Danıştay13. Daireİdare Hukuku
Danıştay 13. Daire E.2024/3105 K.2024/5791
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2024/3105
Karar No:2024/5791
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı
**VEKİLİ:** Av. ...
2- ... Genel Müdürlüğü (...)
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Gıda İnşaat Tarım Hayvancılık
Enerji Üretimi Sanayi ve Ticaret A.Ş.
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: MAPEG tarafından 20/02/2024 tarihinde gerçekleştirilen Adıyaman ili hudutlarında bulunan ER:... sayılı II. Grup maden ruhsatı ihalesinin uygun bulunmamasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı, İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonu (Taşınmaz Komisyonu) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen kararda; uyuşmazlığa konu ihaleye yalnızca davacının katıldığı, ihalenin 1.316.000,00-TL bedelle davacının üzerinde bırakıldığı, Taşınmaz Komisyonu kararı ile dava konusu ihalenin uygun bulunmadığına karar verildiği, ihale onayının uygun bulunmaması nedeniyle ihalenin iptal edildiğinin ... tarih ve ... sayılı MAPEG işlemiyle davacıya bildirilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı, taban ihale bedeli, verilen teklif ve piyasa koşulları birlikte değerlendirildiğinde ihaleye konu maden sahasının daha yüksek bir ihale bedeli ile ruhsatlandırılabileceği gerekçesiyle dava konusu maden sahasına yönelik ruhsat ihalesinin uygun bulunmamasına karar verildiği;
Mahkemelerinin 27/09/2024 tarihli ara kararı üzerine davalı idareler tarafından gönderilen cevabi yazıların içeriği, yazı ekinde yer verilen 20/02/2024 tarihli ihaleler ve Taşınmaz Komisyonu tarafından 08/05/2024 tarihinde uygunluk değerlendirmesi yapılan ihalelere ilişkin tablo halinde sunulan bilgiler birlikte değerlendirildiğinde, taban ihale bedeli 1.198.000,00-TL olarak belirlenen dava konusu II. Grup maden ruhsatı ihalesi ile aynı maden grubunda aynı taban ihale bedeline sahip tek isteklinin bulunduğu ve ihale sonucunda ortaya çıkan bedelin dava konusu ihalede ortaya çıkan bedelin altında olduğu ihalelerin Taşınmaz Komisyonu tarafından uygun bulunmasına karşın (Taşınmaz Komisyonunun dava konusu ihaleyle aynı tarihte değerlendirerek uygun görüş verdiği ve yapılan taban ihale bedeli 1.198.956,00-TL olarak belirlenen ER:... sayılı saha için 1.200.000,00-TL teklif bedeliyle, yine taban ihale bedeli 1.198.956,00-TL olarak belirlenen ER:... sayılı saha için 1.200.000,00.-TL teklif bedeliyle sonuçlanan ihalelerin onayı uygun bulunmuştur.) davacı şirket üzerinde bırakılan ER:... sayılı maden ruhsatı ihalesinin uygun bulunmadığı, anılan sahaya ilişkin ihale bakımından idarece eşit muamele ilkesine aykırı davranılmasını haklı kılan somut gerekçelerin ortaya koyulamadığı;
Taşınmaz Komisyonunun, ihale sonucu oluşan bedelin uygun bulunmayarak söz konusu ihale sahasının yeniden taban ihale bedeli belirlemek suretiyle tekrar ihaleye çıkarılması yönündeki değerlendirmesinin, ihale kararının uygun bulunmaması için yeterli bir sebep olarak göz önünde bulundurulabileceği ve MAPEG tarafından sonuçlandırılan ihalelerin uygunluğunu değerlendirme noktasında takdir yetkisinin bulunduğu açık olmakla birlikte, dava konusu ihaleyle özdeş nitelikteki (aynı maden grubunda, aynı taban ihale bedeline sahip, taban bedeline üzerinden ihale edilen) maden ruhsatı ihalelerine ilişkin onaylar uygun bulunmuşken, dava konusu ihale bakımından farklı tutum benimsenmesini haklı kılan somut gerekçelerin ortaya koyulamaması nedeniyle, Taşınmaz Komisyonuna verilen takdir yetkisinin objektif esaslara, eşit muamele ilkesine ve takdir yetkisinin veriliş amacına uygun kullanılmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından, Taşınmaz Komisyonu'nun ihale komisyonunca verilen nihai kararları uygun bulma veya bulmama konusunda takdir yetkisinin bulunduğu, söz konusu teklifin ve ruhsatlandırma talebinin uygun görülmesi halinde kamu zararına neden olunabileceği, piyasa şartları dikkate alınarak yeniden ihale yapılmasının kamu yararına uygun olacağı; Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü tarafından, dava konusu işlemin Cumhurbaşkanlığı Genelgesi çerçevesinde ve idarenin takdir yetkisine dayalı olarak tesis edildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : İdari vesayete ilişkin usul ve esasların kanunla düzenlenmesi gerektiğine yönelik Anayasa'nın 127. maddesi dikkate alındığında, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın bağlı kuruluşu olan kamu tüzel kişiliğini haiz MAPEG tarafından sonuçlandırılan ihalenin uygun bulunmamasına yönelik Cumhurbaşkanlığı Genelgesi'ne dayalı olarak tesis edilen ancak idari vesayet kapsamında olması nedeniyle kanunla düzenlenmediği için yetki unsuru bakımından hukuka aykırı olan dava konusu Taşınmaz Komisyonu kararında hukuka uygunluk bulunmadığından, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalıların temyiz istemlerinin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davalılara iadesine,
5. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 23/12/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2024/3105
Karar No:2024/5791
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- ... Bakanlığı
**VEKİLİ:** Av. ...
2- ... Genel Müdürlüğü (...)
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Gıda İnşaat Tarım Hayvancılık
Enerji Üretimi Sanayi ve Ticaret A.Ş.
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: MAPEG tarafından 20/02/2024 tarihinde gerçekleştirilen Adıyaman ili hudutlarında bulunan ER:... sayılı II. Grup maden ruhsatı ihalesinin uygun bulunmamasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Bağlı, İlgili ve İlişkili Kuruluşlar Taşınmaz Komisyonu (Taşınmaz Komisyonu) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen kararda; uyuşmazlığa konu ihaleye yalnızca davacının katıldığı, ihalenin 1.316.000,00-TL bedelle davacının üzerinde bırakıldığı, Taşınmaz Komisyonu kararı ile dava konusu ihalenin uygun bulunmadığına karar verildiği, ihale onayının uygun bulunmaması nedeniyle ihalenin iptal edildiğinin ... tarih ve ... sayılı MAPEG işlemiyle davacıya bildirilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı, taban ihale bedeli, verilen teklif ve piyasa koşulları birlikte değerlendirildiğinde ihaleye konu maden sahasının daha yüksek bir ihale bedeli ile ruhsatlandırılabileceği gerekçesiyle dava konusu maden sahasına yönelik ruhsat ihalesinin uygun bulunmamasına karar verildiği;
Mahkemelerinin 27/09/2024 tarihli ara kararı üzerine davalı idareler tarafından gönderilen cevabi yazıların içeriği, yazı ekinde yer verilen 20/02/2024 tarihli ihaleler ve Taşınmaz Komisyonu tarafından 08/05/2024 tarihinde uygunluk değerlendirmesi yapılan ihalelere ilişkin tablo halinde sunulan bilgiler birlikte değerlendirildiğinde, taban ihale bedeli 1.198.000,00-TL olarak belirlenen dava konusu II. Grup maden ruhsatı ihalesi ile aynı maden grubunda aynı taban ihale bedeline sahip tek isteklinin bulunduğu ve ihale sonucunda ortaya çıkan bedelin dava konusu ihalede ortaya çıkan bedelin altında olduğu ihalelerin Taşınmaz Komisyonu tarafından uygun bulunmasına karşın (Taşınmaz Komisyonunun dava konusu ihaleyle aynı tarihte değerlendirerek uygun görüş verdiği ve yapılan taban ihale bedeli 1.198.956,00-TL olarak belirlenen ER:... sayılı saha için 1.200.000,00-TL teklif bedeliyle, yine taban ihale bedeli 1.198.956,00-TL olarak belirlenen ER:... sayılı saha için 1.200.000,00.-TL teklif bedeliyle sonuçlanan ihalelerin onayı uygun bulunmuştur.) davacı şirket üzerinde bırakılan ER:... sayılı maden ruhsatı ihalesinin uygun bulunmadığı, anılan sahaya ilişkin ihale bakımından idarece eşit muamele ilkesine aykırı davranılmasını haklı kılan somut gerekçelerin ortaya koyulamadığı;
Taşınmaz Komisyonunun, ihale sonucu oluşan bedelin uygun bulunmayarak söz konusu ihale sahasının yeniden taban ihale bedeli belirlemek suretiyle tekrar ihaleye çıkarılması yönündeki değerlendirmesinin, ihale kararının uygun bulunmaması için yeterli bir sebep olarak göz önünde bulundurulabileceği ve MAPEG tarafından sonuçlandırılan ihalelerin uygunluğunu değerlendirme noktasında takdir yetkisinin bulunduğu açık olmakla birlikte, dava konusu ihaleyle özdeş nitelikteki (aynı maden grubunda, aynı taban ihale bedeline sahip, taban bedeline üzerinden ihale edilen) maden ruhsatı ihalelerine ilişkin onaylar uygun bulunmuşken, dava konusu ihale bakımından farklı tutum benimsenmesini haklı kılan somut gerekçelerin ortaya koyulamaması nedeniyle, Taşınmaz Komisyonuna verilen takdir yetkisinin objektif esaslara, eşit muamele ilkesine ve takdir yetkisinin veriliş amacına uygun kullanılmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından, Taşınmaz Komisyonu'nun ihale komisyonunca verilen nihai kararları uygun bulma veya bulmama konusunda takdir yetkisinin bulunduğu, söz konusu teklifin ve ruhsatlandırma talebinin uygun görülmesi halinde kamu zararına neden olunabileceği, piyasa şartları dikkate alınarak yeniden ihale yapılmasının kamu yararına uygun olacağı; Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü tarafından, dava konusu işlemin Cumhurbaşkanlığı Genelgesi çerçevesinde ve idarenin takdir yetkisine dayalı olarak tesis edildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : İdari vesayete ilişkin usul ve esasların kanunla düzenlenmesi gerektiğine yönelik Anayasa'nın 127. maddesi dikkate alındığında, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın bağlı kuruluşu olan kamu tüzel kişiliğini haiz MAPEG tarafından sonuçlandırılan ihalenin uygun bulunmamasına yönelik Cumhurbaşkanlığı Genelgesi'ne dayalı olarak tesis edilen ancak idari vesayet kapsamında olması nedeniyle kanunla düzenlenmediği için yetki unsuru bakımından hukuka aykırı olan dava konusu Taşınmaz Komisyonu kararında hukuka uygunluk bulunmadığından, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalıların temyiz istemlerinin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davalılara iadesine,
5. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 23/12/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.