Danıştay8. Daireİdare Hukuku
Danıştay 8. Daire E.2023/6536 K.2023/7010
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/6536
Karar No : 2023/7010
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Muhtarlığı
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Valiliği
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Muş İlindeki yayla, mera ve kışlakların kullanımına ilişkin ... tarih ve ... sayılı Valilik Genel Emrinin, ... Beldesi ... Köyü sınırları arasında kalan 18 bin dönüm, ... Beldesine 4 km, ... Köyüne 6 km mesafede bulunan meralarla ilgili olan kısmının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; 5442 sayılı Kanun uyarınca Valinin, suç işlenmesini önlemek, kamu düzeni ve güvenini korumak için gereken tedbirleri alacağı, İl sınırları içinde huzur ve güvenliğin, kamu esenliğinin sağlanması için önleyici kolluk yetkisine haiz olduğu, kanun, tüzük, yönetmelik ve hükümet kararlarının verdiği yetkiyi kullanmak ve bunların yüklediği ödevleri yerine getirmek için genel emirler çıkarabileceği, bu durumda, ... Jandarma Komutanlığı tarafından tanzim edilen tutanak ve dosyadaki diğer bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu edilen 2022/2 sayılı Valilik Genel Emrinin, 5442 sayılı Kanunun verdiği yetkiye istinaden il sınırları içinde huzur ve güvenliğin, kamu esenliğinin sağlanması amacıyla düzenlendiği anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, köy halkını zarara uğrattığı, ... Köyüne ... Nolu Toprak Tevzi Komisyonunun ... Tarih ... Karar Sayılı Kararı ile Tahsis edilen Bilican merasındaki dava konusu parsellere ... Beldesinin müdahalede bulunması nedeni ile ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nce Muş ili ... ilçesi, ... Beldesinde kain ...., ..., ..., ..., ... nolu parsellerin tamamı ile ... nolu parselin 1670000,00 m2'lik kısmı ve ... nolu parselin 19000,00 m2'lik mera vasfındaki taşınmaz kullanım hakkının davacı ... Köyü tüzel kişiliğine ait olduğunun tespitine ve bu meralara davalı ... Belediyesi'nin müdahalesinin men'ine karar verildiği, ... Asliye Hukuk Mahkemesince verilen karar sonrası idarece tesis edilen idari işlem ile mahkeme kararının uygulanmasının önüne geçildiği gibi ... Belediyesinin kullanımına sebebiyet verilerek, davacı köy olan ... Köyünün kullanımının engellendiği, ... Köyünün hayvanları çıkaramadığı, hayvanların telef olması sebebiyle köy halkı ciddi şekilde mağdur olduğu bu sebeple iki köy arasında gerginliğe sebebiyet verildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
**İLGİLİ MEVZUAT:**
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir.
...
3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir.
...6) Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.
Anılan Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasında, "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemesinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir" hükmüne yer verilmiş, aynı maddenin (h) bendinde, "Maden, taşocakları, orman, jeotermal kaynaklar ve doğal mineralli sular ile ilgili mevzuatın uygulanmasına ilişkin işlemlere karşı açılan davalar"ın Danıştay'da temyiz edilebileceği; "Temyiz dilekçesi" başlıklı 48. maddesinin 6. fıkrasında, temyizin kesin bir karar hakkında olması hâlinde, kararı veren merciin, temyiz isteminin reddine karar vereceği; ilgili merciin bu kararına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabileceği; 7. fıkrasında ise, temyizin kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşılması durumunda, 6. fıkrada sözü edilen kararın, dosyanın gönderildiği Danıştay'ın ilgili dairesince kesin olarak verileceği kurala bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden, İdare Mahkemelerinin tek hakim sınırı dışında kalan bütün kararlarına karşı mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemesince istinaf incelemesi üzerine verilen kararlara karşı ise sadece 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde yer alan konular ile sınırlı olarak Danıştay'a temyiz başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemelerince istinaf incelemesi üzerine verilen ve 46. madde kapsamı dışında olan kararların ise kesin olduğu görülmektedir.
Uyuşmazlıkta; Muş İlindeki yayla, mera ve kışlakların kullanımına ilişkin ... Tarih ve ... Sayılı Valilik Genel Emrinin, ... Beldesi ... Köyü sınırları arasında kalan 18 bin dönüm, ... Beldesine 4 km, ... Köyüne 6 km mesafede bulunan meralarla ilgili olan kısmının iptali istemiyle açılan davanın, 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendi kapsamında tahdidi olarak sayılan konular arasında yer almadığı ve istinaf aşamasının sonuçlanmasıyla kesinleşeceği açıktır.
Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın, Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1- TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMEKSİZİN REDDİNE,
2- Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
3- Posta gideri avansından varsa artan tutarın taraflara iadesine kesin olarak, 08/12/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/6536
Karar No : 2023/7010
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Muhtarlığı
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Valiliği
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Muş İlindeki yayla, mera ve kışlakların kullanımına ilişkin ... tarih ve ... sayılı Valilik Genel Emrinin, ... Beldesi ... Köyü sınırları arasında kalan 18 bin dönüm, ... Beldesine 4 km, ... Köyüne 6 km mesafede bulunan meralarla ilgili olan kısmının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; 5442 sayılı Kanun uyarınca Valinin, suç işlenmesini önlemek, kamu düzeni ve güvenini korumak için gereken tedbirleri alacağı, İl sınırları içinde huzur ve güvenliğin, kamu esenliğinin sağlanması için önleyici kolluk yetkisine haiz olduğu, kanun, tüzük, yönetmelik ve hükümet kararlarının verdiği yetkiyi kullanmak ve bunların yüklediği ödevleri yerine getirmek için genel emirler çıkarabileceği, bu durumda, ... Jandarma Komutanlığı tarafından tanzim edilen tutanak ve dosyadaki diğer bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu edilen 2022/2 sayılı Valilik Genel Emrinin, 5442 sayılı Kanunun verdiği yetkiye istinaden il sınırları içinde huzur ve güvenliğin, kamu esenliğinin sağlanması amacıyla düzenlendiği anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, köy halkını zarara uğrattığı, ... Köyüne ... Nolu Toprak Tevzi Komisyonunun ... Tarih ... Karar Sayılı Kararı ile Tahsis edilen Bilican merasındaki dava konusu parsellere ... Beldesinin müdahalede bulunması nedeni ile ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nce Muş ili ... ilçesi, ... Beldesinde kain ...., ..., ..., ..., ... nolu parsellerin tamamı ile ... nolu parselin 1670000,00 m2'lik kısmı ve ... nolu parselin 19000,00 m2'lik mera vasfındaki taşınmaz kullanım hakkının davacı ... Köyü tüzel kişiliğine ait olduğunun tespitine ve bu meralara davalı ... Belediyesi'nin müdahalesinin men'ine karar verildiği, ... Asliye Hukuk Mahkemesince verilen karar sonrası idarece tesis edilen idari işlem ile mahkeme kararının uygulanmasının önüne geçildiği gibi ... Belediyesinin kullanımına sebebiyet verilerek, davacı köy olan ... Köyünün kullanımının engellendiği, ... Köyünün hayvanları çıkaramadığı, hayvanların telef olması sebebiyle köy halkı ciddi şekilde mağdur olduğu bu sebeple iki köy arasında gerginliğe sebebiyet verildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
**İLGİLİ MEVZUAT:**
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir.
...
3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir.
...6) Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.
Anılan Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasında, "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemesinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir" hükmüne yer verilmiş, aynı maddenin (h) bendinde, "Maden, taşocakları, orman, jeotermal kaynaklar ve doğal mineralli sular ile ilgili mevzuatın uygulanmasına ilişkin işlemlere karşı açılan davalar"ın Danıştay'da temyiz edilebileceği; "Temyiz dilekçesi" başlıklı 48. maddesinin 6. fıkrasında, temyizin kesin bir karar hakkında olması hâlinde, kararı veren merciin, temyiz isteminin reddine karar vereceği; ilgili merciin bu kararına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabileceği; 7. fıkrasında ise, temyizin kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşılması durumunda, 6. fıkrada sözü edilen kararın, dosyanın gönderildiği Danıştay'ın ilgili dairesince kesin olarak verileceği kurala bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden, İdare Mahkemelerinin tek hakim sınırı dışında kalan bütün kararlarına karşı mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemesince istinaf incelemesi üzerine verilen kararlara karşı ise sadece 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde yer alan konular ile sınırlı olarak Danıştay'a temyiz başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemelerince istinaf incelemesi üzerine verilen ve 46. madde kapsamı dışında olan kararların ise kesin olduğu görülmektedir.
Uyuşmazlıkta; Muş İlindeki yayla, mera ve kışlakların kullanımına ilişkin ... Tarih ve ... Sayılı Valilik Genel Emrinin, ... Beldesi ... Köyü sınırları arasında kalan 18 bin dönüm, ... Beldesine 4 km, ... Köyüne 6 km mesafede bulunan meralarla ilgili olan kısmının iptali istemiyle açılan davanın, 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendi kapsamında tahdidi olarak sayılan konular arasında yer almadığı ve istinaf aşamasının sonuçlanmasıyla kesinleşeceği açıktır.
Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın, Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1- TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMEKSİZİN REDDİNE,
2- Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
3- Posta gideri avansından varsa artan tutarın taraflara iadesine kesin olarak, 08/12/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.