Danıştay 12. Daire İdare Hukuku · ön sınıflandırma
Danıştay 12. Daire E.2023/3780 K.2023/4957
Özet: Uyuşmazlık konusu, Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile belediye çalışanları temsil eden sendika arasında 01/01/2022‑31/12/2023 tarihleri arasında imzalanan Sosyal Denge Tazminatı Sözleşmesi'nin 5. maddesinin (a) bendinin iptali talebidir. Danıştay 12. Daire Başkanlığı, ilk derece mahkemesinin kararını bozulmamış bulunarak, sözleşmenin iptalini reddederek, mevcut düzenlemelerin 4688 sayılı Kanun'un ilgili maddelerine aykırılık teşkil etmediğini belirlemiştir.
T.C. DANIŞTAY ONİKİNCİ DAİRE
Esas No: 2023/3780
Karar No: 2023/4957
TEMYİZ EDENLER:
1-
DAVALI: ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ: Av. ...
2- DAVALILAR YANINDA MÜDAHİL: ... Sendikası (...-Sen)
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI): ... Sendikası
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile Belediye ve ... Sendikası arasında 01/01/2022-31/12/2023 tarihleri arasında dönemde uygulanmak üzere imzalanan Sosyal Denge Tazminatı Sözleşmesi'nin 5. maddesinin (a) bendinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararla; davalı Belediye ile ...-Sen arasında imzalanan Sosyal Denge Tazminatı Sözleşmesinin iptali istenen hükmünde; sosyal denge sözleşmesinde taraf olan sendikanın dışında kalan sendikaların üyesi olan veya hiçbir sendikaya üye olmayan kamu görevlileri arasında ayrım yapılmadığı, bu sözleşme hükümlerinden yararlanma koşulu olarak getirilen kesintinin, Belediyenin tüm çalışanlarını kapsadığı ve aynı oran olarak belirlendiği ve bu haliyle 4688 sayılı Kanun'un 28. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan; "Toplu sözleşme ikramiyesi hariç olmak üzere toplu sözleşme hükümlerinin uygulanmasında sendika üyesi olan ve sendika üyesi olmayan kamu görevlileri arasında ayrım yapılamaz.'' hükmüne aykırılık teşkil etmediği ve sendikal haklar çerçevesinde sendikalar ile idareler arasında toplu görüşme ve bu görüşme sonunda toplu iş sözleşmesi yapılabileceği dikkate alındığında, iptali istenilen Sözleşme hükmünde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; Davalı idare ile (...-Sen) arasında, 01/01/2022-31/12/2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere imzalanan Sosyal Denge Tazminatı Sözleşmesi'nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin iptali istemiyle ... Sendikası (...-Sen) tarafından açılan bir başka davanın ... İdare Mahkemesinin E.... sayılı esasına kayıtlı bulunduğu, anılan Mahkemenin ... tarih ve K... sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği, ancak kararın istinaf yoluyla incelenmesi sonucunda ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E...., K.... sayılı kararıyla hukuka aykırı bulunduğu ve iptaline karar verildiği, Kayseri Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile Belediye ve ... Sendikası (...-Sen) arasında, 01/01/2022-31/12/2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere imzalanan Sosyal Denge Tazminatı Sözleşmesi'nin iş bu davaya konu 5. Maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan ''Kayseri Büyükşehir Belediye Başkanlığına bağlı birimlerde çalışan, (Kaski Genel Müdürlüğü dahil) bu sözleşme hükümlerinden faydalanan tüm personelden taraf yetkili sendikaya taban aylığının %1,5 oranında Sosyal Denge Sözleşmesi aidatı kesintisi yapılacaktır." ibaresinin, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E...., K.... sayılı kararıyla hukuka aykırı bulunarak iptaline karar verildiği göz önüne alındığında, konusunun kalmaması ve aynı bendin iptali istemi hakkında yeniden karar verilmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle, istinaf başvurusunun kabulü ile istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına; Kayseri Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile Belediye ve ... Sendikası (...-Sen) arasında, 01/01/2022-31/12/2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere imzalanan Sosyal Denge Tazminatı Sözleşmesi'nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin iptali istemi yönünden dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI:
1- Davalı Kayseri Belediye Başkanlığının iddiaları: Toplu sözleşme yapılması zorunlu olsa da sosyal denge sözleşmesinin yapılma zorunluluğunun bulunmadığı, idarenin sözleşme yapmakta serbest olması karşısında, sözleşmede kendine özgü yararlanma şartı koyabileceği, taraf sendika üyesi olanla olmayan arasında aidat farkı olmasının eşitlik ilkesine aykırı olduğu, ancak olayda taraf sendikanın dışında kalan sendika üyesi veya hiçbir sendikaya üye olmayan için aynı oran belirlendiğinden Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
2- Müdahil Belediye ve ... Sendikası iddiaları: İdari sözleşmelere karşı davacı Sendikanın ancak üyeleri adına tam yargı davası açabileceği, davacı Sendikanın hak ve menfaat ihlali söz konusu olmadığı için kendi adına dava açamayacağı, toplu sözleşme yapılması zorunlu olsa da sosyal denge sözleşmesinin yapılma zorunluluğunun bulunmadığı, idarenin sözleşme yapmakta serbest olması karşısında, sözleşmede kendine özgü yararlanma şartı koyabileceği, sosyal denge tazminatının ödenmesi zorunlu bir tazminat olmadığı, idarenin ödeme yapıp yapmama konusunda takdir yetkisi olduğu, sözleşme imzalayan sendika üyesi olan kamu görevlilerinin aidat ödemesine rağmen sendikaya üye olmayan kamu görevlilerinin aidat ödememesinin eşitlik ilkesine aykırı olduğu belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idare ve davalı yanında müdahilin temyiz istemlerinin reddine,
2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılması, dava konusu düzenlemenin iptali istemi yönünden karar verilmesine yer olmadığı yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine kesin olarak, 16/10/2023 tarihinde, oybirliğiyle karar verildi.
Esas No: 2023/3780
Karar No: 2023/4957
TEMYİZ EDENLER:
1-
DAVALI: ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ: Av. ...
2- DAVALILAR YANINDA MÜDAHİL: ... Sendikası (...-Sen)
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI): ... Sendikası
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile Belediye ve ... Sendikası arasında 01/01/2022-31/12/2023 tarihleri arasında dönemde uygulanmak üzere imzalanan Sosyal Denge Tazminatı Sözleşmesi'nin 5. maddesinin (a) bendinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararla; davalı Belediye ile ...-Sen arasında imzalanan Sosyal Denge Tazminatı Sözleşmesinin iptali istenen hükmünde; sosyal denge sözleşmesinde taraf olan sendikanın dışında kalan sendikaların üyesi olan veya hiçbir sendikaya üye olmayan kamu görevlileri arasında ayrım yapılmadığı, bu sözleşme hükümlerinden yararlanma koşulu olarak getirilen kesintinin, Belediyenin tüm çalışanlarını kapsadığı ve aynı oran olarak belirlendiği ve bu haliyle 4688 sayılı Kanun'un 28. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan; "Toplu sözleşme ikramiyesi hariç olmak üzere toplu sözleşme hükümlerinin uygulanmasında sendika üyesi olan ve sendika üyesi olmayan kamu görevlileri arasında ayrım yapılamaz.'' hükmüne aykırılık teşkil etmediği ve sendikal haklar çerçevesinde sendikalar ile idareler arasında toplu görüşme ve bu görüşme sonunda toplu iş sözleşmesi yapılabileceği dikkate alındığında, iptali istenilen Sözleşme hükmünde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; Davalı idare ile (...-Sen) arasında, 01/01/2022-31/12/2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere imzalanan Sosyal Denge Tazminatı Sözleşmesi'nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin iptali istemiyle ... Sendikası (...-Sen) tarafından açılan bir başka davanın ... İdare Mahkemesinin E.... sayılı esasına kayıtlı bulunduğu, anılan Mahkemenin ... tarih ve K... sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği, ancak kararın istinaf yoluyla incelenmesi sonucunda ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E...., K.... sayılı kararıyla hukuka aykırı bulunduğu ve iptaline karar verildiği, Kayseri Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile Belediye ve ... Sendikası (...-Sen) arasında, 01/01/2022-31/12/2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere imzalanan Sosyal Denge Tazminatı Sözleşmesi'nin iş bu davaya konu 5. Maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan ''Kayseri Büyükşehir Belediye Başkanlığına bağlı birimlerde çalışan, (Kaski Genel Müdürlüğü dahil) bu sözleşme hükümlerinden faydalanan tüm personelden taraf yetkili sendikaya taban aylığının %1,5 oranında Sosyal Denge Sözleşmesi aidatı kesintisi yapılacaktır." ibaresinin, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E...., K.... sayılı kararıyla hukuka aykırı bulunarak iptaline karar verildiği göz önüne alındığında, konusunun kalmaması ve aynı bendin iptali istemi hakkında yeniden karar verilmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle, istinaf başvurusunun kabulü ile istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına; Kayseri Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile Belediye ve ... Sendikası (...-Sen) arasında, 01/01/2022-31/12/2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere imzalanan Sosyal Denge Tazminatı Sözleşmesi'nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin iptali istemi yönünden dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI:
1- Davalı Kayseri Belediye Başkanlığının iddiaları: Toplu sözleşme yapılması zorunlu olsa da sosyal denge sözleşmesinin yapılma zorunluluğunun bulunmadığı, idarenin sözleşme yapmakta serbest olması karşısında, sözleşmede kendine özgü yararlanma şartı koyabileceği, taraf sendika üyesi olanla olmayan arasında aidat farkı olmasının eşitlik ilkesine aykırı olduğu, ancak olayda taraf sendikanın dışında kalan sendika üyesi veya hiçbir sendikaya üye olmayan için aynı oran belirlendiğinden Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
2- Müdahil Belediye ve ... Sendikası iddiaları: İdari sözleşmelere karşı davacı Sendikanın ancak üyeleri adına tam yargı davası açabileceği, davacı Sendikanın hak ve menfaat ihlali söz konusu olmadığı için kendi adına dava açamayacağı, toplu sözleşme yapılması zorunlu olsa da sosyal denge sözleşmesinin yapılma zorunluluğunun bulunmadığı, idarenin sözleşme yapmakta serbest olması karşısında, sözleşmede kendine özgü yararlanma şartı koyabileceği, sosyal denge tazminatının ödenmesi zorunlu bir tazminat olmadığı, idarenin ödeme yapıp yapmama konusunda takdir yetkisi olduğu, sözleşme imzalayan sendika üyesi olan kamu görevlilerinin aidat ödemesine rağmen sendikaya üye olmayan kamu görevlilerinin aidat ödememesinin eşitlik ilkesine aykırı olduğu belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idare ve davalı yanında müdahilin temyiz istemlerinin reddine,
2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılması, dava konusu düzenlemenin iptali istemi yönünden karar verilmesine yer olmadığı yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine kesin olarak, 16/10/2023 tarihinde, oybirliğiyle karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.