Danıştay13. Daireİdare HukukuCeza Hukukuİhale Hukuku
Danıştay 13. Daire E.2024/1402 K.2024/4916
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2024/1402
Karar No:2024/4916
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Ordu Orman İşletme Müdürlüğünce 12/01/2024 tarihinde 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 36. maddesi uyarınca kapalı teklif usulü ile gerçekleştirilen "Ordu ili, Ulubey ilçesi, ... Mahallesi, ... ada,... orman parseli üzerinde bulunan 3 adet binanın hurda karşılığı yıkılması işi" ihalesinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:... K:...sayılı kararda; davacı tarafından inşa edilen 3 adet yapının bulunduğu uyuşmazlığa konu ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın 2008 yılında yapılan kadastro çalışması sonucunda orman sayılan yerlerden olduğunun tespit edildiği, davacı hakkında orman alanlarının işgali, ormandan faydalanma ve orman içine yerleşilmesi suçundan açılan ceza davasında ... Asliye Ceza Mahkemesinin... tarih ve E:... K:... sayılı kararı ile 2 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, anılan yerde bulunan taşınmazların 6831 sayılı Kanun'un 93. maddesi ile 5237 sayılı Kanun'un 54. maddesi uyarınca müsaderesine karar verildiği, anılan karara karşı yapılan istinaf başvurusu neticesinde ... Bölge Adliye Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile hükmün müsadereye ilişkin ... nolu fıkrasındaki "taşınmazların" ibaresinin çıkartılarak yerine "sabit tesis niteliğindeki yapıların" ibaresinin eklenmesi suretiyle hükmün düzeltilmesine ve istinaf başvurusunun esastan reddine kesin olarak karar verildiği, Ordu Orman İşletme Müdürlüğünün ...tarih ve ... sayılı yazısı ile Giresun Orman Bölge Müdürlüğünden anılan taşınmaz üzerindeki yapıların 2886 sayılı Kanun'a göre ihale edilip yıkılarak sahanın düzeltilmesi için kendilerine yetki verilmesinin talep edildiği, Giresun Orman Bölge Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile anılan yetki talebinin uygun görülmesi üzerine yapılan ihale neticesinde ihale komisyonunun 15/01/2024 tarihli kararı ile ihalenin ilgili istekli üzerinde bırakıldığının görüldüğü,
Uyuşmazlıkta; davacı, anılan taşınmaz üzerinde bulunan yapılara ilişkin yapı kayıt belgesi düzenlendiğini ileri sürülmüşse de; anılan taşınmaz üzerinde 60,00 m² büyüklüğünde 1 adet konut kullanımlı yapı için düzenlenen ... belge nolu yapı kayıt belgesinin Ordu Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünce iptal edildiği, bu işleme karşı açılan iptal davasının, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile kesin olarak reddedildiği, taşınmaz üzerinde bulunan 50 m² 'lik yapı için düzenlenen... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesinin de Ordu Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünce iptal edildiği, anılan işleme karşı açılan davanın ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile reddedildiği ve kararın istinaf incelemesinde olduğu, dava konusu ihalenin gerçekleştiği tarihte ihale konusu yapılara ilişkin geçerli herhangi bir yapı kayıt belgesinin bulunmadığının anlaşıldığı,
Öte yandan; davacı tarafından, binaların bulunduğu taşınmaza ilişkin ... Asliye Hukuk Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında tapu iptal ve tescil davası açıldığı, dava konusu yapıların bulunduğu taşınmazın mülkiyet hususunun ihtilaflı olduğu ve 2886 sayılı Kanun'un 2. maddesi uyarınca mülkiyet işlemleri tamamlanmamış olan yapım işlerinde ihaleye çıkılamayacağı ileri sürülmüşse de, anılan davanın 16/01/2024 tarihinde açıldığı, dava konusu ihalenin gerçekleştiği tarihte davacı tarafından açılmış herhangi bir tapu tescil ve iptal davasının bulunmadığı, kaldı ki dava konusu ihale ile yıkımına karar verilen yapıların müsaderesine ilişkin kesinleşmiş ceza mahkemesi kararı bulunduğundan anılan yapıların mülkiyeti hususunda herhangi bir ihtilaf bulunmadığı, ayrıca 2886 sayılı Kanun'un 2. maddesindeki söz konusu hükmünün harcama gerektiren yapım işlerine ilişkin ihalelerde uygulanabileceği, dava konusu ihalenin ise gelir getirici ihale olması nedeniyle ilgili hükmün uygulanma imkanının bulunmadığı anlaşılmış olup; anılan yapıların yıkımı işi ile ilgili olarak ihaleye çıkılmasının mümkün olduğu ve dava konusu ihale incelendiğinde; ihalenin 2886 sayılı Kanun'da öngörülen usule uygun şekilde ilan edildiği, yetkili idare tarafından düzenlendiği ve ita amiri tarafından onaylandığı, herhangi bir hukuka aykırılığın bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, ihaleye konu yapıların bulunduğu taşınmazın Hazineye ait bir orman arazisi olmadığı, Devletin yurt edinmeleri için atalarına verdiği topraklar olduğu, taşınmaza yönelik olarak tapu iptal ve tescil davasının açıldığı, söz konusu davanın bakılmakta olan davanın sonucunu doğrudan etkileyecek nitelikte olması sebebiyle bekletici mesele yapılması gerektiği, taşınmazın mülkiyeti ihtilaflı olduğundan taşınmaz üzerindeki yapıların yıkımına yönelik ihale işlemlerinin yapılamayacağı, söz konusu yapılara ilişkin olarak hukuka uygun şekilde alınan yapı kayıt belgesine rağmen verilen müsadere kararının ve bu karar doğrultusunda yapıların boşaltılıp idareye teslim edilmesinin ardından yapıların hurda karşılığı yıkılmasına yönelik işlemlerin mülkiyet hakkını ihlal ettiği, müsadere kararına karşı Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapıldığı, ihaleye konu yapılara ilişkin düzenlenen yapı kayıt belgelerinin idare tarafından iptal edildiği, anılan işlemlere karşı açılan iptal davalarından birinin ret ile sonuçlandığı ve bu karara karşı Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapıldığı, açılan diğer davanın ise devam ettiği ve belgenin hukuka aykırılığına ilişkin verilmiş bir mahkeme kararının bulunmadığı, ihalenin, idarenin kısmen harcama yapmak suretiyle temin edeceği bir yapım ihalesi olduğu, bu sebeple ihalenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında yapılması gerektiği, aynı Kanun uyarınca ihale ilanında yaklaşık maliyete yer verilmesinin hukuka aykırı olduğu, ihale ilanında yer alan muhammen bedelin idare tarafından; belediye, ticaret odası, sanayi odası, borsa gibi kuruluşlar nezninde kapsamlı bir fiyat araştırması yapılmadan tespit edildiği ve işin uzmanı bilirkişilere inceleme yaptırtılmadığı, muhammen bedel tespit komisyonunda görevli olan kişilerin aynı zamanda ihale komisyonunda da görevlendirildiği, ihale üzerine bırakılan isteklinin, vadesi geçmiş vergi borcunun bulunması sebebiyle ihaleye katılabilme yeterliğine sahip olmadığı, işin niteliği gereği ihale komisyonunda inşaat mühendisinin yer alması gerektiği ve ihaleye konu binaların yıkılması yerine kamu hizmetlerinde kullanılmasının kamu yararına uygun olacağı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, 2008 yılında yapılan kadastro çalışmaları sonucunda yapıların bulunduğu taşınmazın orman sayılan yerlerden olduğunun tespit edildiği, bu tespite itiraz edilmediği ve dava açılmadığı, ihalenin 2886 sayılı Kanun'a uygun bir şekilde gerçekleştirildiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 20/11/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2024/1402
Karar No:2024/4916
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Ordu Orman İşletme Müdürlüğünce 12/01/2024 tarihinde 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 36. maddesi uyarınca kapalı teklif usulü ile gerçekleştirilen "Ordu ili, Ulubey ilçesi, ... Mahallesi, ... ada,... orman parseli üzerinde bulunan 3 adet binanın hurda karşılığı yıkılması işi" ihalesinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:... K:...sayılı kararda; davacı tarafından inşa edilen 3 adet yapının bulunduğu uyuşmazlığa konu ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın 2008 yılında yapılan kadastro çalışması sonucunda orman sayılan yerlerden olduğunun tespit edildiği, davacı hakkında orman alanlarının işgali, ormandan faydalanma ve orman içine yerleşilmesi suçundan açılan ceza davasında ... Asliye Ceza Mahkemesinin... tarih ve E:... K:... sayılı kararı ile 2 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, anılan yerde bulunan taşınmazların 6831 sayılı Kanun'un 93. maddesi ile 5237 sayılı Kanun'un 54. maddesi uyarınca müsaderesine karar verildiği, anılan karara karşı yapılan istinaf başvurusu neticesinde ... Bölge Adliye Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile hükmün müsadereye ilişkin ... nolu fıkrasındaki "taşınmazların" ibaresinin çıkartılarak yerine "sabit tesis niteliğindeki yapıların" ibaresinin eklenmesi suretiyle hükmün düzeltilmesine ve istinaf başvurusunun esastan reddine kesin olarak karar verildiği, Ordu Orman İşletme Müdürlüğünün ...tarih ve ... sayılı yazısı ile Giresun Orman Bölge Müdürlüğünden anılan taşınmaz üzerindeki yapıların 2886 sayılı Kanun'a göre ihale edilip yıkılarak sahanın düzeltilmesi için kendilerine yetki verilmesinin talep edildiği, Giresun Orman Bölge Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile anılan yetki talebinin uygun görülmesi üzerine yapılan ihale neticesinde ihale komisyonunun 15/01/2024 tarihli kararı ile ihalenin ilgili istekli üzerinde bırakıldığının görüldüğü,
Uyuşmazlıkta; davacı, anılan taşınmaz üzerinde bulunan yapılara ilişkin yapı kayıt belgesi düzenlendiğini ileri sürülmüşse de; anılan taşınmaz üzerinde 60,00 m² büyüklüğünde 1 adet konut kullanımlı yapı için düzenlenen ... belge nolu yapı kayıt belgesinin Ordu Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünce iptal edildiği, bu işleme karşı açılan iptal davasının, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile kesin olarak reddedildiği, taşınmaz üzerinde bulunan 50 m² 'lik yapı için düzenlenen... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesinin de Ordu Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünce iptal edildiği, anılan işleme karşı açılan davanın ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile reddedildiği ve kararın istinaf incelemesinde olduğu, dava konusu ihalenin gerçekleştiği tarihte ihale konusu yapılara ilişkin geçerli herhangi bir yapı kayıt belgesinin bulunmadığının anlaşıldığı,
Öte yandan; davacı tarafından, binaların bulunduğu taşınmaza ilişkin ... Asliye Hukuk Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında tapu iptal ve tescil davası açıldığı, dava konusu yapıların bulunduğu taşınmazın mülkiyet hususunun ihtilaflı olduğu ve 2886 sayılı Kanun'un 2. maddesi uyarınca mülkiyet işlemleri tamamlanmamış olan yapım işlerinde ihaleye çıkılamayacağı ileri sürülmüşse de, anılan davanın 16/01/2024 tarihinde açıldığı, dava konusu ihalenin gerçekleştiği tarihte davacı tarafından açılmış herhangi bir tapu tescil ve iptal davasının bulunmadığı, kaldı ki dava konusu ihale ile yıkımına karar verilen yapıların müsaderesine ilişkin kesinleşmiş ceza mahkemesi kararı bulunduğundan anılan yapıların mülkiyeti hususunda herhangi bir ihtilaf bulunmadığı, ayrıca 2886 sayılı Kanun'un 2. maddesindeki söz konusu hükmünün harcama gerektiren yapım işlerine ilişkin ihalelerde uygulanabileceği, dava konusu ihalenin ise gelir getirici ihale olması nedeniyle ilgili hükmün uygulanma imkanının bulunmadığı anlaşılmış olup; anılan yapıların yıkımı işi ile ilgili olarak ihaleye çıkılmasının mümkün olduğu ve dava konusu ihale incelendiğinde; ihalenin 2886 sayılı Kanun'da öngörülen usule uygun şekilde ilan edildiği, yetkili idare tarafından düzenlendiği ve ita amiri tarafından onaylandığı, herhangi bir hukuka aykırılığın bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, ihaleye konu yapıların bulunduğu taşınmazın Hazineye ait bir orman arazisi olmadığı, Devletin yurt edinmeleri için atalarına verdiği topraklar olduğu, taşınmaza yönelik olarak tapu iptal ve tescil davasının açıldığı, söz konusu davanın bakılmakta olan davanın sonucunu doğrudan etkileyecek nitelikte olması sebebiyle bekletici mesele yapılması gerektiği, taşınmazın mülkiyeti ihtilaflı olduğundan taşınmaz üzerindeki yapıların yıkımına yönelik ihale işlemlerinin yapılamayacağı, söz konusu yapılara ilişkin olarak hukuka uygun şekilde alınan yapı kayıt belgesine rağmen verilen müsadere kararının ve bu karar doğrultusunda yapıların boşaltılıp idareye teslim edilmesinin ardından yapıların hurda karşılığı yıkılmasına yönelik işlemlerin mülkiyet hakkını ihlal ettiği, müsadere kararına karşı Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapıldığı, ihaleye konu yapılara ilişkin düzenlenen yapı kayıt belgelerinin idare tarafından iptal edildiği, anılan işlemlere karşı açılan iptal davalarından birinin ret ile sonuçlandığı ve bu karara karşı Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yapıldığı, açılan diğer davanın ise devam ettiği ve belgenin hukuka aykırılığına ilişkin verilmiş bir mahkeme kararının bulunmadığı, ihalenin, idarenin kısmen harcama yapmak suretiyle temin edeceği bir yapım ihalesi olduğu, bu sebeple ihalenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında yapılması gerektiği, aynı Kanun uyarınca ihale ilanında yaklaşık maliyete yer verilmesinin hukuka aykırı olduğu, ihale ilanında yer alan muhammen bedelin idare tarafından; belediye, ticaret odası, sanayi odası, borsa gibi kuruluşlar nezninde kapsamlı bir fiyat araştırması yapılmadan tespit edildiği ve işin uzmanı bilirkişilere inceleme yaptırtılmadığı, muhammen bedel tespit komisyonunda görevli olan kişilerin aynı zamanda ihale komisyonunda da görevlendirildiği, ihale üzerine bırakılan isteklinin, vadesi geçmiş vergi borcunun bulunması sebebiyle ihaleye katılabilme yeterliğine sahip olmadığı, işin niteliği gereği ihale komisyonunda inşaat mühendisinin yer alması gerektiği ve ihaleye konu binaların yıkılması yerine kamu hizmetlerinde kullanılmasının kamu yararına uygun olacağı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, 2008 yılında yapılan kadastro çalışmaları sonucunda yapıların bulunduğu taşınmazın orman sayılan yerlerden olduğunun tespit edildiği, bu tespite itiraz edilmediği ve dava açılmadığı, ihalenin 2886 sayılı Kanun'a uygun bir şekilde gerçekleştirildiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 20/11/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.