Danıştay2. Daireİdare Hukuku · ön sınıflandırma
Danıştay 2. Daire E.2021/6182 K.2024/1784
T.C. DANIŞTAY
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/6182
Karar No : 2024/1784
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ: Hukuk Müşaviri ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Şanlıurfa ili, ... İlçe Emniyet Müdürlüğünde polis olarak görev yaptığı dönemde davacının “Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiilini işlediğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/B-1 ve 15. maddeleri uyarınca "6 ay kısa süreli" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Şanlıurfa Valiliği İl Polis Disiplin Kurulu'nun ... tarih ve ...sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti :... İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; davacı ve diğer polis memuru G.Y nin, 22/05/2013 tarihinde ... Caddesi üzerinde bulunan Kız Meslek Lisesi önünde öğrencilerin rahatsız edilmeleri ve öğrencilere uyuşturucu satılmasıyla ilgili önleyici olarak görev yaptıkları sırada, okulun karşısındaki caddede bulunan şahıslara kimlik sormaları, kimliğini göstermeyen ve karakola gitmemekte ısrar edip mukavemet gösteren şahsı etkisiz hale getirerek karakola götürmelerinin memurların görev ve yetkileri içerisinde olması, yapılan uygulama sırasında verilen yetkinin aşıldığı ve kötüye kullanıldığı yolunda ilgili şahsın ifadesi dışında somut bilgi, belge, görüntü kaydı olmadığı, dolayısıyla iddianın açıkça ortaya konulamadığı dikkate alındığında, davacıya isnat edilen fiilin sübuta ermediği kanaatine varıldığından dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; davacının aynı fiille yargılandığı ceza davasında hüküm giydiği bu nedenle üzerine atılı fiilin sabit olduğu belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Davacı tarafından; üzerine atılı fiilin sübut bulmadığı, mesleğinin gerektirdiği şekilde mukavemet gösteren şahsı, karakola götürmek zorunda kalındığı belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği ileri sürülmektedir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay (Kapatılan) Onaltıncı Dairesi tarafından Danıştay Beşinci Dairesine, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından da, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
GEREKÇE:
MADDİ
OLAY:
Davacının Şanlıurfa ili, ... İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde görev yapmakta iken polis memuru G.Y. ile 22/05/2013 tarihinde Diyarbakır Caddesi üzerinde bulunan Kız Meslek Lisesi önünde öğrencilerin rahatsız edilmeleri ve öğrencilere uyuşturucu satılmasıyla ilgili önleyici olarak görev yaptıkları sırada caddenin karşısında bulunan ve daha önce davacıyı darp ve tehdit etmesi nedeniyle hakkında görev yaptırmamak için direnme suçundan ... Asliye Hukuk Mahkemesinde hakkında kamu davası açılan çocuğu gördükleri ve kimliğini göstermesini istedikleri, kimliğini göstermemesi üzerine karakola götürmek istedikleri, polis memurlarına direnmesi nedeniyle biber gazı kullanarak etkisiz hale getirilerek karakola götürülmesi sonrasında çocuğa ilişkin alınan adli raporda; vücudunun muhtelif yerlerinde ekimoz, morluk ve çiziklerin bulunduğu ve söz konusu yaralanmaların basit tıbbi müdahaleyle giderilebileceğinin belirtildiği, bu olay kapsamında yapılan soruşturma sonrası düzenlenen raporda; şahsa kimliğinin sorulması ve sonrasında kimliğini göstermediğinden bahisle yakalama işlemi yapılmasının Kanun ve yönetmelik hükümlerine aykırı ve keyfi bir uygulama olduğundan bahisle "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" suçundan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/B-1 maddesi uyarınca 16 ay uzun süreli durdurma cezası ile tecziyesinin teklif edildiği, teklif edilen cezanın anılan Tüzüğün 15. maddesi dikkate alınarak 6 ay uzun süreli durdurma cezası ile tecziyesi üzerine de temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Uyuşmazlığa konu disiplin cezasının tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/B-1 maddesinde, "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiili, "16 ay uzun süreli durdurma" cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.
08/03/2018 günlü, 30354 sayılı (Mükerrer) Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un, Geçici 1. maddesinde "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce 657 sayılı Kanun, 6413 sayılı Kanun ve 3201 sayılı Kanun ile 23/3/1979 tarihli ve 7/17339 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü hükümlerine göre resen veya yetkili disiplin kurullarınca verilmiş olan disiplin cezaları bu Kanun hükümleri uyarınca verilmiş addolunur." hükmü bulunmaktadır.
7068 sayılı Kanun'un 8-(5)-b-2 maddesinde ise; "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiili, "16 ay uzun süreli durdurma" cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Ceza muhakemesi hukuku ve disiplin hukuku farklı kural ve ilkelere tabi disiplinlerdir. Disiplin hukuku, kurumun iç düzenini korumayı amaçlayan ve bunun için kamu görevlilerinin mevzuata, çalışma düzenine, hizmetin gereklerine aykırı fiillerine yönelik olarak uygulanacak yaptırımları ve bu yaptırımların uygulanmasındaki usul ve esasları düzenleyen bir hukuk alanıdır. Bazı hâllerde kamu görevlisinin fiili, ceza hukuku kapsamında suç tanımına uymasının yanı sıra disiplin hukuku yönünden de sorumluluk gerektiren bir mahiyet taşıyabilir.
Dava dosyasının incelenmesinden; disiplin cezasına konu fiile ilişkin olarak davacının "basit yaralama ve görevi kötüye kullanmak" suçundan yargılandığı ... Sulh Ceza Mahkemesinin E:...sayılı dosyasında verilen basit yaralama ve görevi kötüye kullanma suçundan ayrı ayrı 5 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin... günlü, K:... sayılı kararda yer alan ".... sanık ...'un suç mağduru çocukla arasındaki husumet nedeniyle her iki sanığın da suç mağduru çocuğa kimlik sordukları ve yakalama işlemini yaptıkları ve bu eylemleri nedeniyle görevini kötüye kullandıkları, ayrıca yakalama işlemi esnasında suç mağduru çocuğa biber gazı sıkmak ve darp etmek suretiyle de kamu görevleri nedeniyle sahip oldukları nüfuzu kötüye kullanarak basit yaralama eylemini gerçekleştirdikleri ve bu şekilde üzerilerine atılı suçu işledikleri, tüm dosya kapsamından anlaşıldığı ...." yönündeki tespitler dikkate alındığında, davacının fiilinin sabit olduğu anlaşılmıştır.
Bu durumda, davacının eylemine uyan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü’nün 7/B-1 ve 15. maddeleri uyarınca 6 ay kısa süreli durdurma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 19/03/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/6182
Karar No : 2024/1784
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ: Hukuk Müşaviri ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Şanlıurfa ili, ... İlçe Emniyet Müdürlüğünde polis olarak görev yaptığı dönemde davacının “Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiilini işlediğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/B-1 ve 15. maddeleri uyarınca "6 ay kısa süreli" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Şanlıurfa Valiliği İl Polis Disiplin Kurulu'nun ... tarih ve ...sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti :... İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; davacı ve diğer polis memuru G.Y nin, 22/05/2013 tarihinde ... Caddesi üzerinde bulunan Kız Meslek Lisesi önünde öğrencilerin rahatsız edilmeleri ve öğrencilere uyuşturucu satılmasıyla ilgili önleyici olarak görev yaptıkları sırada, okulun karşısındaki caddede bulunan şahıslara kimlik sormaları, kimliğini göstermeyen ve karakola gitmemekte ısrar edip mukavemet gösteren şahsı etkisiz hale getirerek karakola götürmelerinin memurların görev ve yetkileri içerisinde olması, yapılan uygulama sırasında verilen yetkinin aşıldığı ve kötüye kullanıldığı yolunda ilgili şahsın ifadesi dışında somut bilgi, belge, görüntü kaydı olmadığı, dolayısıyla iddianın açıkça ortaya konulamadığı dikkate alındığında, davacıya isnat edilen fiilin sübuta ermediği kanaatine varıldığından dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; davacının aynı fiille yargılandığı ceza davasında hüküm giydiği bu nedenle üzerine atılı fiilin sabit olduğu belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Davacı tarafından; üzerine atılı fiilin sübut bulmadığı, mesleğinin gerektirdiği şekilde mukavemet gösteren şahsı, karakola götürmek zorunda kalındığı belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği ileri sürülmektedir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay (Kapatılan) Onaltıncı Dairesi tarafından Danıştay Beşinci Dairesine, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından da, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
GEREKÇE:
MADDİ
OLAY:
Davacının Şanlıurfa ili, ... İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde görev yapmakta iken polis memuru G.Y. ile 22/05/2013 tarihinde Diyarbakır Caddesi üzerinde bulunan Kız Meslek Lisesi önünde öğrencilerin rahatsız edilmeleri ve öğrencilere uyuşturucu satılmasıyla ilgili önleyici olarak görev yaptıkları sırada caddenin karşısında bulunan ve daha önce davacıyı darp ve tehdit etmesi nedeniyle hakkında görev yaptırmamak için direnme suçundan ... Asliye Hukuk Mahkemesinde hakkında kamu davası açılan çocuğu gördükleri ve kimliğini göstermesini istedikleri, kimliğini göstermemesi üzerine karakola götürmek istedikleri, polis memurlarına direnmesi nedeniyle biber gazı kullanarak etkisiz hale getirilerek karakola götürülmesi sonrasında çocuğa ilişkin alınan adli raporda; vücudunun muhtelif yerlerinde ekimoz, morluk ve çiziklerin bulunduğu ve söz konusu yaralanmaların basit tıbbi müdahaleyle giderilebileceğinin belirtildiği, bu olay kapsamında yapılan soruşturma sonrası düzenlenen raporda; şahsa kimliğinin sorulması ve sonrasında kimliğini göstermediğinden bahisle yakalama işlemi yapılmasının Kanun ve yönetmelik hükümlerine aykırı ve keyfi bir uygulama olduğundan bahisle "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" suçundan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/B-1 maddesi uyarınca 16 ay uzun süreli durdurma cezası ile tecziyesinin teklif edildiği, teklif edilen cezanın anılan Tüzüğün 15. maddesi dikkate alınarak 6 ay uzun süreli durdurma cezası ile tecziyesi üzerine de temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Uyuşmazlığa konu disiplin cezasının tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/B-1 maddesinde, "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiili, "16 ay uzun süreli durdurma" cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.
08/03/2018 günlü, 30354 sayılı (Mükerrer) Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un, Geçici 1. maddesinde "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce 657 sayılı Kanun, 6413 sayılı Kanun ve 3201 sayılı Kanun ile 23/3/1979 tarihli ve 7/17339 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü hükümlerine göre resen veya yetkili disiplin kurullarınca verilmiş olan disiplin cezaları bu Kanun hükümleri uyarınca verilmiş addolunur." hükmü bulunmaktadır.
7068 sayılı Kanun'un 8-(5)-b-2 maddesinde ise; "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiili, "16 ay uzun süreli durdurma" cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Ceza muhakemesi hukuku ve disiplin hukuku farklı kural ve ilkelere tabi disiplinlerdir. Disiplin hukuku, kurumun iç düzenini korumayı amaçlayan ve bunun için kamu görevlilerinin mevzuata, çalışma düzenine, hizmetin gereklerine aykırı fiillerine yönelik olarak uygulanacak yaptırımları ve bu yaptırımların uygulanmasındaki usul ve esasları düzenleyen bir hukuk alanıdır. Bazı hâllerde kamu görevlisinin fiili, ceza hukuku kapsamında suç tanımına uymasının yanı sıra disiplin hukuku yönünden de sorumluluk gerektiren bir mahiyet taşıyabilir.
Dava dosyasının incelenmesinden; disiplin cezasına konu fiile ilişkin olarak davacının "basit yaralama ve görevi kötüye kullanmak" suçundan yargılandığı ... Sulh Ceza Mahkemesinin E:...sayılı dosyasında verilen basit yaralama ve görevi kötüye kullanma suçundan ayrı ayrı 5 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin... günlü, K:... sayılı kararda yer alan ".... sanık ...'un suç mağduru çocukla arasındaki husumet nedeniyle her iki sanığın da suç mağduru çocuğa kimlik sordukları ve yakalama işlemini yaptıkları ve bu eylemleri nedeniyle görevini kötüye kullandıkları, ayrıca yakalama işlemi esnasında suç mağduru çocuğa biber gazı sıkmak ve darp etmek suretiyle de kamu görevleri nedeniyle sahip oldukları nüfuzu kötüye kullanarak basit yaralama eylemini gerçekleştirdikleri ve bu şekilde üzerilerine atılı suçu işledikleri, tüm dosya kapsamından anlaşıldığı ...." yönündeki tespitler dikkate alındığında, davacının fiilinin sabit olduğu anlaşılmıştır.
Bu durumda, davacının eylemine uyan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü’nün 7/B-1 ve 15. maddeleri uyarınca 6 ay kısa süreli durdurma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 19/03/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.