Yazma Eser Kütüphanelerinin Görevleri ve Yazma Eser kütüphanelerinden Yararlanma Yönetmeliği

YAZMA ESER
KÜTÜPHANELERİNİN GÖREVLERİ VE YAZMA ESER

KÜTÜPHANELERİNDEN
YARARLANMA YÖNETMELİĞİ

 

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1- (1)
Bu Yönetmeliğin amacı, Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı bünyesinde
faaliyet gösteren yazma eser bölge müdürlükleri ve yazma eser
kütüphanelerinin görevleri ile yazma eser bölge müdürlükleri ve yazma eser
kütüphanelerinde bulunan eser ve danışma kaynaklarından yararlanma usul ve
esaslarını belirlemektir.

Kapsam

MADDE 2-
(1) Bu Yönetmelik, Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı yazma eser bölge
müdürlükleri ve yazma eser kütüphaneleri tarafından yürütülen iş ve
işlemler ile yazma eser kütüphanelerinde bulunan eser ve danışma
kaynaklarından yararlanma usul ve esaslarını kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1)
Bu Yönetmelik, 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve
Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 724 üncü maddesinin ikinci fıkrası ve 796
ncı maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4- (1)
Bu Yönetmelikte geçen;

a) Başkan:
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanını,

b) Başkanlık:
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığını,

c) Bölge
müdürlüğü: Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığına bağlı bölge
müdürlüklerini,

ç) Danışma
kaynakları: Bu Yönetmelikte belirtilen eser tanımına girmeyip
kullanıcıların bilgi gereksinimlerini karşılamak ve araştırmalarında
rehberlik etmek üzere danışma kaynağı olarak hizmete sunulan
biyografik/bibliyografik kaynaklar, sözlükler, ansiklopediler, bilimsel
araştırma sonuçları, kataloglar ve benzeri bilgi kaynaklarını,

d) Demirbaş
numarası: Eserin ve danışma kaynağının, bulunduğu koleksiyona aidiyetini
gösteren tekil numarayı, koleksiyon numarasını,

e) Eser: Yazma
eser, nadir basma eser, nadir basma süreli yayın ile kitap dışı
materyalleri,

f) Görüntü
depolama aygıtları: Kütüphaneye ait eser ya da kitap dışı materyallerin
dijital nüshaları ile kütüphane envanterine çeşitli yollarla girmiş olan
her tür görüntünün depolandığı mikrofilm, CD/DVD, harici bellek, server ve
hard disk gibi aygıtları,

g) Kitap dışı
materyaller: Geleneksel yöntemler kullanılarak üretilmiş, yapılmış ya da
tasarlanmış olup ciltli olmayan veya birbirine eklenmiş bölümlerden meydana
gelmeyen, tarihi veya sanatsal değeri haiz harita, tablo, çizim, karakalem
resim, fotoğraf, portre ve gravür gibi güzel sanat eserleri ve bunların
3/11/1928 tarihinden önceki baskıları ile eserlerin ya da koleksiyonların
bütünleyici parçası niteliğinde olan ya da araştırma değerini haiz cilt
kapağı, yazı takımları, mühür, kalıp ve klişeler, matbaa hurufatı,
litografi taşları gibi materyaller ve andaçları,

ğ) Koleksiyon:
Dönem, tür, biçim ve içerik yönünden ya da ortak bir zilyetlik veya ortak
tarihsel süreçten gelmiş olma gibi tasnif ölçütlerine göre birbirleriyle
ilişkilendirilmiş eserlerin ve danışma kaynaklarının bir arada bulunduğu
özel bölümleri,

h) Kullanıcı:
Yazma eserler veri tabanının üyeleri ile kütüphane üyelerini,

ı) Kullanıcı adı:
Yazma eserler veri tabanında kayıtlı kullanıcı adını,

i) Kütüphane:
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığına bağlı bölge yazma eser
kütüphaneleri ile yazma eser kütüphanelerini,

j) Nadir basma
eser: 1/11/1928 tarihli ve 1353 sayılı Türk Harflerinin Kabul ve Tatbiki
Hakkında Kanunun yürürlüğe girdiği 3/11/1928 tarihinden önce basılmış olan
kitap ve kitapçıklar ile başka dillerde yazılmış kitapları,

k) Nadir basma
süreli yayın: 1353 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 3/11/1928 tarihinden
önce basılmış olan gazete, dergi, yıllık, salname ve benzeri eserleri,

l) Üye numarası:
Kütüphane tarafından verilen üye numarasını,

m) Yazma eser:
Elle yazılmış olan ve sanatsal, tarihsel ya da içerik değeri haiz kitap,
mecmua, risale; hat levha, hilye, müsvedde, belge, mektup, ferman, berat ve
benzeri eserleri,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Yazma Eser Bölge
Müdürlükleri ve Yazma Eser Kütüphanelerinin Görevleri

Yazma eser
bölge müdürlüklerinin görevleri

MADDE 5- (1)
Yazma eser bölge müdürlüklerinin görevleri şunlardır:

a) Satın alma,
bağış ve devir yoluyla kütüphanelere kazandırılacak eserlerin gerekli iş ve
işlemlerini koordine etmek.

b) Eser ve
danışma kaynaklarının ilgili daire başkanlığının koordinasyonunda
kataloğunu, tasnifini ve demirbaş kaydını yapmak.

c) İlgili daire
başkanlığının koordinasyonunda ve belirlediği kriterler çerçevesinde
eserleri dijitalleştirmek ve dijital arşivi hizmete açmak.

ç) Eserleri uygun
standartlarda depoya yerleştirmek ve eserleri önleyici koruma ilkeleri
doğrultusunda muhafaza etmek.

d) Eserlerin
konservasyon ve restorasyon ihtiyaçlarını tespit etmek ve Başkanlık
tarafından restorasyon birimi oluşturulan kütüphanelerde ilgili daire
başkanlığının onayı ile eserleri restore etmek.

e) Kütüphane dışı
eserleri talep ya da muvafakat yoluyla tespit etmek.

f) Kütüphanecilik
hizmetlerine ilişkin aylık ve yıllık istatistikleri hazırlamak, bağlı
kütüphaneleri koordine etmek.

g) Planlama ve
araştırma faaliyetleri yürütmek ve koordine etmek.

ğ) Kültürel
etkinlikler yapmak.

h) Başkanlıkça
verilen diğer görevleri yapmak.

Yazma eser
kütüphane müdürlüklerinin görevleri

MADDE 6- (1)
Yazma eser kütüphane müdürlüklerinin görevleri şunlardır:

a) Satın alma,
bağış ve devir yoluyla kütüphaneye getirilen eserleri tutanak karşılığında
teslim almak ve değerlendirilmek üzere bağlı bulunduğu bölge müdürlüğü
aracılığıyla ilgili daire başkanlığına bildirmek.

b) Eser ve
danışma kaynaklarının ilgili daire başkanlığının koordinasyonunda
kataloğunu, tasnifini ve demirbaş kaydını yapmak.

c) İlgili daire
başkanlığının koordinasyonunda ve belirlediği kriterler çerçevesinde
bünyesi dahilinde eserleri dijitalleştirmek ve dijital arşivi hizmete
açmak.

ç) Eserleri uygun
standartlarda depoya yerleştirmek ve eserleri önleyici koruma ilkeleri
doğrultusunda muhafaza etmek.

d)
Koleksiyonlarında bulunan eserler için Kitap Şifahanesi ve Arşiv Dairesi
Başkanlığı tarafından yürütülen eser durum tespit ve restorasyon
süreçlerinde üzerine düşen sorumlulukları yerine getirmek ve talep edildiği
takdirde Kitap Şifahanesi ve Arşiv Dairesi Başkanlığı tarafından
restorasyonu yapılan eserler ile ilgili raporları ve istatistikleri ilgili
daire başkanlıklarına iletmek.

e) Kitap
Şifahanesi ve Arşiv Dairesi Başkanlığı tarafından yürütülen durum tespit
çalışmaları haricinde konservasyon ve restorasyon ihtiyacı olduğu tespit
edilen eserler olması halinde ilgili daire başkanlıklarına bildirmek.

f) Başkanlığın
koordinasyonunda eserler için gerekli tüm güvenlik önlemlerini almak.

g) Kütüphane dışı
eserleri talep ya da muvafakat yoluyla tespit etmek.

ğ) Kütüphane
hizmetlerine ilişkin aylık ve yıllık istatistikleri hazırlamak.

h) Planlama ve
araştırma faaliyetleri yürütmek.

ı) Kültürel
etkinlikler yapmak.

i) Başkanlıkça
verilen diğer görevleri yapmak.

Satın alma,
bağış ve devir

MADDE 7- (1)
Kütüphane, eser ve danışma kaynaklarını herhangi bir ülkeden mevzuata
aykırı bir şekilde çıkarılmadığının eser sahibi tarafından taahhüt edilmiş
olması kaydıyla satın alma, bağış ve devir yoluyla koleksiyonlarına
kazandırır.

a) Satın almaya
ilişkin esaslar aşağıdadır:

1) Kütüphane;
eserlerin satın alınmasına dönük başvuruları işleme koyar. Başvuruya konu
eserler 4/9/2014 tarihli ve 29109 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye
Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Eser Sağlama Kurulu Çalışma Usul ve
Esasları Hakkında Yönetmeliğin Ek-3’ünde yer alan Yazma ve Eski Harfli
Nadir Basma Eser Geçici Alındı Formu ile teslim alınarak taşınır geçici
alındısı düzenlenir. Formun ekine, gerek görülmesi halinde esere ilişkin
görseller ile eserin menşe ve serencamına dair bilgiler; ayrıca satın alma
öncesinde parçası olduğu ya da neşet ettiği kitaplık hakkındaki genel
bilgiler eklenebilir. Eser Sağlama Kurulu tarafından yapılacak olan
toplantıya ilgili daire başkanlığının belirlediği şartlar dahilinde eser
nakli gerçekleştirilir.

2) Eser Sağlama
Kurulu tarafından alınmasına karar verilen eserler, Kurulca takdir edilen
bedel üzerinden satın alınır. Takdir edilen bedelin başvuran tarafından
kabul edilmesini müteakip ödeme, bütçe olanakları dâhilinde
gerçekleştirilir.

3) Başvuran,
takdir edilen bedeli kabul etmeyerek ya da başka bir nedenden ötürü eseri
tutanakla geri alma hakkına sahiptir. Bu durumda kütüphane, daha önce düzenlenen
bilgi ve evrakı iade gerekçesiyle birlikte Yazma ve Nadir Eserler Dairesi
Başkanlığına bildirir. Kütüphane, başvurandan muvafakat almak kaydıyla
başvuruya konu eseri dijitalleştirebilir ve dijital arşivinde kullanıcı
hizmetine sunabilir.

4) Kütüphane,
koleksiyonlarındaki eserlere ilişkin kaynak gereksinimini ve kullanıcı
taleplerini değerlendirerek danışma kaynaklarını satın alabilir.

b) Bağışa ilişkin
esaslar aşağıdadır:

1) Kütüphane,
yurt içi ve yurt dışından başvuran özel ve tüzel kişilerden gelen eser
bağışı taleplerini Eser Sağlama Kuruluna sunar. Eser Sağlama Kurulu
tarafından bağış alınmasına karar verilen eserlerin bağış kabul işlemlerini
yapar.

2) Danışma
kaynaklarını ihtiyaca göre yapılan değerlendirme neticesinde bağış yoluyla
kabul eder; koleksiyonlarındaki eserlerden yararlanma yoluyla yapılan
güncel çalışmaları takip ederek bunların basılı ya da dijital nüshalarının
kütüphaneye bağışlanmasına dönük çalışmalar yapar.

3) Bağışlanan
eser ve danışma kaynağı ilgiliden tutanakla teslim alınır. Tutanak ya da
ekinde, materyallerin türüne göre gerekli görülen ayrıt edici özelliklerine
ve menşe ve serencamına dair bilgiye; eser ve danışma kaynağının
bağışlanmadan evvel parçası olduğu ya da neşet ettiği kitaplık veya
koleksiyon hakkındaki genel bilgilere yer verilir.

c) Devire ilişkin
esaslar aşağıdadır:

1) Eser ve
danışma kaynakları, lüzum görülmesi ya da devir taleplerinin uygun
değerlendirilmesi halinde devri yapılacak materyallerin evveliyatına
ilişkin tüm bilgi ve belgelerle birlikte tutanakla bedelsiz olarak
devralınır.

2) Tutanak ya da
ekinde, devri yapılan eser ya da danışma kaynağının, türüne göre gerekli
görülen ayırt edici özelliklerine tutanak ya da ekinde yer verilir.

Kataloglama,
tasnif ve demirbaş kaydı

MADDE 8- (1)
Kütüphane ilgili daire başkanlığının koordinasyonunda eserlerin ve danışma
kaynaklarının kataloğunu, tasnifi ve demirbaş kaydını yapar.

(2) Kütüphane,
koleksiyonlarında yer alan eserlerin ve danışma kaynaklarının kataloğunu ve
tasnifini Yazma ve Nadir Eserler Dairesi Başkanlığının koordinasyonunda ve
belirlediği standartlarda yapar. Kataloglamada Anglo-Amerikan Kataloglama
Kuralları 2 esasları; tasnifte Dewey Onlu Sınıflama Sistemi ve 297 İslam
Dini ve İslam İlimleri Sınıflama Cetveli esasları; nitelemede ise eser ya
da danışma kaynağının türüne göre MARC21 üst veri standardı kullanılır.

(3) Katalog ve
tasnifi yapılan eser ve danışma kaynakları demirbaşa kaydedilir. Taşınır
bilişim sistemlerinde yer alacak bilgilerin, eserlerin katalog bilgileriyle
uyumlu olması gözetilir.

Eserlerin
dijitalleştirilmesi ve dijital görüntülerin hizmete sunulması

MADDE 9- (1)
Kütüphane, koleksiyonlarındaki eserleri Kitap Şifahanesi ve Arşiv Dairesi
Başkanlığının koordinasyonunda ve belirlediği kriterler çerçevesinde
dijitalleştirir.

(2) Yazma ve
Nadir Eserler Dairesi Başkanlığınca filigranlanan dijital görüntüler Yazma
Eser Veri Tabanı üzerinden uzaktan yararlanma ile hizmete sunulur.
Kütüphane görüntü taleplerini karşılamada öncelikle filigranlanan
görüntüler kullanır. Filigransız görüntü talepleri ilgili daire başkanının
onayı ile karşılanır.

(3) Kütüphane,
eserlerin dijitalleştirilmesine ilişkin ihtiyaç, talep ve
değerlendirmelerini ilgili daire başkanlıklarına bildirir.

(4) Bu maddede
düzenlenen tüm iş ve işlemlerde 5/12/1951 tarihli ve 5846 sayılı Fikir ve
Sanat Eserleri Kanunu kapsamında korunan eser sahibine ait haklar muhafaza
edilir.

Eserlerin
depoya yerleştirilmesi ve korunması

MADDE
10- (1) Kütüphane, eserleri depoya demirbaş numaralarına göre
yerleştirir ve kapalı raf sistemi ile hizmet verir.

(2) Kütüphane,
eserleri Kitap Şifahanesi ve Arşiv Dairesi Başkanlığı tarafından
uluslararası standartlar referans alınarak belirlenmiş önleyici koruma
kuralları doğrultusunda depoya yerleştirir ve bu koşullara uygun muhafaza
eder.

(3) Eserin depo
dışına çıkarılmasını gerektiren hallerde eseri depodan çıkaran taşınır
kayıt yetkilisi ya da taşınır kontrol yetkilisi, depodan çıkarma nedenini,
tarih ve saatini, eserin depodaki yerine ne zaman ve kim tarafından
konulduğunu kayıt altına alır. Bu işlemler esnasında eserde herhangi bir
zarar meydana geldiyse durumu gerekçesiyle birlikte tutanağa bağlar.

(4) Eserin
çeşitli nedenlerle kütüphane dışına çıkarılmasını gerektiren hallerde eseri
kütüphaneden teslim alan ve naklini gerçekleştiren kişi ve kurumların eser
güvenliğini sağlaması ve önleyici koruma kurallarına uyması esastır. Kütüphane,
bu hallerde eser güvenliği ve önleyici koruma kurallarının açıkça
düzenlendiği protokole konu nakil ve muhafaza şartlarının uygunluğunu her
aşamada takip eder.

(5) Eserlerin
muhafaza koşullarına ilişkin ihtiyaç, talep ve değerlendirmelerini ilgili
daire başkanlıklarına bildirir.

Kütüphane
hizmetlerine ilişkin istatistikler

MADDE
11- (1) Kütüphane, bu Yönetmelikte sayılan görevleri ile tüm
hizmet ve faaliyetlerinin sonuçlarını raporlar ve bunlara ilişkin
istatistikleri hazırlar; istatistik formlarını aylık ve yıllık olarak
ilgili daire başkanlıklarına sunar.

Planlama ve
araştırma faaliyetleri

MADDE
12- (1) Kütüphane, bilgi merkezi olmanın ve kültür mirasını
koruyucu işlevinin bir gereği olarak aşağıdaki planlama ve araştırma
faaliyetlerini yerine getirir:

a) Yerel
ihtiyaçlar ve kullanıcı taleplerini göz önünde bulundurarak koleksiyonları
içerik ve tür bakımından zenginleştirmeye dönük planlama yapmak.

b) Kullanıcıların
kütüphaneye ve eserlere etkin erişimini engelleyen faktörleri öngörerek
gerekli tedbirleri almak.

c) Eserlerden
daha geniş kullanıcı kitlesinin istifadesini temin edecek araştırma ve
faaliyetleri teşvik etmek.

ç) Yerel düzeyde
kurum ve kuruluşlarla iş birlikleri kurmak.

d)
Koleksiyonlarındaki eserlere ilişkin her türlü bilimsel araştırmayı takip
etmek ile hizmet standartlarını geliştirmeye dönük farklı veritabanları ve
akademik içerikli dijital kaynaklara erişim imkânlarını araştırmak.

e)
Koleksiyonlarındaki eserler ile bunların diğer nüshalarına dair ortaya
çıkan güncel bilgi ve verileri derlemek.

f) Eserlerin
kataloglanması, tasnifi, dijitalleştirilmesi, depolanmasına ilişkin
gelişmeleri takip etmek.

g) Teknik ve
yönetimsel işlemler ile kullanıcı hizmetlerine ilişkin güncel uygulamaları
takip ederek kütüphanenin ihtiyaçlarına göre yeni teknikleri araştırmak,
gerekli araç ve gereçleri temin etmek.

ğ) Bina, makine,
teçhizat, donanım, teknoloji, altyapı ve onarım gereksinimleri ile personel
ihtiyacını planlamak; gerekli piyasa fiyat araştırmalarını yapmak, cari ya
da sermaye gideri niteliğindeki tüm ihtiyaçlarını ilgili daire
başkanlıklarına bildirmek.

Kültürel
etkinlikler

MADDE
13- (1) Kütüphane; koleksiyonların, eserlerin, eserleri vücuda
getiren müellif ve sanatçıların tanıtılması; kütüphane hizmetlerinin ve
etkinliklerinin duyurulması amacıyla çeşitli dokümanları hazırlar ve
yayınlar yapar; sergi, konferans, sempozyum, söyleşi ve kurs gibi
etkinlikler düzenler.

(2) Başkanlığın
onayıyla üniversite, yerel yönetim, sivil toplum örgütleri, diğer
kütüphaneler ve ilgili kurum ve kuruluşlarla kültürel etkinlikler
düzenlemek üzere iş birliği yapar.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Kütüphane Materyallerinden
Yararlanma

Yararlanmanın
kapsamı

MADDE
14- (1) Üye statüsündeki yerli ve yabancı kullanıcıların yazma
eser veri tabanına üye girişi yaparak ya da kütüphaneye doğrudan veya
uzaktan başvuru yapmak suretiyle eserler ve bunların dijital görüntüleri
ile eserlere ve koleksiyonlara ilişkin bilgi ve belgelerden; ayrıca
kütüphane tarafından açık rafta hizmete sunulan danışma kaynaklarından
yararlanmalarını kapsar.

Yararlanmanın
türleri

MADDE
15- (1) Yararlanma, kullanıcının yazma eser veri tabanı üzerinden
üye girişi yaparak aldığı hizmetler ile kütüphaneden üye numarası ya da
kullanıcı adıyla doğrudan ya da uzaktan aldığı hizmetleri kapsar.

(2) Yazma eser
veri tabanı üzerinden yararlanma; Başkanlıkça belirlenen kullanım
şartlarını kabul edip üyelik ve aktivasyon adımlarını tamamlayan üyelerin
sisteme kullanıcı adı ve şifreleriyle giriş yaparak eserlerin katalog
bilgileri ile görüntülerinden çevrim içi yararlanmalarıdır.

(3) Doğrudan
yararlanma; üyenin, üye numarası ya da kullanıcı adını bildirmek koşuluyla
kütüphaneden yüz yüze hizmet alarak yararlanmasını ifade eder. Bu usul,
eserlerin görüntüleri ile eser ve koleksiyonlara ilişkin muhtelif bilgi ve
belgelerden yararlanmayı; ayrıca ilgili daire başkanının onayı ile eserin
fiziksel nüshası üzerinde inceleme yapmak suretiyle yararlanmayı da kapsar.
Açık raf sistemiyle hizmete sunulan danışma kaynaklarından yararlanma da bu
kapsamdadır.

(4) Uzaktan
yararlanma; üyelerin kütüphane materyallerinden posta ya da elektronik
posta yoluyla uzaktan hizmet alarak yararlanmalarını ifade eder. Uzaktan
yararlanma, başvurunun kabul edilmesi koşuluyla eserlerin görüntülerinden
yararlanma ile eser ve koleksiyonlara ilişkin bilgi ve belgelerden
yararlanmayı kapsar.

Üyelik

MADDE
16- (1) Yazma eser veri tabanından ya da kütüphane
materyallerinden yararlanmak isteyen kişilerin veri tabanına ya da
kütüphaneye üye olmaları gerekir.

(2) Üyelik
başvurusu, yazma eser veri tabanında çevrim içi yolla yapılabileceği gibi
eksiksiz doldurulup imzalanan üye formu ve ekinde başvuranın kimliğini
tevsik edici belgelerin Başkanlığa bağlı herhangi bir kütüphaneye
gönderilmesi ya da verilmesiyle de gerçekleşir. Üyelik başvurusu uygun
görülen yerli ve yabancı kişiler kullanıcı hizmetlerinden yararlanma hakkı
kazanır.

(3) Kullanıcılar
veri tabanından edindikleri kullanıcı adı ve şifreleriyle; kütüphane
materyallerinden ise üye numaraları ya da veri tabanında belirledikleri
kullanıcı adlarıyla yararlanır. Üye statüsünde olmayan kişiler ise
kütüphaneye ancak ziyaretçi kartıyla giriş yapabilir. Üye statüsünde
olmayan kişiler yazma eser veri tabanı ve kütüphane materyallerinden
yararlanamaz.

(4)
Kullanıcıların üyelik başvuru sürecinin tamamlanmasını müteakip kişisel
verilerinin saklanması, silinmesi, yok edilmesi ve anonim hale
getirilmesinde 24/3/2016 tarihli ve 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması
Kanunu ve bu Kanuna dayanılarak yürürlüğe konulan mevzuat hükümleri ile
Başkanlık Kişisel Veri Saklama ve İmha Politikası çerçevesinde işlem tesis
edilir.

Başvuru işlemleri

MADDE
17- (1) Eserlerden ya da eserlere ve koleksiyonlara ilişkin bilgi
ve belgelerden yararlanmayı veya eserlerin fiziksel nüshaları üzerinde
inceleme yapmayı talep eden üyeler kütüphaneye doğrudan, faks veya
elektronik posta yoluyla ya da e-Devlet üzerinden başvurur.

(2) Başvurunun
usulüne uygun yapılması ya da gerekli bilgi ve belgeleri içermesi
başvuranın sorumluluğundadır. Ancak kütüphane, usulüne uygun yapılmadığını
ya da içeriğinde eksik bilgi ve belgelerin bulunduğunu tespit ettiği
başvurulara ilişkin hususları, hizmet kalitesinin gereği olarak kişiye
bildirir. Belirtilen eksiklerin ya da hataların giderilmesiyle başvuru
kabul edilir.

(3) Eserlerin
görüntülerini doğrudan yararlanma yoluyla talep eden üye, görüntü talep
formunu eksiksiz doldurur ve imzalayarak kütüphaneye teslim eder. Bu usulle
yararlanmada başvuru formunun ekine üyenin kimliğini tevsik eder nitelikte
herhangi bir belge ya da bunların suretlerinin iliştirilmesi gerekmez. Bu
usulde üyenin, kimliğini tevsik edici belgelerden herhangi birini
kütüphaneye ibraz etmesi yeterlidir.

(4) Eserlerin
görüntülerini uzaktan yararlanma yoluyla talep eden üye, eksiksiz doldurup
imzaladığı görüntü talep formunu çıktı alınabilir ve kolaylıkla okunabilir
nitelik ve formatta üyelik bilgilerinde yer alan e-posta adresinden
kütüphaneye gönderir.

(5) Eserlerden
yararlanmada dijital görüntülerin kullanılması esastır. Ancak üyeler
dijital arşivde görüntüleri bulunmayan eserlerin fiziksel nüshaları
üzerinde yapmak istedikleri incelemelere ilişkin taleplerini, eser inceleme
talep formuyla yapar. Üyeler, dijital arşiv görüntüsü mevcut eserlere
ilişkin fiziksel nüsha inceleme taleplerini ise gerekçesini açıkça
belirtmiş oldukları dilekçeyle kütüphaneye bildirir.

(6) Eser
görüntülerini basılı, çevrim içi ya da dijital yollarla yayımlayacak ya da
görüntüleri ticari amaçla kullanacak kişiler yayım izin formuyla Başkanlığa
başvurur.

(7) Eserlerin
veri tabanında yer almayan malzeme, hat, tezhip ve cilt özellikleri,
çeşitli fiziksel nitelikleri ile koleksiyonların tarihçeleri ve genel
özellikleri gibi muhtelif konularda bilgi ve belgelerden doğrudan ya da
uzaktan yararlanmak isteyen üyeler, kütüphaneye ihtiyacın gerekçesini ve bu
bilgi ve belgeleri hangi akademik çalışmada ya da yayında kullanacaklarını
belirttikleri bir dilekçeyle başvurur.

(8) Yararlanmaya
ilişkin başvuruların e-Devlet üzerinden mümkün olması halinde tüm
başvurular bu yolla da yapılabilir.

Başvuruların
değerlendirilmesi

MADDE
18- (1) Üyelerin kütüphane materyallerinden kolay ve hızlı biçimde
yararlandırılması esastır.

(2) Yazma eser,
nadir basma eser, nadir basma süreli yayın ya da kitap dışı materyallerin
görüntülerine ilişkin başvurular kütüphane tarafından değerlendirilir.
Değerlendirmede başvuruya konu eserin özel şarta bağlı olup olmadığı
gözetilir. Ayrıca üyenin bilgileri ve bilgilerin güncelliği, üyenin
akademik ve ilmi çalışmaları, daha önce görüntüsünü talep ettiği eserlerin
türleri ve içerikleri ve son bir yılda temin ettiği görüntü poz adetleri
göz önünde bulundurulur. Üyenin daha önce yararlandığı eserlere ilişkin
yaptığı yayınlar ya da ürettiği akademik içerikler de sonraki
başvurularında değerlendirmeye katılır.

(3) Başvuru uygun
görüldüğü takdirde eserlerin görüntüleri kullanıcıya CD/DVD gibi aygıtlarla
verilir ya da talebi halinde elektronik postayla veya şifre güvenliği
gerektiren veri transfer araçlarıyla gönderilir. Gönderilecek ya da
verilecek görüntüler, başvuru formunda talep edilen yaprak aralıklarıyla
sınırlı tutulur.

(4) Kütüphane;
görüntü talebini karşıladığı takdirde eserlerin, koleksiyonların ya da
dijital arşivin güvenliğinin tehlikeye girebileceğini ya da kamu yararı ve
kamu güvenliğine ilişkin tehditlerin veya başka bir suç ya da kabahatin
ortaya çıkabileceğini objektif ölçütlerle değerlendirmesi halinde ilgili
başvuruyu gerekçeli bir rapor ile birlikte aynı gün Yazma ve Nadir Eserler
Dairesi Başkanlığına bildirir. Bu durumda başvuru Başkanlıkça incelenerek
değerlendirilir. Talebin Başkanlıkça da uygun bulunmaması halinde
reddedilir ve işlemin gerekçesi başvurana yazıyla ya da e-postayla bildirilir.

(5) Dijital
görüntüleri hizmete sunulan eserlerin fiziksel nüshaları üzerinde inceleme
yapmak suretiyle yararlanma talepleri, ancak Yazma ve Nadir Eserler Dairesi
Başkanlığının uygun görüşüyle kabul edilir. Kütüphane, başvurusu uygun
görülen üyeye eseri gerekli güvenlik önlemlerini alarak ilgili daire
başkanlığının öngördüğü sürede inceleme imkânı verir. Dijital görüntüleri
olmayan eserlerin fiziksel nüshaları üzerinde yapılmak istenen inceleme
talepleri ise gerekli güvenlik tedbirleri alınmak kaydıyla kütüphane
tarafından değerlendirilir.

(6) Eser
görüntülerini basılı, çevrim içi ya da dijital yollarla yayımlayacak ya da
görüntüleri ticari amaçlı yayınlarında kullanacak kişilerin başvuruları,
başvuruya konu eserin içeriği, yayının ya da yapılacak çalışmanın türü,
kapsamı ile eserin telif haklarına ilişkin hususlar göz önünde
bulundurularak Başkanlıkça objektif ölçütlere göre değerlendirilir. Yayım
izni verilmesi halinde başvurana bu durum yazı ya da elektronik postayla
bildirilir.

(7) Kütüphane,
eserlere ya da koleksiyonlara ilişkin bilgi ve belge taleplerini içerir
dilekçeleri, talebin gerekçesiyle birlikte değerlendirir. Üyelerin
hizmetlerden azami düzeyde ve etkin biçimde yararlanmasını sağlayacak
koşulları hazırlamakla yükümlü olan kütüphane, eser ve koleksiyonlara
ilişkin bilgi ve belge taleplerini değerlendirirken, sunduğu araştırma
olanaklarının yeterliliğini ve üyenin bilgi ve belgeye ulaşmada gerekli
araştırmayı yapıp yapmadığını birlikte gözetir. Hizmet standartları
gereğince üyenin varsa fiziksel engelleri de ayrıca dikkate alır.

Üye
kullanıcının sorumlulukları

MADDE
19- (1) Başvurusu kütüphane ya da Başkanlıkça kabul edilen üye,
hizmetten yararlanma esnasında ve sonrasında bu Yönetmelik ve 5846 sayılı
Kanun ile 25/9/1986 tarihli ve 86/11038 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile
yürürlüğe konulan Kamu Kurum ve Kuruluşlarına Ait Eserlerden Faydalanma
Usul ve Esasları Hakkında Tüzük gereğince kendisine yüklenen mali ve hukuki
sorumlulukları kabul etmiş sayılır.

(2) Üyeler eser
görüntülerini üçüncü kişilerle paylaşamaz. Görüntülerin üçüncü kişilerle
paylaşılmasından doğacak hukuki sorumluluk tümüyle üyenin kendisine aittir.

(3) Üye
bilgileri, kütüphane materyallerinden yararlanmaya dönük her tür başvurunun
değerlendirilmesinde dikkate alındığından üyenin, bilgilerinde önemli
değişiklikler olması halinde bunları yazma eser veri tabanı üzerinden
güncellemesi ya da değişiklikleri kütüphaneye bildirmesi gerekli olup bu
konudaki ihmalin doğuracağı sonuçlardan üyenin kendisi sorumludur.

(4) Kullanıcı
hizmetleri kapsamında temin ettiği eser görüntülerini basılı, çevrim içi ya
da dijital yollarla yayımlayacak ya da görüntüleri ticari amaçlı
yayınlarında kullanacak kişilerin Başkanlıktan ayrıca yayım izni alması
gerekir. Ancak eserlerden, sadece içerik yönünden yararlanmalarda yayım
izni gerekmez. Diğer yandan yayım izni alınmış olması kullanıcıyı Kamu
Kurum ve Kuruluşlarına Ait Eserlerden Faydalanma Usul ve Esasları Hakkında
Tüzükte belirtilen ücretleri ödemekten muaf kılmaz. Ticari amaçlı
yararlanmalar her durumda ücrete tabidir.

(5) Eser
görüntülerinden ya da eserlerin içeriklerinden yararlanarak tez, araştırma
ödevi, makale, sempozyum, sunum ve bildiri gibi çalışmalar yapan ya da
basılı veya dijital yayın ve içerik üreten tüm kullanıcılar,
yararlandıkları esere ve demirbaş numarasına eksiksiz atıf yapmak
zorundadır. Çalışmalarının ya da yayınlarının türüne göre jenerik sayfası,
kapak, iç kapak veya künye bölümlerinde yer alması gereken atıf,
Başkanlığın adı ile yararlanılan eserin bulunduğu kütüphanenin ve koleksiyonun
tam adlarını içerir.

(6) Eserlerden
yararlanmak suretiyle yayın yapan ya da akademik içerik üreten kullanıcı,
çalışmanın dijital nüshası ile basılı bir nüshasını (ticari amaçlı
yararlanmalarda bunun 20 katını) kütüphaneye bir yıl içerisinde bağışlamayı
kabul etmiş sayılır. Başvurusunda yararlanmanın tez, araştırma ödevi,
makale, sempozyum, sunum ve bildiri gibi akademik bir çalışmaya ya da
belirli bir yayına dönük olduğunu beyan eden kullanıcının bu yükümlülüğü
yerine getirip getirmediği, kütüphane tarafından takip edilerek ileride
yapacağı başvuruların değerlendirilmesinde ayrıca gözetilir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Taşınırların
kayıtlara alınması

MADDE
20- (1) Yazma eser kütüphanelerinde bulunan eserler ile diğer
kütüphane materyallerinin kayıtlara alınmasında 28/12/2006 tarihli ve
2006/11545 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Taşınır Mal
Yönetmeliği hükümleri uygulanır.

Hüküm
bulunmayan hâller

MADDE
21- (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hâllerde Kamu Kurum ve
Kuruluşlarına Ait Eserlerden Faydalanma Usul ve Esasları Hakkında Tüzük
hükümleri uygulanır.

Yürürlük

MADDE
22- (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE
23- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Türkiye Yazma Eserler Kurumu
Başkanı yürütür.