Ticari İşletme Rehni Sicili Tüzüğü

TİCARİ İŞLETME REHNİ
SİCİLİ TÜZÜĞÜ


 


Bakanlar
Kurulu Kararının Tarihi       : 25/7/1972        No     : 7/4776


Dayandığı
Kanunun Tarihi                    : 21/7/1971        No     : 1447


Yayımlandığı
Resmî Gazetenin Tarihi  : 21/8/1972        No     : 14283


Yayımlandığı
Düsturun Tertibi             : 5                      Cildi : 11      Sayfa  : 3012


 


BİRİNCİ BÖLÜM


Genel hükümler


 


Kapsam:


Madde
1 – Ticari
işletme rehninin ticaret veya esnaf ve sanat siciline tescili ve sicil memurluğunca
yapılacak diğer işlemler bu Tüzükte gösterilmiştir.


 


Ticari
işletme rehni sicilini tutan merciler:


Madde 2 - Ticari
işletme rehni sicili, ticaret siciline kayıtlı olanlar için ticaret sicilinde, esnaf
ve sanat siciline kayıtlı olanlar için esnaf ve sanat sicilinde tutulur.


 


Sicil
defteri:


Madde
3 – Ticari
işletme rehninin kaydı için üç bölümlü bir sicil defteri tutulur.


Birinci
bölüme rehinler tarih sırası ile kaydedilir. İkinci ve üçüncü bölümler fihrist bölümleridir.


İkinci bölüm, rehni veren gerçek kişi ise soyadının, tüzel
kişi ise ünvanının; üçüncü bölüm, rehin alcaklısı gerçek kişi ise soyadının, tüzel
kişi ise ünvanının ilk harfine göre tutulur.


 


Sicilin
aleniliği:


Madde
4 – Ticari
işletme rehni sicili alenidir. Herkes sicilde bir kayıt bulunup bulunmadığı ve varsa
mahiyeti hakkında, sözlü veya yazılı bilgi verilmesini sicil memurundan isteyebilir.


 


İKİNCİ BÖLÜM


Sicile kayıt


 


Kaydın
yapılması:


Madde
5 – Ticari
işletme rehni, noterce düzenlenen ticari işletme rehni sözleşmesinin, düzenlenmesi
tarihinden itibaren on gün içinde ilgililerden birisi tarafından ibraz edilerek
yazılı tescil talebinde bulunması halinde, ticari işletmenin kayıtlı bulunduğu ticaret
veya esnaf ve sanat siciline kaydolunur.


 


Rehnin
diğer sicillere bildirilmesi:


Madde
6 – Ticaret
veya esnaf ve sanat sicili memuru, tescilden hemen sonra tesis edilen rehin hakkında;


a)
Ticari işletmenin üzerinde faaliyet gösterdiği gayrimenkul işletme sahibine ait
ise bu gayrimenkulün tapu kütüğündeki beyanlar hanesine işlenmek üzere tapu sicil
muhafızlığı veya memurluğuna,


b)
Ferdi markalar ile lisanslar ve ihtira beratları gibi sınai haklar üzerine tesis
edilmiş ise Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca tutulan sicile işlenmek üzere sözü
edilen Bakanlığa,


c)
Maden işletmesi üzerine tesis edilmiş ise maden siciline işlenmek üzere Enerji ve
Tabii Kaynaklar Bakanlığına,


d)
Motorlu araçlar üzerine tesis edilmiş ise motorlu araçlar siciline işlenmek üzere
ilgili trafik dairesine,


e)
Gemiler, ticari işletmenin rehne dahil unsurları arasında bulunduğu takdirde, gemi
siciline işlenmek üzere geminin bağlı bulunduğu sicile,


yazı
ile bilgi verir.


Rehne dahil münferit unsurlardan bazıları veya tamamı üzerindeki
rehnin kalkması, sicil bölgesinin değişmesi, sicil üzerinde değişiklikler yapılması,
sicildeki hataların düzeltilmesi ve kayıt silinmesi hallerinde de durum, bu müesseselere
aynı şekilde bildirilir.


 


Sicil
bölgesinin değişmesi:


Madde 7 – Rahinin,
ticari işletmesini sicil bölgesinin dışında bir yere nakletmesi halinde, ticaret
sicili veya esnaf ve sanat sicili memuru, rehin kaydının bir örneğini, işletmenin
nakledildiği yerdeki ticaret veya esnaf ve sanat siciline işlenmek üzre bu yerdeki
ilgili sicil memurluğuna gönderir.


 


Değişikliklerin
kaydı:


Madde
8 – Sicil
üzerinde, maddi hata dışında herhangi bir değişiklik yapılabilmesi için, alacaklının
yazılı muvafakatı şarttır.


İşletme
rehnine dahil münferit unsurların alacaklıların muvafakatıyla başkalarıyla değiştirilmesi hallerinde meydana gelen değişiklikler,
önceden düzenlenmiş olan rehin sözleşmesine ekli listeye noter marifetiyle işlettirildikten
sonra siciline işlenir.


Mahkeme
veya icra ve iflas dairelerinin bildirdiği değişiklikler, tarafların isteği olmaksızın
sicile kaydedilir.


 


Sicildeki
hataların düzeltilmesi:


Madde 9 – Sicile
kayıt düşürülürken, kayda esas teşkil eden belgelerden açıkca anlaşılan yazı veya
hesap hatası yapılmışsa sicil memuru, bu maddi hatayı re'sen veya tarafların isteği
üzerine düzeltir. Düzeltme sırasında, yanlış kelime veya rakam, yatay bir çizgi
ile okunabilir şekilde çizilerek üstüne doğrusu yazılır. Sicil defterlerinin düşünceler
hanesinde, düzeltmenin sebebi ve tarihi gösterilir.


ÜÇÜNCÜ BÖLÜM


Kaydın silinmesi


 


Kayıt
silmeyi gerektiren haller:


Madde
10 – Sicildeki rehin kaydı, aşağıdaki hallerde silinir:


a)
Rehin alacaklısı, kaydın silinmesine yazılı olarak muvafakat etmişse,


b) Kesinleşmiş bir mahkeme hükmü ile işletme rehninin mevcut
olmadığı veya ortadan kalktığı sabit olursa,


c)
İşletme rehni, rehnin paraya çevrilmesi yoluyla sona ermişse.


 


Rehne dahil münferit unsurlardan bazılarının kaydının silinmesini
gerektiren haller:


Madde 11 – Rehne
dahil münferit unsurlardan bazılarının kaydı, aşağıdaki hallerde silinir:


a)
Rehin alacaklısı, kaydın silinmesine yazılı olarak muvafakat etmişse,


b)
Kesinleşmiş mahkeme hükmü ile bu unsurun rehne dahil bulunmadığı veya bu unsur üzerindeki
rehnin kalktığı sabit olursa.


 


DÖRDÜNCÜ BÖLÜM


Sicil memurlarının bildirme görevi


 


Kaydın
ilgililere bildirilmesi:


Madde
12 – Sicil memuru, kayıt sırasında rehin alacaklısının veya
vekilinin hazır bulunmadığı hallerde, kaydın tesisini rehin alacaklısına veya vekiline
bildirir.


 


Nakil
isteminin bildirilmesi:


Madde 13 – Borçlunun,
alacaklının muvafakatını belirtir bir belge ibraz etmeksizin, sicildeki kaydının
başka bir sicil bölgesine naklini istemesi halinde, sicil memuru keyfiyeti derhal
rehin alacaklısına bildirir.


 


Sicilde
sonradan tesis edilen kaydın öncekilere bildirilmesi:


Madde
14 – Sicil memuru, rehni kaydettikten sonra, aynı işletme veya
bu işletmeye dahil unsurlardan bazıları üzerinde tesis edilecek olan daha sonraki
rehinleri, önceki rehin alacaklılarına bildirir.


 


Rehnin
icra dairesine bildirilmesi:


Madde
15 – Ticari işletmenin veya bu işletmelerde mevcut unsurların
haczi sırasında, ticari işletmenin bağlı bulunduğu ticaret veya esnaf ve sanat sicilinden
borçlunun işletmesi veya işletmeye dahil münferit unsurları üzerinde rehin hakkı
tesis edilip edilmediğini, haczi yapacak olan icra memurunun re'sen sorması halinde,
sicil memuru gerekli bilgiyi derhal vermek zorundadır.


 


BEŞİNCİ BÖLÜM


Çeşitli hükümler


 


Ticaret
veya esnaf ve sanat siciline verilecek meşruhat:


Madde 16 – Ticari
işletme rehni sözleşmesini ticari işletme rehni siciline kaydeden sicil memuru,
sicil esas defterinin tescili gerekli diğer haller sütununa işletme üzerinde rehin
bulunduğuna dair meşruhat verir ve yanına ticari işletme rehni sicil defterinde
tesis olunan kayıt numarasını yazar.


 


Tebliğ
ve bildirme giderlerinin ödenmesi:


Madde
17 – Bu Tüzükte öngörülen tebliğler ve bildirmeler, giderleri
ilgililerine ait olmak üzere, 7201 sayılı Tebliğat Kanununa göre yapılır.


(Değişik: 28/11/1991 - 91/2474 K.) Rehin tesisi sırasında, ilgilisinden tebliğ giderlerini karşılayacak
miktarda para alınır, alınan miktar yetmezse tamamlattırılır. Rehnin son bulması
halinde artan para varsa ilgilisine geri ödenir.


Gider
karşılığını yatırmayanların işlemlerinde tebliğ ve bildirme yapılmaz.


 


ALTINCI BÖLÜM


Son hükümler


 


Madde
18 – Bu Tüzük hükümlerine göre tutulması gereken defterler ile
basılı kağıtlar ve bunların kullanılış şekilleri, Tüzüğün yürürlüğe girdiği tarihten
itibaren üç ay içerisinde çıkarılacak yönetmelikte gösterilir.


 


Geçici Madde - Bu Tüzük
gereğince tutulacak defterler ve basılı kağıtlar, Tüzüğün yürürlüğe girdiği tarihten
itibaren altı ay içinde Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlatılarak, sicil memurluklarına
gönderilir.


 


Madde 19 – 1447
sayılı Ticari İşletme Rehni Kanununun 21 inci maddesine dayanılarak hazırlanan ve
Danıştayca incelenmiş olan bu Tüzük hükümleri, Resmi Gazete ile yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.


 


Madde
20 – Bu Tüzük hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.





 







25/7/1972 TARİH VE 7/4776 SAYILI BAKANLAR
KURULU KARARI İLE YÜRÜRLÜĞE KONULAN TÜZÜĞE EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN TÜZÜKLERİN
YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTEREN ÇİZELGE






Ek ve Değişiklik Getiren Yönetmeliği
Yürürlüğe Koyan Kararnamenin






Tarihi



Numarası



Farklı Tarihte Yürürlüğe Giren Maddeler



Yürürlüğe

Giriş Tarihi






28/11/1991



91/2474



-



18/12/1991