandan, 5136 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun'un 1. maddesi ile TTK'nin 4. maddesine eklenen son fıkrada belirtildiği üzere TTK'nin dördüncü kitabında yer alan deniz ticaretine ilişkin ihtilaflara bakmak üzere kurulan ... İhtisas Mahkemelerinin görevi, deniz ticareti ve deniz sigortalarına ilişkin ihtilaflara bakmakla sınırlıdır. Eldeki davada taraflar arasındaki uyuşmazlığın ... Ticaretinden değil, hizmet sözleşmesinden kaynaklandığı yani temel ilişkinin hizmet akdine dayandığı anlaşılmaktadır. Bu durumda iş bu davada TTK’nin deniz hukukuna ilişkin 816 ila 1263. maddelerinin uygulanması söz konusu olmayıp, 6098 sayılı BK’nın 393 ve devamı maddelerinde düzenlenen hizmet sözleşmesine ilişkin hükümlerin uygulanması gerekir. Hal böyle olunca, mahkemece davanın esasına girilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken aksi düşüncelerle dava dilekçesinin görev yönünden reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/III-3 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 27/04/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.