Danıştay10. Daireİdare Hukuku · ön sınıflandırma
Danıştay 10. Daire E.2023/6543 K.2023/8591
Özet: (1) Uyuşmazlık, Tanzanya uyruklu davacının 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu çerçevesinde başlatılan sınır dışı edilme işleminin iptali talebidir. (2) Danıştay Onuncu Daire, Bölge İdare Mahkemesi kararının temyiz başvurusuna karşı reddi ve işlemin iptali kararının bozulmasına karar vererek davacının talebini kabul etmiştir.
T.C. DANIŞTAY ONUNCU DAİRE
Esas No: 2023/6543
Karar No: 2023/8591
TEMYİZ EDEN (DAVACI): ...
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI): ... Valiliği
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN_KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:..., Temyiz No:... sayılı temyiz isteminin reddine ilişkin kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
DAVANIN_KONUSU: Tanzanya uyruklu olan davacı tarafından, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun 54. maddesinin 1. fıkrasının (ç) ve (d) bentleri uyarınca sınır dışı edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
YARGILAMA SÜRECİ:
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davanın süre aşımı yönünden reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararlarının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davacının istinaf başvurusunun kesin olmak üzere incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
Anılan kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla kararın kesin nitelikte olduğu gerekçesiyle davacının temyiz isteminin reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI: Davacı tarafından, usule ilişkin olarak verilen kararlarda temyiz yolunun açık olduğu belirtilerek uyuşmazlığın temyize tabi olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI: Davalı idare tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin REDDİNE,
2. Temyiz isteminin reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... Temyiz No:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Davacının adli yardım istemi kabul edilmiş olduğundan tahsil edilmeyen temyiz aşamasına ait yargılama giderlerinin tahsili için Mahkemesince vergi dairesi müdürlüğüne müzekkere yazılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 20/12/2023 tarihinde oy çokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X)-KARŞI OY:
Dava, Tanzanya uyruklu olan davacı tarafından, 6458 Sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun 54. maddesinin 1. fıkrasının (ç) ve (d) bentleri uyarınca sınır dışı edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
... İdare Mahkemesince; davanın süre aşımı yönünden reddine karar verilmiş, davacının bu karara yönelik istinaf başvurusu incelenmeksizin reddedilmiş, davacının temyiz başvurusunun kararın kesin olduğundan bahisle reddedilmesi üzerine davacı tarafından temyiz isteminin reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulması talebinde bulunulmuştur.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinde, bölge idare mahkemelerinin maddede sayılan davalar hakkında verdikleri kararların Danıştayda temyiz edilebileceği, aynı Kanun'un 45. maddesinin 6. fıkrasında ise bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararlarının kesin olduğu hüküm altına alınmıştır.
Anılan maddeler uyarınca, konusu 46. madde kapsamında olmayan davalarda bölge idare mahkemelerince verilen kararların kesin olduğu açık olmakla birlikte, bu hükümler uyuşmazlığın esası incelenerek verilen kararları işaret etmekte olup; idare mahkemeleri veya bölge idare mahkemelerince uyuşmazlığın esası incelenmeden verilen usule ilişkin kararları kapsamamaktadır.
Zira, idare mahkemelerinin ve bölge idare mahkemelerinin, bu tip davalarda usule ilişkin olarak vermiş oldukları kararlarda, uyuşmazlığın esasının incelenmemesi nedeniyle etkin yargı yolunun işletilemediği açıktır.
Davacının, sınır dışı edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin istemiyle açtığı dava neticesinde... İdare Mahkemesince davanın süre aşımı yönünden reddine ilişkin olarak verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun incelenmeksizin reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı, davacının taleplerinin yargı yerlerince hiç incelenmemiş, diğer bir anlatımla yargılama yapılmamış olması nedeniyle kesin olmayıp; davacının bu karara ilişkin temyiz isteminin esasının temyiz merciince değerlendirilmesi gerekmektedir.
Nitekim; Anayasa Mahkemesinin 20/07/2022 tarih ve E: 2022/48, K: 2022/93 sayılı kararı da bu yöndedir.
Bu nedenle, davacının temyiz isteminin reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararın bozulması gerektiği oyuyla aksi yöndeki Daire kararına katılmıyorum.
Esas No: 2023/6543
Karar No: 2023/8591
TEMYİZ EDEN (DAVACI): ...
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI): ... Valiliği
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN_KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:..., Temyiz No:... sayılı temyiz isteminin reddine ilişkin kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
DAVANIN_KONUSU: Tanzanya uyruklu olan davacı tarafından, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun 54. maddesinin 1. fıkrasının (ç) ve (d) bentleri uyarınca sınır dışı edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
YARGILAMA SÜRECİ:
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davanın süre aşımı yönünden reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararlarının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davacının istinaf başvurusunun kesin olmak üzere incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
Anılan kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla kararın kesin nitelikte olduğu gerekçesiyle davacının temyiz isteminin reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI: Davacı tarafından, usule ilişkin olarak verilen kararlarda temyiz yolunun açık olduğu belirtilerek uyuşmazlığın temyize tabi olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI: Davalı idare tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin REDDİNE,
2. Temyiz isteminin reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... Temyiz No:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Davacının adli yardım istemi kabul edilmiş olduğundan tahsil edilmeyen temyiz aşamasına ait yargılama giderlerinin tahsili için Mahkemesince vergi dairesi müdürlüğüne müzekkere yazılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 20/12/2023 tarihinde oy çokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X)-KARŞI OY:
Dava, Tanzanya uyruklu olan davacı tarafından, 6458 Sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun 54. maddesinin 1. fıkrasının (ç) ve (d) bentleri uyarınca sınır dışı edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
... İdare Mahkemesince; davanın süre aşımı yönünden reddine karar verilmiş, davacının bu karara yönelik istinaf başvurusu incelenmeksizin reddedilmiş, davacının temyiz başvurusunun kararın kesin olduğundan bahisle reddedilmesi üzerine davacı tarafından temyiz isteminin reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulması talebinde bulunulmuştur.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinde, bölge idare mahkemelerinin maddede sayılan davalar hakkında verdikleri kararların Danıştayda temyiz edilebileceği, aynı Kanun'un 45. maddesinin 6. fıkrasında ise bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararlarının kesin olduğu hüküm altına alınmıştır.
Anılan maddeler uyarınca, konusu 46. madde kapsamında olmayan davalarda bölge idare mahkemelerince verilen kararların kesin olduğu açık olmakla birlikte, bu hükümler uyuşmazlığın esası incelenerek verilen kararları işaret etmekte olup; idare mahkemeleri veya bölge idare mahkemelerince uyuşmazlığın esası incelenmeden verilen usule ilişkin kararları kapsamamaktadır.
Zira, idare mahkemelerinin ve bölge idare mahkemelerinin, bu tip davalarda usule ilişkin olarak vermiş oldukları kararlarda, uyuşmazlığın esasının incelenmemesi nedeniyle etkin yargı yolunun işletilemediği açıktır.
Davacının, sınır dışı edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin istemiyle açtığı dava neticesinde... İdare Mahkemesince davanın süre aşımı yönünden reddine ilişkin olarak verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun incelenmeksizin reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı, davacının taleplerinin yargı yerlerince hiç incelenmemiş, diğer bir anlatımla yargılama yapılmamış olması nedeniyle kesin olmayıp; davacının bu karara ilişkin temyiz isteminin esasının temyiz merciince değerlendirilmesi gerekmektedir.
Nitekim; Anayasa Mahkemesinin 20/07/2022 tarih ve E: 2022/48, K: 2022/93 sayılı kararı da bu yöndedir.
Bu nedenle, davacının temyiz isteminin reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararın bozulması gerektiği oyuyla aksi yöndeki Daire kararına katılmıyorum.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.