Danıştay2. Daireİdare Hukuku
Danıştay 2. Daire E.2021/3649 K.2023/3572
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/3649
Karar No : 2023/3572
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ
İSTEYEN (DAVALI) : ... Valiliği
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın bozulmasına ilişkin Danıştay Beşinci Dairesinin 12/09/2018 günlü, E:2016/16367, K:2018/15490 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Hatay ili, ... İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacının, "yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla veya kin veya dostluk nedeniyle kötüye kullanmak" fiilini işlediğinden bahisle, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 8/7. maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezası ile tecziyesi gerekmekte ise de, aynı Tüzük'ün 15. maddesinin uygulanarak "24 ay uzun süreli durdurma" cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin ... Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının yakalanarak kendisine teslim edilmiş olan ve kişisel ve mali varlığı kendisine emanet edilmiş olan bir şüphelinin koruma altına alınması gereken bir miktar parasının (400,00-TL'sinin) başka bir polis memurunca usulsüz bir şekilde alınmasına müsaade ettiği, ayrıca bu hususta düzenlenmiş tutanakta tahrifat yaptığı ve böylece Tüzük'ün 8/7. maddesinde karşılığını bulan şekilde yetkisini başkasına çıkar sağlamak amacıyla kullandığı hususları davacının da ikrarı ile sübuta ermiş bulunduğundan, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Daire Kararının Özeti : Davacının temyiz başvurusu üzerine, Danıştay Beşinci Dairesinin 12/09/2018 günlü, E:2016/16367, K:2018/15490 sayılı kararıyla; Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nde öngörülen ve davacı hakkında önerilen "meslekten çıkarma" cezasının Genel Müdürlük Yüksek Disiplin Kurulunda görüşülmesi, Tüzük'ün 15. maddesinde öngörülen koşulların varlığı halinde bir derece aşağı cezanın yine Genel Müdürlük Yüksek Disiplin Kurulunca uygulanması gerektiği, bu kararın da meslekten çıkarma cezasında olduğu gibi, 3201 sayılı Kanun'un Ek 7. maddesinde yer alan hüküm gereğince, Bakanın onayı ile kesinleşmesi gerektiğinden, İl Polis Disiplin Kurulunda görüşülüp karara bağlanarak, valinin onayı ile tesis edilen dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığından, işin esası incelenerek verilen mahkeme kararında hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle, Mahkeme kararının bozulmasına hükmedilmiştir.
KARAR DÜZELTME TALEBİNDE
BULUNANIN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülerek, Danıştay Beşinci Dairesince verilen bozma kararının düzeltilmesi istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Karar düzeltme isteminin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, davalı idarenin karar düzeltme isteminin kabulü ile Danıştay Beşinci Dairesinin 12/09/2018 günlü, E:2016/16367, K:2018/15490 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlığın esası yeniden incelendi:
İNCELEME VE
**GEREKÇE:**
MADDİ
**OLAY:**
Hatay ili, ... İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacının, bir operasyon sonucunda yakalanan ... isimli şüphelinin üst aramasını yaptığı, arama esnasında adı geçen şüphelinin üzerinden 3.700,00-TL ve birtakım eşyalar çıktığı, anılan miktardaki paranın tutanağa yazıldığı, bu esnada ... isimli başka bir polis memurunun gelerek şüphelinin kendisine 400,00-TL borcu olduğunu söylediği, şüphelinin de masadan parayı alabileceğini söylemesi üzerine, ...'nin 400,00-TL'yi aldığı, böylelikle, şüpheliye ait paranın 3.300,00-TL'ye düştüğü, davacının da tutanaktaki 3.700,00-TL tutarını, 3.300,00-TL olarak düzelttiği, olayın anlaşılması üzerine açılan disiplin soruşturması sonucunda davacının, ... Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararıyla, polis memuru ...'nin haksız çıkar sağlamasına yardımcı olduğundan bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/7. maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezası ile tecziyesi gerekmekte ise de, aynı Tüzük'ün 15. maddesinin uygulanarak "24 ay uzun süreli durdurma" cezasıyla cezalandırılması üzerine temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
**İLGİLİ MEVZUAT:**
Uyuşmazlığa konu disiplin cezasının tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün ''Meslekten çıkarma'' başlıklı 8. maddesinin 7. fıkrasında; "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla veya kin veya dostluk nedeniyle kötüye kullanmak", meslekten çıkarma cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Disiplin cezaları, kamu görevlilerinin mevzuata, çalışma düzenine, hizmetin gereklerine aykırı fiillerine karşı düzenlenen idari yaptırımlardır. Kamu hizmetlerinden sürekli uzaklaştırılabilmek gibi ağır sonuçlara neden olabilen disiplin cezaları, ağırlığı ve önemi sebebiyle Anayasa'nın 38. maddesindeki suç ve cezalara ilişkin kurallara tabi tutulmuştur.
"Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesi uyarınca, ceza yaptırımına bağlanan her bir fiilin tanımının yapılması ve kanunun ne tür fiilleri suç sayarak yasakladığının hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Sözü edilen suç tanımlaması yapıldıktan sonra, suçun karşılığı olan cezanın ve suç sayılan fiili gerçekleştiren kamu görevlisinin hangi disiplin kuralını ihlal ettiğinin açık bir şekilde ortaya konulması da zorunludur. Söz konusu fiil, mevzuatta öngörülen tanıma uymuyorsa verilen disiplin cezası hukuka aykırı olacaktır.
Dava konusu uyuşmazlıkta, davacının, yakalanarak kendisine teslim edilmiş olan ve kişisel ve mali varlığı kendisine emanet edilmiş olan bir şüphelinin koruma altına alınması gereken bir miktar parasının (400,00-TL'sinin) başka bir polis memurunca usulsüz bir şekilde alınmasına müsaade ettiği ve ayrıca bu hususta düzenlenmiş tutanakta tahrifat yaptığına ilişkin fiillerinin, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/7. maddesinde yer alan, "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak'' şeklindeki suç tanımına uymadığı ve bu fiiller yönünden disiplin hukukunda yer alan "tipiklik" şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından, anılan madde kapsamına girmeyen fiillerinden dolayı dava konusu işlemin tesis edilmesinde hukuka uygunluk görülmemiştir.
Diğer yandan, davalı idarece, emniyet hizmetlerinin niteliği dikkate alınarak söz konusu disiplin soruşturması kapsamında davacının fiiline uyan başka bir disiplin cezasının verilebileceği de açıktır.
Bu itibarla, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE;
2. ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı Kanun’un temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49/1-b maddesi uyarınca BOZULMASINA;
3. Aynı Kanun maddesinin 3622 sayılı Kanun ile değişik 3. fıkrası uyarınca ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 15/06/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/3649
Karar No : 2023/3572
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ
İSTEYEN (DAVALI) : ... Valiliği
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın bozulmasına ilişkin Danıştay Beşinci Dairesinin 12/09/2018 günlü, E:2016/16367, K:2018/15490 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Hatay ili, ... İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacının, "yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla veya kin veya dostluk nedeniyle kötüye kullanmak" fiilini işlediğinden bahisle, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 8/7. maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezası ile tecziyesi gerekmekte ise de, aynı Tüzük'ün 15. maddesinin uygulanarak "24 ay uzun süreli durdurma" cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin ... Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının yakalanarak kendisine teslim edilmiş olan ve kişisel ve mali varlığı kendisine emanet edilmiş olan bir şüphelinin koruma altına alınması gereken bir miktar parasının (400,00-TL'sinin) başka bir polis memurunca usulsüz bir şekilde alınmasına müsaade ettiği, ayrıca bu hususta düzenlenmiş tutanakta tahrifat yaptığı ve böylece Tüzük'ün 8/7. maddesinde karşılığını bulan şekilde yetkisini başkasına çıkar sağlamak amacıyla kullandığı hususları davacının da ikrarı ile sübuta ermiş bulunduğundan, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.
Daire Kararının Özeti : Davacının temyiz başvurusu üzerine, Danıştay Beşinci Dairesinin 12/09/2018 günlü, E:2016/16367, K:2018/15490 sayılı kararıyla; Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nde öngörülen ve davacı hakkında önerilen "meslekten çıkarma" cezasının Genel Müdürlük Yüksek Disiplin Kurulunda görüşülmesi, Tüzük'ün 15. maddesinde öngörülen koşulların varlığı halinde bir derece aşağı cezanın yine Genel Müdürlük Yüksek Disiplin Kurulunca uygulanması gerektiği, bu kararın da meslekten çıkarma cezasında olduğu gibi, 3201 sayılı Kanun'un Ek 7. maddesinde yer alan hüküm gereğince, Bakanın onayı ile kesinleşmesi gerektiğinden, İl Polis Disiplin Kurulunda görüşülüp karara bağlanarak, valinin onayı ile tesis edilen dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığından, işin esası incelenerek verilen mahkeme kararında hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle, Mahkeme kararının bozulmasına hükmedilmiştir.
KARAR DÜZELTME TALEBİNDE
BULUNANIN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülerek, Danıştay Beşinci Dairesince verilen bozma kararının düzeltilmesi istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Karar düzeltme isteminin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, davalı idarenin karar düzeltme isteminin kabulü ile Danıştay Beşinci Dairesinin 12/09/2018 günlü, E:2016/16367, K:2018/15490 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlığın esası yeniden incelendi:
İNCELEME VE
**GEREKÇE:**
MADDİ
**OLAY:**
Hatay ili, ... İlçe Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacının, bir operasyon sonucunda yakalanan ... isimli şüphelinin üst aramasını yaptığı, arama esnasında adı geçen şüphelinin üzerinden 3.700,00-TL ve birtakım eşyalar çıktığı, anılan miktardaki paranın tutanağa yazıldığı, bu esnada ... isimli başka bir polis memurunun gelerek şüphelinin kendisine 400,00-TL borcu olduğunu söylediği, şüphelinin de masadan parayı alabileceğini söylemesi üzerine, ...'nin 400,00-TL'yi aldığı, böylelikle, şüpheliye ait paranın 3.300,00-TL'ye düştüğü, davacının da tutanaktaki 3.700,00-TL tutarını, 3.300,00-TL olarak düzelttiği, olayın anlaşılması üzerine açılan disiplin soruşturması sonucunda davacının, ... Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararıyla, polis memuru ...'nin haksız çıkar sağlamasına yardımcı olduğundan bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/7. maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezası ile tecziyesi gerekmekte ise de, aynı Tüzük'ün 15. maddesinin uygulanarak "24 ay uzun süreli durdurma" cezasıyla cezalandırılması üzerine temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
**İLGİLİ MEVZUAT:**
Uyuşmazlığa konu disiplin cezasının tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün ''Meslekten çıkarma'' başlıklı 8. maddesinin 7. fıkrasında; "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla veya kin veya dostluk nedeniyle kötüye kullanmak", meslekten çıkarma cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Disiplin cezaları, kamu görevlilerinin mevzuata, çalışma düzenine, hizmetin gereklerine aykırı fiillerine karşı düzenlenen idari yaptırımlardır. Kamu hizmetlerinden sürekli uzaklaştırılabilmek gibi ağır sonuçlara neden olabilen disiplin cezaları, ağırlığı ve önemi sebebiyle Anayasa'nın 38. maddesindeki suç ve cezalara ilişkin kurallara tabi tutulmuştur.
"Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesi uyarınca, ceza yaptırımına bağlanan her bir fiilin tanımının yapılması ve kanunun ne tür fiilleri suç sayarak yasakladığının hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Sözü edilen suç tanımlaması yapıldıktan sonra, suçun karşılığı olan cezanın ve suç sayılan fiili gerçekleştiren kamu görevlisinin hangi disiplin kuralını ihlal ettiğinin açık bir şekilde ortaya konulması da zorunludur. Söz konusu fiil, mevzuatta öngörülen tanıma uymuyorsa verilen disiplin cezası hukuka aykırı olacaktır.
Dava konusu uyuşmazlıkta, davacının, yakalanarak kendisine teslim edilmiş olan ve kişisel ve mali varlığı kendisine emanet edilmiş olan bir şüphelinin koruma altına alınması gereken bir miktar parasının (400,00-TL'sinin) başka bir polis memurunca usulsüz bir şekilde alınmasına müsaade ettiği ve ayrıca bu hususta düzenlenmiş tutanakta tahrifat yaptığına ilişkin fiillerinin, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/7. maddesinde yer alan, "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak'' şeklindeki suç tanımına uymadığı ve bu fiiller yönünden disiplin hukukunda yer alan "tipiklik" şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından, anılan madde kapsamına girmeyen fiillerinden dolayı dava konusu işlemin tesis edilmesinde hukuka uygunluk görülmemiştir.
Diğer yandan, davalı idarece, emniyet hizmetlerinin niteliği dikkate alınarak söz konusu disiplin soruşturması kapsamında davacının fiiline uyan başka bir disiplin cezasının verilebileceği de açıktır.
Bu itibarla, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE;
2. ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı Kanun’un temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49/1-b maddesi uyarınca BOZULMASINA;
3. Aynı Kanun maddesinin 3622 sayılı Kanun ile değişik 3. fıkrası uyarınca ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 15/06/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.