Danıştay9. Daireİdare Hukuku
Danıştay 9. Daire E.2021/3918 K.2023/478
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2021/3918
Karar No : 2023/478
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Müdürlüğü-…
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Otomotiv Gıda Turizmcilik San. Tic. Ltd. Şti.
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, aleyhe olan kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura kullandığından bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak; re'sen tarh edilen 2016/Ekim dönemine ilişkin katma değer vergisi ile kesilen bir kat ve üç kat vergi ziyaı cezası ve 2016/Kasım dönemine ilişkin kesilen üç kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacı hakkında 2016/Ekim-Aralık dönemleri için yapılan vergi incelemesi sonucu düzenlenen … tarih ve .. sayılı Vergi İnceleme Raporunda; davacı tarafından kayıtlarına intikal ettirilen faturalara isabet eden indirilecek katma değer vergisi tutarının düzeltme beyannamesinde eksik olarak düzeltildiğinin belirlendiği, anılan hususun davacı nezdinde tanzim edilen vergi inceleme raporunda açıkça ortaya konulduğu anlaşıldığından; düzeltme beyannamesinde eksik beyan edilen düzeltme nedeniyle 2016/Ekim dönemi için salınan 1 kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinde hukuka aykırılık bulunmadığı, uyuşmazlığın 2016/Ekim dönemi için 37.300,50-TL matrah üzerinden hesaplanan 93.501,25-TL tutarındaki vergi ziyaı cezası ile 2016/Kasım dönemine ilişkin 119.267,02-TL matrah üzerinden kesilen 298.167,55-TL tutarındaki vergi ziyaı cezası yönünden ise; davacı tarafından bahse konu vergilendirme dönemleri için beyanname verme süresi geçtikten sonra verilen düzeltme beyannameleri ile kayıtlarında yer alan katma değer vergisi indirimlerinin beyanlarından çıkartıldığının görüldüğü, bu hususun taraflar arasında ihtilafsız olduğu, sözkonusu düzeltme beyannamelerinin ise vergi incelemesine başlanılmadan önce vergi dairesine beyan edildiği ve anılan dönem için davacı adına katma değer vergisi tahakkuk ettirildiği ve vergi ziyaı cezaları kesildiği dikkate alındığında; davacı adına düzeltme beyannamelerinden sonraki aşamada yapılan vergi incelemesi neticesinde salınan bahse konu vergi ziyaı cezalarında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine 2016/Ekim dönemi için kesilen 93.501,25 TL vergi ziyaı cezası ile 2016/Kasım dönemi için kesilen vergi ziyaı cezasının kaldırılmasına karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davanın reddine ilişkin kısmının istinaf yoluna başvurulmadığından kesinleştiği, istinaf isteminin davanın kabulüne dair kısmının kaldırılmasına ilişkin olduğu, uyuşmazlığın, 2016/Ekim dönemi için 37.300,50-TL matrah üzerinden hesaplanan 93.501,25-TL tutarındaki vergi ziyaı cezası ile 2016/Kasım dönemine ilişkin 119.267,02-TL matrah üzerinden 298.167,55-TL tutarındaki vergi ziyaı cezasına yönelik davanın kabulüne ilişkin Vergi Mahkemesi kararına karşı yapılan davalı istinaf başvurusunun incelenmesinden; davacının 2016 yılına ilişkin hesap ve işlemlerinin incelenmesi neticesinde düzenlenen Vergi İnceleme Raporu uyarınca; davacının 2016 hesap döneminde kayıt ve beyanlarına intikal ettirdiği ... ve ... tarafından düzenlenen faturaların gerçek bir ticari ilişkiye dayanmadığının anılan şahıslar hakkında düzenlenen Vergi Tekniği Raporları ile tespit edildiği, davacı tarafından 24/01/2017 tarihinde ilk düzeltme beyanının verildiği, bu düzeltme beyanında unutulan fatura nedeniyle 13.560,56-TL ödenmesi gereken katma değer vergisinin beyan edildiği, davacı tarafından 16/08/2017 tarihinde 2. düzeltme beyannamesinin verildiği, bu beyannamede ise 50.361,06-TL tutarında düzeltme beyannamesinin verildiği, düzeltme beyanı üzerine davacı adına aynı dönem için 13.560,56-TL matrah üzerinden vergi ziyaı cezalı tarhiyat yapıldığı ve tahakkuk ettiği, davalı idarece davacı hakkında 2016/Ekim-Aralık dönemlerini kapsayan vergi incelemesine 14/08/2018 tarihinde başlanıldığı, anılan inceleme neticesinde 2016/Ekim dönemi için eksik düzeltme yapıldığının tespit edilmesi üzerine eksik olan 500,00-TL'lik kısım için … tarih ve … sayılı Vergi İnceleme Raporu doğrultusunda vergi/ceza ihbarnamesiyle 1 kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarh edildiği, yine aynı ihbarnamede davacı adına, anılan dönemde süresinde beyanlara intikal ettirilmeyen ...'den aldığı faturalara isabet eden 37.300,50-TL üzerinden 3 kat vergi ziyaı cezası kesildiği ancak sözkonusu dönem için davacı adına %50 oranında kesilen vergi ziyaı cezası mahsup edilerek 93.501,25-TL tutarında vergi ziyaı cezası kesildiği, yine 2016/Kasım dönemi için ise; davacı tarafından verilen düzeltme beyannameleri dikkate alınarak 119.267,02-TL tutarındaki katma değer vergisi matrahı üzerinden 3 kat vergi ziyaı cezası hesaplandığı, anılan tutardan davacı adına %50 oranında kesilen 59.633,51-TL vergi ziyaı cezasının mahsup edilmesi neticesinde anılan dönem için 298.167,55-TL tutarında vergi ziyaı cezasının kesildiğinin anlaşıldığı, mükelleflerin vergi incelemesine başlanılmasından önce, bir takım faturaları düzeltme beyannamesi ile yasal defter ve kayıtlarından çıkarması halinde, haklarında herhangi bir vergi incelemesine başlanılmayacağı veya bu inceleme sonucu oluşabilecek cezalı tarhiyata muhatap olmayacaklarına dair bir yasal düzenleme bulunmamakla birlikte; 213 sayılı Kanun'un 344.maddesinin 3.fıkrasında, "vergi incelemesine başlanılmasından veya takdir komisyonuna sevk edilmesinden sonra verilenler hariç olmak üzere, kanuni süresi geçtikten sonra verilen vergi beyannameleri için bu madde uyarınca kesilecek cezanın yüzde elli oranında uygulanacağı" kuralının getirildiği, aynı maddenin 2. fıkrasında, vergi ziyaına 359. maddede yazılı fiillerle sebebiyet verilmesi halinde üç kat olarak kesileceği belirlenen cezanın, 3. fıkra kapsamında olanlara yüzde 50 oranında uygulanacağının anlaşıldığı, bu durumda; düzeltme beyannamesi ile bir kısım faturaları kayıtlarından çıkartan davacı şirket hakkında vergi incelemesine başlanılmasına yasal engel bulunmamakta ise de; yapılan inceleme sonucu bilerek sahte fatura kullandığı tespit edilen davacı hakkında uygulanacak vergi ziyaı cezasının 3 kat olarak değil, 213 sayılı Kanun'un 344.maddesinin 3.fıkrası uyarınca yüzde 50 oranında uygulanması gerektiği anlaşıldığından, bu orana tekabül eden dava konusu vergi ziyaı cezasında hukuka aykırılık, bu oranı aşan vergi ziyaı cezasında ise hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu üç kat vergi ziyaı cezasının bir buçuk katı aşan kısmı yönünden davanın kabulüne ve bu oranı aşan kısmın kaldırılmasına, bir buçuk kata isabet eden kısım yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Vergi mevzuatına göre üç kat ceza kesilmesi gerektiği iddialarıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davalının temyiz isteminin reddine,
2…. Bölge İdare Mahkemesi …. Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi …. Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 01/03/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2021/3918
Karar No : 2023/478
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Müdürlüğü-…
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Otomotiv Gıda Turizmcilik San. Tic. Ltd. Şti.
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, aleyhe olan kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura kullandığından bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak; re'sen tarh edilen 2016/Ekim dönemine ilişkin katma değer vergisi ile kesilen bir kat ve üç kat vergi ziyaı cezası ve 2016/Kasım dönemine ilişkin kesilen üç kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacı hakkında 2016/Ekim-Aralık dönemleri için yapılan vergi incelemesi sonucu düzenlenen … tarih ve .. sayılı Vergi İnceleme Raporunda; davacı tarafından kayıtlarına intikal ettirilen faturalara isabet eden indirilecek katma değer vergisi tutarının düzeltme beyannamesinde eksik olarak düzeltildiğinin belirlendiği, anılan hususun davacı nezdinde tanzim edilen vergi inceleme raporunda açıkça ortaya konulduğu anlaşıldığından; düzeltme beyannamesinde eksik beyan edilen düzeltme nedeniyle 2016/Ekim dönemi için salınan 1 kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinde hukuka aykırılık bulunmadığı, uyuşmazlığın 2016/Ekim dönemi için 37.300,50-TL matrah üzerinden hesaplanan 93.501,25-TL tutarındaki vergi ziyaı cezası ile 2016/Kasım dönemine ilişkin 119.267,02-TL matrah üzerinden kesilen 298.167,55-TL tutarındaki vergi ziyaı cezası yönünden ise; davacı tarafından bahse konu vergilendirme dönemleri için beyanname verme süresi geçtikten sonra verilen düzeltme beyannameleri ile kayıtlarında yer alan katma değer vergisi indirimlerinin beyanlarından çıkartıldığının görüldüğü, bu hususun taraflar arasında ihtilafsız olduğu, sözkonusu düzeltme beyannamelerinin ise vergi incelemesine başlanılmadan önce vergi dairesine beyan edildiği ve anılan dönem için davacı adına katma değer vergisi tahakkuk ettirildiği ve vergi ziyaı cezaları kesildiği dikkate alındığında; davacı adına düzeltme beyannamelerinden sonraki aşamada yapılan vergi incelemesi neticesinde salınan bahse konu vergi ziyaı cezalarında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine 2016/Ekim dönemi için kesilen 93.501,25 TL vergi ziyaı cezası ile 2016/Kasım dönemi için kesilen vergi ziyaı cezasının kaldırılmasına karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davanın reddine ilişkin kısmının istinaf yoluna başvurulmadığından kesinleştiği, istinaf isteminin davanın kabulüne dair kısmının kaldırılmasına ilişkin olduğu, uyuşmazlığın, 2016/Ekim dönemi için 37.300,50-TL matrah üzerinden hesaplanan 93.501,25-TL tutarındaki vergi ziyaı cezası ile 2016/Kasım dönemine ilişkin 119.267,02-TL matrah üzerinden 298.167,55-TL tutarındaki vergi ziyaı cezasına yönelik davanın kabulüne ilişkin Vergi Mahkemesi kararına karşı yapılan davalı istinaf başvurusunun incelenmesinden; davacının 2016 yılına ilişkin hesap ve işlemlerinin incelenmesi neticesinde düzenlenen Vergi İnceleme Raporu uyarınca; davacının 2016 hesap döneminde kayıt ve beyanlarına intikal ettirdiği ... ve ... tarafından düzenlenen faturaların gerçek bir ticari ilişkiye dayanmadığının anılan şahıslar hakkında düzenlenen Vergi Tekniği Raporları ile tespit edildiği, davacı tarafından 24/01/2017 tarihinde ilk düzeltme beyanının verildiği, bu düzeltme beyanında unutulan fatura nedeniyle 13.560,56-TL ödenmesi gereken katma değer vergisinin beyan edildiği, davacı tarafından 16/08/2017 tarihinde 2. düzeltme beyannamesinin verildiği, bu beyannamede ise 50.361,06-TL tutarında düzeltme beyannamesinin verildiği, düzeltme beyanı üzerine davacı adına aynı dönem için 13.560,56-TL matrah üzerinden vergi ziyaı cezalı tarhiyat yapıldığı ve tahakkuk ettiği, davalı idarece davacı hakkında 2016/Ekim-Aralık dönemlerini kapsayan vergi incelemesine 14/08/2018 tarihinde başlanıldığı, anılan inceleme neticesinde 2016/Ekim dönemi için eksik düzeltme yapıldığının tespit edilmesi üzerine eksik olan 500,00-TL'lik kısım için … tarih ve … sayılı Vergi İnceleme Raporu doğrultusunda vergi/ceza ihbarnamesiyle 1 kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarh edildiği, yine aynı ihbarnamede davacı adına, anılan dönemde süresinde beyanlara intikal ettirilmeyen ...'den aldığı faturalara isabet eden 37.300,50-TL üzerinden 3 kat vergi ziyaı cezası kesildiği ancak sözkonusu dönem için davacı adına %50 oranında kesilen vergi ziyaı cezası mahsup edilerek 93.501,25-TL tutarında vergi ziyaı cezası kesildiği, yine 2016/Kasım dönemi için ise; davacı tarafından verilen düzeltme beyannameleri dikkate alınarak 119.267,02-TL tutarındaki katma değer vergisi matrahı üzerinden 3 kat vergi ziyaı cezası hesaplandığı, anılan tutardan davacı adına %50 oranında kesilen 59.633,51-TL vergi ziyaı cezasının mahsup edilmesi neticesinde anılan dönem için 298.167,55-TL tutarında vergi ziyaı cezasının kesildiğinin anlaşıldığı, mükelleflerin vergi incelemesine başlanılmasından önce, bir takım faturaları düzeltme beyannamesi ile yasal defter ve kayıtlarından çıkarması halinde, haklarında herhangi bir vergi incelemesine başlanılmayacağı veya bu inceleme sonucu oluşabilecek cezalı tarhiyata muhatap olmayacaklarına dair bir yasal düzenleme bulunmamakla birlikte; 213 sayılı Kanun'un 344.maddesinin 3.fıkrasında, "vergi incelemesine başlanılmasından veya takdir komisyonuna sevk edilmesinden sonra verilenler hariç olmak üzere, kanuni süresi geçtikten sonra verilen vergi beyannameleri için bu madde uyarınca kesilecek cezanın yüzde elli oranında uygulanacağı" kuralının getirildiği, aynı maddenin 2. fıkrasında, vergi ziyaına 359. maddede yazılı fiillerle sebebiyet verilmesi halinde üç kat olarak kesileceği belirlenen cezanın, 3. fıkra kapsamında olanlara yüzde 50 oranında uygulanacağının anlaşıldığı, bu durumda; düzeltme beyannamesi ile bir kısım faturaları kayıtlarından çıkartan davacı şirket hakkında vergi incelemesine başlanılmasına yasal engel bulunmamakta ise de; yapılan inceleme sonucu bilerek sahte fatura kullandığı tespit edilen davacı hakkında uygulanacak vergi ziyaı cezasının 3 kat olarak değil, 213 sayılı Kanun'un 344.maddesinin 3.fıkrası uyarınca yüzde 50 oranında uygulanması gerektiği anlaşıldığından, bu orana tekabül eden dava konusu vergi ziyaı cezasında hukuka aykırılık, bu oranı aşan vergi ziyaı cezasında ise hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu üç kat vergi ziyaı cezasının bir buçuk katı aşan kısmı yönünden davanın kabulüne ve bu oranı aşan kısmın kaldırılmasına, bir buçuk kata isabet eden kısım yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Vergi mevzuatına göre üç kat ceza kesilmesi gerektiği iddialarıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davalının temyiz isteminin reddine,
2…. Bölge İdare Mahkemesi …. Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi …. Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 01/03/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.