Danıştay4. Daireİdare Hukuku
Danıştay 4. Daire E.2023/8085 K.2023/6650
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/8085
Karar No : 2023/6650
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Madencilik Mermercilik İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Valiliği
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirketin, İzmir ili, Seferihisar ilçesi, ... köyü, ... Mevkiinde bulunan ... sicil nolu, II-B grubu maden işletme ruhsatına istinaden düzenlenen işyeri açma ve çalışma ruhsatının, maden sahasının 1.derece arkeolojik sit alanı içinde kalması nedeniyle iptaline ilişkin İzmir Valiliği'nin ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacı şirket adına mermer ocağı faaliyet konulu 27.12.2012 tarihli işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlendiği, ... tarih ve ... sayılı İzmir 1 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu kararı ile İzmir ili, Seferihisar ilçesi, Beyler köyü, Sivritepe ve Sırtlangedik Tepe mevkiinde, ... nolu paftada bulunan davacı şirkete ait mermer ocağını da kapsayan alanın 1. derece arkeolojik sit alanı olarak tescil edilmesine karar verildiği, bunun üzerine Orman ve Su İşleri Bakanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı oluruyla davacı şirkete 13.08.2015 tarihine kadar verilen orman izninin ... tarih ve ... sayılı Bakanlık oluruyla iptal edildiği, Maden İşleri Genel Müdürlüğünce mahallinde yapılan tetkikte, ruhsat sahası altındaki koordinatların 1.Derece Arkeolojik Sit alanında kaldığı, izin alınarak çalışılması gereken yerlerden olduğu ve orman izni iptal edildiğinden gerekli izinler alınıncaya kadar faaliyete izin verilmemesi gerektiğinin ... tarih ve ... sayılı yazıyla davalı idareye bildirildiği, idarece 1. Derece Arkeolojik Sit alanı içinde kalan ve orman izni de iptal edilmiş olan davacı şirkete ait mermer ocağının işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline karar verildiği anlaşıldığı, sahip olduğu bazı özellikleri nedeniyle gelecek nesillere aktarılmasında yarar görülen eserlerin mevcut hallerinin korunmasının sağlanmasına yönelik olarak kamu idarelerinin bir takım önlemler almasının doğal olduğu, kamu idarelerinin, sit alanlarında bulunan yerlerde icra edilen ve nitelikleri itibarıyla sit alanının dokusunu bozacak olan faaliyetlerin, koruma amacına aykırı olduğunun tespit edilmesi halinde engellenmesine karar verme yetkilerinin bulunduğunu kabulü gerektiği, olayda, 1.Derece Arkeolojik Sit alanı olarak ilan edilmiş bulunan alanda yukarıda anılan ilke kararına göre madencilik faaliyeti yapılamayacağından, 1. Derece Arkeolojik Sit sınırları içindeki işyeri için verilen dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, ruhsat iptalinin çok ağır bir yaptırım olduğu, öncelikle faaliyetin durdurulması işleminin tesis edilmesi gerektiği, ayrıca İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13. maddesi uyarınca taraflarına bir defaya mahsus 15 günlük süre verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
**GEREKÇE:**
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 29/11/2023 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X) KARŞI OY : Dava; İzmir ili, Seferihisar ilçesi, ... köyü, ... Mevkiinde bulunan ... sicil nolu, II-B grubu maden işletme ruhsatına istinaden düzenlenen işyeri açma ve çalışma ruhsatının, maden sahasının 1.derece arkeolojik sit alanı içinde kalması nedeniyle iptaline ilişkin İzmir Valiliği'nin ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
21/06/2005 tarih ve 25852 sayılı Resmî Gazete'de yayımla yürürlüğe giren Madencilik Faaliyetleri İzin Yönetmeliği'nin, "Madencilik faaliyetleri sırasında kültür ve tabiat varlığına rastlanması" başlıklı 50. maddesinde " Madencilik faaliyetleri esnasında kültür ve tabiat varlıklarına rastlanması halinde maden ruhsat sahibi, kültür ve tabiat varlığının olduğu alandaki faaliyetini geçici olarak durdurarak en geç üç gün içinde en yakın müze müdürlüğüne, mülki idare amirliğine veya Genel Müdürlüğe bildirir. En geç on gün içinde ilgili bakanlık ve Genel Müdürlük elemanlarından oluşacak bir heyet yerinde incelemelerini yapar. Yapılan inceleme sonucu, hazırlanan raporlar göz önünde bulundurularak o alandaki faaliyetin durumuna ilişkin ilgili kurulca karar verilir. " hükmü gereğince maden işletme faaliyetinin başlamasından sonra dahi kültür ve tabiat varlığına rastlanması halinde gerekli izinlerin alınması ile faaliyetlerinin yürütülmesi mümkün olmaktadır.
Olayda, davacı şirket adına mermer ocağı faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatının 27/12/2012 tarihinde düzenlendiği, ... tarih ve ... sayılı İzmir 1 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu kararı ile İzmir ili, Seferihisar ilçesi, ... köyü, ... ve ... mevkiinde, ... nolu paftada bulunan davacı şirkete ait mermer ocağını da kapsayan alanın 1. derece arkeolojik sit alanı olarak tescil edilmesine karar verildiği, bu durumda işyeri açma ve çalışma ruhsatının düzenlendiği tarihte alınmış bir sit alanı kararı bulunmadığı, Maden İşleri Genel Müdürlüğünce mahallinde yapılan tetkikte, ruhsat sahası altındaki koordinatların 1.Derece Arkeolojik Sit alanında kaldığı, izin alınarak çalışılması gereken yerlerden olduğu ve orman izni iptal edildiğinden gerekli izinler alınıncaya kadar faaliyete izin verilmemesi gerektiğinin ... tarih ve ... sayılı yazıyla davalı idareye bildirildiği, idarece 1. Derece Arkeolojik Sit alanı içinde kalan ve orman izni de iptal edilmiş olan davacı şirkete ait mermer ocağının işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline karar verildiği görülmüş olup, bu durumda davacı tarafından maden işletme ruhsatına istinaden alınan işyeri açma ve çalışma ruhsatında, kazanılmış haklarının korunması ilkesi gereğince ve ruhsatın düzenlendiği tarihteki mevzuat hükümleri yönünden hukuka aykırılık bulunmaması nedeniyle temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği oyuyla Daire kararına katılmıyoruz.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/8085
Karar No : 2023/6650
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Madencilik Mermercilik İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Valiliği
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirketin, İzmir ili, Seferihisar ilçesi, ... köyü, ... Mevkiinde bulunan ... sicil nolu, II-B grubu maden işletme ruhsatına istinaden düzenlenen işyeri açma ve çalışma ruhsatının, maden sahasının 1.derece arkeolojik sit alanı içinde kalması nedeniyle iptaline ilişkin İzmir Valiliği'nin ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacı şirket adına mermer ocağı faaliyet konulu 27.12.2012 tarihli işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlendiği, ... tarih ve ... sayılı İzmir 1 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu kararı ile İzmir ili, Seferihisar ilçesi, Beyler köyü, Sivritepe ve Sırtlangedik Tepe mevkiinde, ... nolu paftada bulunan davacı şirkete ait mermer ocağını da kapsayan alanın 1. derece arkeolojik sit alanı olarak tescil edilmesine karar verildiği, bunun üzerine Orman ve Su İşleri Bakanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı oluruyla davacı şirkete 13.08.2015 tarihine kadar verilen orman izninin ... tarih ve ... sayılı Bakanlık oluruyla iptal edildiği, Maden İşleri Genel Müdürlüğünce mahallinde yapılan tetkikte, ruhsat sahası altındaki koordinatların 1.Derece Arkeolojik Sit alanında kaldığı, izin alınarak çalışılması gereken yerlerden olduğu ve orman izni iptal edildiğinden gerekli izinler alınıncaya kadar faaliyete izin verilmemesi gerektiğinin ... tarih ve ... sayılı yazıyla davalı idareye bildirildiği, idarece 1. Derece Arkeolojik Sit alanı içinde kalan ve orman izni de iptal edilmiş olan davacı şirkete ait mermer ocağının işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline karar verildiği anlaşıldığı, sahip olduğu bazı özellikleri nedeniyle gelecek nesillere aktarılmasında yarar görülen eserlerin mevcut hallerinin korunmasının sağlanmasına yönelik olarak kamu idarelerinin bir takım önlemler almasının doğal olduğu, kamu idarelerinin, sit alanlarında bulunan yerlerde icra edilen ve nitelikleri itibarıyla sit alanının dokusunu bozacak olan faaliyetlerin, koruma amacına aykırı olduğunun tespit edilmesi halinde engellenmesine karar verme yetkilerinin bulunduğunu kabulü gerektiği, olayda, 1.Derece Arkeolojik Sit alanı olarak ilan edilmiş bulunan alanda yukarıda anılan ilke kararına göre madencilik faaliyeti yapılamayacağından, 1. Derece Arkeolojik Sit sınırları içindeki işyeri için verilen dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, ruhsat iptalinin çok ağır bir yaptırım olduğu, öncelikle faaliyetin durdurulması işleminin tesis edilmesi gerektiği, ayrıca İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13. maddesi uyarınca taraflarına bir defaya mahsus 15 günlük süre verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
**GEREKÇE:**
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 29/11/2023 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X) KARŞI OY : Dava; İzmir ili, Seferihisar ilçesi, ... köyü, ... Mevkiinde bulunan ... sicil nolu, II-B grubu maden işletme ruhsatına istinaden düzenlenen işyeri açma ve çalışma ruhsatının, maden sahasının 1.derece arkeolojik sit alanı içinde kalması nedeniyle iptaline ilişkin İzmir Valiliği'nin ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
21/06/2005 tarih ve 25852 sayılı Resmî Gazete'de yayımla yürürlüğe giren Madencilik Faaliyetleri İzin Yönetmeliği'nin, "Madencilik faaliyetleri sırasında kültür ve tabiat varlığına rastlanması" başlıklı 50. maddesinde " Madencilik faaliyetleri esnasında kültür ve tabiat varlıklarına rastlanması halinde maden ruhsat sahibi, kültür ve tabiat varlığının olduğu alandaki faaliyetini geçici olarak durdurarak en geç üç gün içinde en yakın müze müdürlüğüne, mülki idare amirliğine veya Genel Müdürlüğe bildirir. En geç on gün içinde ilgili bakanlık ve Genel Müdürlük elemanlarından oluşacak bir heyet yerinde incelemelerini yapar. Yapılan inceleme sonucu, hazırlanan raporlar göz önünde bulundurularak o alandaki faaliyetin durumuna ilişkin ilgili kurulca karar verilir. " hükmü gereğince maden işletme faaliyetinin başlamasından sonra dahi kültür ve tabiat varlığına rastlanması halinde gerekli izinlerin alınması ile faaliyetlerinin yürütülmesi mümkün olmaktadır.
Olayda, davacı şirket adına mermer ocağı faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatının 27/12/2012 tarihinde düzenlendiği, ... tarih ve ... sayılı İzmir 1 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu kararı ile İzmir ili, Seferihisar ilçesi, ... köyü, ... ve ... mevkiinde, ... nolu paftada bulunan davacı şirkete ait mermer ocağını da kapsayan alanın 1. derece arkeolojik sit alanı olarak tescil edilmesine karar verildiği, bu durumda işyeri açma ve çalışma ruhsatının düzenlendiği tarihte alınmış bir sit alanı kararı bulunmadığı, Maden İşleri Genel Müdürlüğünce mahallinde yapılan tetkikte, ruhsat sahası altındaki koordinatların 1.Derece Arkeolojik Sit alanında kaldığı, izin alınarak çalışılması gereken yerlerden olduğu ve orman izni iptal edildiğinden gerekli izinler alınıncaya kadar faaliyete izin verilmemesi gerektiğinin ... tarih ve ... sayılı yazıyla davalı idareye bildirildiği, idarece 1. Derece Arkeolojik Sit alanı içinde kalan ve orman izni de iptal edilmiş olan davacı şirkete ait mermer ocağının işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline karar verildiği görülmüş olup, bu durumda davacı tarafından maden işletme ruhsatına istinaden alınan işyeri açma ve çalışma ruhsatında, kazanılmış haklarının korunması ilkesi gereğince ve ruhsatın düzenlendiği tarihteki mevzuat hükümleri yönünden hukuka aykırılık bulunmaması nedeniyle temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği oyuyla Daire kararına katılmıyoruz.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.