Danıştay 5. Daire İdare Hukuku · ön sınıflandırma
Danıştay 5. Daire E.2023/14310 K.2024/8724
Özet: (1) Uyuşmazlık, davacı tarafından kamu görevinden çıkarılmasının ardından göreve iade ve yoksun bıraktığı özlük haklarının geri iadesi, parasal tazminatı ve yasal faizi talebidir. (2) Mahkeme, ilk derece kararıyla davacıya karşı FETÖ/PDY terör örgütüyle bağlantı olduğu gerekçesiyle davayı reddettiğini sürdürerek, istinaden verilen başvuru kararını bozmamaya karar verdi.
T.C. DANIŞTAY BEŞİNCİ DAİRE
Esas No: 2023/14310
Karar No: 2024/8724
TEMYİZ EDEN (DAVACI): ...'a vesayeten ...
KARŞI TARAF (DAVALI): ... Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesince verilen istinaf başvurusunun süreaşımı yönünden reddine ilişkin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı davanın reddine ilişkin kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava Konusu İstem: 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılan davacı tarafından, göreve iade talebiyle OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yaptığı başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük haklarının iadesine, parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; davacı hakkında FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olma suçu kapsamında yürütülen ceza davasında, davacının GSM hattı ile FETÖ/PDY terör örgütünün örgüt içi kriptolu haberleşme sistemi olarak kullanılan ByLock programına girdiğinin tespit edildiği, FETÖ/PDY terör örgütüne müzahir Bank Asyada bulunan hesabındaki para miktarını FETÖ/PDY terör örgütü liderinin talimat verdiği tarih sonrasındaki dönemde arttırdığı, ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... hazırlık numaralı dosyası kapsamında ele geçirilen emniyet teşkilatı personeline ait örgüt arşivinde bulunan detay bilgisinde "A5" seviyesinde kodlandığı tespitlerine yer verilerek, davacının FETÖ/PDY silahlı terör örgütü ile en az irtibat ve iltisak düzeyinde bağı bulunduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti: Davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın, davacı vekilinin elektronik tebligat adresine 12/04/2020 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen, otuz (30) günlük istinaf süresi geçirildikten sonra 27/02/2021 tarihinde istinaf talebinde bulunulduğu anlaşıldığından; 2577 sayılı Kanun'un 45/1. maddesi uyarınca istinaf isteminin süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Savunma hakkı tanınmadan tesis edilen kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işlemin hukuka aykırı olduğu, Anayasal koşulları bulunmaksızın OHAL KHK’si hükümlerinin uygulanmasının hukuka aykırı olduğu, kamu görevine son verilmesine dayanak KHK’nin Anayasa’da öngörülen şekil şartlarına uygun olmadığı, OHAL KHK’sinin mevzuatta belirlenen süre içerisinde TBMM tarafından onaylanmadığı, KHK ile kamu görevine son verilmesinin fonksiyon gaspı niteliğinde olduğu, kamu görevine son verildiği tarihte mevcut olmayan delil ve tespitlerin aleyhine sonuç doğurmayacağı, terör örgütleriyle ve darbe girişimiyle herhangi bir ilgisinin bulunmadığı, uyuşmazlıkta ceza hukuku ilke ve güvencelerinin uygulanması gerektiği, masumiyet karinesinin, suç ve cezaların kanuniliği ilkesinin ve Anayasa ile Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi hükümlerinin ihlal edildiği iddia edilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı yönünden temyiz isteminin incelenmeksizin reddine, istinaf isteminin süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... kararı yönünden temyiz isteminin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra davacının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca duruşma istemi yerinde görülmeyerek gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
GEREKÇE:
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 1. fıkrasında, " İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda farklı bir kanun yolu öngörülmüş olsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir. Ancak, konusu beş bin Türk lirasını geçmeyen vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında idare ve vergi mahkemelerince verilen kararlar kesin olup, bunlara karşı istinaf yoluna başvurulamaz." hükmüne; aynı maddenin 6. fıkrasında, "Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne; aynı Kanun'un 46. maddesinde, "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir." hükmüne yer verilmiş; devamında Bölge İdare Mahkemelerinin temyiz edilebilecek nihai kararları sayma suretiyle belirtilmiştir. Aynı Kanun'un 48. maddesinin 6. fıkrasında, temyizin kanuni süre geçtikten sonra yapılması veya kesin bir karar hakkında olması halinde kararı veren mercinin temyiz isteminin reddine karar vereceği, ilgili mercinin bu kararına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabileceği hükme bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İstinaf isteminin süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin karara yönelik temyiz istemi yönünden:
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
İdare Mahkemesince verilen karara yönelik temyiz istemi yönünden:
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinin incelenmesinden; idare mahkemelerinin kararlarına karşı 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesi uyarınca "istinaf" yoluna başvurulabileceği, istinaf kanun yolu incelemesi yapan merci tarafından verilen ve anılan Kanun'un 46. maddesinde sayılan konulara ilişkin kararlara karşı da "temyiz" yoluna başvurulabileceği, dolayısıyla idare mahkemelerinin kararlarına karşı, istinaf yoluna başvurulmadan doğrudan Danıştaya temyiz yoluna başvurulmasına hukuken olanak bulunmadığı, öte yandan sadece istinaf yoluna veya (uyuşmazlık konusu itibarıyla temyize tabi ise) önce istinaf yoluna ve sonrasında temyiz yoluna başvurulmak suretiyle kesinleşmiş bir karar hakkında temyiz yoluna başvurulması halinde aynı Kanun'un 48/6. maddesi uyarınca, Danıştayda inceleme olanağı bulunmayan temyiz isteminin reddine karar verileceği anlaşılmaktadır.
Olayda, idare mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesince verilen "istinaf başvurusunun süreaşımı yönünden reddine" ilişkin karar temyiz kanun yolu incelemesi neticesinde hukuka uygun bulunmuş ve böylece İdare Mahkemesi kararı kesinleşmiştir.
Bu durumda, kesinleşen İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenmesine yasal imkan bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı sayılı kararı yönünden temyiz isteminin reddi ile anılan kararın ONANMASINA,
2. ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına yönelik TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMEKSİZİN REDDİNE,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, adli yardım talebinin daha önce kabul edilmiş olması nedeniyle temyiz aşamasında tahsil edilmeyen yargılama giderinin tahsili için Mahkemesince müzekkere yazılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 30/05/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
Esas No: 2023/14310
Karar No: 2024/8724
TEMYİZ EDEN (DAVACI): ...'a vesayeten ...
KARŞI TARAF (DAVALI): ... Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesince verilen istinaf başvurusunun süreaşımı yönünden reddine ilişkin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı davanın reddine ilişkin kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava Konusu İstem: 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılan davacı tarafından, göreve iade talebiyle OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yaptığı başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük haklarının iadesine, parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; davacı hakkında FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olma suçu kapsamında yürütülen ceza davasında, davacının GSM hattı ile FETÖ/PDY terör örgütünün örgüt içi kriptolu haberleşme sistemi olarak kullanılan ByLock programına girdiğinin tespit edildiği, FETÖ/PDY terör örgütüne müzahir Bank Asyada bulunan hesabındaki para miktarını FETÖ/PDY terör örgütü liderinin talimat verdiği tarih sonrasındaki dönemde arttırdığı, ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... hazırlık numaralı dosyası kapsamında ele geçirilen emniyet teşkilatı personeline ait örgüt arşivinde bulunan detay bilgisinde "A5" seviyesinde kodlandığı tespitlerine yer verilerek, davacının FETÖ/PDY silahlı terör örgütü ile en az irtibat ve iltisak düzeyinde bağı bulunduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti: Davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın, davacı vekilinin elektronik tebligat adresine 12/04/2020 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen, otuz (30) günlük istinaf süresi geçirildikten sonra 27/02/2021 tarihinde istinaf talebinde bulunulduğu anlaşıldığından; 2577 sayılı Kanun'un 45/1. maddesi uyarınca istinaf isteminin süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Savunma hakkı tanınmadan tesis edilen kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işlemin hukuka aykırı olduğu, Anayasal koşulları bulunmaksızın OHAL KHK’si hükümlerinin uygulanmasının hukuka aykırı olduğu, kamu görevine son verilmesine dayanak KHK’nin Anayasa’da öngörülen şekil şartlarına uygun olmadığı, OHAL KHK’sinin mevzuatta belirlenen süre içerisinde TBMM tarafından onaylanmadığı, KHK ile kamu görevine son verilmesinin fonksiyon gaspı niteliğinde olduğu, kamu görevine son verildiği tarihte mevcut olmayan delil ve tespitlerin aleyhine sonuç doğurmayacağı, terör örgütleriyle ve darbe girişimiyle herhangi bir ilgisinin bulunmadığı, uyuşmazlıkta ceza hukuku ilke ve güvencelerinin uygulanması gerektiği, masumiyet karinesinin, suç ve cezaların kanuniliği ilkesinin ve Anayasa ile Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi hükümlerinin ihlal edildiği iddia edilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı yönünden temyiz isteminin incelenmeksizin reddine, istinaf isteminin süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... kararı yönünden temyiz isteminin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra davacının 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca duruşma istemi yerinde görülmeyerek gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
GEREKÇE:
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 1. fıkrasında, " İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda farklı bir kanun yolu öngörülmüş olsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir. Ancak, konusu beş bin Türk lirasını geçmeyen vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında idare ve vergi mahkemelerince verilen kararlar kesin olup, bunlara karşı istinaf yoluna başvurulamaz." hükmüne; aynı maddenin 6. fıkrasında, "Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne; aynı Kanun'un 46. maddesinde, "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir." hükmüne yer verilmiş; devamında Bölge İdare Mahkemelerinin temyiz edilebilecek nihai kararları sayma suretiyle belirtilmiştir. Aynı Kanun'un 48. maddesinin 6. fıkrasında, temyizin kanuni süre geçtikten sonra yapılması veya kesin bir karar hakkında olması halinde kararı veren mercinin temyiz isteminin reddine karar vereceği, ilgili mercinin bu kararına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabileceği hükme bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İstinaf isteminin süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin karara yönelik temyiz istemi yönünden:
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
İdare Mahkemesince verilen karara yönelik temyiz istemi yönünden:
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinin incelenmesinden; idare mahkemelerinin kararlarına karşı 2577 sayılı Kanun'un 45. maddesi uyarınca "istinaf" yoluna başvurulabileceği, istinaf kanun yolu incelemesi yapan merci tarafından verilen ve anılan Kanun'un 46. maddesinde sayılan konulara ilişkin kararlara karşı da "temyiz" yoluna başvurulabileceği, dolayısıyla idare mahkemelerinin kararlarına karşı, istinaf yoluna başvurulmadan doğrudan Danıştaya temyiz yoluna başvurulmasına hukuken olanak bulunmadığı, öte yandan sadece istinaf yoluna veya (uyuşmazlık konusu itibarıyla temyize tabi ise) önce istinaf yoluna ve sonrasında temyiz yoluna başvurulmak suretiyle kesinleşmiş bir karar hakkında temyiz yoluna başvurulması halinde aynı Kanun'un 48/6. maddesi uyarınca, Danıştayda inceleme olanağı bulunmayan temyiz isteminin reddine karar verileceği anlaşılmaktadır.
Olayda, idare mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesince verilen "istinaf başvurusunun süreaşımı yönünden reddine" ilişkin karar temyiz kanun yolu incelemesi neticesinde hukuka uygun bulunmuş ve böylece İdare Mahkemesi kararı kesinleşmiştir.
Bu durumda, kesinleşen İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenmesine yasal imkan bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı sayılı kararı yönünden temyiz isteminin reddi ile anılan kararın ONANMASINA,
2. ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına yönelik TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMEKSİZİN REDDİNE,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, adli yardım talebinin daha önce kabul edilmiş olması nedeniyle temyiz aşamasında tahsil edilmeyen yargılama giderinin tahsili için Mahkemesince müzekkere yazılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 30/05/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.