Danıştay7. DaireTicaret Hukuku
Danıştay 7. Daire E.2024/3174 K.2025/3009
T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/3174
Karar No : 2025/3009
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı adına
... Gümrük Müdürlüğü
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Gümrükleme Gıda Hayvancılık Otomotiv İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem: Davacı adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı "Saç kesme makinası" ticari tanımlı eşyanın kıymetinin noksan beyan edildiğinden bahisle ek olarak tahakkuk ettirilen gümrük ve katma değer vergileri ile kaynak kullanımını destekleme fonu payı üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, davaya konu para cezasına dayanak alınan ek tahakkuk kararının Mahkemelerinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla
iptal edildiği, davacının vergi kaybına sebep olan eylemde bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından dava konusu işlemin dayanağı kalmayan gümrük ve katma değer vergileri üzerinden hesaplanarak karara bağlanan para cezası kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı, öte yandan, Bakanlar Kurulu Kararına dayalı kaynak kullanımını destekleme fonu payı üzerinden hesaplanarak karara bağlanan para cezasının ise, Anayasa'nın 38. maddesinde ifade edilen "Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesine aykırılık oluşturduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
**GEREKÇE:**
MADDİ
**OLAY:**
Davacı adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı "Saç kesme makinası" ticari tanımlı eşyanın kıymetinin noksan beyan edildiğinden bahisle ek olarak tahakkuk ettirilen gümrük ve katma değer vergileri ile kaynak kullanımını destekleme fonu payı üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
**İLGİLİ MEVZUAT:**
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 3. maddesinin 9. bendinin, 07/07/2009 tarih ve 27281 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak 07/10/2009 tarihi itibarıyla yürürlüğe giren 5911 sayılı Kanun'un 1. maddesi ile değişik halinde, ithalat vergileri deyiminin, eşyanın ithalinde ödenecek gümrük vergileri ile diğer eş etkili vergileri ve mali yükleri ifade ettiği belirtilmiş, ithalde ödeme şekline bağlı olarak alınan ek mali yükler olarak kaynak kullanımını destekleme fonu payı da gümrük vergileri kapsamında sayılmıştır.
Anılan Kanun'un 24. maddesinin 1. fıkrasında, eşyanın gümrük kıymetinin, eşyasının satış bedeli olduğu, satış bedelinin ise Türkiye’ye ihraç amacıyla yapılan satışta 27. ve 28. maddelere göre gerekli düzeltmelerin de yapıldığı, fiilen ödenen veya ödenecek fiyat olduğu hükme bağlanmış olup, 234. maddesinin 1. fıkrasının 6455 sayılı Kanun'la değişik (b) bendinde ise, kıymeti üzerinden ithalat vergilerine tabi eşyanın beyan edilen kıymetinin, muayene ve denetleme sonucunda, bu Kanun'un 23 ilâ 31. maddelerinde yer alan hükümler çerçevesinde belirlenen kıymete göre noksan bulunması halinde noksanlığa ait ithalat vergilerinden başka, bu vergi farkının üç katı para cezası alınacağı düzenlemesine yer verilmiştir.
Öte yandan, 1211 sayılı T.C. Merkez Bankası Kanunu'nun 3098 sayılı Kanun'la değişik 40. maddesinin II. fıkrasının (b) ve (c) bendi ile 3182 sayılı mülga Bankalar Kanunu'nun 37. ve 40. maddeleri uyarınca 12/05/1988 tarih ve 88/12944 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile "Kalkınma planı ve yıllık programlarda öngörülen hedeflere uygun olarak yatırımların yönlendirilebilmesi ve ihtisas kredilerinde kredi maliyetlerinin düşürülmesi" amacıyla Kaynak Kullanımını Destekleme Fonu ihdas edilmiş, ayrıca, anılan Bakanlar Kurulu Kararının 3. maddesinde, kabul kredili, vadeli akreditif ve mal mukabili ödeme şekline göre yapılan ithalatlarda kaynak kullanımını destekleme fonu payının alınacağı kuralı yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanmış bulunan temyize konu kararın gümrük ve katma değer vergileri üzerinden kesilen para cezasının iptaline ilişkin hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, sözü geçen hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek durumda bulunmamıştır.
Temyize konu kararın kaynak kullanımını destekleme fonu payı üzerinden hesaplanan para cezasının iptaline ilişkin hüküm fıkrasına yönelik davalı idarenin temyiz istemine gelince;
4458 sayılı Kanun'un 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca, ithalat vergileri üzerinden para cezası kararı alınabilmesi için, ithal edilen eşyanın kıymetinin noksan beyan edildiğinin ve bu noksanlık nedeniyle vergi kaybı bulunduğunun tespit edilmesi gerekmekte olup, yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre; kabul kredili, vadeli akreditif ve mal mukabili ödeme şekillerine göre yapılan ithalatlarda, kaynak kullanımını destekleme fonu payı alınması eşyanın bedelinin peşin olarak ödenmemesinden kaynaklandığından ve bu husus ithal edilen eşyanın kıymetini etkileyen bir husus olmadığından, diğer bir ifadeyle, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun yukarıda değinilen hükmüne göre anılan fon payı üzerinden para cezasının hesaplanarak karara bağlanmasını gerektirecek herhangi bir sebep bulunmaması karşısında, temyize konu kararın kaynak kullanımını destekleme fonu payı üzerinden hesaplanan para cezasının iptaline ilişkin hüküm fıkrasında sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir,
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, gümrük ve katma değer vergileri üzerinden kesilen para cezasının iptaline ilişkin hüküm fıkrasının ONANMASINA,
3. Kararın, kaynak kullanımını destekleme fonu payı üzerinden hesaplanan para cezasının iptaline dair hüküm fıkrasına yönelik TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 07/10/2025 tarihinde kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY:
Dava konusu para cezasının dayanağı ek tahakkuk kararına vaki itirazın reddine ilişkin işleme karşı açılan davada verilen Dairemizin 07/10/2025 tarih ve E: 2024/3175 , K: 2025/3005 sayılı onama kararının karşı oyunda belirtilen nedenlerle, Daire kararına katılmıyorum.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/3174
Karar No : 2025/3009
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı adına
... Gümrük Müdürlüğü
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Gümrükleme Gıda Hayvancılık Otomotiv İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem: Davacı adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı "Saç kesme makinası" ticari tanımlı eşyanın kıymetinin noksan beyan edildiğinden bahisle ek olarak tahakkuk ettirilen gümrük ve katma değer vergileri ile kaynak kullanımını destekleme fonu payı üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, davaya konu para cezasına dayanak alınan ek tahakkuk kararının Mahkemelerinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla
iptal edildiği, davacının vergi kaybına sebep olan eylemde bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından dava konusu işlemin dayanağı kalmayan gümrük ve katma değer vergileri üzerinden hesaplanarak karara bağlanan para cezası kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı, öte yandan, Bakanlar Kurulu Kararına dayalı kaynak kullanımını destekleme fonu payı üzerinden hesaplanarak karara bağlanan para cezasının ise, Anayasa'nın 38. maddesinde ifade edilen "Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesine aykırılık oluşturduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
**GEREKÇE:**
MADDİ
**OLAY:**
Davacı adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı "Saç kesme makinası" ticari tanımlı eşyanın kıymetinin noksan beyan edildiğinden bahisle ek olarak tahakkuk ettirilen gümrük ve katma değer vergileri ile kaynak kullanımını destekleme fonu payı üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
**İLGİLİ MEVZUAT:**
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 3. maddesinin 9. bendinin, 07/07/2009 tarih ve 27281 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak 07/10/2009 tarihi itibarıyla yürürlüğe giren 5911 sayılı Kanun'un 1. maddesi ile değişik halinde, ithalat vergileri deyiminin, eşyanın ithalinde ödenecek gümrük vergileri ile diğer eş etkili vergileri ve mali yükleri ifade ettiği belirtilmiş, ithalde ödeme şekline bağlı olarak alınan ek mali yükler olarak kaynak kullanımını destekleme fonu payı da gümrük vergileri kapsamında sayılmıştır.
Anılan Kanun'un 24. maddesinin 1. fıkrasında, eşyanın gümrük kıymetinin, eşyasının satış bedeli olduğu, satış bedelinin ise Türkiye’ye ihraç amacıyla yapılan satışta 27. ve 28. maddelere göre gerekli düzeltmelerin de yapıldığı, fiilen ödenen veya ödenecek fiyat olduğu hükme bağlanmış olup, 234. maddesinin 1. fıkrasının 6455 sayılı Kanun'la değişik (b) bendinde ise, kıymeti üzerinden ithalat vergilerine tabi eşyanın beyan edilen kıymetinin, muayene ve denetleme sonucunda, bu Kanun'un 23 ilâ 31. maddelerinde yer alan hükümler çerçevesinde belirlenen kıymete göre noksan bulunması halinde noksanlığa ait ithalat vergilerinden başka, bu vergi farkının üç katı para cezası alınacağı düzenlemesine yer verilmiştir.
Öte yandan, 1211 sayılı T.C. Merkez Bankası Kanunu'nun 3098 sayılı Kanun'la değişik 40. maddesinin II. fıkrasının (b) ve (c) bendi ile 3182 sayılı mülga Bankalar Kanunu'nun 37. ve 40. maddeleri uyarınca 12/05/1988 tarih ve 88/12944 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile "Kalkınma planı ve yıllık programlarda öngörülen hedeflere uygun olarak yatırımların yönlendirilebilmesi ve ihtisas kredilerinde kredi maliyetlerinin düşürülmesi" amacıyla Kaynak Kullanımını Destekleme Fonu ihdas edilmiş, ayrıca, anılan Bakanlar Kurulu Kararının 3. maddesinde, kabul kredili, vadeli akreditif ve mal mukabili ödeme şekline göre yapılan ithalatlarda kaynak kullanımını destekleme fonu payının alınacağı kuralı yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanmış bulunan temyize konu kararın gümrük ve katma değer vergileri üzerinden kesilen para cezasının iptaline ilişkin hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, sözü geçen hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek durumda bulunmamıştır.
Temyize konu kararın kaynak kullanımını destekleme fonu payı üzerinden hesaplanan para cezasının iptaline ilişkin hüküm fıkrasına yönelik davalı idarenin temyiz istemine gelince;
4458 sayılı Kanun'un 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca, ithalat vergileri üzerinden para cezası kararı alınabilmesi için, ithal edilen eşyanın kıymetinin noksan beyan edildiğinin ve bu noksanlık nedeniyle vergi kaybı bulunduğunun tespit edilmesi gerekmekte olup, yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre; kabul kredili, vadeli akreditif ve mal mukabili ödeme şekillerine göre yapılan ithalatlarda, kaynak kullanımını destekleme fonu payı alınması eşyanın bedelinin peşin olarak ödenmemesinden kaynaklandığından ve bu husus ithal edilen eşyanın kıymetini etkileyen bir husus olmadığından, diğer bir ifadeyle, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun yukarıda değinilen hükmüne göre anılan fon payı üzerinden para cezasının hesaplanarak karara bağlanmasını gerektirecek herhangi bir sebep bulunmaması karşısında, temyize konu kararın kaynak kullanımını destekleme fonu payı üzerinden hesaplanan para cezasının iptaline ilişkin hüküm fıkrasında sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir,
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, gümrük ve katma değer vergileri üzerinden kesilen para cezasının iptaline ilişkin hüküm fıkrasının ONANMASINA,
3. Kararın, kaynak kullanımını destekleme fonu payı üzerinden hesaplanan para cezasının iptaline dair hüküm fıkrasına yönelik TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 07/10/2025 tarihinde kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY:
Dava konusu para cezasının dayanağı ek tahakkuk kararına vaki itirazın reddine ilişkin işleme karşı açılan davada verilen Dairemizin 07/10/2025 tarih ve E: 2024/3175 , K: 2025/3005 sayılı onama kararının karşı oyunda belirtilen nedenlerle, Daire kararına katılmıyorum.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.