Danıştay 4. Daire İdare Hukuku · ön sınıflandırma
Danıştay 4. Daire E.2023/5051 K.2024/3576
ÖzetHer cümle kararın kendi metninden doğrulandı.
Karar yönü: BozmaKimin lehine: Davalı
Uyuşmazlık
Davacı, imar planında park alanı olarak ayrılmış ve kamuya terkli olan taşınmazın fuzulen işgal edildiği gerekçesiyle belediye tarafından düzenlenen ecrimisil ihbarnamesinin iptalini talep etmektedir.
Kaynak pasajlar (1)
- Dava konusu istem: ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde ve tapunun ... parselindeki 5.118,00 m²' lik imar planında park alanında kalan taşınmazın beton santrali olarak kullanılmak suretiyle fuzulen işgali nedeniyle 27/09/2011-27/09/2016 tarihleri arasındaki dönem için 344.750,00 TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istenilmiştir.
Gerekçe
Danıştay 4. Dairesi, imar planlarında park, yol gibi umumi hizmetlere ayrılmış yerlerin belediyelere bedelsiz terk edilmesinin zorunlu olduğunu belirtmektedir. Bu tür taşınmazlar belediye mülkiyetinde olsa dahi üçüncü kişilere devredilemese de, belediyelerin bu alanları kullanan işgalcilerden ecrimisil talep etme yetkisinin bulunduğuna hükmeder.
Kaynak pasajlar (5)
- 3194 sayılı İmar Kanunu'nun "Kamuya ait gayrimenkuller" başlıklı 11. maddesinde;
- "İmar planlarında; meydan, yol, su yolu, park, yeşil saha, otopark, toplu taşıma istasyonu ve terminal gibi umumi hizmetlere ayrılmış yerlere rastlayan ...
- Genel Müdürlüğüne ait gayrimenkuller ile askeri yasak bölgeler, güvenlik bölgeleri ile ülke güvenliği ile doğrudan doğruya ilgili Türk Silahlı Kuvvetlerine ait harekat ve savunma amaçlı yerler hariç Hazine ve özel idareye ait arazi ve arsalar belediye veya valiliğin teklifi, Maliye ve Gümrük Bakanlığının onayı ile belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeye; belediye ve mücavir alan hudutları dışında özel idareye bedelsiz terk edilir ve tapu kaydı terkin edilir.
- İmar plânlarında park, yol gibi alanlarda kalan yerlerin, belediyeye bedelsiz olarak terk edilerek tapuda terkin edilmesi gerektiği yolundaki kanun hükmü nedeniyle, Hazinenin bu alandaki yetkisinin bağlı yetki olup, yine anılan kural nedeniyle anılan idarenin mülkiyetinde de olsa, bu tür taşınmazları üçüncü kişilere satma, kiraya verme, üzerinde intifak hakkı tesisi gibi tasarruflarda bulunabilmesi mümkün olmadığından, imar plânlarında umumi hizmetlere ayrılmış yerlerden belediyelere devri zorunlu olan yerleri kullanan işgalcilerden belediyelerin ecrimisil isteyebileği sonucuna varılmaktadır.
- Bu itibarla, imar planında yeşil park alanı olarak tanımlı kamuya terkli alanın fuzuli işgali nedeniyle davalı Belediyenin ecrimisil talep etme yetkisi bulunduğundan, işin esası incelenerek karar verilmesi gerektiğinden kararda hukuki isabet görülmemiştir.
Sonuç
Davacı, imar planında park alanı olarak görünen taşınmaz için belediyenin talep ettiği ecrimisilin iptalini istemiştir. Danıştay 4. Dairesi, belediyelerin imar planında kamuya ayrılmış yerleri kullananlardan ecrimisil isteyebileceğine karar vererek Bölge İdare Mahkemesi kararını bozmuştur.
Kaynak pasajlar (3)
- Dava konusu istem: ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde ve tapunun ... parselindeki 5.118,00 m²' lik imar planında park alanında kalan taşınmazın beton santrali olarak kullanılmak suretiyle fuzulen işgali nedeniyle 27/09/2011-27/09/2016 tarihleri arasındaki dönem için 344.750,00 TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istenilmiştir.
- Bu itibarla, imar planında yeşil park alanı olarak tanımlı kamuya terkli alanın fuzuli işgali nedeniyle davalı Belediyenin ecrimisil talep etme yetkisi bulunduğundan, işin esası incelenerek karar verilmesi gerektiğinden kararda hukuki isabet görülmemiştir.
- 2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
T.C. DANIŞTAY DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No: 2023/5051
Karar No: 2024/3576
TEMYİZ EDEN (DAVALI): ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI): ... Akaryakıt Otomotiv İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde ve tapunun ... parselindeki 5.118,00 m²' lik imar planında park alanında kalan taşınmazın beton santrali olarak kullanılmak suretiyle fuzulen işgali nedeniyle 27/09/2011-27/09/2016 tarihleri arasındaki dönem için 344.750,00 TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E: ..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlığa konu taşınmazın kamuya terkli yeşil alan olduğu, davalı idarenin mülkiyetinde olmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından, 3194 sayılı İmar Kanunu uyarınca kamuya terk edileceğinin belirtildiği ve belediye tarafından ecrimisil alınabileceği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
GEREKÇE:
Dava, 3194 sayılı Kanun'un 11. maddesi uyarınca imar planında yeşil park alanı olarak tanımlı kamuya terkli taşınmazdan, 5393 sayılı Kanun'un 15. ve 2886 sayılı Kanun'un 75. maddelerine istinaden belediyece ecrimisil istenilmesine ilişkindir.
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 15. maddesinde, belediye mallarına karşı suç işleyenlerin Devlet malına karşı suç işlemiş sayılacağı, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 75. maddesi hükümlerinin belediye taşınmazları hakkında da uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.
3194 sayılı İmar Kanunu'nun "Kamuya ait gayrimenkuller" başlıklı 11. maddesinde; "İmar planlarında; meydan, yol, su yolu, park, yeşil saha, otopark, toplu taşıma istasyonu ve terminal gibi umumi hizmetlere ayrılmış yerlere rastlayan ... Genel Müdürlüğüne ait gayrimenkuller ile askeri yasak bölgeler, güvenlik bölgeleri ile ülke güvenliği ile doğrudan doğruya ilgili Türk Silahlı Kuvvetlerine ait harekat ve savunma amaçlı yerler hariç Hazine ve özel idareye ait arazi ve arsalar belediye veya valiliğin teklifi, Maliye ve Gümrük Bakanlığının onayı ile belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeye; belediye ve mücavir alan hudutları dışında özel idareye bedelsiz terk edilir ve tapu kaydı terkin edilir. Ancak, bu yerlerin üzerinde bina bulunduğu takdirde, arsası hariç yalnız binanın halihazır kıymeti için takdir edilecek bedel ödenir. Bedeli ve ödeme şekli taraflarca tespit olunur. Bu suretle maledilen arazi ve arsalar belediye veya özel idare tarafından satılamaz ve başka bir maksat için kullanılamaz. Bu hususta tapu kütüğünün beyanlar hanesine gerekli şerh konur." hükmü yer almaktadır.
İmar plânlarında park, yol gibi alanlarda kalan yerlerin, belediyeye bedelsiz olarak terk edilerek tapuda terkin edilmesi gerektiği yolundaki kanun hükmü nedeniyle, Hazinenin bu alandaki yetkisinin bağlı yetki olup, yine anılan kural nedeniyle anılan idarenin mülkiyetinde de olsa, bu tür taşınmazları üçüncü kişilere satma, kiraya verme, üzerinde intifak hakkı tesisi gibi tasarruflarda bulunabilmesi mümkün olmadığından, imar plânlarında umumi hizmetlere ayrılmış yerlerden belediyelere devri zorunlu olan yerleri kullanan işgalcilerden belediyelerin ecrimisil isteyebileği sonucuna varılmaktadır.
Bu itibarla, imar planında yeşil park alanı olarak tanımlı kamuya terkli alanın fuzuli işgali nedeniyle davalı Belediyenin ecrimisil talep etme yetkisi bulunduğundan, işin esası incelenerek karar verilmesi gerektiğinden kararda hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 03/06/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
Esas No: 2023/5051
Karar No: 2024/3576
TEMYİZ EDEN (DAVALI): ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI): ... Akaryakıt Otomotiv İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde ve tapunun ... parselindeki 5.118,00 m²' lik imar planında park alanında kalan taşınmazın beton santrali olarak kullanılmak suretiyle fuzulen işgali nedeniyle 27/09/2011-27/09/2016 tarihleri arasındaki dönem için 344.750,00 TL tutarında ecrimisil istenilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı ecrimisil ihbarnamesinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E: ..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlığa konu taşınmazın kamuya terkli yeşil alan olduğu, davalı idarenin mülkiyetinde olmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından, 3194 sayılı İmar Kanunu uyarınca kamuya terk edileceğinin belirtildiği ve belediye tarafından ecrimisil alınabileceği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
GEREKÇE:
Dava, 3194 sayılı Kanun'un 11. maddesi uyarınca imar planında yeşil park alanı olarak tanımlı kamuya terkli taşınmazdan, 5393 sayılı Kanun'un 15. ve 2886 sayılı Kanun'un 75. maddelerine istinaden belediyece ecrimisil istenilmesine ilişkindir.
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 15. maddesinde, belediye mallarına karşı suç işleyenlerin Devlet malına karşı suç işlemiş sayılacağı, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 75. maddesi hükümlerinin belediye taşınmazları hakkında da uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.
3194 sayılı İmar Kanunu'nun "Kamuya ait gayrimenkuller" başlıklı 11. maddesinde; "İmar planlarında; meydan, yol, su yolu, park, yeşil saha, otopark, toplu taşıma istasyonu ve terminal gibi umumi hizmetlere ayrılmış yerlere rastlayan ... Genel Müdürlüğüne ait gayrimenkuller ile askeri yasak bölgeler, güvenlik bölgeleri ile ülke güvenliği ile doğrudan doğruya ilgili Türk Silahlı Kuvvetlerine ait harekat ve savunma amaçlı yerler hariç Hazine ve özel idareye ait arazi ve arsalar belediye veya valiliğin teklifi, Maliye ve Gümrük Bakanlığının onayı ile belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeye; belediye ve mücavir alan hudutları dışında özel idareye bedelsiz terk edilir ve tapu kaydı terkin edilir. Ancak, bu yerlerin üzerinde bina bulunduğu takdirde, arsası hariç yalnız binanın halihazır kıymeti için takdir edilecek bedel ödenir. Bedeli ve ödeme şekli taraflarca tespit olunur. Bu suretle maledilen arazi ve arsalar belediye veya özel idare tarafından satılamaz ve başka bir maksat için kullanılamaz. Bu hususta tapu kütüğünün beyanlar hanesine gerekli şerh konur." hükmü yer almaktadır.
İmar plânlarında park, yol gibi alanlarda kalan yerlerin, belediyeye bedelsiz olarak terk edilerek tapuda terkin edilmesi gerektiği yolundaki kanun hükmü nedeniyle, Hazinenin bu alandaki yetkisinin bağlı yetki olup, yine anılan kural nedeniyle anılan idarenin mülkiyetinde de olsa, bu tür taşınmazları üçüncü kişilere satma, kiraya verme, üzerinde intifak hakkı tesisi gibi tasarruflarda bulunabilmesi mümkün olmadığından, imar plânlarında umumi hizmetlere ayrılmış yerlerden belediyelere devri zorunlu olan yerleri kullanan işgalcilerden belediyelerin ecrimisil isteyebileği sonucuna varılmaktadır.
Bu itibarla, imar planında yeşil park alanı olarak tanımlı kamuya terkli alanın fuzuli işgali nedeniyle davalı Belediyenin ecrimisil talep etme yetkisi bulunduğundan, işin esası incelenerek karar verilmesi gerektiğinden kararda hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 03/06/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.