3573 sayılı Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerin Aşılattırılması Hakkında Kanun

ZEYTİNCİLİĞİN
ISLAHI VE YABANİLERİNİN


AŞILATTIRILMASI
HAKKINDA KANUN[1]


 


Kanun
Numarası                    : 3573


Kabul
Tarihi                           : 26/1/1939


Yayımlandığı
Resmî Gazete  : Tarih  : 7/2/1939          Sayı  : 4126


Yayımlandığı
Düstur              : Tertip : 3                      Cilt   : 20             Sayfa  :
174


 


Madde
1 – Alelümum
aşılı zeytinlerin bakım, tımar ve toplanma ve sıklarının kökletme ve yeniden
fidan dikme suretile meydana getirilecek zeytinliklerin tesis ve yetiştirme,
yabani zeytinliklerin açma ve aşılama işleri Tarım ve Köyişleri Bakanlığının
direktifi altında yapılır.


 


Madde
2 – (Değişik: 28/2/1995-4086/1 md.)


Orman
sınırları dışında bulunan ve Devletin hüküm ve tasarrufunda olan yabani
zeytinlik, Antep fıstığı ve harnupluklar ve her nevi sakız nevileri ile orman
sınırları dışında olup da 17.10.1983 tarih ve 2924 sayılı Kanun kapsamında
bulunmayan zeytin yetiştirmeye elverişli fundalık ve makilikler Tarım ve
Köyişleri Bakanlığınca tespit edilip haritalanır.


 


Madde
3 – (Değişik: 28/2/1995-4086/2 md.)


Yukarıdaki
madde gereğince tespit edilen alanlar yerel koşullar dikkate alınmak suretiyle
Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca belirlenecek esaslara göre en az 25 dönümlük
parseller halinde parsellenir ve bilinen araçlarla ilan edilir.


Bu
alanlarda yabani zeytin, fıstıklık ve harnupluk ile sakız nevileri olan
menengiç, buttum, yabani sakız, Filistin sakızı ağaçlarını aşılayıp
yetiştirecekler ile zeytin yetiştirmeye elverişli fundalık ve makilik alanlarda
gerekli temizlemeyi yapıp zeytin dikim alanları meydana getirecekler, dilekçe
ile arazinin bulunduğu en büyük mülki amire başvururlar. Başvuranlar arasında Bakanlıkça
belirlenecek esas ve öncelik sırasına göre seçilen kişilerden, bu işlemleri
yerine getireceklerine dair bir yükümlülük belgesi alınır. Fidan dikecek
olanlara devletçe maliyet bedeli üzerinden zeytin fidanı sağlanır.


Beş yıl süre ile taşınmazın gayesine uygun olarak
kullanıldığı Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca tespit edilenlere mahallin en
büyük mülki amiri tarafından tapuları devredilir. Bu yolla verilen taşınmazlar
hiç bir şekilde veriliş amacı dışında kullanılamaz. Bu taşınmazlar; miras dahil
hiç bir şekilde bölünemez, veriliş tarihindeki yüzölçümü hiç bir şekilde
küçültülemez. Aksi takdirde Hazinece geri alınır. Bu hususlarda taşınmaz
siciline gerekli şerh verilir.


Bu
maddeye göre verilen süre içinde aşılama, temizleme, dikim ve bakım işlemleri
yapılmamış olursa verilen izin Bakanlıkça resen iptal edilir.


 


Madde
4 – (Mülga: 28/2/1995-4086/8 md.)


 


Madde 5 – (Mülga: 28/2/1995-4086/8
md.)


 


Madde
6 – (Mülga: 28/2/1995-4086/8 md.)


 


Madde
7 – Birinci
derece askeri memnu mıntakalarda bulunan aşılı zeytinlerin bakım, yabani
zeytinlerin aşılanması işleri zeytin bakım teşkilatının vereceği talimat
altında mahallin askeri makamlarınca yaptırılır.


 


Madde
8 – Devlet
malı zeytinliklerden aşılanmak üzere bir şahsa veya şirkete veya köylüler
manevi şahsiyetlerine verilecek yabani zeytinlik sahası yirmi hektardan yukarı
olamaz. Ancak aldığı sahayı vekaletçe tayin edilecek müddet içinde mahsuldar
hale getirenlere müracaatları takdirinde aynı miktarda yeni parçalar verilir.
Bu tevziatta evvela toprak sahibi olmıyanlar, sonra en yakın köylüler ile küçük
çiftçiler tercih olunur. İcabında bu yirmi hektar miktar Cumhurbaşkanı
karariyle tezyit edilebilir.[2]


 


Madde
9 – Dekar
başına on beş ağaçtan fazla ve on ağaçtan aşağı olmamak üzere yabani zeytinlikleri
aşılı bir hale getirmeyi taahhüt edenlere Türkiye Cumhuriyeti Ziraat
Bankasınca, mevzuatı dairesinde ve kanunun 10, 28 inci maddeleri hükümlerine
göre, ağaç başına bir liraya kadar kredi verilir.


 


Madde
10 – Bankaca ikraz edilecek paranın birinci kısmı arazi
tamamen temizlenip delicelerin aşılanmağa elverişli bir hale getirildiği
hakkındaki zeytin bakım memuru raporuna müsteniden, ikinci kısmı da yapılan
aşının yüzde doksan muvaffak olduğu yine memur raporile tesbit edilmek şartiyle
aşının tatbikından bir sene sonra verilir.


 


Madde
11 – Aldığı arazi parçasını açıp deliceleri aşıya hazır bir
hale getirerek Ziraat Bankasından ilk taksiti alıpta o mevsimde aşı işini
bitiremeyenlerden bankadan aldıkları para faizile beraber, bankanın zirai
alacaklarının tahsili yolundaki usulüne tevfikan istirdat olunur ve tapu da
iptal edilir.


 


Madde
12 – Aşılı zeytinliklerin bakım işleri için zeytin
müstahsillerine mahsulün satış mevsiminde ödenmek üzere Ziraat Bankasınca kısa
vadeli ikraz yapılır.





Madde 13 – Muayyen
kıtadaki zeytinliklerde toprak ve ağaçlar ayrı ayrı hakiki veya hükmi şahıslara
ait olduğu takdirde arazinin kıymeti yüksek ise toprak sahibine, ağaç kıymeti
daha fazla ise bunun sahibine diğerinin malını satın alması teklif edilir. Her
iki taraf da reddettikleri takdirde arazi Hükümetçe kıymetlerine nazaran
aralarında taksim edilerek tapuya bağlanır.


 


Madde
14 – (Değişik: 28/2/1995-4086/3 md.)


Zeytinliklere
her çeşit hayvan sokulması, yerleşim sahaları hariç, zeytin sahalarına en az
bir kilometre yakınlıkta koyun ve keçi ağılı yapılması yasaktır.


Ancak
çift sürme ve nakliyatta kullanılan hayvanlara ağızlık takılması şartıyla
müsaade edilir.


(Değişik
üçüncü fıkra: 23/1/2008-5728/97 md.) Bu hükme aykırı hareket edenler hakkında zarar görenin şikâyeti
üzerine üç aya kadar hapis veya adlî para cezasına hükmolunur.


Çiftçi
mallarını korumakla yükümlü bulunanlarca düzenlenen tutanaklar aksi sabit oluncaya
kadar geçerlidir.


 


Madde
15 – Beş yüz ağaçtan aşağı olmamak üzere yabani zeytin
aşılıyanlara veya aşılı zeytinlerinin bakım işlerini en iyi yapanlara Tarım ve
Köyişleri Bakanlığınca takdir edilecek miktarda nakti mükafat verilir.


 


Madde
16 – Fenni budama aletlerile aşı takımlarının zeytin
müstahsilleri arasında yayılabilmesi için budama ustalarile ehil müstahsillere
Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca meccanen budama aşı takımı ve levazımı
verilebilir.


 


Madde
17 – (Değişik: 28/2/1995-4086/4 md.)


Devlet,
zeytinciliğin ıslahı, yeni zeytin dikim alanlarının tespiti, zeytin dikim ve
yetiştirilmesinin teşviki ile verimin artırılması, hastalık ve zararlılarla
mücadele ile ürün elde etmekte masrafları azaltıcı araç ve gereçlerin imal ve
ithalinde gerekli kolaylıkları sağlar.


Zeytinlik
bölgelerin il veya ilçelerinde zeytin hastalık ve zararlıları ile mücadele
amacı ile 1580 sayılı Kanun hükümleri dairesinde birlikler kurulur.
Zararlılarla mücadelede Devlet birliklere gerekli araç, gereç ve finans
kaynaklarını sağlar ve bu konuda Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca yeterli eleman
görevlendirilir. Ürünün elde edilmesinden sonra üretici, birlikçe tespit
edilecek payına isabet eden mücadele giderini öder. Ödemeyen üreticiden amme
alacağının tahsiline dair usul ve esaslarla bu pay birlikçe tahsil edilir.


(Değişik
üçüncü fıkra: 23/1/2008-5728/98 md.) Yukarıdaki fıkra gereğince kurulacak birliklerin kuruluş ve
çalışma esasları ile zeytinliklerin bakımı Tarım ve Köyişleri Bakanlığınca üç
ay içinde hazırlanacak yönetmelikle belirlenir. Belirlenecek bu kurallara göre
zeytinliklerine bakmayan üreticiye ağaç başına on Türk Lirası idarî para cezası
verilir.





Madde
18 – (Mülga: 28/2/1995-4086/8 md.)


 


Madde
19 – Alelümum el, hayvan ve makine kuvvetile işleyen
yağhane ve zeytinyağı fabrikalarında ve salamura zeytinciliğinde yüksek vasıflı
zeytinyağı ve salamura zeytin tanesi istihsal edilebilmesi için alınması
lazımgelen telkinci ve öğretici tedbirleri almağa Tarım ve Köyişleri Bakanlığı
salahiyetlidir.


 


Madde
20 – (Değişik: 28/2/1995-4086/5 md.)


Zeytinlik
sahaları içinde ve bu sahalara en az 3
kilometre mesafede zeytinyağı fabrikası hariç zeytinliklerin vegatatif ve
generatif gelişmesine mani olacak kimyevi atık bırakan, toz ve duman çıkaran
tesis yapılamaz ve işletilemez. Bu alanlarda yapılacak zeytinyağı fabrikaları
ile küçük ölçekli tarımsal sanayi işletmeleri yapımı ve işletilmesi Tarım ve
Köyişleri Bakanlığının iznine bağlıdır.


(Değişik
ikinci fıkra: 23/1/2008-5728/99 md.) Zeytincilik sahaları daraltılamaz. Ancak, belediye sınırları
içinde bulunan zeytinlik sahalarının imar hudutları kapsamı içine alınması
hâlinde altyapı ve sosyal tesisler dahil toplam yapılaşma, zeytinlik alanının %10’unu
geçemez. Bu sahalardaki zeytin ağaçlarının sökülmesi Tarım ve Köyişleri
Bakanlığının fenni gerekçeye dayalı iznine tabidir. Bu iznin verilmesinde,
Tarım ve Köyişleri Bakanlığına bağlı araştırma enstitülerinin ve mahallinde
varsa ziraat odasının uygun görüşü alınır. Bu hâlde dahi kesin zaruret görülmeyen
zeytin ağacı kesilemez ve sökülemez. İzinsiz kesenler veya sökenlere ağaç
başına altmış Türk Lirası idarî para cezası verilir.


Bu
Kanunun yayımından önce zeytinlik alanlarına ilişkin kesinleşmiş imar planları
geçerlidir.


 


Madde
21 – (Değişik fıkra: 23/1/2008-5728/100 md.)


Bu Kanun hükümlerine göre
idarî para cezasına karar vermeye mahallî mülkî amir yetkilidir.


 


Madde
22 – Zeytin ve zeytinyağ standardı için İktisat Vekaletinin
talebi ile zeytin bakım teşkilatına daimi vazife verilebilir.


 


Madde
23 – (Mülga: 28/2/1995-4086/8 md.)


 


Ek
Madde 1 – (Ek: 28/2/1995-4086/6 md.)


3573
sayılı Kanunda geçen ziraat vekaleti ibareleri, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı
olarak değiştirilmiştir.


 


Ek
Madde 2 – (Ek: 28/2/1995-4086/7 md.)


Bu
Kanunun 2 ve 3 üncü maddeleri;


a)
Kamu hizmetine tahsis edilmiş veya fiilen bu amaçla kullanılan taşınmaz
mallarda,


b)
Kamu kurum ve kuruluşlarının hazırladıkları planlarda tarım dışı kullanıma
ayrılmış alanlarda,


c)
Deniz kıyı kenar çizgisine 2 000 metre, tabii ve suni göl kıyı kenar çizgisine
500 metreden az mesafede bulunan alanlarda,


d)
2565 sayılı Askeri Yasak Bölgeler ve Güvenlik Bölgeleri Kanununa göre 1 inci
derecede askeri yasak bölge kapsamına giren yerlerde,


e)
2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında bulunan
yerlerde,


f)
3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanununa
göre uygulama alanı ilan edilen yerlerde,


Uygulanmaz.


 


Madde
24 – Bu kanun neşri tarihinden muteberdir.


 


Madde
25 – Bu kanun hükümlerini Adliye, Dahiliye, İktisat ve
Tarım ve Köyişleri Bakanları yerine getirir.


 


 


3573 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK
GETİREN MEVZUATIN VEYA


ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARININ YÜRÜRLÜĞE
GİRİŞ


TARİHLERİNİ GÖSTERİR TABLO


 







Değiştiren Kanunun/ KHK’nin veya
İptal Eden Anayasa Mahkemesi Kararının Numarası



3573 Sayılı Kanunun Değişen veya
İptal Edilen Maddeleri



Yürürlüğe Giriş Tarihi






3669



14



11/7/1939






4086



2, 3, 4, 5, 6, 14, 17, 18, 20, 23,

EK MADDE 1, EK MADDE 2



8/3/1995






5728



14, 17, 20, 21



8/2/2008






KHK/698



8



24/6/2018
tarihinde birlikte yapılan Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Cumhurbaşkanlığı
seçimleri sonucunda Cumhurbaşkanının andiçerek göreve başladığı tarihte









 











[1] Bu Kanun hükümleri 9/7/1956 tarih ve 6777 sayılı
Kanun gereğince sakız ve nevileriyle harnupluklara da teşmil edilmiştir.







[2] 2/7/2018 tarihli ve 698 sayılı KHK’nin 14 üncü
maddesiyle, bu maddede yer alan “İcra Vekilleri Heyeti” ibaresi “Cumhurbaşkanı”
şeklinde değiştirilmiştir.