‹ Ana sayfa
Danıştay 9. Daire İdare Hukuku · ön sınıflandırma

Danıştay 9. Daire E.2024/6630 K.2025/1713

Esas No: 2024/6630 · Karar No: 2025/1713 · Karar Tarihi: 29.04.2025
ÖzetHer cümle kararın kendi metninden doğrulandı.
Karar yönü: Düzelterek onamaKimin lehine: Davalı
Uyuşmazlık
Davacı, toplu konut inşaatı işi kapsamında hak ediş ödemesi üzerinden tevkif edilen kurumlar vergisinin iadesini talep etmiştir. Taraflar ayrıca Bölge İdare Mahkemesinin karar harcını nispi olarak belirlemesinin hukuka uygun olup olmadığını tartışmaktadır.
Kaynak pasajlar (3)
  • Mahallesi 2 Etap 317 Adet Konut, 1 Adet Ticaret Merkezi ve 1 Adet Cami İnşaatları ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi"nin yıllara sari inşaat işi olduğundan bahisle anılan iş kapsamında yapılan 5 nolu hak ediş ödemesi üzerinden tevkif edilen kurumlar (stopaj) vergisinin kaldırılması ve tevkif suretiyle ödenen verginin hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesi istemiyle açılan davayı;
  • TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: 775 sayılı Gecekondu Kanunu'nda vergi türleri bakımından kısıtlayıcı bir hüküm getirilmediği, her türlü vergi ifadesine yer verilerek sadece işlem nedeniyle alınan vergilerin muafiyet kapsamına alınmadığı, bütün vergi türleri bakımından muafiyetin getirildiği, Bölge İdare Mahkemesince nisbi karar harcına hükmedilmesinin de hatalı olduğu iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.
  • Dosyanın incelenmesinden, bakılan davanın tarhiyat ve ceza kesme işlemine değil, tevkif suretiyle tahakkuk ettirilip ödenen kurumlar vergisine karşı açıldığı, dolayısı ile davanın nispi harca tabi olmadığı anlaşılmakta olup Bölge İdare Mahkemesince davacı aleyhine maktu karar harcına hükmedilmesi gerekirken "davacıdan 427,60-TL'den az olmamak üzere hüküm altına alınan tutarın binde 4,55'i oranında nispi karar harcının alınmasına" hükmedildiği anlaşılmıştır.
Gerekçe
Danıştay Dokuzuncu Dairesi, davanın bir tarhiyat veya ceza kesme işlemine karşı değil, tevkif suretiyle ödenen vergiye karşı açıldığını tespit etmiştir. Bu nedenle davanın nispi harca değil, maktu harca tabi olması gerektiğini belirleyen mahkeme, Bölge İdare Mahkemesi kararındaki harç hükmünün düzeltilmesi gerektiğini saptamıştır.
Kaynak pasajlar (5)
  • 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 22. maddesiyle değişik "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; temyiz incelemesi sonunda kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa Danıştayın kararı düzelterek onayacağı ifade edilmiştir.
  • 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 54. maddesinde, vergi yargısı harçlarının (3) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispi esas üzerinden, işlemin nevi ve mahiyetine göre ise maktu esas üzerinden alınacağı, 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife'nin nispi harçlara ilişkin II.
  • Kısmının (a) bendinde, tarhiyata ve ceza kesme işlemlerine karşı mükellefin dava açması üzerine vergi mahkemesinin nihai kararları ile bölge idare mahkemesi kararlarında, karar altına alınan uyuşmazlık konusu vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümler ile bunlara bağlı zam ve cezaların toplam değeri üzerinden binde 4,55 oranında nispi harç alınacağı, maktu harçlara ilişkin III.
  • Dosyanın incelenmesinden, bakılan davanın tarhiyat ve ceza kesme işlemine değil, tevkif suretiyle tahakkuk ettirilip ödenen kurumlar vergisine karşı açıldığı, dolayısı ile davanın nispi harca tabi olmadığı anlaşılmakta olup Bölge İdare Mahkemesince davacı aleyhine maktu karar harcına hükmedilmesi gerekirken "davacıdan 427,60-TL'den az olmamak üzere hüküm altına alınan tutarın binde 4,55'i oranında nispi karar harcının alınmasına" hükmedildiği anlaşılmıştır.
  • Bu husus, yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan, düzeltilmesi mümkün eksiklik olarak görüldüğünden, Bölge İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında yer alan "davacıdan 427,60-TL'den az olmamak üzere hüküm altına alınan tutarın binde 4,55'i oranında nispi karar harcının alınmasına" ibaresinin çıkarılarak yerine "492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca 427,60-TL maktu karar harcının davacıdan alınmasına" ibaresinin yazılması suretiyle kararın düzeltilerek onanması gerektiği sonucuna varılmıştır.
Sonuç
Davacı, inşaat işi kapsamında kesilen kurumlar vergisinin iadesini istemiş; mahkeme vergi yönünden talebi reddetmiş ancak karar harcının nispi değil maktu olması gerektiğine hükmetmiştir. Danıştay Dokuzuncu Dairesi, harç konusundaki hatayı düzelterek Bölge İdare Mahkemesi kararını onamıştır.
Kaynak pasajlar (4)
  • Mahallesi 2 Etap 317 Adet Konut, 1 Adet Ticaret Merkezi ve 1 Adet Cami İnşaatları ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi"nin yıllara sari inşaat işi olduğundan bahisle anılan iş kapsamında yapılan 5 nolu hak ediş ödemesi üzerinden tevkif edilen kurumlar (stopaj) vergisinin kaldırılması ve tevkif suretiyle ödenen verginin hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesi istemiyle açılan davayı;
  • Dosyanın incelenmesinden, bakılan davanın tarhiyat ve ceza kesme işlemine değil, tevkif suretiyle tahakkuk ettirilip ödenen kurumlar vergisine karşı açıldığı, dolayısı ile davanın nispi harca tabi olmadığı anlaşılmakta olup Bölge İdare Mahkemesince davacı aleyhine maktu karar harcına hükmedilmesi gerekirken "davacıdan 427,60-TL'den az olmamak üzere hüküm altına alınan tutarın binde 4,55'i oranında nispi karar harcının alınmasına" hükmedildiği anlaşılmıştır.
  • Bu husus, yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan, düzeltilmesi mümkün eksiklik olarak görüldüğünden, Bölge İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında yer alan "davacıdan 427,60-TL'den az olmamak üzere hüküm altına alınan tutarın binde 4,55'i oranında nispi karar harcının alınmasına" ibaresinin çıkarılarak yerine "492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca 427,60-TL maktu karar harcının davacıdan alınmasına" ibaresinin yazılması suretiyle kararın düzeltilerek onanması gerektiği sonucuna varılmıştır.
  • 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtildiği şekilde düzeltilerek ONANMASINA,
T.C. DANIŞTAY DOKUZUNCU DAİRE
Esas No: 2024/6630
Karar No: 2025/1713

TEMYİZ EDEN (DAVACI): ... Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi

KARŞI TARAF (DAVALI): ... Defterdarlığı - ...

VEKİLİ: Av. ...

İSTEMİN KONUSU: Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca ihalesi gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "Tekirdağ İli Çorlu İlçesi ... Mahallesi 2 Etap 317 Adet Konut, 1 Adet Ticaret Merkezi ve 1 Adet Cami İnşaatları ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi"nin yıllara sari inşaat işi olduğundan bahisle anılan iş kapsamında yapılan 5 nolu hak ediş ödemesi üzerinden tevkif edilen kurumlar (stopaj) vergisinin kaldırılması ve tevkif suretiyle ödenen verginin hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesi istemiyle açılan davayı; 775 sayılı Gecekondu Kanunu'nun 33. maddesinde düzenlenen muafiyetin, bu yasa kapsamındaki işlerden kaynaklanan kazançlar yönünden kurumlar vergisi muafiyeti getirmediğinden, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle reddeden ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine, yargılama giderlerinin istinaf başvurusunda bulunanın üzerinde bırakılmasına, davacıdan 427,60-TL'den az olmamak üzere hüküm altına alınan tutarın binde 4,55'i oranında nispi karar harcının alınmasına hükmeden ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: 775 sayılı Gecekondu Kanunu'nda vergi türleri bakımından kısıtlayıcı bir hüküm getirilmediği, her türlü vergi ifadesine yer verilerek sadece işlem nedeniyle alınan vergilerin muafiyet kapsamına alınmadığı, bütün vergi türleri bakımından muafiyetin getirildiği, Bölge İdare Mahkemesince nisbi karar harcına hükmedilmesinin de hatalı olduğu iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Dosya tekemmül ettiğinden davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmesine gerek görülmeyerek işin esasına geçildi.

İLGİLİ MEVZUAT VE HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Bölge İdare Mahkemesi kararının, hak ediş ödemesi üzerinden tevkif edilen kurumlar (stopaj) vergisine yönelik kısmına ilişkin hüküm fıkrası usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının, nispi karar harcına ilişkin hüküm fıkrasına karşı yapılan temyiz istemine gelince;
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 22. maddesiyle değişik "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; temyiz incelemesi sonunda kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa Danıştayın kararı düzelterek onayacağı ifade edilmiştir.

Maddenin gerekçesinde ise madde ile temyiz incelemesinde sadece maddi hatalarda değil, aynı zamanda yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen eksiklik ya da yanlışlıklarda da düzelterek onama kararı verilmesinin sağlandığı, uygulamada, vekâlet ücretine, yargılama giderlerine ya da faize hükmedilmesinin unutulması ya da bunların yanlış hesaplanması gibi kararın asli olmayan unsurlarında görülen bir kısım eksiklik ya da yanlışlıklar nedeniyle bozma kararları verildiği, bunun mahkeme tarafından tekrar karara bağlandığı ve yine bu kararlara karşı yeniden kanun yollarına başvurulabilmesi nedeniyle hem zaman hem emek kaybına neden olunduğunun görüldüğü, bu suretle esasa etkili olmayan konularda Danıştayın kesin karar vermesi sağlanarak uyuşmazlığın hızla sonuçlandırılmasının amaçlandığı hususlarına yer verilmiştir.

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 54. maddesinde, vergi yargısı harçlarının (3) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispi esas üzerinden, işlemin nevi ve mahiyetine göre ise maktu esas üzerinden alınacağı, 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife'nin nispi harçlara ilişkin II. Kısmının (a) bendinde, tarhiyata ve ceza kesme işlemlerine karşı mükellefin dava açması üzerine vergi mahkemesinin nihai kararları ile bölge idare mahkemesi kararlarında, karar altına alınan uyuşmazlık konusu vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümler ile bunlara bağlı zam ve cezaların toplam değeri üzerinden binde 4,55 oranında nispi harç alınacağı, maktu harçlara ilişkin III. Kısmında ise "yukarıdaki pozisyonlarda gösterilen ve nispi harca tabi tutulmamış olan tarhiyat veya ceza kesme ve diğer işlemlerle ilgili" olarak vergi mahkemesi ve bölge idare mahkemesi kararlarında maktu harca hükmedileceği düzenlenmiştir.

Dosyanın incelenmesinden, bakılan davanın tarhiyat ve ceza kesme işlemine değil, tevkif suretiyle tahakkuk ettirilip ödenen kurumlar vergisine karşı açıldığı, dolayısı ile davanın nispi harca tabi olmadığı anlaşılmakta olup Bölge İdare Mahkemesince davacı aleyhine maktu karar harcına hükmedilmesi gerekirken "davacıdan 427,60-TL'den az olmamak üzere hüküm altına alınan tutarın binde 4,55'i oranında nispi karar harcının alınmasına" hükmedildiği anlaşılmıştır.

Bu husus, yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan, düzeltilmesi mümkün eksiklik olarak görüldüğünden, Bölge İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında yer alan "davacıdan 427,60-TL'den az olmamak üzere hüküm altına alınan tutarın binde 4,55'i oranında nispi karar harcının alınmasına" ibaresinin çıkarılarak yerine "492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca 427,60-TL maktu karar harcının davacıdan alınmasına" ibaresinin yazılması suretiyle kararın düzeltilerek onanması gerektiği sonucuna varılmıştır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtildiği şekilde düzeltilerek ONANMASINA,
3. Temyiz isteminde bulunandan ...-TL maktu harç alınmasına,
4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 29/04/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.

Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.