Tekel Dışı Bırakılan Patlayıcı Maddelerle Av Malzemesi ve Benzerlerinin Üretimi, İthali, Taşınması, Saklanması, Depolanması, Satışı, Kullanılması, Yok Edilmesi, Denetlenmesi Usul ve Esaslarına İlişkin Tüzük

TEKEL DIŞI
BIRAKILAN PATLAYICI MADDELERLE AV MALZEMESİ VE BENZERLERİNİN ÜRETİMİ, İTHALİ, TAŞINMASI,
SAKLANMASI, DEPOLANMASI, SATIŞI, KULLANILMASI, YOK EDİLMESİ,


DENETLENMESİ USUL VE ESASLARINA
İLİŞKİN TÜZÜK


 


Bakanlar
Kurulu Kararının Tarihi      : 14/8/1987        No     : 87/12028


Dayandığı
Kanunun Tarihi                    : 9/5/1955          No     : 6551


Yayımlandığı
Resmî Gazetenin Tarihi : 29/9/1987        No     : 19589


Yayımlandığı
Düsturun Tertibi             : 5                      Cildi : 27        Sayı  :
1154


 


BİRİNCİ KISIM


Genel Esaslar


Kapsam


Madde 1 – Av
ve taş barutlarının, lağım patlatmakta kullanılan patlayıcı maddelerin ve
bunların fitil, kapsül, ateşleme aletleriyle malzemelerinin, nişan, tüfek ve
tabanca fişeklerinin, şenlik fişeklerinin, havai fişeklerin, maytapların ve
benzerlerinin, dolu veya boş av fişekleriyle bunların hazırlanmasında
kullanılan, tapa, kapsül gibi av malzemesinin, av saçmasının ve av
kurşunlarının, potas güherçilesinin, üretilmesi için işyeri kurulması ve
işletilmesi, üretilen maddelerin ambalajlanması, taşınması, saklanması,
depolanması, ithali, satışı, kullanılması, yok edilmesi, denetimi, yivsiz av
tüfeklerinin, hava ve gaz basıncı ile çalışan ateşsiz nişan tüfek ve
tabancalarının ve bunların parçalarının ithali ve alınacak güvenlik önlemlerine
ilişkin usul ve esaslar bu Tüzükte gösterilmiştir.


 


Deyimler


Madde
2 – Bu
Tüzükte;


A
- Patlayıcı maddeler, şiddetli bir kimyasal reaksiyonla parçalanarak, ani
yüksek sıcaklıkla birlikte büyük hacimlerde gaz haline dönüşebilen maddelerden
olan;


1
- Dumansız av barutu, kara av barutu, taş barutu,


2
- (Değişik: 4/5/1999 - 99/12746 K.) Dinamitler ve emülsiyon
patlayıcılar.


3
- (Değişik: 4/5/1999 - 99/12746 K.) Patlayıcı madde olarak kullanılan:
içeriğinde % 34.5 (yüzde otuz dört nokta beş) ve üzeri nitrojen (azot) ve % 02
(binde iki) ve daha fazla karbon içeren anfo (hazır amonyum nitrat ve fuel-oil
karışımları). % 02 (binde iki) ve daha fazla karbon içeren potas güherçilesi
(potasyom nitrat) ve % 2 (binde iki) ve daha fazla karbon içeren sodyum nitrat.


4
- Ateşleme fitilleri,


5
- Dinamit kapsülleri,


6
- Her türlü av kapsülleri,


7
- (Değişik: 4/5/1999 - 99/12746 K.) Sağırlaştırılmış (plastifiye
edilmiş) olanlar dışında % 12.6 (yüzde oniki nokta altı) ve daha fazla azot
içeren ve % 25 (yüzde yirmi beş) den az oranda su veya alkolle ıslatılmış olan
her türlü nitroselülozlar,


8
- Nitrogliserin,


9
- Her türlü piroteknik mamüller,


10
- 3763 sayılı Türkiye'de Harp Silah ve Mühimmatı Yapan Hususi Sanayi
Müesseselerinin Kontrolü Hakkında Kanun kapsamında bulunan ve harp silah ve
mühimmatı olarak kullanılabilecek olanlar dışında kalan bütün patlayıcı
maddeler,


B
- Piroteknik mamüller,


1
- El maytabı ve çanak maytabı gibi her türlü maytaplar,


2
- Şenlik, işaret, aydınlatma fişekleriyle veri işaret fişekleri, havai
fişekler, patlaklı ve yıldızlı roketler ve demiryollarında uyarı amacıyla kullanılan
kestane fişekleri gibi her türlü fişekler ve roketler,


3 - Sinyal, gök yıldızlı ve kestaneli bombalar, renkli ve
renksiz duman ve sis bombaları ile hakem bombası ve yer topları gibi her türlü
piroteknik bombalar,


4
- Ateş çemberi, rozet güneşi, kayaş güneşi gibi her türlü döner mamüller,


5
- Altın veya gümüş yağmuru, romen kandili, serpantin, mızrak, çin ateşi gibi
diğer şenlik malzemeleri,


6
- Oyun ve eğlence aracı olan;


a
- İçinde taneli karabarut bulunan kurbağa ve böcek şeklindeki eğlence malzemesi,


b
- Adi fırfır maytapları, çiçek yağmuru saçan maytaplar, ispanyol maytapları,
şenlik mumları gibi klorat ve fosfor karışımıyla üretilen patlayıcı oyuncak
malzemeleri,


c
- Şerit halindeki kağıt kapsüller, oyuncak tabanca mantarları, mukavva
kapsülleri,


C
- Av malzemesi, her türlü dolu ve boş av fişekleri, saçma ve kurşunlar,
bunların hazırlanmasında kullanılan her türlü av kapsülleri ve parçaları,


D
- Nişan tüfek ve tabanca mermileri, hava ve gaz basıncıyla çalışan ateşsiz,
namluları yivli veya yivsiz olan Türk standartlarına ya da uluslararası
standartlara uygun nişan tüfek ve tabancalarına ait mermiler,


E
- İşyerleri, bu Tüzük kapsamına giren maddelerin üretildiği ve işlendiği
yerler,


anlamında
kullanılmıştır.


 


Patlayıcı
maddelerin sınıflandırılması


Madde
3 – Bu
Tüzük kapsamına giren patlayıcı maddeler aşağıdaki biçimde sınıflandırılır.


A
- Duyarlılıkları bakımından:


1 - Güvenlikli patlayıcı maddeler; ısıya, sürtünmeye ve
darbeye karşı çok duyarlı olmayan av kapsülleri, saniyeli fitiller gibi
maddeler,


2 - (Değişik: 4/5/1999 - 99/12746 K.) Güvenliksiz
patlayıcı maddeler: ısıya, sürtünmeye ve darbeye karşı çok duyarlı olan
nitrogliserin, sağırlaştırılmış (plastifiye edilmiş) olanlar dışında kalan %
12.6 (yüzde oniki nokta altı) ve daha fazla azot içeren ve % 25 (yüzde yirmi
beş) den az oranda su veya alkolle ıslatılmış olan nitroselüloz, trinitrotoluen
ve dinamit gibi maddeler.


B
- Uygulama alanları bakımından:


1
- İtici ve balistik etkisi olan patlayıcı maddeler; kara av barutu, dumansız av
barutu gibi maddeler,


2
- Tahrip gücü olan patlayıcı maddeler;


a
- Ön patlayıcılar (inisiyal patlayıcılar), asıl patlayıcıları patlatmada
kullanılan kurşun azotür kurşun trizinat, kurşun pikrat, tetrasen ve civa
fülminat gibi maddeler,


b - (Değişik: 4/5/1999 - 99/12746 K.) Asıl
patlayıcılar; trinitrotoluen, tetril, dinamit, nitrogliserin, sağırlaştırılmış
(plastifiye edilmiş) olanlar dışında kalan % 12.6 (yüzde on iki nokta altı ) ve
daha fazla azot içeren ve % 25 (yüzde yirmi beş) den az oranda su veya alkolle
ıslatılmış olan nitroselüloz gibi maddeler.


3 - Piroteknik mamüller; maytaplar, roketler, şenlik,
işaret ve aydınlatma fişekleri, şenlik bombaları, döner mamüller gibi maddeler.


 


İKİNCİ KISIM


İşyerlerinin Kuruluş ve İşletilmeleri


 


BİRİNCİ BÖLÜM


İşyerlerinin Kuruluşu


 


İşyeri
kurmada ön izin


Madde 4 – (Değişik birinci fıkra: 14/5/2001 -2001/2443
K.) Bu Tüzük kapsamına giren patlayıcı maddelerin üretimi ve
işlenmesi için işyeri kurmak isteyenler, üretecekleri patlayıcı maddelerin cins
ve özellikleri ile işletmenin kapasitesi ve nerede kurulacağına ilişkin
bilgileri içeren bir dilekçeyle İçişleri Bakanlığından ön izin belgesi almak
üzere iş yerinin kurulacağı il valiliğine başvururlar. Girişimci gerçek kişi
ise nüfus cüzdanının onaylı örneğinin, tüzelkişi ise temsile yetkili olanların
nüfus cüzdanlarının onaylı örneğinin, başvuru dilekçesine eklenmesi gerekir.
Başvurunun yapıldığı valilik, dilekçe ve eki belgeleri inceleyerek görüşü ile
birlikte İçişleri Bakanlığına gönderir.


İçişleri
Bakanlığınca, ön izin belgesi isteyenin genel güvenlik bakımından durumunun
uygun olduğunun belirlenmesinden ve kuruluş yeri bakımından Genelkurmay
Başkanlığının görüşünün alınmasından sonra, ilgiliye ön izin belgesi verilir.


 


Kuruluş
izni için gerekli belgeler


Madde
5 – Patlayıcı
madde üretmek ve işlemek üzere işyeri kurmak isteyenler aşağıda yazılı
belgeleri sağlamak zorundadırlar:


A
- İşyerinin kurulacağı yerin 1/1000 veya 1/2000 ölçekli halihazır haritası
üzerine çizilmiş ve Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca onanmış dört nüsha mevzi
imar planı,


B
- İşyerinin kurulacağı yerin yüzölçümü ve sınırlarını gösteren, il bayındırlık
ve iskan müdürlüğünce onanmış 1/500 ölçekli dört nüsha vaziyet planı,


C
- 1/50 Ölçekli ve il bayındırlık ve iskan müdürlüğünce onanmış inşaat projesi,


D
- İşyeri alanını sınırlayan, çevre duvarı veya en az iki metre yüksekliğindeki
sağlam direklere bağlı sık tel örgüyü, sütre ve taş duvarları, denetime tabi
ana giriş kapısı ile gerekli diğer kapıları gösterir vaziyet planı ve detay
resimleri,


E
- (Değişik: 4/5/1999 - 99/12746 K.) 3194 sayılı İmar Kanununun 21 inci
maddesi hükümlerine göre alınmış yapı ruhsatı,


F
- İşyerinin Ek: 1 sayılı çizelgede belirlenen güvenlik uzaklıklarını gösteren
krokisi,


G - (Değişik: 14/5/2001 -2001/2443 K.) Yapılacak
yerüstü depolarında Ek-1 çizelgenin dip notunun (D) bendinde gösterilen
uzaklıkların içinde kalan alanın, girişimcinin, mülkiyetinde olduğunu veya
kiralandığını ya da sahip veya zilyetlerinden muvafakat alındığını gösterir
noter onaylı belge.


H
- Üretilecek patlayıcı maddelerin cins ve özelliklerini açıklayan belge,


İ - İşyerinde üretilecek her madde için ayrı ayrı yıllık
üretim kapasitesini belirten belge,


K
- İşyerindeki deneme ve yok etme yerlerini gösteren kroki,


L
- Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığından 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanununa
göre alınacak gayri sıhhi müessese belgesi,


M
- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bölge çalışma müdürlüğünden 1475 sayılı
İş Kanununa ve İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğüne göre alınacak kurma izni,


N
- Sanayi ve Ticaret Bakanlığından alınacak imalat belgesi,


O - (Değişik: 4/5/1999 – 99/12746 K.) Çevre
Bakanlığından alınacak iş yerinin çevreye olumsuz etkisi olmadığını belirten
belge,


P - (Ek: 4/5/1999 - 99/12746 K.) İş yeri alanını
sınırlayan tüm çevrenin harekete duyarlı sensörler ile çalışacak aydınlatma ve
alarm sistemi ile birlikte ayrıca, kameralarla bir merkezden izlenecek şekilde
düzenlenmiş donanımların kurulduğunu gösterir belge,


 


Kuruluş
izin belgesinin verilmesi


Madde
6 – Patlayıcı
madde üretmek ve işlemek üzere işyeri kurmak isteyenler, kuruluş izin belgesi
almak için, bir dilekçeyle İçişleri Bakanlığına başvurmak zorundadırlar.
Başvuru dilekçesine, ön izin belgesiyle 5 inci maddede yazılı belgelerin
eklenmesi gerekir.


Yapılan
inceleme sonunda, işyerinin kurulması uygun görülürse, başvuru tarihinden
başlayarak bir ay içinde kuruluş izin belgesi verilir.


Kuruluş
izin belgesi, iki yıl için geçerlidir. Kuruluş, zorlayıcı ya da kabul
edilebilir nedenlerle gerçekleştirilmezse, bu süre İçişleri Bakanlığınca
uzatılır.


İşyerinin
genişletilmesi, yeni tesisler eklenmesi, kapasite artırılması için de yukarıda
öngörülen usul ve esaslara göre yeniden izin belgesi alınması zorunludur.


 


İKİNCİ BÖLÜM


İşyerlerinin İşletilmesi


 


İşletme
izni için gerekli belgeler


Madde 7 – Kuruluş
izin belgesi alınan işyerlerine işletme izni verilebilmesi için aşağıda yazılı
belgelerle valiliğe başvurulur:


A
- İşyerinin, bu Tüzük hükümlerine uygun olarak yapıldığına ilişkin il
bayındırlık ve iskan müdürlüğü raporu,


B
- Belediye veya valilikçe verilen yapı kullanma izni,


C - Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bölge
müdürlüğünce verilmiş işletme belgesi,


D - (Değişik: 4/5/1999 - 99/12746 K.) Çevre
Bakanlığından alınacak, iş yerinde arıtma tesis veya sistemleri kurulduğuna ve
işletmeye elverişli olduğuna ilişkin belge,


E
- Yangın yönünden gerekli önlemlerin alındığına ilişkin itfaiye kuruluşu
raporu,


F
- İşyerinin teknik sorumluluğunu yüklenecek kimya yüksek mühendisi, kimya
mühendisi veya kimyagerin bu konuda vereceği noterlikçe onaylı kabul belgesi,


G
- İşyeri sahibince hazırlanan ve il sanayi ve ticaret müdürlüğünce onaylanmış
işletme ve çalışma yönergesiyle Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bölge
müdürlüğünce onaylanmış teknik güvenlik yönergesi.


Dilekçe ve ekleri valilikçe, İçişleri Bakanlığına
gönderilir. İşyerinin, plan ve projelerine ve bu Tüzük hükümlerine uygunluğu
saptandığında İçişleri Bakanlığınca, işletme izin belgesi verilir.


İşletme
izin belgesi almak için başvuranın kuruluş izin belgesi sahibinden başka bir
kişi olması halinde, ayrıca, durumunun genel güvenlik yönünden uygun görülmesi
gerekir.


 


İşletme
izin belgesinin yenilenmesi


Madde
8 – (Değişik: 4/5/1999 - 99/12746 K.)


Oyun
ve eğlence aracı olan patlayıcı maddelerin üretimi için verilen işletme izin
belgeleri üç yıl, bunların dışında kalanlara verilen işletme izin belgeleri beş
yıl sürelidir.


İşletme
izinleri sürenin bitiminde yapılacak tahkikat sonucuna göre yenilenir.


İşletme
izni almış işletmeler, yılda en az bir kez, valilikçe oluşturulacak bir
komisyon tarafından denetlenir. Denetleme sonunda Tüzük hükümlerine aykırılığın
tesbit edilmesi halinde, Tüzüğün 129 uncu maddesi hükümlerine göre işlem
yapılır.


 


ÜÇÜNCÜ KISIM


İşyerlerinin Kuruluş ve İşletilmelerine İlişkin Güvenlik
Önlemleri


 


BİRİNCİ BÖLÜM


Binalar ve Tesisatta Alınacak Güvenlik Önlemleri


 


Güvenlik
uzaklıkları


Madde
9 – Patlayıcı
maddelerin üretildiği veya işlendiği her işyerinin kurulmasında Ek: 1 sayılı
çizelgede gösterilen en az güvenlik uzaklıklarına uyulması zorunludur.


Bu işyerlerinin çevresine, güvenlik uzaklıklarından geçen
tel örgü veya taş duvar çekilir.


 


Binalar
ve tesisat


Madde
10 – İşyeri binaları tek katlı yapılır. Ancak teknolojinin
gerektirdiği hallerde çok katlı da olabilir. Duvarlar yanmaz, tavanlar hafif ve
yanmaz, tabanlar düz, yanmaz, sızdırmaz, çarpmayla kıvılcım çıkarmaz, yumuşak
malzemeden, kolay temizlenir ve hafif eğimli, pencereler büyük parçalar halinde
etrafa dağılmayacak ve zarar vermeyecek mika, telli cam gibi maddelerden
yapılır.


Üretimin
özelliğine göre binaların tabanları, statik elektriği iletici özel asfalt veya
içerisine demir oksit karıştırılmış betonla yapılır. Ayrıca, kapılara statik
elektriğe karşı topraklanmış pirinç, bakır veya alüminyum levhalar konur.


Binalardaki giriş ve çıkış kapıları, pencereler,
pancurlar ve havalandırma menfezlerinin kapakları basınç karşısında dışarıya
doğru açılacak, tehlike anında bina içinde bulunanların kolayca kaçabilmelerini
sağlayacak biçimde yapılır. Binanın pencerelerinde parmaklık veya kafes
bulunmaz. Birden çok bölümleri bulunan işyeri binalarında bölümlerden herbirinin,
biri doğrundan doğruya dışarıya, diğeri ana koridora açılan en az iki kapısı
bulunur.


Güvenliksiz
patlayıcı maddelerin bulunduğu yerlerin çevresi, yapılan işin özelliğine göre,
tamamen veya kısmen ya da ayrı ayrı sütrelenir veya taş duvar çekilir. Duvar
veya sütrenin taban kenarları binalardan en az bir buçuk metre uzaklıkta
başlar. Toprak sütrelerin üstleri en az bir metre genişliğinde olur ve
kenarlarının eğimleri doğal eğiminden çok olamaz.


Sütreler
bina çatısının en üst noktasından en az bir metre daha yüksek olur. Duvarların
çimento harçlı olarak taştan yapılması halinde üst genişlik en az elli
santimetre, betonarme olması halinde, en az on santimetre olur. Sütre giriş
kapıları ve geçitler, çalışanları patlama basıncı ve alevden koruyacak biçimde yapılır.


 


Makine
ve tezgahlar


Madde
11 – Üretimde kullanılan makine, tezgah, teçhizat ve
bunlarla ilgili malzeme özenle seçilir.


Makine
ve tezgahların hareketli ve demir ve çelik malzemeden yapılmış bölümlerinin
patlayıcı madde ve artıkları ile temasını önlemek için gerekli önlemler alınır.


Bütün takım, cihaz, mastar ve kalıpların yapımında ve
makine ve tezgahlara bağlanmasında gereken özen gösterilir.
Kullanım ve bakımlarında sürtme, şok, darbe etkisiyle alev alma veya
patlamalara karşı önlemler alınır.


Kayış,
kasnak, dişli gibi hareketli bölümlerin çalışanlara zarar vermemesi için
bunlara koruyucu siperler yaptırılması zorunludur.


Makine
ve tezgahlar topraklanır, alet ve edavatta kıvılcım oluşmaması için önlemler
alınır.


 


Elektrik
tesisatı


Madde
12 – Motorlar, armatürler ve bütün elektrik tesisatı,
kıvılcım, alev ve toz geçirmez, patlamaya dirençli, kapalı tipte olacaktır.
Cihaz ve malzemelerin kullanılmasından önce, üretici ve satıcı kuruluşlardan bu
cihaz ve malzemelerin gereken özelliklere sahip olduklarına ilişkin belgeler
alınır, dosyalarında saklanır. Kapalı tipte olmayan motor ve şalterler
binaların dışına konur.


Mekanik
bir etkinin bulunabileceği yerlerde zırhlı kablolar kullanılır veya kabloyu
mekanik etkilere karşı korumak için gerekli önlemler alınır. Telekomünikasyon
kabloları dahil, bütün yeraltı kabloları en az elli santimetre derinliğe
yerleştirilir.


Sigortalar
daima tehlike bölgesi dışına konur, bu sağlanamazsa, kapalı tip kutular
içerisine yerleştirilir.


Bütün
elektrik tesisatı, konuya ilişkin mevzuata uygun olarak yapılır.


 


Isıtma
tesisatı


Madde
13 – Patlayıcı madde bulundurulan, üretilen veya işlenen
yerlerde, bu maddeleri veya bunların buhar ve gazlarını tutuşturabilecek,
kıvılcım veya alev çıkaran ısıtma sistemi kullanılmaz. Isıtma, sıcak su,
ısıtılmış hava ya da alçak basınçlı buhar devreleriyle sağlanır. Isıtma
merkezlerinin patlayıcı madde bulundurulan, üretilen ve işlenen yerlerden
güvenlik uzaklıkları Ek: 1 sayılı çizelgede gösterilmiştir.


Isıtma
araçları işyerini çeşitli bölümlerinde yürütülen işin özelliğine ve bilimsel
esaslara göre belirlenen sıcaklığı geçmeyecek biçimde otomatik termostatlarla
donatılır.


Isıtmada
kullanılan radyatörlerin, sağlam, sızdırmaz, pürüzsüz ve düzgün olması gerekir.


 


Havalandırma


Madde
14 – Üretimde ortaya çıkan çeşitli patlayıcı, parlayıcı,
tehlikeli ve zararlı maddelerin işyeri havasında, Bakanlar Kurulunun 27/11/1973
günlü ve 7/7551 sayılı kararıyla yürürlüğe konulan parlayıcı, patlayıcı,
Tehlikeli ve Zararlı Maddelerle Çalışılan İşyerlerinde ve İşlerde Alınacak
Tedbirler Hakkında Tüzükle izin verilen en çok miktarları aşmasını önleyecek
havalandırma tesisatı kurulması zorunludur.


Bu
amaçla kullanılacak aspiratörlerin motorları, kapalı tipte olacak veya motor ve
diğer bölümleri işyeri binasının dışında bulundurulacaktır. Aspiratörlerin emme
boruları yanmaz malzemeden, yeterli ölçüde olacaktır. Havalandırma tesisatında
patlayıcı gaz karışımı oluşturacak ölü alanlar veya akışı zorlaştıracak keskin
dönüşlü dirsekler olmayacak, tesisat kolaylıkla temizlenebilir ve onarılabilir
nitelikte yapılacaktır.


 


Paratoner


Madde
15 – Patlayıcı madde bulundurulan, üretilen veya işlenen
binalar, mevzuatın öngördüğü paratoner sistemiyle donatılacaktır.


 


İKİNCİ BÖLÜM


Patlayıcı Madde Üretimiyle İlgili Güvenlik Önlemleri


 


Üretimle
İlgili Güvenlik Önlemleri


Madde
16 – Patlayıcı madde üretilen veya işlenen işyerinin
bölümlerinde yalnızca o bölümde görevli işçiler bulunabilir.


Dışardan
kumandalı tezgahlarla çalışılması gereken bölümlere, tezgahların çalışması
sırasında bu bölümde görevli olanlar dahil, kimsenin girmesine izin verilmez.


İşçiler,
görevlendirildikleri işten başka bir iş yapamazlar. Kendi bölümlerinden başka
bir bölüme gerekmedikçe gidemezler. Görevlilerden başkasının bulunmaması
gereken bir üretimin yapılması sırasında yabancı işçi, personel ve
ziyaretçilerin girmeleri durumunda iş derhal durdurulur. Çalışma halindeki
işyerlerinin civarında zorunluluk olmadıkça işçilerin bulundurulması yasaktır.


İşçilerin
çalışma sırasında dalgın ve sinirli bulunmalarına, yüksek sesle tartışmalarına,
şakalaşmalarına ve sert hareketler yapmalarına engel olmak için gerekli
önlemler alınır.


İşyerinde
çalışan işçilerin naylon, orlon, perlon gibi statik elektrik toplanmasına neden
olacak giysilerle lastikli veya kıvılcım çıkaracak altı madeni çivili
ayakkabılar giymeleri yasaktır. İşçilere işin özelliğine uygun gözlük, maske,
eldiven, giysi, özel ayakkabı, çizme gibi koruyucu malzeme ve teçhizat verilir.


Yapılan işin niteliğine göre işçi ile tezgah ve makine
arasına koruyucu cam, mika, tahta, veya saç kalkan ya da perdeler
yerleştirilir.


Her
giriş ve çıkışta kapılardaki madeni levhalara elle dokunularak vücuttaki statik
elektriğin boşaltılması sağlanır.


İşyerlerindeki
çalışma masaları, makine, tezgah, alet ve edavat toz veya diğer yabancı maddelerden
temizlenir, yerler sık sık yıkanır ve işyeri, sonraki vardiyaya güvenlik
yönünden olumsuz etkileri giderilerek bırakılır.


Kömür,
yağ, herhangi bir patlayıcı ve parlayıcı madde ile bulaşmış kırpıntı, paçavra,
üstüpü, pamuk veya kendiliğinden tutuşabilecek hiç bir madde işyeri içinde
bulundurulamaz. Bu artıklar usulüne uygun biçimde yok edilir.


Hammadde
ve üretim artıkları veya üretim ve işleme sırasında dökülen, saçılan maddeler,
özelliklerine uygun bir biçimde toplanarak plastik özel kovalarda ve gerektiğinde
suyla ıslatılarak saklanır, bir uzmanın gözetim ve denetimi altında etkisiz
hale getirilir.


İşyerlerinde,
işle ilgili olmayan malzeme ve yabancı eşya bulundurulamaz.


Üretime
giren hammadde ve tekrar işlenecek maddelerin saflıklarına gereken özen gösterilir.


Patlayıcı maddelerle çalışılan işyerlerinde, ortamın nem
ve sıcaklığı klimayla ayarlanır, sıcaklığın reaksiyon için gerekli sınırları
aşmasına izin verilmez. Patlayıcı maddelerin güneş ışını almaması için gerekli
önlemler alınır.


Üretimde kullanılacak çözeltilerin hazırlanmasında
titizlik gösterilmesi ve reaksiyon esnasında köpürme, sıçrama ve dökülme gibi
durumlara meydan verilmemesi, süzme, kurutma, kırma, eleme ve presleme gibi
işlemlerin bu konularda hazırlanmış olan çalışma ve işletme yönergesiyle teknik
güvenlik yönergesi uyarınca yürütülmesi sağlanır.


 


Nitrogliserinin
Üretiminde Dikkat Edilecek Hususlar


Madde
17 – Dinamit harmanlarına girecek nitrogliserin üretiminde
gliserine en az yüzde yirmi dietilen glikol veya bu maddenin sağladığı oranda
donmayı geciktiren, teknik bakımdan elverişli diğer maddeler karıştırılarak
Nitrogliserinin donma sıcaklığı düşürülür.


Donar
tip nitrogliserinli dinamit üretimi ve kullanılması için İçişleri Bakanlığından
ayrıca izin alınması zorunludur.


 


Oyun
ve Eğlence Aracı Olan Patlayıcı Maddeler


Madde 18 – Oyun
ve eğlence aracı olan patlayıcı maddelerin üretiminde kullanılacak klorat ve
fosfor karışımındaki fosfor miktarı yüzde on iki buçuk, klorat miktarı yüzde
seksen yedi buçuk oranlarını geçemez.


Tabanca
mantarlarında, mantarın ortasına patlayıcı madde konmak için açılan çukurun
içine kağıt yapıştırılır, sıvı veya pasta halindeki patlayıcı madde, mantar
çatlak ve deliklerine sızmayacak biçimde bu çukura yerleştirilir, üstü kağıt
yapıştırılarak kapatılır. Bir tabanca mantarında bulunan karışım miktarı dört
ile altı miligram arasında olur ve her bin adetteki karışım miktarı altı gramı
geçemez.


Elle
atılarak patlatılan, atom gibi, oyun ve eğlence aracı olan patlayıcı maddelerin
bin adedi içindeki patlayıcı madde miktarı beş yüz miligramı, yüz adet kağıt
kapsüldeki patlayıcı maddenin toplam ağırlığı yedi yüz elli miligramı geçemez.


Yukarıdaki
hükümlere uyulmadan üretildiği belirlenen patlayıcı maddeler, denetimi yapanın
emriyle derhal yok edilir.


Üretim yerlerinde, bir binadaki patlayıcı madde
karışımının miktarı bir kilogramı geçmez. Üretim sırasında, bu maddelerin nem
oranı hiçbir zaman yüzde on beşten aşağı olamaz.


Üretilen
yirmi adet tabanca mantarını içine alacak kutuların her on tanesi kurutma ve
ambalaja gönderilmek üzere, derhal üretildiği yerden çıkarılır. Kutuların
atölyede birikmesine izin verilmez.


Kurutma
odalarının rafları, yanmaz malzemeden yapılır, raflarla zemin su geçirmez hale
getirilerek her iş günü sonunda, madde artığı kalmamak üzere ıslak bez veya süngerle
silinerek temizlenir. Odalardaki kurutma, sıcak su veya sıcak hava akımıyla
yapılır.


Ayrıca, her iş gününün sonunda ambalajı tamamlanan yüz
kutu tabanca mantarlarından herhangi bir kutu numune olarak alınır ve her üç
günde bir, bu kutular, sarsıntı makinasında beş saat süreyle yöntemine uygun
biçimde sarsıntı denemesine tabi tutulur. Bu denemede patlayıcı maddeleri
dökülen veya patlayan tabanca mantarlarının devir ve satışı yasaktır.
Üretildiği işyerinden devir veya satışı yapılacak oyun ve eğlence aracı olan
her çeşit patlayıcı maddenin, yönetmelikte gösterilen biçimde sarsıntı
denemesinden geçirilmesi zorunludur.


Bu
denemelerin sonuçları, üretimin miktar ve muayene oranları, noterlikçe onaylı
bir deftere yazılarak denetime hazır bulundurulur.


Kutuların
ve sandıkların üzerine büyük boyutta, "DİKKAT! İÇİNDE PATLAYICI MADDE
VARDIR. TEHLİKELİDİR." sözcüklerinin yazılması zorunludur.


 


Üretimde
Taşıma


Madde
19 – İşyeri içinde patlayıcı madde taşımalarında aşağıdaki
hususlara uyulması zorunludur:


A - Taşımalar, olanaklar ölçüsünde insan gücüyle ve
gereğinden çok kişi kullanılmadan yapılır. Taşımanın yapılacağı zeminin kaygan
olmaması, patlayıcı maddelerin, etrafa dökülüp saçılmaması, düşürülmemesi,
taşıma sırasında sert hareketlerden kaçınılması için gerekli önlemler alınır.
Art arda yapılan taşımalarda belli bir güvenlik uzaklığının bulunmasına dikkat
edilir.


B - Büyük miktarlardaki patlayıcı maddelerin taşınması
için, eksozu kıvılcım çıkarmayan motorlu araçlar veya kapalı tip akülü araçlar
kullanılır.


C
- Elle, el arabasıyla, römorkla ya da motorlu araçlarla yapılan bütün
taşımalarda, taşıma hızı, taşınan patlayıcı madde miktarı, güvenliğin
gerektirdiği sınırları geçemez, statik elektriğin boşalması için gerekli
önlemler alınır.


D
- Taşıma sırasında patlayıcı madde ambajları, tam bir güvenlik sağlayacak
biçimde araca yerleştirilir, giriş ve çıkış yolları serbest tutulur.


E
- Taşımadan önce, taşınacak maddelerin özelliğine bağlı olarak, gerekirse,
patlayıcı madde nem bakımından şartlandırılır.


F
- Patlayıcı maddeler, özelliklerine göre fabrika içinde ancak kapalı veya
örtülü özel kaplar veya borularla ve gereken önlemler alınarak taşınır.


 


ÜÇÜNCÜ BÖLÜM


Bina, Tesisat, Makine ve Tezgahların Bakım ve Onarımında


Alınacak Güvenlik Önlemleri


 


Bakım
ve Onarımda Güvenlik Önlemleri


Madde
20 – Patlayıcı maddelerle çalışılan işyerlerinde bakım ve
onarıma başlamadan önce aşağıdaki güvenlik önlemleri alınır:


A
- Gereğine göre iş, kısmen veya tamamen durdurulur.


B - İşyerinde bulunan bütün patlayıcı, parlayıcı,
tehlikeli ve zararlı maddelerle bunların bileşimlerine giren diğer tehlikeli
maddeler, onarım yerinden uzaklaştırılır.


C
- Onarılacak bölüm, patlayıcı, parlayıcı, tehlikeli ve zararlı madde
artıklarından ve bulaşıklarından, usulüne uygun olarak, temizlenir ve yerler suyla
yıkanır.


D
- Bakım ve onarım, yetkili amirin yazılı izniyle başlar, sorumlu bir teknik
elemanın sürekli gözetiminde yapılır.


E
- Elektrik ve oksijen kaynağı gibi onarım cihazları, ancak, gerekli önlemler
alınmak koşuluyla kullanılabilir.


F
- Onarım ve değişiklikler bina, tesisat, makine ve tezgahların ilk güvenlik
durumunu bozmayacak veya azaltmayacak biçimde yapılır.


 


DÖRDÜNCÜ BÖLÜM


İşletme Güvenliği ve Sorumluluğu


 


Sorumlu
Müdür


Madde 21 – İşyerleri
teknik bakımdan sorumlu bir müdür tarafından yönetilir. Sorumlu müdürün kimya
yüksek mühendisi, kimya mühendisi veya kimyager olması zorunludur. Müdürün
herhangi bir nedenle görev başında veya vardiyalarda bulunmaması halinde
sorumluluğu yüklenebilecek bir kimya yüksek mühendisi veya kimya mühendisi veya
kimyagerin işyerinde sürekli olarak bulundurulması sağlanır.


 


İşletme
Güvenliği


Madde
22 – İşyerlerinde, ancak, 18 yaşını tamamlayan ve bu
işlerde çalışmalarında yerel güvenlik makamlarınca sakınca görülmeyen kişiler
çalıştırılabilir.


İşçilere, özellikle, karşılaşabilecekleri tehlikeler,
yangın halinde alınması gereken önlemler, artıkların etkisiz hale getirilmesi,
yükleme, boşaltma, taşıma ve işyerinin temizlenmesi gibi işler hakkında
uygulamalı eğitim yaptırılarak yeterli bilgi ve deneyim kazandırılır. İşçiler,
bu hususlarda yeterli bilgi ve deneyime sahip oldukları, işveren veya işyeri
sorumlusu tarafından belirlendikten sonra çalıştırılırlar.


İşyerlerinin kapıları iş saatleri dışında kilitli
bulundurulur; silahlı ve kontrol saatli koruma görevlileri tarafından günün
yirmi dört saatinde gözetim altında tutulur. Kontrol saatleri, en az saatte bir
basılacak biçimde ayarlanır ve kayıt kağıtları saklanır.


Geniş
bir alana yayılmış ve etrafı duvar, tel örgü veya tel kafesle çevrilmiş
işyerlerinin sınırları, belirli yerlere amaca uygun biçimde yapılmış bekçi
kulelerindeki projektörlerle aydınlatılır.


İşyeri sorumlusunun izni alınmadan ve beraberinde
nezaretçi bulunmadan hiçbir yabancı, fabrika veya imalathaneye veya bunların
tesislerine giremez.


İşyeri alanı içinde, sigara ve benzerlerinin içilmesi,
kibrit, çakmak, ateş, kızgın veya akkor halinde cisimlerle parlayabilecek veya
yangın meydana getirebilecek maddelerin taşınması, bulundurulması ve
kullanılması yasaktır. Bu hususları sağlamak için giriş ve çıkış kapılarında
gerekli denetimler yapılır, kolay ve iyi görünen yerlere uyarı levhaları
konulur. İşçilerin sigara içebileceği ve ateşli maddelerle çalışılmasına izin
verilen yerler ayrı bölümlerde bulunur.


Kömür ocaklarında kullanılan patlayıcı maddelerin grizu
ve kömür tozuna karşı güvenli olup olmadığını belirlemek için, bunların
fiziksel ve kimyasal muayeneleri ile galeri testleri yaptırılır. Bu muayene ve
testler, yurt içinde yaptırılamazsa yurtdışındaki bir laboratuvar veya deneme
istasyonunda yaptırılır.


Nitroselüloz,
nitrogliserin, barut ve dinamitlerle diğer patlayıcı maddelere ait standart
stabilite testleri, üretici fabrikalar tarafından yapılır ve bu testler,
İçişleri Bakanlığınca gerek görüldükçe yetkili mercilere kontrol ettirilir.


 


Yönerge
ve Levhalar


Madde
23 – Patlayıcı madde üretiminde uygulanan işlem ve
süreçleri ve çalışma yöntemlerini açıklayan bir işletme ve çalışma yönergesiyle
çalışma sırasında alınacak güvenlik önlemlerini gösteren bir teknik güvenlik
yönergesi hazırlanarak özel dosyalarında saklanır. Bunların bir örneği uygun
yerlere asılır.


Yönergeler,
işçilere okutturulur; okunup anlaşıldığına ilişkin belge düzenlenir ve
dosyalarında saklanır. Çalışmaların bu yönergelere uygun yürütülmesi sağlanır.


Bakanlar
Kurulunun 30/4/1953 günlü ve 4/685 sayılı kararıyla yürürlüğe konulan
Sabotajlara Karşı Korunma ve Sabotajları Önleme Hakkında Talimat hükümleri de
ayrıca uygulanır.


İşyerinin
çeşitli bölümlerinde yapılmasına izin verilen işin ne olduğunu,
bulundurulabilecek en çok patlayıcı madde miktarıyla çalıştırılabilecek en çok
işçi sayısını, ayrıca, güvenlik yönünden gerekli görülen diğer hususları
belirleyen levhalar hazırlanarak uygun yerlere asılır.


 


İlk
Yardım


Madde
24 – İşyerlerinde üç kişiden az olmamak üzere, çalışan
toplam işçi sayısının en az yüzde beşi ilk yardım ve kurtarma kurslarından
geçirilir ve bunların ad ve soyadlarını gösteren listeler kapılara asılır.


Yanık
olaylarında ilk yardım amacıyla, tehlikeli yerlerin civarında suyla dolu tekne
veya havuzlar ya da gerekli yerlere duş tertibatı yaptırılır. Ecza dolaplarında
yanık ilaçları da bulundurulur.


Patlama,
yangın ve benzeri önemli olaylarda, işveren veya vekili, gerekli önlemleri
almak, hastalanan veya yaralanan işçileri sağlık kuruluşlarına en süratli
biçimde ulaştırmakla yükümlüdür.


 


Yangın


Madde 25 – Her
işyerinde işyerinin büyüklük ve özelliğine göre mekanik veya otomatik olarak
çalışan alarm cihazları bulundurulur. İşyerinde, yapılan işin cinsine ve
özelliğine göre etkili olabilecek tipte ve yeterli sayıda kolayca
kullanılabilecek biçimde karbondioksitli, köpüklü veya otomatik yangın söndürme
cihazlarının bulundurulması zorunludur.


Bu cihazlar ve bunlara yardımcı tesisat ve teçhizat
sürekli işler halde tutulur. Cihazlar, her altı ayda bir tartılır, ağırlığı
diğer hususlar üzerine takılacak bir etikete işlenir, içindeki etkili maddenin
net ağırlığının yarıdan aşağıya düştüğünün anlaşılması halinde, yeniden
doldurulur.


Suyla
çalışan yangın söndürme cihaz ve tesisatı belirli yerlerde kutu ve dolaplar
içinde kolaylıkla alınıp kullanılabilir biçimde düzenlenir. Bunlar, yangın
hidrantları, varsa basınçlı su sağlayan motopomplar günde en az bir defa beş
dakika çalışma denemesine tabi tutulur.


Yeterli
sayıda işçi, bir yangın söndürme ekibi oluşturacak biçimde görevlendirilir ve
eğitilir. Eğitim günleri ve çalışmalar, ilgililerin her isteminde gösterilmek
üzere özel defterine işlenir.


 


Yıldırıma
Karşı Korunma


Madde 26 – Yıldırıma
karşı korunma sistemi en az yılda bir kez bir uzmana denetlettirilir,
belirlenen arıza ve noksanlar bir deftere yazılır. Arıza ve noksanlar derhal
giderilir, onarımın tamamlandığına ilişkin belge düzenlenerek ilgililerin her
isteminde gösterilmek üzere işyeri dosyasında saklanır.


 


Elektrik
Tesisatı


Madde
27 – Elektrik tesisatı ile statik elektrik donanımı bir
yılı geçmeyen süreler içinde uzmanlarca bakım ve onarımdan geçirilir ve bu
husus, istendiğinde gösterilmek üzere, özel defterine yazılır.


 


DÖRDÜNCÜ KISIM


Ambalajlama ve Güvenlik Önlemleri


 


BİRİNCİ BÖLÜM


Ambalajlamada Genel Esaslar


 


Genel
Esaslar


Madde
28 – Patlayıcı maddelerin, parça, koli, sandık ve benzeri
ambalaj birimleri tek tip patlayıcı maddeyi içerecek biçimde olur ve patlayıcı
maddelerin her hangi biri diğeri ile aynı ambalaj içinde kesinlikle
bulundurulmaz. Ancak, av kovanı dolularının değişik türleri bir sandığa
konulabilir.


Patlayıcı
maddelerin, sarsıntı ve sallantıya meydan vermeyecek biçimde boşluk
bırakılmadan ambalajlarına yerleştirilmeleri zorunludur.


Patlayıcı
madde ambalajlarının iki tarafına kolayca görülebilecek biçimde, sıcak damgayla
veya şablon kullanılarak kolay silinmeyecek boyayla içindeki patlayıcı maddenin
türüne göre "PATLAYICI MADDE", "GÜVENLİKLİ MUHİMMAT" veya
"GÜVENLİKSİZ MUHİMMAT" sözcükleri yazılır. Ambalaj varilse, bu
yazılar, varillerin alt ve üst yüzeyleri ile yan yüzeylerine de yazılır.


(Değişik: 14/5/2001 -2001/2443 K.) Patlayıcı madde ambalajlarının üzerine patlayıcı madde
üreten işyerinin adı, yeri, üretilen maddenin cinsi, net ve brüt ağırlığı,
grizu güvenli olup olmadığı, üretim tarihi, seri numarası, Birleşmiş Milletler
numarası ile CE (Avrupa Birliği) işareti yazılır. Dinamitlerin donar veya
donmaz tip oldukları da ambalaj üzerinde belirtilir. Ayrıca, patlayıcı madde
sınıf ve uyum grubunu gösteren etiket yapıştırılır.


(Ek:
14/5/2001 -2001/2443 K.) Yukarıda belirtilen hükümler ithal
edilecek patlayıcı maddeler hakkında da uygulanır.


 


İKİNCİ BÖLÜM


Barutların Ambalajı


 


Barutlar


Madde 29 – Nitroselüloz
esaslı dumansız av barutları ile kara barut türünden taş veya av barutlarının
iç ambalajları, sağlam çinko, teneke, mukavva, polietilen ya da uygunluğu
Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca onaylanmış başka maddelerden kutu, şişe ve torba
biçiminde yapılır, su ve hava geçirmeyecek biçimde kapatılır. Ambalajların
içinde net olarak en çok bir kilogram barut bulunur. Kara barut ve taş barutları
en az beş yüz gram, dumansız av barutu en az iki yüz elli gram olarak
ambalajlanır. Taş barutları, bez torbalar içinde, teneke veya mukavva kutulara
yada polietilen torbalara yerleştirilmek koşuluyla iki buçuk kilograma kadar
ambalajlanabilir.


İç ambalajları tamamlanan nitroselüloz esaslı dumansız av
barutları ile kara barut türünden taş ya da av barutları, ayrıca en az yedi
milimetre kalınlığında, patlama direnci en az on
kilogram/santimetrekare olan doppel-doppel oluklu mukavvadan sandıklara
konulur. Sandık kapakları, gerekli direnci ve yapışmayı sağlayacak bir bantla
yapıştırılarak kapatılır.


Av
barutları, önce polietilen torbalara konulmak ve torbalar da galvanizli demir, alüminyum, pirinç, sıkıştırılmış mukavva ya da
uygunluğu Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca onaylanmış başka maddelerden yapılan
kaplar içine yerleştirilmek koşuluyla ambalajlanabilir. Av ve taş barutları
dışında, mamul ya da yarı mamul barutların ambalajının varil veya sandık olması
zorunludur. Variller ağaç, galvanizli demir, alüminyum, pirinç, sıkıştırılmış
mukavva ya da uygunluğu Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca onaylanmış başka
maddelerden yapılır. Kapaklar sızmayı önleyecek biçimde kauçuk, plastik veya
galvanizli civata ve somunlarla sıkıca tutturulur.


Ağaç variller, en az on milimetre kalınlığında, temiz ve
sağlam tahtadan, geçmeli olarak yapılır ve ağaç kuşakla çemberlenir. Bu işte
pirinç veya galvanizli demir çiviler kullanılır.


Sandık
ambalajlar, mümkünse budaksız veya düşmez budaklı, en az on iki milimetre
kalınlıkta, nitelikli tahtadan yapılır. Köşeleri lambalı geçme, yanları geçme
olur. Kapaklarda pirinç ya da galvanizli demirden, vidalı çiviler kullanılır.


Bir
ambalajın içindeki barutun net ağırlığı otuz kilogramı geçemez.


 


Nitroselülozlar


Madde
30 – Komprime ve jelatinize edilmemiş, plastikleştirici
madde ile cips haline getirilmemiş nitroselüloz ve kollodyumların en az yüzde
otuz oranında suya da alkol ile nemlendirilmiş olarak, her türlü sürtünmeyi ve
nem kaybını önleyecek biçimde kapatılmış, su sızdırmaz, galvanizli saçtan, hermetikli
veya uygunluğu Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca onaylanmış kaplara konulması
zorunludur.


 


ÜÇÜNCÜ BÖLÜM


Dinamitlerin Ambalajı


 


Dinamitler


Madde
31 – Dinamit hamuru, sağlam ve neme dayanıklı,
parafinlenmiş kağıt, plastik ya da ince antistatik madensel sargıdan yapılmış
kartuş içinde bulundurulur. Kartuşlar, kapsül veya ilk ateşleyici maddelerle
birleştirilmez, üzerlerine okunaklı harflerle dinamitin ticari adı, ağırlığı ve
üretim yılı yazılır.


Kartuşlar, en az iki buçuk kilogram, en çok on kilogram
ağırlığında, en az dört milimetre kalınlıkta, patlama direnci en az beş
kilogram/santimetrekare olan oluklu mukavvadan kutulara yerleştirilir,
gerektiğinde kartuşların sallanmaması ve kusma halinde nitrogliserinin emilmesi
için kartuş aralarına kuru testere talaşı veya buna benzer
kuru toz maddeler yerleştirilir. Kutuların içine kullanmaya güvenlik talimatı
konur. Kutu kapaklarının üstüne, dinamitin, üretildiği fabrikanın adı ve yeri,
ticari adı, miktarı, üretim tarihi, donar ya da donmaz tipte olduğu, grizu güvenlikli
olup olmadığı yazılı bir etiket yapıştırılır veya bu hususlar şablonla yazılır.
Kutuların kapakları yapıştırıcı bir bantla kapatılır. Kutular hava ve su
sızdırmayacak biçimde parafinle kaplanır veya sağlam polietilen, ya da
uygunluğu Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca onaylanmış başka maddelerden yapılmış
torbalara yerleştirilir ve torbaların ağzı hava ve su geçirmeyecek biçimde
bağlanarak kapatılır.


Bu kutu veya torbaların iki buçuk kilogramlık
olanlarından sekiz adedi, beş kilogramlık olanlardan dört adedi ve on
kilogramlık olanlardan iki adedi en az yedi milimetre kalınlığında, patlama
direnci en az on kilogram/santimetrekare doppel-doppel oluklu mukavvadan
yapılmış sandık içerisine, kutular torba içerisindeyse torba ağızları
karşılıklı olarak birbirlerine ve içe doğru gelecek biçimde yerleştirilir.
Sandık tek parça oluklu mukavvanın kıvrılmasıyla yapılır, sandığın
birleştirilen yan kenarı en az onda dokuz milimetre kalınlıkta galvanizli tel
ile dikilir ve sandığın taban ve kapak kısımları, ayrıca, gerekli sağlamlığı ve
yapışmayı sağlayacak bir bantla kapatılır. Her sandığın içindeki dinamitin net
ağırlığı yirmi kilogramı geçemez. Sandıkların üzerine, dinamitin üretildiği
fabrikanın adı ve yeri, ticari adı, net ve brüt miktarı, üretim tarihi, kafile
numarası şablon kullanılarak kolay silinmeyecek bir boyayla yazılır.


 


Fitiller


Madde
32 –
Maden işlerinde kullanılan güvenlikli lağım fitilleri gibi saniyeli ateşleme
fitilleri, dinamit kapsüllerine takılmamış olarak, her biri on metrelik on
kangal halinde bağlanır ve bir polietilen torbaya yerleştirilerek ağzı sıkıca
kapatılır. İçinde kangal halinde fitiller bulunan polietilen torbalardan on
adedi de, en az yedi milimetre kalınlığında, patlama direnci en az on
kilogram/santimetrekare olan doppel-doppel oluklu mukavvadan veya uygunluğu
Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca onaylanmış başka maddelerden yapılmış bir sandık
içerisine yerleştirilerek ambalajlanır ve ambalaj kutularının alt ve üst
kapakları sağlam bir bantla yapıştırılır. Ambalaj kutularındaki fitil uzunluğu
en çok bin metre olur. Ambalaj kutularının üzerine, fitilin adı, üretildiği
fabrikanın adı ve yeri, net ve brüt miktarı, üretim tarihi ve kafile numarası
şablon kullanılarak kolay silinmeyecek bir boyayla yazılır.


 


DÖRDÜNCÜ BÖLÜM


Zor Tutuşan Patlayıcı Maddelerin Ambalajı


 


Zor
Tutuşan Patlayıcı Maddeler


Madde
33 – Amonyum nitrat esaslı zor tutuşan patlayıcı maddeler,
sağlam, neme dayanıklı kağıt sargı ya da plastik torbadan yapılmış kartuş
içinde bulundurulur.


Kartuşların
üzerine, patlayıcı maddenin ticari adı ve üretim tarihi yazılır.


Kartuşlar, en az iki buçuk, en çok on kilogram olarak
polietilen torbalara konur, ağzı, hava ve su geçirmeyecek biçimde kapatılır,
torbaların üzerlerine patlayıcının üretildiği fabrikanın adı, yeri, türü ve
miktarı yazılır.


Torbalar,
en az yedi milimetre kalınlığında, patlama direnci en az on kilogram/
santimetrekare olan doppel-doppel oluklu mukavvadan ya da uygunluğu Sanayi ve
Ticaret Bakanlığınca onaylanmış başka maddelerden yapılmış kutu veya
sandıklarda ambalajlanır; dolu kutu veya sandıkların brüt ağırlığı otuz
kilogramı geçemez.


Baraj, liman, yol, havaalanı gibi büyük yapım işlerinde
ve galeri atışlarında kullanılacak, zor tutuşan patlayıcı maddeler, kartuşsuz
en az iki buçuk ve en çok on kilogram, amonyum nitrat ise kartuşsuz olarak en
az iki buçuk ve en çok elli kilogram olarak polietilen torbalara veya uygunluğu
Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca onaylanmış başka maddelerden yapılmış kutu ya da
torbalara konularak ambalajlanır.


Kartuşlu
ya da kartuşsuz olarak taşınacak zor tutuşan patlayıcı maddeler kapsül takılmış
olarak veya ilk ateşleyici maddelerle birlikte bulundurulamaz.


 


BEŞİNCİ BÖLÜM


Fitille ve Elektrikle Ateşlenen Dinamit Kapsüllerinin
Ambalajı


 


Fitille
Ateşlenen Kapsüller


Madde 34 – Fitille
ateşlenen dinamit kapsülleri, ağızları yukarıya gelmek üzere yüz adedi bir
arada, teneke ya da uygunluğu Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca onaylanmış başka
maddelerden yapılmış bir kutuya konur. Tehlikeli sürtünmeleri ve sallantıları
önlemek için, kutuların iç yüzeyi mukavva ya da keçe gibi maddeler ile
yastıklanır; gerekiyorsa, ayrıca, kapsüllerin, delikli karton veya plastik
levhalara geçirilerek birbirlerine dokunmaması, taşıma ve istif sırasında
sarsıntılardan etkilenmemesi sağlanır.


Kutuların
üzerine kapsülün adı, miktarı, üretildiği fabrikanın adı yazılır, kutuların
içerisine de gün, ay ve yıl olarak kapsülün üretim tarihi yazılı bir etiket
konulur.


Her
birinin içerisinde yüz adet kapsül bulunan teneke kutulardan beş adedi bir
oluklu mukavva kutuya, kapsül ağızları üst tarafa gelecek biçimde yan yana
yerleştirilir ve teneke kutuların arasına çarpma ve sürtünmeyi önlemek için,
oluklu mukavva parçalar konur. Her beşyüz adetlik oluklu mukavva kutu
ambalajlarının ağızları, yapıştırıcı bir bantla kapatılır ve kapağın üst
yüzeyine kapsülün adı, miktarı, üretildiği fabrikanın adı ve yeri, gün, ay, yıl
olarak üretim tarihi ile kullanma ve güvenlik talimatını içeren bir etiket
yapıştırılır.


On
bin adedi geçmemek ve beş yüzün katlarından olmak koşuluyla, her beş yüzlük
oluklu mukavva kutular en az on iki milimetre kalınlığında ahşap malzemeden
yapılmış ve kulpları madeni olmayan sağlam sandıklara yerleştirilir, kapakları
da galvanizli demir veya pirinç malzemeden yapılmış ağaç vidalarıyla kapatılır.
Sandıkların üzerine, kapsülün üretildiği fabrikanın adı, yeri, ticari adı,
miktarı, net ve brüt ağırlığı, üretim tarihi, kafile numarası, şablon
kullanılarak ve kolay silinmeyecek bir boyayla yazılır. Dolu sandıkların brüt
ağırlığı kırk kilogramı geçemez.


 


Elektrikle
Ateşlenen Kapsüller


Madde
35 – Elektrikle ateşlenen dinamit kapsüllerinin iletken
kabloları fiyonk haline getirilerek, en çok on adedinden bir bağ oluşturulur;
bu bağlardan on adedi en çok yüzlük bağ haline getirilerek, bu bağlardan iki
adedi kapsüller ters yöne gelecek biçimde oluklu mukavvadan yapılmış kutu
içerisine yerleştirilir. İçinde en çok ikiyüz adet elektrikli kapsül bulunan
oluklu mukavva ambalaj kutularının kapakları yapıştırıcı bir bantla kapatılır
ve kutuların üzerine kapsülün adını, miktarını, üretildiği fabrika ve yerini,
gün, ay, yıl olarak üretim tarihini, Ohm. olarak elektrik dirençlerini, iletken
kablo tellerinin malzeme cinsi ve uzunluklarını, grizu güvenlikli olup
olmadıklarını ve kullanma ve güvenlik talimatını içeren bir etiket
yapıştırılır. Ayrıca, kutuların içine kullanma ve güvenlik talimatı konur.


İçinde en çok ikiyüz adet kapsül bulunan oluklu mukavva
kutulardan altısı, en az on iki milimetre kalınlığında, kulpları madeni
olmayan, sağlam, ahşap sandıklara yerleştirilir, kapakları galvanizli demir
veya pirinç malzemeden yapılmış ağaç vidalarıyla kapatılır. Sandıkların
üzerine, kapsülün adı, üretildiği fabrikanın adı ve yeri, Ohm.
grubu, grizu güvenlikli olup olmadığı, miktarı,
net ve brüt ağırlığı, üretim tarihi, kafile numarası, şablon kullanılarak kolay
silinmeyecek bir boyayla yazılır.


Dolu
sandıkların brüt ağırlığı kırk kilogramı geçemez.


 


Gecikmeli
Elektrikli Kapsüller


Madde
36 – Gecikmeli elektrikli kapsüller, elektrikle ateşlenen
dinamit kapsülleri gibi ambalajlanır. Ambalaj üzerine, ayrıca, gecikme kademe
numaraları yazılır.


 


ALTINCI BÖLÜM


Güvenlikli Mühimmatın Ambalajı


 


Mermiler
ve Av Kapsülleri


Madde
37 – Av ve nişan tüfek ve tabanca mermilerinin dolu ve
boşları ile her türlü av kapsüllerinin en çok yüz adedi karton, plastik ya da
madeni kutulara konur. Kutular sağlam sandıklara yerleştirilir.


Dolu
sandıkların brüt ağırlığı kırk kilogramı geçemez.


 


YEDİNCİ BÖLÜM


Piroteknik Mamullerin Ambalajı


 


Şenlik
ve İşaret Fişekleri, Bombalar, Döner Mamüller


Madde
38 – Şenlik ve işaret fişekleri, bombalar, döner mamüller
gibi piroteknik mamüllerin ateşleme
bölümleri önceden kağıt ya da karton içerisine alınır, güvenli bir biçimde
yapıştırılarak diğer bölümleriyle birleştirilir. Üzerlerine mamülün adını ve
kullanış biçimini belirten etiketler yapıştırıldıktan sonra, sağlam tahta ya da
oluklu mukavva sandıklar içerisine, sallanmayacak biçimde konularak
ambalajlanır.


Dolu
sandıkların brüt ağırlığı kırk kilogramı geçemez.


 


Kestane
Fişekleri


Madde 39 – Demiryollarında
kullanılan kestane fişekleri gibi patlayıcı işaret fişeklerinin en çok on adedi
bir polietilen torbaya konularak ağzı hava ve su sızdırmayacak biçimde
kapatılır. Bu torbalardan en çok yüz adedi tahta bir sandığa
yerleştirilir ve kapağı pirinç ya da galvanizli çivi kullanılarak kapatılır.


Dolu
sandıkların brüt ağırlığı kırk kilogramı geçemez.


 


Elektrikli
Tutuşturucular


Madde
40 – Detonotörsüz elektrikli kapsüller gibi elektrikli
tutuşturucuların yüzer adedi, lambalı geçme sandıklara kağıt ambalajlar içinde
konur. Dolu sandıkların brüt ağırlığı kırk kilogramı geçemez.


 


Fünyeler


Madde
41 – Çekme ve sürtme fünyeler ile fitil tutuşturucuların
yirmi adedi sağlam kağıtlara sarılır, bu paketlerden en çok beş adedi aynı
biçimde, yüzlük paketler halinde ambalajlanır, iple bağlanır ve brüt ağırlığı
kırk kilogramı geçmemek koşuluyla sağlam sandık ya da varillere yerleştirilir.


 


Eğlence
Bonbonları


Madde
42 – Patlayıcı eğlence bonbonları, karton kutulara, bu
kutular da sandıklara yerleştirilir.


 


Oyuncak
Patlayıcılar


Madde
43 – Elle atılarak patlatılan atom gibi oyuncak patlayıcıların
bin adedi, aralarına testere talaşı doldurularak karton kutulara konur. Kutular
kağıtlara sarılarak sağlam sandıklara yerleştirilir.


 


Tabanca
Mantarları


Madde
44 – Mantarların en çok yirmi adedi alt yüzeylerinden ince
bir karton levhaya muntazam aralıklı olarak yapıştırılarak karton kutulara
konur. Mantar araları ve üstleri testere talaşı ve kağıtla yastıklanır, mantar
üst kenarlarıyla kutunun kapağı arasında en az beş milimetre aralık
bulundurulur. Kapaklar yerine oturtulduğunda kapak ağzı kenarları kutu alt
yüzeyine kadar iner, kutular ya kağıt bantlarla yapıştırılır veya iplerle
bağlanır.


Kutuların
beş adedi bir arada paketlenir, bu paketlerden en çok yirmi adedi oluklu
mukavvadan yapılmış bir sandık içerisine yerleştirilir. Sandık boşlukları da ayrıca
testere talaşıyla beslenerek, paketler sarsıntıdan etkilenmeyecek biçimde
yerleştirilir. Paket ve sandıkların üzerine, "TABANCA MANTARI",
"DİKKAT! İÇİNDE PATLAYICI MADDE VARDIR", "TEHLİKELİDİR"
sözcükleri yazılır.


 


Kağıt
Kapsüller


Madde 45 – Oyuncak
tabanca kağıt kapsüllerinden yüz adedi bir mukavva kutuya konur. Bu kutulardan
en çok iki yüz adedi, sağlam kağıtlara sarılmış ve bir iple bağlanmış olarak
oluklu mukavvadan yapılmış sandıklara yerleştirilir. Sandık iç yüzleri en az üç
santimetre kalınlıkta testere talaşı, saman gibi maddelerle beslenir.


 


BEŞİNCİ KISIM


İthal ve Güvenlik Önlemleri


 


İthal
İzin Belgesi


Madde
46 – (Değişik birinci fıkra: 14/5/2001 - 2001/2443 K.) Bu
Tüzük kapsamına giren maddeleri ithal etmek isteyenlere, ticaret sicilinde bu
tür maddelerin ithalatçısı olarak kayıtlı bulunmaları, ithal edilecek
maddelerin saklanmasına elverişli deposu bulunduğuna ilişkin depolama izin
belgesine sahip olmaları veya izin belgeli depo kiralamaları, Sanayi ve Ticaret
Bakanlığından alınacak yerli imal durum belgesinin aslını veya onaylı örneğini
vermeleri ve güvenlik bakımından durumlarının İçişleri Bakanlığınca uygun
bulunması koşuluyla, ithal edilecek miktarlarla sınırlı olmak üzere ilgili
kuruluşça ithal izni verilir.


(Mülga:
14/5/2001 - 2001/2443 K.)


Tıpta,
sanayide ve tarımda kullanılacak olan birer kilograma kadar şişeler içinde veya
yarım kilograma kadar mukavva veya karton ambalajlarda bulunan ve miktarı elli
kilogramı geçmeyen potas güherçilesi ithali için depolama izin belgesi aranmaz.


 


Başvuru


Madde 47 –
İthal izni için, ithal edilecek maddenin üretildiği fabrika ile fabrikanın bulunduğu
ülkeyi, varsa patent tarih ve numarasını, kimyasal bileşimini ve belli başlı özelliklerini gösteren menşe şahadetnamesi ve
proforma (teklif) faturaları, maddenin özellikleri ve ambalajları yönünden
güvenli olduklarına ilişkin bulunan ve yetkili mercilerce belirlenen deneme
istasyonlarından alınmış orijinal ambalaj belgesi de eklenerek bir dilekçe ile
İçişleri Bakanlığına başvurulması gerekir.


İthal izni verilmeden önce ithali istenilen patlayıcı
maddelerden örnek isteyerek inceleme ve testler yapmaya ve yaptırmaya İçişleri
Bakanlığı yetkilidir.


 


Grizu
ve Kömür Tozuna Karşı Güvenli Dinamit İthali


Madde
48 –
Kömür ve maden ocaklarında kullanılan grizu ve kömür tozlarına karşı güvenli
dinamitlerin ithaline İçişleri Bakanlığınca izin verilebilmesi için, bileşim,
özellik ve ambalajları belirlenmiş tipler üzerinden Enerji ve Tabii Kaynaklar
Bakanlığınca Maden ve Taş Ocakları İşletmelerinde ve Tünel Yapımında Alınacak İşçi
Sağlığı ve İş güvenliği Önlemlerine İlişkin Tüzük hükümlerine göre kullanma
izni verilmiş olması ve bunların galeri denemelerinin yapıldığının
belgelendirilmesi gerekir.


 


İthal
Öncesi İşlemler


Madde
49 –
İthalatçılar, ithalden önce, bu maddelerin, üretildiği ülkeyi, fabrikayı, cins,
nevi ve miktarını, hangi amaçla ithal edileceğini, nerelerde kullanılacağını,
başka kişi veya kuruluşlara devredilecekse bunların adlarını ve teslim
alacakları yerleri, gireceği gümrük kapısını, deniz ve hava limanını, transit
olarak geçecekse yol güzergahını İçişleri Bakanlığına bildirmek zorundadırlar.


İçişleri
Bakanlığınca ithal izni verilen patlayıcı maddelerden, demiryolu, karayolu ve
denizyolu ile taşınacaklar için, gelişlerinden üç gün, havayoluyla taşınacaklar
ise gelişlerinden yirmidört saat önce ilgili gümrük makamlarına deniz ve hava
limanı yetkililerine yerel zabıta makamlarına yazılı olarak bilgi verilir.


Deniz
limanında izin belgesi verilmiş bir patlayıcı madde deposu yoksa deniz üstü
işlemi yapılır ve patlayıcı maddeler liman başkanlığınca izin verilen en yakın
ve en uygun iskeleye boşaltılır. İskelede yükleme ve boşaltma sırasında gereken
güvenlik önlemleri zabıta makamlarınca alınır.


 


İthalde
Güvenlik Önlemleri


Madde 50 –
İthal edilmekte olan patlayıcı maddelerin, yüklenmesi, boşaltılması, istifi,
taşınması ve bunlardan örnek alınması sırasında sinirli, aceleci ve sert
hareketlerden kaçınılması sağlanır. Ambalajların düşürülmemesine,
çarpılmamasına ve bozulmamasına, istiflerin bu Tüzüğe uygun olmasına dikkat edilir.
Sandıkların açılmasında ve depolamada gerekli güvenlik önlemleri alınır.


 


Muayene
ve Kontrol


Madde 51 –
İçişleri Bakanlığı, gerekli gördüğü hallerde ve ithalden önce patlayıcı maddelerin siparişine ve örneklerine uygun olup
olmadığını muayene ve kontrola yetkilidir. Muayene ve kontrol, ithalatın
yapıldığı ülkede, Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca uygun görülecek bir deneme
istasyonu veya laboratuvarda yaptırılabileceği gibi, ithalde gümrük muayenesi
sırasında da yaptırılabilir.


İthal edilecek patlayıcı maddelerin kullanma
kılavuzlarının, Türkçe olarak hazırlattırılması ve her ambalaja yeter sayıda
konulması sağlanır.


 


İthalde
Yok Etme


Madde 52 – Gümrüklere
gelmiş bulunan patlayıcı maddelerin nitelikleri yönünden ithal izin belgesine
uygun olmadığı veya ambalajının bozuk olduğu muayene sırasında anlaşılırsa,
ithalatçı bunları muayene tarihinden itibaren bir ay içinde geldiği yere geri
göndermek veya yok etmek zorundadır.


 


ALTINCI KISIM


Taşıma ve Güvenlik Önlemleri


 


BİRİNCİ BÖLÜM


Taşımada Genel Esaslar


 


Taşıma
İzin Belgesi


Madde 53 – Bu
Tüzük kapsamındaki patlayıcı maddelerin fabrikadan, giriş gümrüğünden, satıldığı
yerden veya depolardan başka bir yere taşınması için taşıma izin belgesi
alınması zorunludur.


Bu
belgeler, işletme, ithal, satın alma, depolama, kullanma veya satış izin
belgesi bulunanların dilekçe ile yapacakları başvuru üzerine, gönderileceği
yerin uzaklığına göre belirlenecek süre için geçerli olmak üzere yerel emniyet
makamları, bulunmadığı yerlerde ilçe jandarma bölük komutanlıklarınca verilir.


İthal
edilecek veya ülkeden transit geçecek patlayıcı maddelere ait taşıma izin
belgesi verilmeden önce İçişleri Bakanlığından izin alınır.


Av tezkeresi sahiplerinin bir kiloya kadar ambalajlı
barutları, avda kullanılan dolu fişekleri ve her türlü av malzemesi ile 83 üncü
maddede belirtilen birinci gruba dahil satıcıların, aynı belediye sınırları
içerisinde taşıyacakları, beş kilogramı geçmeyen ambalajlı av barutları, her
türlü av malzemesi ve beş bin adedi geçmeyen ava mahsus dolu fişekleri taşıma
izin belgesine tabi değildir.


Patlayıcı
maddelerin taşınmasından sonra izin belgesinin kırk sekiz saat içinde yerel
emniyet makamlarına, bulunmadığı yerlerde ilçe jandarma bölük komutanlıklarına
verilmesi zorunludur. Belgeyi alan makam, taşınmasına izin verilen maddelerin
yerine tam olarak gelip gelmediğini ve depo edildiği yeri saptayarak bunları
belgeye yazar ve belgeyi veren yere geri gönderir.


(Değişik: 14/5/2001 - 2001/2443 K.) Taşıma izin belgesini veren makam durumu Emniyet Genel
Müdürlüğüne bildirir.


Taşınacak patlayıcı madde miktarı, gideceği yerdeki
sürekli, geçici veya gezici depoların izin belgelerinde yazılı
kapasitelerinden, depo edilmeden kullanılacaksa, bir defada kullanılacak
miktardan çok olamaz.


Maden işletmesi içindeki depolar arasında yapılacak
taşımalar için, her yıl onaylanmak, taşıma sırasında görev yapacak sorumluların
adları bildirilmek ve sadece işletme sahasıyla sınırlı kalmak üzere sürekli
taşıma izin belgesi verilir.


İnsan tarafından taşınan ve on kilogramı geçmeyen,
taşıtla taşınan ve iki yüz elli kilogramı geçmeyen aynı işyeri içindeki
patlayıcı madde taşımaları, işyeri amirinin sorumluluğu altında, taşıma izin
belgesi aranmadan yapılır.


 


İthalde
Taşıma İzin Belgesi


Madde
54 – İthal edilen patlayıcı maddelerin taşıma izin belgesi
bu maddelerin ambalajlarının Tüzük hükümlerine uygunluğu belirlendikten sonra
verilir.


İthalatçı,
ithal edilecek patlayıcı maddelerin yaklaşık geliş tarihini, onbeş gün önceden
bildirmekle yükümlüdür. Kesin geliş tarih ve saatinin de demir, kara,
denizyoluyla gelenler için gelişlerinden üç gün, havayoluyla gelenler için
gelişlerinden yirmi dört saat önce, geldiği yere göre istasyon, liman ve
havaalanı müdürlükleriyle yerel güvenlik makamları ve gümrük idarelerine yazılı
olarak bildirilmesi gerekir.


 


Taşınması
Yasak Patlayıcı Maddeler


Madde
55 – Aşağıda belirtilen patlayıcı maddelerin taşınması
yasaktır.


A
- Emici maddeye emdirilmemiş nitrogliserin,


B
- Nitrogliserini terlemeyle kusan dinamitler,


C
- Kapsül takılmış dinamitler,


D - Civa fülminat, kurşun azotür, kurşun tirizinat,
kurşun pikrat, tetrasen gibi kovan ve kapsüllere doldurulmuş bulunmayan her
türlü inisiyal patlayıcı maddelerle karışımlarından üretilen kağıt kapsüller,
bonbonlar ve benzeri oyuncak türünden kapsüller dışında kalan patlayıcı
maddeler.


 


Yasak
Haller


Madde
56 – PTT İşletmesi veya posta taşıyan yüklenicilere ait
araçlarla koli halinde veya zarf içinde patlayıcı madde taşınması yasaktır.


 


Birlikte
Taşıma Yasağı


Madde 57 – Dinamitler,
barutlar ve kapsüller aynı taşıtta bir yerde ve birarada taşınamaz.


Bu Tüzük kapsamındaki patlayıcı maddelerin aynı vagonda
veya gemi ambarında yahut motorlu ve motorsuz taşıtlarda yolcu, hayvan veya
başka eşyayla bir arada taşınması yasaktır.


Ancak, dolu ve boş av kovanlarıyla bunlara ait av kapsül
ve av fişekleri, saniyeli fitillerle amonyum nitrat, bu Tüzük hükümlerine uygun
olarak ambalajlanmış olmaları koşuluyla, birlikte veya diğer maddelerle bir
arada kara taşıtlarında taşınabilirler. Bu taşımalarda aynı araçta parlayıcı ve
yanıcı maddeler bulundurulmaz.


Taşıma
izin belgesi bu kurallara uygun olarak düzenlenir.


 


Birlikte
Taşıma Koşulları


Madde 58 – Ana
depolardan geçici ve gezici depolara ve işyerlerine yapılan ve il sınırı dışına
elli kilometreden çok çıkmayan taşımalarda, toplam üç yüz kilogramı geçmemesi
ve çeşitli patlayıcı maddelerin aynı bölümlere konulmaması
koşuluyla 57 nci maddenin birinci fıkrası hükmü uygulanmaz.


 


Güvenlik
Önlemleri


Madde
59 – Ambalajların, taşıma sırasında patlayıcı maddelerin
ambalaj içindeki, ambalajların taşıt içindeki dengeleri bozulmayacak biçimde
yerleştirilmelerine özen gösterilir.


Yükleme ve boşaltma, seyir ve durma sırasında, taşıtın
yakınında veya içinde sigara içilmez ve ateş yakılmaz. Ambalajlar, taşıt içinde
sıkışmayacak, sarsılmayacak, çarpılmayacak ve yuvarlanmayacak biçimde istif
edilir ve ıslanmaması için önlemler alınır.


Yükleme ve boşaltma işlerinde çalışan işçilerin, çalışma
sırasında, çivisiz, işin ve işyerinin özelliğine uygun ayakkabı giymeleri
zorunludur; çalışma günlerinde alkollü içki kullanmaları ve iş başında sigara
içmeleri yasaktır.


Yükleme ve boşaltma sırasında, darbe, düşürme, sürtme,
çarpma gibi tehlikeli olabilecek hareketlerden kaçınılır.


Patlayıcı
madde yüklü taşıtların insan ve hayvan topluluklarının bulundukları yerlerde
bekletilmesi yasaktır. Demiryolu istasyonlarında, limanlarda ve hava
limanlarında patlayıcı maddelerin yükleme ve boşaltma işlemleri öncelikle ve
bekletilmeden yapılır ve yüklenen taşıtların yükleme ve boşaltma yerlerinden
derhal uzaklaştırılması sağlanır.


Patlayıcı maddelerin yükleme, boşaltma ve taşınmasında
diğer güvenlik önlemleri yanında, Bakanlar Kurulunun 30/4/l953 günlü ve 4/685
sayılı kararıyla yürürlüğe konulan sabotajlara Karşı Korunma ve Sabotajları
Önleme Hakkında Talimat hükümlerine göre de gerekli önlemler alınır.


 


İKİNCİ BÖLÜM


Karayoluyla Taşıma


 


Taşımada
istifleme ve araçlarda aranacak teknik özellikler


Madde
60 – Patlayıcı maddelerin karayollarında taşınmasında
ambalajların darbe ve çarpmalardan korunması ve düşürülmemesi için önlemler alınır.
Taşıma sırasında taşıtın hızı, tehlikeli madde taşıyan araçlar için öngörülen
hız sınırlamalarını aşmamak üzere, görüş, yol, hava ve trafik durumuna göre bir
tehlike oluşturmayacak düzeyde tutulur.


Patlayıcı
maddeler, hayvan gücüyle çekilen taşıtlarla taşınmaz.


Ambalajlar, taşıtlara, kapakları üst tarafa gelecek
biçimde ve birbirlerine iyice yanaştırılmış olarak yerleştirilir,
hareket halinde, patlayıcı madde ambalajlarının sağa, sola oynamamaları,
kaymamaları, sıçramamaları ve düşmemeleri için gereken önlemler alınır.


Patlayıcı
maddeler, taşıtlara taşıtın yan kenarlarının yüksekliğini aşmayacak biçimde
yüklenir. Üstü kapalı taşıtların arkadan kilitlenir kapılı olması, üstü açık
olan taşıtların branda beziyle iyice örtülmüş bulunması gerekir.


İçi
saç veya demir malzeme ile kaplı taşıtların tabanlarına ve yan kenarlarına
tamamen branda bezi döşenmesi zorunludur.


(Ek:
14/5/2001 - 2001/2443 K.) Kapsüle duyarsız emülsiyon
patlayıcılar ile anfo ve bunların benzeri patlayıcı maddeler, taşıma izin
belgesi alınması suretiyle;


A - Sabit üretim tesisinde üretildikten sonra araç istiap
haddini aşmamak koşuluyla kartuş, püsüs veya özel torba
içinde en çok 400 kilograma kadar uygun ambalajlarda paketlenmiş biçimde veya
özel donanımlı yol tankerleri ve/veya araçları ile dökme olarak,


B
-Sabit tesislerde üretilen emülsiyon ve/veya anfo ayrı tanklar içinde özel
donanımlı araçlarla kullanım sahaları veya işletmelere taşınarak araç üzerinde
karıştırıldıktan sonra doğrudan deliklere pompalanmak veya dökülmek üzere,


maden
sahaları veya işletmelere nakledilebilir.


(Ek:
14/5/2001 - 2001/2443 K.) Bu amaçla kullanılacak özel donanımlı
yol tankerleri veya araçlarında aranacak teknik özellikler ile bu araçların
muayene ve denetim esasları yönetmelikle belirlenir.


 


Gece
Yükleme ve Boşaltma Yasağı


Madde
61 – Yükleme ve boşaltma gündüzleri yapılır. Taşıtların,
yüklenecek veya boşaltılacak patlayıcı maddelerden en az yirmi metre uzaklıkta
bulunması, gerekli güvenlik önlemlerinin alınması ve aydınlatmanın elektrikle
yapılması koşuluyla geceleri de yükleme ve


boşaltma
yapılabilir. Yükleme, boşaltma ve taşıma sırasında taşıtın yanında sigara ve
benzerlerini içmek, ateş yakmak ve kıvılcım çıkaran maddeler kullanmak
yasaktır.


 


Geceleme
Yeri


Madde
62 – Taşıtlar olabildiğince yerleşim yerleri dışında ve
etrafı en az iki yüz metreye kadar boş bulunan arazide geceleyebilirler.
Yerleşim yerleriyle konaklama yerleri arasında bir tepe veya benzeri bir engel
bulunursa, uzaklık, yüz metreye kadar indirilebilir. Konaklamalarda her aracın
başında sürekli olarak en az bir kişi korumayla görevlendirilir, ayrıca,
topluca korunmaları için gerekli önlemler alınır. İçişleri Bakanlığı gerekli
gördüğü zaman ve yerlerde gece patlayıcı madde taşınmasını sınırlamaya ve
yasaklamaya yetkilidir.


Hava
karardıktan sonra taşıtların önüne ve yanlarına görünebilen yükseklikte beyaz,
arkasına kedi gözü camı veya kırmızı reflektörler konulması zorunludur.


 


Güzergah


Madde
63 – Üç yüz kilogramdan çok patlayıcı madde için verilecek
taşıma izin belgelerinde, taşıtın izleyeceği yol ve konaklama yerleri
belirtilir.


Taşıma
sırasında zorunlu nedenlerle belgede belirlenen yol ve konaklama yerleri zabıta
tarafından değiştirilirse, bu husus belgeye yazılır ve trafik zabıtasına haber
verilir.


Taşıma
sırasında bir tehlike olasılığı varsa, zabıta makamlarınca, istem üzerine veya
resen gerekli güvenlik önlemleri alınır.


 


Konvoy
Halinde Taşıma


Madde
64 – Konvoy halinde taşımalarda taşıtlar arasında en az
seksen metre uzaklık bulunması zorunludur.


Demiryolu
geçitlerinde taşıtlar, bekleyerek yolun açık ve güvenli olduğunu gördükten
sonra geçerler.


Patlayıcı
madde yüklü taşıtlar, olanaklar ölçüsünde insan topluluğu bulunan yerlerden
geçirilmez; başka yol yoksa, geçiş için yerel güvenlik makamlarınca uygun
görülen yerlerde güvenlik önlemleri alındıktan sonra bu taşıtların geçişine
izin verilebilir.


Gerek
görülürse şehir içinde patlayıcı madde taşımaları için güvenlikli geçiş
yerleri, yetkili mercilerce belirlenir, taşımaların bu yol üzerinden güvenlikle
yapılabilmesi için gerekli önlemler alınır.


 


Yangına
Karşı Önlemler


Madde 65 – Patlayıcı
madde taşınacak motorlu taşıtlarda kabul edilmiş standart tiplerden, her an
çalışır durumda en az iki yangın söndürme cihazı bulundurulması zorunludur.


Taşıtlarda
sarsıntı veya başka nedenlerle alev ve yangın çıkabilecek bir arıza meydana
gelirse taşıt önce durdurulur, sonra patlayıcı madde ambalajları, olanaklar
ölçüsünde güvenli ve gölgeli bir yere indirilir, üzerleri branda beziyle
örtülür ve bir görevli tarafından korunması sağlanır.


Taşıtın
arızası giderilemezse, ambalajlar, güvenlik önlemleri alınarak başka taşıtlara
yüklenir.


 


Ambalajların
Bozulması


Madde
66 – Yükleme ve taşıma sırasında ambalajlardan patlayıcı
madde dökülürse, taşıt hemen durdurulur ve ambalajlar özenle güvenlikli bir
yere indirilir. Daha sonra taşıt içine ve yola dökülmüş olan patlayıcı
maddeler, maddenin özelliğine göre gereken usullerle temizlenerek yok edilir.
Ambalajlar, taşıtlara, ancak, onarımları yapıldıktan sonra yüklenir.


 


Taşıta
Flama ve Levha Asma Zorunluluğu


Madde
67 – Patlayıcı madde taşıyacak taşıtların ön ve arkasına,
her iki taraftan görünecek biçimde, eni ve boyu otuz santimetre olan kırmızı
renkte flamalar asılması, ön, arka ve yanlarına da boyu yirmi, çizgi kalınlığı
iki buçuk santimetreden az olmayan beyaz renkli harflerle, kırmızı zemin
üzerine, "PATLAYICI MADDE" sözcükleri yazılı levhalar konulması
zorunludur.


 


Karayoluyla
Taşımada Gözetim


Madde 68 – Karayoluyla
yapılacak üç yüz kilogramdan çok patlayıcı madde taşımalarının bu konuda
gerekli bilgi ve deneyimi olan bir kişinin gözetiminde yapılması zorunludur.


 


Diğer
Hükümler


Madde 69 – Patlayıcı
maddelerin karayoluyla taşınmasında bu Tüzükte düzenlenmeyen hususlarda,
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunuyla bu Kanunun uygulanmasına ilişkin
yönetmeliklerde yer alan hükümler, erişme kontrollü karayollarındaki
taşımalarda ise ilgili mevzuat hükümleri ayrıca uygulanır.


 


ÜÇÜNCÜ BÖLÜM


Demiryoluyla Taşıma


 


Gruplandırma


Madde
70 – Demiryoluyla taşınacak patlayıcı maddeler aşağıdaki
gruplara ayrılır:


Birinci grup: Dumansız av barutu, kara av barutu, taş
barutu, dinamitler, sağırlaştırılmış (plastifiye edilmiş) olanlar dışında her
türlü nitroselülozlar, piroteknik mamüller.


İkinci
grup: Dinamit kapsülleri.


Üçüncü
grup: Patlayıcı madde olarak kullanılan saf ve teknik amonyum nitrat ile potas
güherçilesi.


Dördüncü
grup: Ateşleme fitilleri, nişan, tüfek ve tabanca mermileri ve her türlü av
malzemesi.


 


Taşıma
İzin Belgesi


Madde
71 – Demiryoluyla yapılacak taşımalar için verilecek taşıma
izin belgesine, taşınacak patlayıcı maddelerin 70 inci maddede gösterilen
gruplardan hangisine girdiği, ambalajlarının bu Tüzük hükümlerine uygun
bulunduğu, ayrıca, yazılır.


 


Gruplara
Göre Taşıma


Madde 72 – Birinci
ve ikinci gruba giren patlayıcı maddeler ayrı ayrı vagonlarla taşınırlar ve bu
vagonlara başka patlayıcı maddelerle başka eşya konulmaz. Şenlik fişeklerinden
brüt üç yüz kilograma, bunun dışında kalan birinci gruba giren patlayıcı
maddelerden yüz kilograma, ikinci gruba giren bütün patlayıcı maddelerden de
kırk kilograma kadar olan miktarlar aynı vagon içinde ve bir arada
taşınabilirler.


Üçüncü
ve dördüncü gruplara giren patlayıcı maddeler bu Tüzük hükümlerine göre
ambalajlanmak ve kolay yanıcı maddelerle bir arada bulunmamak koşuluyla diğer
eşyayla birlikte taşınabilirler.


 


Vagon
Tahsisi İçin Başvuru


Madde
73 – Demiryoluyla patlayıcı madde taşımak isteyenlerin,
vagon tahsisi için, taşımanın yapılacağı tarihten en az üç gün önce, taşımanın
yapılacağı günü belirten bir dilekçeyle ve taşıma izin belgesini göstermek
suretiyle, yükleme yapılacak istasyon veya ambarın veya işletilmesi T.C. Devlet
Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğüne verilmiş bulunan limanın yetkili
amirine başvurmaları gerekir.


Yapılan başvuru üzerine, istasyon, liman veya ambarın
yetkili amiri patlayıcı maddeye, en kısa zamanda ve diğer maddelere göre
öncelikle vagon tahsisi için gereken önlemleri alarak yüklemenin yapılacağı gün
ve saati yirmi dört saat içerisinde başvurana bildirir.


 


Vagonların
Durumu


Madde
74 – Patlayıcı maddeler, kapalı ve kapıları kilitli, zemin
ve yan tahtaları deliksiz ve sağlam, içerisinde uç veya başları çıkmış çivi ve
civata bulunmayan vagonlarda taşınır. Yüklemeden önce, vagonların zeminleri
süpürülür ve yıkanır.


Tozları
dökülebilecek barut gibi patlayıcı maddelerin yükleneceği vagonların zeminine
branda bezi serilir.


Patlayıcı
madde ambalajları, vagonlara, demiryoluna paralel olarak, dağılmayacak ve
istiften düşmeyecek biçimde zemine yayılarak yüklenir.


 


Yükleme
ve Boşaltma


Madde 75 – Patlayıcı
maddelerin vagonlara yüklenmesi ve boşaltılması, istasyon, liman veya ambarın
yetkili amirinin veya bunların görevlendireceği bir memurun gözetim ve
sorumluluğunda yapılır. Vagonlar yüklendikten sonra kilitlenir, mühürlenir ve
vagon numaraları taşıma izin belgesine yazılır.


Demiryolu taşıma evrakına, gönderen ve gönderilenin adı,
soyadı ve açık adresinin yazılması ve eşyanın gelişinin gönderilene
bildirilmesi için, demiryollarında yürürlükteki usule göre gönderen tarafından
bildirim işleminin yapılması zorunludur.


 


Yangına
Karşı Önlemler


Madde 76 – Patlayıcı
madde yüklenmiş olan vagonların ön ve arkalarında bulunan en az
dörder vagona, ispirto, benzin, eter gibi yanıcı ve parlayıcı veya kibrit,
çakmak gibi ateş meydana getirebilen veya
saman, tahta talaşı ve kuru ot gibi yangına neden olabilecek maddeler yüklenemez.


Patlayıcı madde yüklü vagonlara, çivili ayakkabılarla
veya sigara ve benzeri şeyler içilerek, kibrit, çakmak, çıplak ateş, kızgın
cisimlerle patlamaya veya Yangına neden olabilecek maddelerle girilmesi
yasaktır.


 


DÖRDÜNCÜ BÖLÜM


Deniz, Nehir ve Göllerde Taşıma


 


Yükleme
ve Boşaltma


Madde 77 – Patlayıcı
maddelerin yükleneceği ve boşaltılacağı deniz taşıtlarının çıkış ve varış
limanlarındaki liman başkanlığının ilgili mevzuat gereğince bu taşıtların
demirleyeceği yeri hazırlaması, yükleme ve boşaltmada çalıştırılacak işçi ve
personelin adlarını yerel güvenlik makamlarına bildirmesi zorunludur.


Yükleme ve boşaltma sırasında iskeleye, işle ilgisi
olmayanlar giremez. Çalışan işçiler, liman işletmesi sorumlusunun gözetimi
altında bulundurulur ve iskele, güvenlik makamlarınca korunur.


Boşaltmadan
sonra, patlayıcı madde yüklenen vagonlar ve kara taşıtları iskelede bırakılmaz,
bina ve topluluktan uzak bir yere çekilir ve burada korumaya alınır.


Deniz
taşıtlarındaki yükleme ve boşaltma sırasında vinçlerin çalıştırılması, geminin
ilgili güverte subayı veya güverte lostromosu gözetiminde, silkeleme, çarpma ve
sarsıntı olmayacak biçimde ve gerekli önlemler alınarak yapılır.


 


Boşaltmada
Gözetim


Madde
78 – Gemiden mavnaya veya motora ve motor veya mavnadan
iskeleye patlayıcı madde yüklenmesi ve boşaltılması liman işletmesi
sorumlusunun gözetiminde yapılır. Ambalajların tabla sapan veya sandık
sapanlara konulması ve indirilmesi sırasında sürtünmemesi, çarpılmaması ve
ezilmemesi için gereken önlemler alınır.


 


Yangına
Karşı Önlemler


Madde
79 – Patlayıcı madde yükleme ve boşaltılmasında
çalıştırılacak işçiler ve personelin üzerinde sigara, kibrit, çakmak gibi
maddeler bulundurulması yasaktır.


Patlayıcı
madde yüklenecek motor ve mavnaların içi ve üstü süpürülür, yıkanır, zeminine
branda bezi serilir, yüklemeden sonra patlayıcı maddelerin üzerine ayrıca bir
branda bezi örtülür. Yüklü motor ve mavnalarda ateş yakılmaz, elektrik ocağı
kullanılmaz, sigara içilmez. Aydınlatma amacıyla kuru pilli el lambaları
kullanılabilir.


Motor
ve mavnalara asılacak seyir güvenliğine ait lambaların güvenlikli ve sağlam
olması gerekir.


 


Diğer
Hükümler


Madde
80 – Patlayıcı maddelerin, suda çalışan taşıtlarla
taşınmasında bu Tüzükte yer almayan hususlarda Bakanlar Kurulunun 6/4/1952
günlü ve 3/14831 sayılı kararıyla yürürlüğe konulan Tehlikeli Eşyanın Ticaret
Gemileri ile Taşınmasına Dair Tüzükte yer alan bükümler uygulanır.


 


BEŞİNCİ BÖLÜM


Havayoluyla Taşıma


 


Taşıma
İzin Belgesi


Madde
81 – Havayoluyla patlayıcı madde taşınabilmesi için,
patlayıcı maddelerin cins ve miktarları, nereden yükleneceği veya ithal
edileceği, yüklenecek uçağın adı ve tipi, uçağın hareket edeceği havaalanı ile
kalkış günü, saati ve ineceği havaalanı bildirilmek suretiyle İçişleri
Bakanlığından havayoluyla taşıma izin belgesi alınır.


Hava
limanı başmüdürlüğü veya hava meydanı müdürlüğü, gümrük idaresi ve güvenlik
makamlarınca birlikte, uçağın kalkış ve varış saatine göre havaalanında gerekli
önlemler alınarak, alanın patlayıcı maddelerin yükleme ve boşaltılmasına
ayrılacak bölümü hazırlar. Patlayıcı maddelerin uçağa yükleme veya uçaktan
boşaltma işi ile diğer yükleme ve boşaltma işi mal sahibince sağlanacak
personel tarafından en kısa zamanda yapılarak, havayoluyla taşıma izin
belgesiyle birlikte gideceği yere gönderilir.


Yükleme
ve boşaltma anları dışında bu gibi patlayıcı maddeler, alanda depolanmaz, kısa
bir süre için de olsa bekletilemez.


 


YEDİNCİ KISIM


Depolama ve Güvenlik Önlemleri


 


BİRİNCİ BÖLÜM


Depolamada Genel Esaslar


 


Depolama
İzin Belgesi


Madde
82 – (Değişik birinci fıkra: 28/10/2004-2004/8057 K.) Bu
Tüzük kapsamına giren patlayıcı maddeleri kullanmak veya satmak üzere
depolayacak olanların valiliklerden patlayıcı madde depolama izin belgesi
almaları zorunludur.


Avcılar,
av malzemesi bakımından bu kayda tabi değildirler.


 


Satıcı,
Depolayıcı ve Tüketicilerin Gruplandırılması


Madde
83 – İzin belgelerinde belirtilen en yüksek miktarlara göre
patlayıcı maddeleri kullanacak ve satacak olanlar üç gruba ayrılmıştır:


Birinci grup: Perakende satıcılar, kuyucular ve az
miktarda patlayıcı madde kullananlar. Bunlar depo kurmak zorunda değildirler.


İkinci grup: İki tondan az patlayıcı madde depolayacak
olan satıcılar, taş ocakları, çimento fabrikaları, küçük maden ocakları
işleticileri, kanal açma, tarıma elverişli saha hazırlama işlerini yüklenenler
gibi tüketiciler.


Üçüncü grup: İki ton ve daha çok patlayıcı madde
depolayacak olan satıcı ve tüketicilerle, maden işletmeleri ve stok amacıyla
kurulmuş büyük dağıtım merkezleridir.


 


Depolarda
Çalıştırılacak Kişiler


Madde
84 – Patlayıcı madde depolarında, yerel güvenlik
makamlarınca bu işlerde çalıştırılmalarında sakınca görülmeyen kişiler
çalıştırılır.


 


Depoların
Korunması


Madde 85 – Patlayıcı
madde depolarında, sürekli olarak, durumları silah taşıma belgesi verilmesine
uygun, yeterli sayıda bekçi bulundurulması zorunludur. Bekçilere kontrol saati
verilir. İdarece gerekli görülen durumlarda eğitilmiş köpek de bulundurulur.


 


Levhalar


Madde 86 – Depo
sınırları üzerine, "TEHLİKELİ BÖLGEDİR. GİRİLMEZ" levhalarının
konulması zorunludur. Depo içinde uygun yerlere çalışma ve güvenlik yönergeleri
asılır. Stok istifleri sıra başlarına, patlayıcı maddenin, adı, cinsi ve
miktarıyla üretim ve depoya giriş tarihlerini gösteren levhalar konur.


Depoların
dış duvarlarına Ek: 2'deki örneğe uygun levhalar konur.


 


İstifleme
ve Depolardan Dağıtım


Madde
87 – Patlayıcı madde ambalajları, depolarda doğrudan
doğruya zemine oturtulamaz, hava akımına
engel olmayacak biçimde, zeminle arasında on santimetre kadar boşluk kalmak
üzere sağlam kalaslar veya bunlardan yapılmış ızgaralar üzerine üretim
tarihlerine göre sıraya konularak istif edilir. Bu istiflemede, gerek geçiş
yerlerinde ve gerekse istif başlarında, ambalajların etiket ve yazılarının
görülebilir ve okunabilir biçimde olması, ambalajların duvara gelen
taraflarında duvarla aralarında boşluk bırakılması ve istif yüksekliğinin bir
metre altmış santimetreyi geçmemesi gerekir.


İstifler
gruplar halinde ve aralarında geçiş boşlukları bulundurulmak suretiyle yapılır.


Patlayıcı
maddeler, depolardan, üretim tarihi sırasına uyularak dağıtılır.


İstiflemede
depo görevlisinin sorumluluğu altında, depo hizmetlerini bilen kişiler
çalıştırılır.


 


Birlikte
Depolama Koşulları


Madde
88 – Dinamitler, nitrogliserin, nitroselüloz, barutlar,
kapsüller, av fişekleri ve piroteknik mamuller kesinlikle bir arada veya başka
maddelerle birlikte depolanamaz. Bu patlayıcı maddelerden her biri ayrı
depolara veya deponun ayrı bölümlerine konulur.


Ancak,
amonyum nitrat ile dinamit, kapsül ile fitil aynı bölümde ayrı yerlere
konabilir.


Patlayıcı
madde deposu bölümlerinin artırılması halinde Ek: 3/D sayılı şemadaki esaslar
dikkate alınarak, Ek: 3 sayılı tip projeler uygulanır.


 


Dinamit
ve Kapsüllerin Depolanması


Madde
89 – Kartuş halindeki dinamitler, depolarda, sürekli olarak
ambalajlarında bulundurulur.


Sürekli ve geçici depolarda dinamit ve kapsüllerin aynı
depoda birlikte bulundurulması halinde, dinamit ve kapsüllerin bulunduğu
bölümlerin kapılarının ayrı olması ve bölümlerin bitişik duvarları arasında
sekiz ton kapasiteye kadar depolar için en az otuz santimetre, sekiz tondan on
iki ton kapasiteye kadar depolar için en az kırk santimetre, on iki ton
kapasiteden yukarı depolar içinse en az elli santimetre boşluk bulunması ve ara
duvar kalınlıklarının en az on dokuz santimetre olması zorunludur.


 


Depolarda
Onarım


Madde
90 – Depolarda değişiklik ve onarım yapmak gerektiğinde,
patlayıcı maddeler, depolardan uzaklaştırılır, kalaslar üzerine düzenli biçimde
yerleştirilir, üzerleri su sızdırmayan, güneş ışığını geçirmeyen branda
bezleriyle örtülür ve bir görevlinin gözetiminde korumaya alınır. Bu işlerin
hava kararmadan bitirilip patlayıcı maddelerin depoya konulması, bu mümkün
olamayacaksa patlayıcı maddelerin başka bir depoya taşınması zorunludur.


 


İKİNCİ BÖLÜM


Depo Kurmak Zorunda Olmayan Satıcı ve Kullanıcıların


Uyacakları Kurallar


 


Tüketicilerin
Yükümlülükleri


Madde
91 – Birinci gruba dahil tüketiciler, ihtiyaçları olan
patlayıcı maddeleri, meskün binalara en az on beş metre uzaktaki bir yerde,
gece ve gündüz kendi gözetim ve sorumlulukları altında kilitli, etiketli ve sağlam
bir sandık içinde bulundurabilirler.


 


Tüketiciler
İçin Miktar Sınırlaması


Madde
92 – Kuyucular ve benzeri ihtiyaç sahipleri, patlayıcı
madde olarak en çok iki buçuk kilogram dinamit, on kilogram taş barutu ve yüz
dinamit kapsülü bulundurabilirler. Ancak, bunların birden çoğunu bulundurmak
durumunda olanlar, bu patlayıcı maddeleri ayrı ayrı sandıklarda saklamak
zorundadırlar.


Saniyeli
fitiller miktar sınırlamasına tabi değildir.


 


Perakende
Satıcılar ve Yükümlülükleri


Madde 93 – Birinci
gruptaki perakende satıcılar, sadece av barutu, her türlü av kapsülü, boş kovan
ve dolu fişek gibi av malzemesiyle oyun ve eğlence aracı olan patlayıcı
maddeleri satmaya yetkilidirler.


Bunlar,
dükkanlarında bulundurabilecekleri çeşitli patlayıcı maddeleri, içleri uygun bir
malzemeyle ateşe dayanıklı hale getirilmiş, üzerinde etiketi bulunan, çelikten
yapılmış, özel kasa, sandık ya da dolaplar içinde saklamak ve yangın çıkması
halinde, bu patlayıcı maddeleri derhal uzak ve güvenli bir yere taşımak
zorundadırlar.


Birden
çok türde patlayıcı madde, aynı sandık içinde, ancak, türlerine göre ayrı ayrı
bölümlere yerleştirilerek bulundurulabilir.


 


Perakende
Satıcılar İçin Miktar Sınırlaması


Madde 94 – (Değişik birinci fıkra: 14/5/2001 - 2001/2443
K.) Perakende satıcılar, dükkanlarında, en çok on kilogram
dumansız avbarutu, on kilogram kara av barutu ve taş barutu ile kara av
barutuyla doldurulmuş yirmi bin, dumansız av barutu ile doldurulmuş altmış bin
av fişeği bulundurabilirler. Ayrıca birinci gruba giren perakende satıcılar, sahip
oldukları, kiraladıkları veya noterden onaylı muvafakat belgesi aldıkları
deponun kapasitesi miktarnıca av fişeği satın alabilirler..


Her
türlü av kapsülleri, boş kovanlar, oyun ve eğlence aracı olan patlayıcı
maddeler, bu sınırlamaya tabi değildir.


 


Barut
Satışı


Madde 95 – Av
malzemesi dükkanlarında açık ve dağılmış halde barut bulundurulamaz. Satışın
açılmamış ambalajlar halinde yapılması zorunludur.


 


ÜÇÜNCÜ BÖLÜM


Depo Kurmak Zorunda Olan Satıcı ve Tüketicilerin Uymak


Zorunda Oldukları Kurallar


 


Depo
Kurma Zorunluluğu ve İzin Belgesi


Madde 96 – İkinci
ve üçüncü gruba dahil satıcı ve tüketiciler depo kurmak zorundadırlar.
Satıcılar dışında bu gruplara dahil olanlar, işin geçici olması halinde, izin
belgeli bir depo sahibinden depo kiralayabilirler. Kira sözleşmeleri, kamu
kuruluşları arasında yapılanlar dışında noter önünde yapılır.


(Değişik ikinci fıkra: 28/10/2004-2004/8057 K.) Satıcılar, tüketiciler, maden işletmesi sahipleri ile
stok amacıyla kurulmuş olan büyük dağıtım merkezi sahipleri, bu Tüzüğün 5 inci
maddesinin A, B, C, D, E, F, G, L, M ve O bentlerinde belirtilen ve depo yapım
işine göre hazırlanan belgelerin eklendiği dilekçe ile valiliğe başvurarak
patlayıcı madde depo yapımı için izin belgesi almak zorundadırlar.


(Değişik
üçüncü fıkra: 28/10/2004-2004/8057 K.) Yapım izni doğrultusunda
depo inşaatının bitiminden sonra, deponun plan ve projelerine, bu Tüzüğün
ilgili hükümlerine ve bu konu ile ilgili diğer mevzuat hükümlerine uygun olarak
yapıldığı anlaşılan depolar için valiliklerce patlayıcı madde depolama izin
belgesi verilir.


(Değişik dördüncü fıkra: 28/10/2004-2004/8057 K.) Gezici depo yapım izni valiliklerce verilir.
İzin belgesi almak için (Ek-4)’ deki örneklere uygun projelerle birlikte
valiliğe başvurulması gerekir. Tüzüğün
ilgili hükümlerine uygun olarak yapıldığı anlaşılan gezici depolar için
depolama izin belgesi valiliklerce verilir.


(Ek fıkra: 4/5/1999 - 99/12746 K.) Mevcut depoların kapasite artırılması genişletilmesi ve
yeni depolar eklenmesi hallerinde de yukarıdaki hükümler uygulanır.


Depo
cinsi ve öteki hususlar izin belgesinde belirtilir.


(Değişik yedinci fıkra: 28/10/2004-2004/8057 K.) Depo yapım ve depolama izin belgesi verilenlerin
kimlikleri ile izin belgelerinin tarih ve sayıları valiliklerce İçişleri
Bakanlığına bildirilir.


Yeraltında ve ocak içinde yapılacak depolar için, Maden
ve Taş Ocakları İşletmelerinde ve Tünel Yapımında Alınacak İşçi Sağlığı ve İş
Güvenliği Önlemlerine İlişkin Tüzüğün 18 inci maddesi hükmü uygulanır.


 


Dükkanlardan
Satış


Madde
97 – İkinci ve üçüncü gruba giren satıcıların dükkanlarında
94 üncü maddede belirtilen miktarlardan çok patlayıcı madde bulundurulamaz. Av
kapsülleri, boş kovan ve oyun ve eğlence aracı olan patlayıcı maddeler bu
sınırlamaya tabi değildir.


94
üncü maddede sayılanlar dışında kalan, dinamit ve dinamit kapsülleri gibi diğer
bütün patlayıcı maddelerin alıcıya teslimi depolardan yapılır.


 


DÖRDÜNCÜ BÖLÜM


Patlayıcı Madde Depolarının Teknik Özellikleri


 


Depoların
Türleri ve Projeleri


Madde
98 – (Değişik: 14/5/2001 - 2001/2443 K.)


Patlayıcı
madde depoları sürekli, geçici ve gezici olmak üzere üç gruba ayrılır.


Sürekli
patlayıcı madde depoları ise yerüstü ve yeraltı depoları olmak üzere iki gruba
ayrılır.


Sürekli
yerüstü depoları ve geçici depoların projelerinin Ek-3, gezici depoların projelerinin
Ek-4, sürekli yeraltı depolarının projelerinin ise Ek-6’daki örneklere ve
ilgilerine göre 99 uncu maddede belirtilen yapım özelliklerine uygun olmaları
gerekir.


 


Sürekli
Depolar


Madde
99 – (Değişik: 14/5/2001 - 2001/2443 K.)


Sürekli
depolar yerüstü veya yeraltında yapılabilir.


A
- Yerüstü depoları:


1-
Hafif yapılı depolar; yan duvarları en az 225 milimetre kalınlığında normal
dolgu tuğla veya en az 275 milimetre kalınlığında delikli tuğladan inşa edilir.


2-
İglo tipi (üstü toprakla örtülü) depolar; üzeri 60 santimetre toprakla örtülü,
yan ve arka tarafı en az 26 en fazla 33 derece eğimli, yan duvarları en az 30
tavanı ise en az 15 santimetre betonarme, kapıları en az 7 bar basınca
dayanıklı malzemeden inşa edilir. Bu depoların kapısı, varsa komşu deponun
kapısına bakmayacak yönde yapılır.


3-
Kalın duvarlı ve sağlam yapılı depolar; duvarları en az 680 milimetre
kalınlıkta tuğla veya en az 450 milimetre kalınlıkta betonarme veya eşdeğer
dayanıklı malzemeden, tavanı en az 15 santimetre betonarme veya eşdeğer
malzemeden inşa edilir.


Yerüstü
depoları Ek-1’de belirtilen güvenlik uzaklıklarına uygun, tek katlı ve patlama
olduğunda uzaklara tehlikeli parçalar saçmayacak malzemeyle geniş saçaklı
olarak yapılır, çatıları da hafif ve yanmaz malzemeyle örtülür.


Bu
depoların zemini çivi, vida, herhangi bir yarık ve çatlak bulunmayan, düzgün,
sızdırmaz, herhangi bir cismin çarpmasıyla kıvılcım çıkarmaz ve kolay
temizlenir biçimde çimento şap veya mozaikle kaplanır. Duvarları nem geçirmez
bir harçla çatlaksız ve düz olarak sıvanır, havalandırma delikleri konur, açık
renkte badana ile boyanır. Pencereleri çatıya yakın yükseklikte ve güneş
ışınlarının doğrudan depo içine girmesini önleyecek biçimde demir parmaklıklı
olarak yapılır. Ayrıca, pencerelerine sağlam pirinç veya galvaniz tel kafes
konur, dış kısımlarına ise dışarıya açılır ve içeriden mandallanabilir sağlam
tahta kapaklar yapılır. Dış kapıları sağlam saç malzemeden yapılır, gizli kilit
takılır ve kanatları dışarıya açılır. İç kapıları ahşap olarak yapılır. Yağmur
olukları sık sık kontrol edilerek çalışır durumda bulundurulmaları sağlanır. Bu
baskınına karşı binanın etrafına kanallar açılır.


B-
Yeraltı depoları:


Yeraltı (galeri tipi) depoları, maden işletmelerinde yer
altında ve ocak içinde yapılabileceği gibi, bir yamaçta açılacak galeriyle
girilmek suretiyle de yapılabilir.


Ek-6’daki
esaslara uygun olarak yapılan yeraltı depolarının çıkış ağzına gerektiğinde
Ek-5’e göre sütre yapılır. Su girmemesi ve nem oluşmaması için gerekli önlemler
alınır. Depo içi sıcaklığının 25 dereceyi geçmesini önleyecek havalandırma
düzeni yapılır ve patlama etkisini azaltmak amacıyla uygun yerlere oyuk ve
boşluklar açılır.


 


Geçici
Depolar


Madde 100 – Geçici
depolar, üç yıla kadar süren geçici işler için yapılabilir. Bu süre içinde işin
tamamlanmaması halinde geçici depolama izin belgesinin süresi bir yıl
uzatılabilir. Geçici depolarda dayanıklı ve yanmaz tipte prefabrik yapı
elemanları kullanılabilir. Ancak, prefabrik yapı elemanlarıyla yapılan
depolarda, işçilerin geliş ve gidişlerinde güvenliği sağlamak amacıyla depo
yakınında koruyucu sütreler yapılması zorunludur. Bu gibi depoların kapı ve yan
duvarları birbirine geçme veya bindirmeli olarak sağlam yapılır ve çatılar izin
merciince uygun görülen hafif ve yanmaz malzemeyle örtülür. Döşemeler yerüstü
sürekli depolarda olduğu gibi yapılır.


Gezici
depoların projeleri sürekli depoların projeleri gibi olur.


Bu
depolarda en çok altı tona kadar patlayıcı madde depolanabilir.


 


Gezici
Depolar


Madde 101 – Gezici
depolarda, en çok iki ton patlayıcı madde bulundurulabilir. Ancak, sismik
araştırmalarda kullanılmak üzere, yalnız sismik dinamit için, ihtiyacın Petrol
İşleri Genel Müdürlüğünce belgelenmiş olması koşuluyla en çok on tonluk gezici
depoya izin verilebilir.


(Değişik: 14/5/2001 - 2001/2443 K.) Güvenlik uzaklıklarına uygun olarak yerleştirilen gezici
depodan 20 metre uzaklığa, geçişi engelleyecek tarzda dikenli tel çekilmesi
zorunludur. Ancak, sismik petrol aramalarında kullanılacak gezici depolarda,
arama süresince Ek-1 çizelgede belirtilen güvenlik uzaklıklarına uyulması ve
diğer çevre güvenlik önlemlerinin alınması kaydıyla dikenli tel çekme koşulu
aranmaz.


Gezici
depolar patlayıcı madde taşınmasında kullanılamaz.


 


Depolarda
Ortak Teknik Özellikler


Madde
102 – Sürekli, geçici ve gezici depolarda aşağıdaki teknik
özellikler bulunur:


A
- Bina içinde zeminden çatıya kadar yapılan bacalar ve bunlara açılan
havalandırma delikleriyle depoların havalandırılmaları sağlanır. Baca
delikleri, kuş, fare gibi hayvanların ve böceklerin girmesine engel olabilecek
bakır veya pirinç tel kafeslerle örtülür.


B
- Depolar mevzuatın öngördüğü paratoner sistemiyle donatılır. Paratonerler veya
çubuklarla yer arasında tam bir iletkenliğin bulunup bulunmadığının ve
iletkenlerin depo duvarlarından ve çatısından izole edilmiş olup olmadığının
araştırılması ve arızalarının giderilmesi için her yıl yağmur ve dolu
mevsiminden önce kontrol ettirilir.


C
- Depo kapılarına ve girişte duvarların yanına, statik elektriğe karşı
topraklanmış pirinç, bakır veya alüminyum levhalar konur.


D
- Aydınlatma tesisatı, yalıtılmış tipteki armatürlerle ve bu konudaki mevzuata
uygun olarak yapılır.


E
- (Değişik: 14/5/2001 - 2001/2443 K.) Patlayıcı madde depolarının
çevresinde, Ek-5’e uygun olarak yapılacak sütrenin tabanı, depo binasına bir
buçuk metre uzaklıktan başlar. Sütreler, depo çatısının en üst noktasından en
az bir metre yükseklikte ve sütrenin üstü de en az bir metre genişlikte
yapılır. Sütre, depo binasını tamamen çevreliyorsa geçiş için uygun giriş
yerleri ve tüneller açılır. Sütrenin üzeri çimlendirilir veya bodur ağaçlarla
ağaçlandırılır.


Engebeli
arazide kurulmuş ve etrafında sütre görevini yapacak yüksek tümsekler bulunan
depolarda sütrenin, varsa tehlike gösteren yönde yapılması yeterlidir.


F
- (Değişik: 14/5/2001 - 2001/2443 K.) Gezici depolar hariç olmak üzere,
stoklama kapasitesi beş bin kilograma kadar
olan depolardan en az otuz metre, daha fazla patlayıcı madde stoklanacak
depolarda ise en az altmış metre uzaklığa bir metre yüksekliğinde taş veya
beton duvar yapılarak üzerine geçişleri engelleyecek şekilde bir metre
yüksekliğinde dikenli tel çekilir.


G -
Patlayıcı madde depolarının yapımında Ek: 1 sayılı çizelgede gösterilen en az
güvenlik uzaklıklarına uyulması zorunludur.


 


BEŞİNCİ BÖLÜM


Depolamayla İlgili Güvenlik Önlemleri


 


Sorumluluk


Madde
103 – Bütün depo hizmetleri depo görevlisinin sorumluluğu
altında yürütülür.


 


Güvenlik
Makamlarına Bildirme


Madde
104 – Patlayıcı madde depoları sınırlarından izinsiz içeriye
girenler, depo bekçileri tarafından en kısa zamanda güvenlik makamlarına
bildirilir.


 


Yangına
Karşı Önlemler


Madde
105 – Depo yakınında kuru ot, saman, kağıt, benzin, gaz,
ispirto, mazot gibi kendi kendine veya herhangi bir etkiyle kolayca
tutuşabilecek maddelerin bulundurulması yasaktır. Depo binalarının çevresi elli
metre kadar kuru otlardan temizlenir.


(Değişik: 4/5/1999 - 99/12746 K.) Patlayıcı madde depolarında 25 inci maddede öngörülen önlemler alınır. Ayrıca, yangınların önlenmesi
amacıyla güvenlik uzaklıkları içinde kalacak şekilde düzenlenen mekanik veya
otomatik çalışan alarm cihazları bulundurulur.


Depo
ile ilgili personel, depo dışında yangın söndürme eğitimi yaptırılarak
yetiştirilir.


Depoların bulunduğu sahanın ana kapısından içeri
gireceklerin, üzerinde bulunan kibrit, çakmak gibi ateş meydana
getirici maddelerle sigara, pipo ve bütün madeni eşya görevliler tarafından alıkonulur. Patlayıcı madde depolarına
bu tür yanıcı ve ateşleyici maddelerle girilemez.


 


Miktar
Sınırlaması


Madde
106 – Depolarda, izin belgesinde yazılı olandan çok
patlayıcı madde bulundurulamaz.


 


Gece
Çalışma Yasağı


Madde
107 – Depolara patlayıcı madde konulması veya alınması
gündüzleri yapılır.


Zorunlu
hallerde, sabit elektrik tesisatı, pilli el lambaları veya akümülatörlü
lambalar kullanılması koşuluyla gece çalışması yapılabilir. Açık alevle
aydınlatma yapılması yasaktır.


 


Depo
Görevlileri


Madde
108 – Depo içi sürekli hizmetler, patlayıcı maddeler
konusunda eğitilmiş ve yeterli deneyimi olan görevliler tarafından yürütülür.


Depo
personeli olmayan işçi ve taşıyıcılar, patlayıcı madde ambalajlarını sadece
depo kapısına kadar getirebilir ve
depolardan çıkarılacak olanları da yine depo kapısından alabilirler.


 


Depo
Temizliği


Madde
109 – Depoların içinin temiz bulundurulmasına özen
gösterilir.


Sandık, varil, kutu gibi boş ambalajlar ve alet, edavat
ve benzeri diğer yabancı maddelerin depoda bulundurulması yasaktır.


 


Statik
Elektrik İçin Önlemler


Madde
110 – Depoya çivili ayakkabılarla girilmez ve içerde çivisiz
özel ayakkabı giyilir. Ayrıca depo görevlileri naylon, orlon, perlon gibi
statik elektrik oluşturabilen giysileri kullanamazlar.


 


Depo
İçinde Yapılamayacak İşler


Madde 111 – Galeri
tipi gömme depoların depo hücresi ile diğer depoların içinde, ambalajların
onarımı, çivilenmesi, açılması ve patlayıcı maddelerin ambalajlarından
çıkarılarak aktarılması gibi işlere kesinlikle izin verilmez. Bu işler ancak
depo dışında, gereken güvenlik önlemleri alınmış özel bir yerde yapılır.


 


Ambalajların
Açılması ve Düzeni


Madde
112 – İçinde patlayıcı madde bulunan ambalajları açmada,
bakır, pirinç ve alüminyum gibi yumuşak malzemeden yapılmış aletler kullanılır.
Depolardaki patlayıcı madde ambalajları, yere atılmaz, sürüklenerek çekilmez,
etrafa çarptırılmaz ve bunların düşürülmemelerine dikkat edilir.


 


SEKİZİNCİ KISIM


Satış ve Satın Alma İşlemleri


 


BİRİNCİ BÖLÜM


Satış İşlemleri


 


Satış
İzin Belgesi


Madde
113 – (Değişik: 28/10/2004-2004/8057 K.)


Bu Tüzük kapsamına giren patlayıcı maddeleri toptan
ve/veya perakende olarak satmak isteyenler, bir dilekçeyle başvurarak satışın
yapılacağı il valiliğinden satış izin belgesi almak zorundadırlar.


Başvuru
dilekçesine;


A - Tüzük hükümlerine uygun patlayıcı madde deposunun
bulunduğu veya birinci grupta yer alan perakende satıcıların dükkanlarında 93
üncü maddeye uygun düzenlemenin yapıldığına,


B
- Satılacak patlayıcı maddelerin cinsine,


C
- On sekiz yaşını tamamlamış bulunduğuna,


ilişkin
belgeler eklenir.


Satış
izin belgeleri, başvuru ve eki belgeleri tamamlayan ve durumu uygun görülenlere
valiliklerce 1-3 yıl süreli olarak verilir ve aynı sürelerle yenilenebilir.


Satış
izin belgesi verilenlerin kimlikleri ve izin belgelerinin tarih, sayı ve
süreleri valiliklerce İçişleri Bakanlığına bildirilir.


 


Soruşturma


Madde
114 – Satış izin belgesi verilebilmesi için, yapılacak
soruşturma sonunda, ilgilinin, durumunun güvenlik yönünden uygun olduğunun
belirlenmesi gerekir.


 


Kayıt
İşlemleri


Madde 115 – (Değişik birinci fıkra: 14/5/2001 - 2001/2443
K.) Satıcılar, aldıkları, sattıkları ve halen depolarında
bulundurdukları patlayıcı madde miktarlarını, nereden ve kimden aldıklarını,
ambalaj seri numaralarını, noterlikçe onaylanmış deftere günü gününe yazmak ve kimlere ne miktarda satış yaptıklarını da belirterek ay
sonunu izleyen yedi gün içinde yerel güvenlik makamlarına bildirmekle yükümlüdürler. Üretici ve ithalatçılar da
ürettikleri ve ithal ettikleri patlayıcı maddelerin satış ve devir işlemlerinde
kimlere ne miktarda satış ve devir yaptıklarını, ambalaj seri numaralarını da
belirtilerek noterlikçe onaylanmış deftere yazmak zorundadırlar.


(Değişik:
4/5/1999 - 99/12746 K.) İkinci ve üçüncü gruplara dahil
satıcıların bildirimlerinde yer alan bilgiler üç aylık dönemler için ocak,
nisan, temmuz ve ekim ayı başlarında valiliklerce İçişleri Bakanlığı ve Milli
Savunma Bakanlığına bildirilir.


Satıcılar,
alıcıların satın alma ve kullanma izin belgelerine, kendilerine sattıkları
patlayıcı maddelerin cins ve miktarıyla satış tarihini yazıp onaylamak
zorundadırlar.


 


Sınırlama


Madde
116 – Şenlik ve işaret fişekleriyle oyun ve eğlence aracı
olan patlayıcı maddelerin brüt beş kilograma kadar olan miktarlardaki satışları
serbesttir. Ancak, şenlik ve işaret fişekleri on sekiz yaşından küçüklere
satılamaz.


 


Atış
Sorumluluğu


Madde
117 – Oyun ve eğlence aracı olan patlayıcı maddeler dışında
şenlik ve işaret fişeklerinin kullanılması, bu işi bilen bir sorumlu gösterilerek
yerel mülkiye amirinden izin alınmasına bağlıdır.


 


İKİNCİ BÖLÜM


Satın Alma İşlemleri ve Kullanma


 


Satın
Alma ve Kullanma İzin Belgesi


Madde 118 – (Değişik birinci paragraf:
28/10/2004-2004/8057 K.) Patlayıcı madde
satın almak ve kullanmak isteyen kişi ve kuruluşlar ikametgahlarını, işlerini
veya sanatlarını, patlayıcı maddeyi hangi işte ve nerede kullanacaklarını
bildiren beyanname ve aşağıdaki belgeleri ekledikleri bir dilekçeyle
başvurarak, patlayıcı maddelerin kullanılacağı il valiliğinden satın alma ve
kullanma izin belgesi almak zorundadırlar.


A
- Patlayıcı maddenin alıcısına veya cins ve miktarına göre, depoda saklanması
gerekiyorsa deponun izin belgesi, kiralanmışsa kira sözleşmesi,


B - (Değişik: 14/5/2001 -2001/2443 K.) Kullanılacak
patlayıcı maddenin cins ve miktarını belirten patlayıcı madde ihtiyaç raporu,
(Bu rapor, kendi ihtiyaçlarını tesbit edebilme olanağı bulunan kamu kuruluşları
için kendilerince, bu olanağa sahip olmayan kamu kuruluşları ile özel kuruluş
veya kişiler için il valiliğince verilir.),


C
- Kamu ve özel kuruluşlardan ihaleyle alınan işlerde, bu hususu belgeleyen
yazı,


D - Maden veya taş ocağı işletme ruhsatı, maden veya taş
ocağı başkasından kiralanıyorsa noterlikçe onaylı kira sözleşmesi, bir kamu
kuruluşuna ait ocağın kiralanması söz konusuysa, bu kamu kuruluşu tarafından
verilen maden veya taş ocağının kullanılabileceğine ilişkin yazı,


E
- Patlayıcı maddeleri kullanacak kişinin bu Tüzük hükümlerine göre verilmiş
ateşleyici yeterlik belgesi,


F
- (Değişik: 14/5/2001 -2001/2443 K.) Patlayıcı madde işiyle uğraşacak
gerçek ve tüzelkişilerin temsile yetkilileri ile ateşleyicilerinin sorumluluğu
üstlendiklerine dair noterce düzenlenecek taahhütnameleri,


G
- Varsa, daha önce alınmış ve kullanılmış satın alma ve kullanma izin belgesi.


H
-(Ek: 14/5/2001 -2001/2443 K.) Genel ve katma bütçeli idareler hariç
olmak üzere patlayıcı madde işiyle uğraşacak gerçek ve tüzelkişilerin bu
faaliyetlerinden dolayı üçüncü kişilere verecekleri zararların tazmini için
düzenlenecek Tehlikeli Maddeler Zorunlu Sorumluluk Sigortası poliçesinin aslı
veya noterce onaylanmış sureti,


(Değişik ikinci fıkra: 28/10/2004-2004/8057 K.) Satın alma ve kullanma izni belgeleri, başvuru ve eki
belgeleri tamamlayan ve durumu uygun görülenlere valiliklerce 1-3 yıl süreli
olarak verilir ve aynı sürelerle yenilenebilir. Satın alma ve kullanma izin
belgesi verilenlerin kimlikleri ve izin belgelerinin tarih, sayı ve süreleri
valiliklerce İçişleri Bakanlığına bildirilir.


(Değişik: 14/5/2001 -2001/2443 K.) Kamu kurum ve kuruluşlarının patlayıcı madde satın alma
ve kullanma izin belgesi almalarında (C) bendi uygulanmaz. Ayrıca (F)bendinde
öngörülen belgelerin kurum yetkilisi tarafından onaylanması yeterlidir.


 


Geçici
İşlerde Satın Alma ve Kullanma


Madde 119 – (Değişik birinci fıkra: 14/5/2001-2001/2443
K.) Valilikçe, geçici bir iş için patlayıcı madde satın almak
ve kullanmak isteyenlere, ihtiyaç miktarının yerinde yapılacak inceleme ile
saptanması ve durumlarının güvenlik yönünden uygun olduğunun belirlenmesi
koşuluyla yalnız bu iş için her defasında beş kilogramı, toplam olarak elli
kilogramı geçmemek üzere satın alma ve kullanma izin belgesi verilir.


Bilimsel
ve tıbbi amaçlar için kullanılacak, yarımşar kilograma kadar muhafazalı şişeler
içinde ambalajlanmış ve özel dolap veya sandıklarda saklanmak koşuluyla iki
buçuk kilograma kadar olan patlayıcı maddelerin satın alınması, saklanması ve
kullanılması yerel mülkiye amirlerinin iznine bağlıdır. Bu izin her yıl
yenilenir.


Ancak, işi gereği kullanmak üzere, uzman doktorlar, eczaneler
ve kimya laboratuvarları, laboratuvarları olmak koşuluyla üniversiteler, yüksek
okullar, enstitüler ve diğer okulların yetkili öğretim görevlileri yerel
mülkiye amirinin iznine gerek kalmaksızın, iki yüz elli grama kadar patlayıcı maddeyi üretebilir ve deneylerde
kullanabilirler. Bu üretim ve deneylerden artan patlayıcı maddeler, bekletilmeksizin, aynı gün ilgili yönetmelik
hükümlerine göre yok edilir. Yok edilmeden sonra bu durum belgelendirilerek,
yetkililerin kontroluna sunulmak üzere saklanır.


 


Kapasite


Madde
120 – Satış yapmak, depolamak ve kullanmak üzere izin
belgesi alanlar, depolarının kapasitesinden çok patlayıcı madde satın
alamazlar.


 


DOKUZUNCU KISIM


Kullanma ve Güvenlik Önlemleri


 


Ateşleyici
Yeterlik Belgesi


Madde 121 – (Değişik birinci fıkra: 14/5/2001 -2001/2443
K.) Patlayıcı maddelerin ateşlenmesinde görev alacak
kişilerin, ateşleyici yeterlik belgesi almaları zorunludur. Yapılacak sınavda
yeterli bilgi ve deneyime sahip oldukları anlaşılan ve güvenlik soruşturması
sonucu durumu uygun bulunanlara, valilikçe beş yıl süreli ateşleyici yeterlik
belgesi verilir.


(Değişik: 14/5/2001 -2001/2443 K.) Ateşleyici yeterlik belgesini ilişkin sınavın koşulları,
sınav kurulunun oluşumu ve sınavla ilgili diğer hususlar yönetmelikle
belirlenir.


Ateşleyici yeterlik belgesinde, belge sahibinin kimliği,
kullanabileceği patlayıcı maddelerle yerler ve işkolları belirtilir.


 


Ateşlemede
Güvenlik Önlemleri


Madde
122 – Lağım delikleri ancak ateşlenecekleri zaman
doldurulur. Kartuşlar biçimleri bozulmadan, oldukları gibi kullanılır ve lağım
deliklerine zorla sokulmaz.


Dinamit kapsülleri kartuşlara kullanılacağı zaman
takılır. Elektrikle ateşlemede ateşlemeden önce ateşleme makinesi ve elektrikli
kapsül devresi gözle kontrol edilir.


Patlamayan bir lağım bulunursa veya bundan kuşku
duyulursa fitille ateşlemeden en az bir saat, elektrikle ateşlemeden beş dakika
geçmeden iş alanına hiç kimse giremez. Patlamamış patlayıcı madde artıkları,
bir nezaretçinin sorumluluğu altında, olanak varsa, o lağımı delen usta
tarafından, patlamamış lağım deliğinin en az otuz santimetre yakınında, ona
parelel başka bir delik delinip doldurularak ateşlenir.


Delinme,
doldurulma, ateşleme ve pasanın kaldırılması sırasında, çalışma alanında,
görevlilerden başkasının bulunması yasaktır.


Ateşleyici, lağım deliğinde kalan patlamamış patlayıcı
maddeleri zararsız hale sokamazsa, çalışmayı durdurur; kendisinden sonraki
vardiya ateşleyicisine durumu bildirerek işi teslim eder ve nezaretçiye gerekli
bilgileri bizzat verir.


Patlamamış
kartuş ve kapsüller bulunması olasılığına karşı, pasalar elle kaldırılır ve
kartuş ve kapsüller aranır, kürek, kazma ve benzeri aletler kullanılmaz.


 


Kullanma
Talimatı Bulundurma Zorunluluğu


Madde
123 – Şenlik, işaret ve donanma fişeklerinin atış ve
kullanma talimatı, üretici kuruluş tarafından ambalajlarına konur.


 


Uygulanacak
Diğer Hükümler


Madde 124 – Bu
Tüzük kapsamına giren patlayıcı maddelerin kullanılmasında, bu Tüzükte hüküm bulunmayan hallerde Maden ve Taş Ocakları
İşletmelerinde ve Tünel Yapımında Alınacak İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği
Önlemlerine İlişkin Tüzüğün ilgili maddeleri uygulanır. Ancak, sözü edilen
maddelerle diğer Bakanlıklara verilmiş olan yetkiler, maden ve taş ocakları
işletmeleriyle tünel yapımı dışındaki yerlerde İçişleri Bakanlığı tarafından
kullanılır.


 


ONUNCU KISIM


Çeşitli Hükümler


 


Devir
İzni ve Yasağı


Madde
125 – Satış izin belgesi, ancak, bu belgeyi alan kişi ve
kuruluşlarca kullanılır, başkalarına devredilemez.


Satın alma, depolama veya kullanma izin belgeleri,
belgeyi veren makamdan izin almadan devredilemez.


 


Yıllık
Bildirim Zorunluluğu


Madde
126 – Bu Tüzük kapsamına giren patlayıcı maddeleri üretmek
ve ithal etmek üzere izin belgesi alanlar, yıllık üretim ve ithalatın çeşidini,
miktarını ve kullandıkları patlayıcı özellikteki hammaddelerin ve artıklarının
miktarını, bir sonraki yılın ilk ayı içinde İçişleri Bakanlığına bir çizelge
halinde vermek zorundadırlar.


 


Yolcu
Beraberinde İthal Yasağı


Madde
127 – Bu Tüzük kapsamına giren patlayıcı maddelerin yolcu
beraberinde ithali yasaktır.


 


Kazaların
Bildirilmesi


Madde
128 – Patlayıcı madde kazalarının, ölüm ve yaralanma olsun
veya olmasın, işveren, işveren vekili veya
sorumlu müdür tarafından yerel güvenlik makamlarına ve Cumhuriyet
savcılıklarına derhal bildirilmesi zorunludur.


 


İdari
ve Adli İşlemler


Madde 129 – İzin
belgesi sahiplerinin bu Tüzük hükümlerine aykırı hareketlerinin belirlenmesi
halinde, aykırılığın giderilmesi için kendilerine yeterli süre verilerek
uyarıda bulunulur. Ateşleyici yeterlik belgesi almış olanların bu Tüzük
hükümlerine aykırı davranışlarının belirlenmesi halinde, bunun yinelenmemesi
kendilerine yazılı olarak bildirilir.


Aykırılığın giderilmemesi veya aykırı davranışın
yinelenmesi halinde, ilgililerin belgeleri, İçişleri Bakanlığı, belgeyi veren
valilik veya belgenin kullanıldığı yer valiliğince geçici veya sürekli olarak
geri alınır.


Aykırılığın suç oluşturması halinde, durum, Cumhuriyet
savcılığına bildirilmekle birlikte belgeler geçici veya sürekli olarak geri
alınır.


 


Zaptetme


Madde
130 – Belgesiz olarak üretildikleri, ithal edildikleri,
taşındıkları, saklandıkları, depolandıkları, satıldıkları veya kullanıldıkları
anlaşıldığında, Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 90 ıncı maddesine göre
zaptolunan patlayıcı maddeler, işlemi yapan memurca izin belgesi bulunan en
yakın patlayıcı madde deposuna geçici olarak teslim edilir.


Zaptolunan patlayıcı maddelerin hazırlık soruşturması
sırasında sulh hakimliğinden, son soruşturma sırasında da mahkemeden,
soruşturma ve yargılamanın sonucu beklenilmeksizin satılmalarına veya uygun
görülen bir mercie teslim edilmelerine karar alınması halinde, bu patlayıcı
maddeler ya kararda gösterilen mercilere teslim edilir veya patlayıcı madde
satınalma,


depolama
ve kullanma izin belgesine sahip kişi ve kuruluşlara bu Tüzük hükümlerine göre
izin alınarak satılır.


Satış
ve bu husustaki işlemler, Suç Eşyası Yönetmeliğine göre yapılır.


 


Harp
Mühimmatının Askeri Amaç Dışında Kullanılması


Madde
131 – Askeri amaçlarla ve harp mühimmatı olarak kullanılmak
üzere üretilen patlayıcı maddelerin, gerektiğinde askeri amaçlar dışında
kullanılmak üzere Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumuna devri için İçişleri
Bakanlığından izin alınması ve bu Tüzüğün patlayıcı maddelerin ambalaj ve
kullanımına ilişkin hükümlerine uyulması zorunludur.


 


Uzmanlardan
Yararlanma


Madde 132 – İçişleri
Bakanlığınca, bu Tüzük hükümlerinin uygulanmasında ve yapılacak denetimlerde
konunun ilgisine ve önemine göre kamu idare, kurum ve kuruluşlarının
uzmanlarından yararlanılır.


 


İzin
Belgeleri Yönergesi


Madde 133 – İzin
belgelerinin renk, biçim ve içeriği İçişleri Bakanlığınca hazırlanacak
yönergede gösterilir.


 


Yönetmelik


Madde 134 – Tüzük
kapsamına giren patlayıcı maddelerin standart stabilite testlerinin usul ve
esaslarıyla, kusurları giderilemeyecek derecede hatalı ve bozuk olduğu,
depolarda uzun süre bekleme gibi nedenlerle özelliğini yitirdiği muayene sonucu
anlaşılan patlayıcı maddelerin ve üretim sırasında oluşan artıkların yok edilme
usul ve esasları, Tüzüğün yürürlüğe girdiği tarihi izleyen bir yıl içinde,
İçişleri Bakanlığıyla Sanayi ve Ticaret Bakanlığının ortaklaşa hazırlayacakları
bir yönetmelikle belirlenir.


 


Ek
Madde 1 – (Ek: 4/5/1999 - 99/12746 K.)


Aşağıda belirtilen hallerden birine giren kişilere, bu
Tüzük kapsamındaki patlayıcı maddelerin imali, ithali, satışı, satın alınması,
taşınması, kullanılması, saklanması ve depolanması için izin verilmeyeceği gibi
bu işlerde ve koruma hizmetlerinde hiçbir şekilde görevlendirilemez.


A - Ateşli silahlar ve patlayıcı maddelerle işlenen
cürümlerden hüküm giymiş bulunanlar,


B
- Taksirli suçlar hariç değişik zamanlarda işlediği aynı veya farklı türden
ikiden fazla suçtan dolayı hapis veya ağır hapis ve/veya ağır para cezasına
mahkum olanlar,


C
- Taksirli suçlar hariç, bir yıldan fazla hürriyeti bağlayıcı cezaya mahkum
olanlar,


D - Devlet Güvenlik Mahkemelerinin görev kapsamına giren
suçlarla 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlardan birinden
hüküm giyenler,


E - Türk Ceza Kanununun 403 ve 404 üncü maddelerinde
yazılı suçların birinden mahkum olanlar,


F
- Akıl hastalığı, psikolojik, nörolojik veya fiziki olarak yapacağı işe engel
olacak bir rahatsızlığı bulunanlar,


G - (Değişik: 14/5/2001 - 2001/2344 K.) Yetkili
kamu kurum ve kuruluşlarından alınmış çalışma izni ve meşruhatlı ikamet
tezkeresi bulunmayan yabancı uyruklular.


H
- Onsekiz yaşını bitirmemiş olanlar,


I
- Kısıtlı olanlar,


Bu madde hükmüne aykırı hareket edenler hakkında Tüzüğün
129 uncu maddesi hükmü uygulanır.


 


Ek
Madde 2 – (Ek: 4/5/1999 - 99/12746 K.)


İzin belgesinde gösterilen patlayıcı maddeler dışında
patlayıcı madde kullanılması veya bu patlayıcı maddeleri güçlendirmek amacıyla
herhangi bir kimyasal madde eklenerek patlayıcı madde imal edildiğinin tesbit
edilmesi halinde uyarı yapılmaksızın Tüzüğün 129 uncu maddesinin son fıkrası
hükmü uygulanır.


 


Depo
denetlemeleri


Ek
Madde 3 – (Ek: 14/5/2001 - 2001/2443 K.)


Yılda en az üç defadan az olmamak üzere, patlayıcı madde
depolarının Tüzük hükümlerine uygun
olup olmadığı valilikçe oluşturulacak komisyon tarafından denetlenir. Her
denetlemede, güvenlik uzaklıklarına etki eden unsurların bulunup bulunmadığı da
belirtilerek, hazırlanan depo denetim formlarının bir örneği valilikçe İçişleri
Bakanlığına gönderilir. Gerek görüldüğünde İçişleri Bakanlığınca oluşturulacak
komisyonca da depo denetlemeleri yapılabilir.


Denetim sonucunda güvenlik uzaklıkları değiştiği
belirlenen patlayıcı madde depolarının, Ek-1 çizelgenin Not bölümünün (A)
bendinde belirtilen formüllere göre Bakanlıkça ruhsat kapasiteleri düşürülür
veya depolama izni gecikmeksizin iptal edilir.


 


İhraç
işlemleri


Ek
Madde 4 – (Ek: 14/5/2001 - 2001/2443 K.)


Bu
Tüzük kapsamına giren patlayıcı maddeleri (harp silah ve mühimmatı hariç) ihraç
etmek isteyen kişi ve kuruluşlar, ikametgahlarını, işlerini veya sanatlarını,
patlayıcı maddeleri hangi ülke, kişi veya kuruluşa ihraç edeceklerini belirten
bir dilekçeyle valiliğe başvururlar. Bu konuda hazırlanan dosya valilik görüşü
ile birlikte İçişleri Bakanlığına gönderilir. Durumu İçişleri Bakanlığınca
uygun görülenlere ilgili kuruluşça ihraç izni verilir.


 


Geçici
Madde 1 – (Mülga: 14/5/2001 - 2001/2443 K.)


 


Geçici
Madde 1 – (Ek: 14/5/2001 - 2001/2443 K.)


Tüzük kapsamına giren patlayıcı maddelerin üretildiği,
işlendiği ve depolandığı iş yerleri ile bunlara ait veya bağımsız patlayıcı
madde depolarında bu Tüzüğün yürürlüğe girdiği tarihi izleyen dört yıl
içerisinde Tüzük hükümlerine ve eklerine uygun gerekli değişikliklerin
yapılması zorunludur. Bu süre içerisinde değişiklikleri yapmayan işyerleri ve
depoların ruhsatları iptal edilerek faaliyetlerine son verilir.[1]


 


Geçici
Madde 2 – (Ek: 14/5/2001 - 2001/2443 K.)


Bu
Tüzükte öngörülen yönetmelikler, Tüzüğün yürürlüğe girdiği tarihi izleyen altı
ay içinde, İçişleri Bakanlığının eşgüdümünde Milli Savunma, Bayındırlık ve
İskan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik, Sanayi ve Ticaret Bakanlıklarınca
hazırlanır.


 


Kaldırılan
Hükümler


Madde 135 – Bakanlar
Kurulunun 18/5/1956 günlü ve 4/7310 sayılı kararıyla yürürlüğe konulan Barut ve
Patlayıcı Maddelerle Silah ve Teferruatının ve Av Malzemesinin Sureti
Murakabesine Dair Tüzük ile bu Tüzüğün bazı maddelerinin değiştirilmesine
ilişkin Bakanlar Kurulunun 8/5/1963 günlü ve 6/1718 sayılı, 31/7/1980 günlü ve
8/1391 sayılı kararlarıyla yürürlüğe konulan Tüzükler yürürlükten
kaldırılmıştır.


 


Yürürlük


Madde 136 – 6551
sayılı Barut ve Patlayıcı Maddelerle Silah ve Teferruatı ve Av Malzemesinin
İnhisardan Çıkarılması Hakkında Kanunun 2 nci maddesine göre hazırlanmış ve
Danıştayca incelenmiş olan bu Tüzük hükümleri Resmi Gazete’de yayımı gününde
yürürlüğe girer.


 


Yürütme


Madde
137–
Bu Tüzük hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.


 


 


14/8/1987 TARİHLİ VE 87/12028 SAYILI TÜZÜĞE İŞLENEMEYEN
HÜKÜMLER


4/5/1999
tarih ve 99/12746 Sayılı Tüzüğün Geçici Maddesi:


Geçici
Madde 1 – (Mülga: 14/5/2001 - 2001/2443 K.)





(Ek-1)
(Yeniden düzenleme; 14/5/2001-2001/2443 K.)































 


SÜTRE ÖZELLİKLERİ


A) Sınıflandırılmış temiz kum (iyi cins kum) için en
büyük tane ebatı 6.3 mm’yi ve ebatı 6.3 mm’yi ve ebatı 0,063 mm.’den küçük olan
kum miktarı toplamın %15’ini geçmemelidir. Sütre eğim açıları 26-33° olmalıdır.


B) İyi cins çakıllı yada killi siltli kum 75 mm.’den
büyük parça olmamak şartı ile herhangi bir inorganik dolgu da kullanılabilir.
Ancak iri malzeme oranı 20-75 mm. arası olması halinde ağırlığın % 10 unu
geçmemelidir. 0,063 mm.’den küçük parçaların oranı toplamın ağırlıkça % 25’ini
geçmemelidir.


C) Sütre malzemesi içerisinde 75 mm.’den büyük parça ve
organik malzeme kullanılamaz. Kil miktarı (parça boyutu<0.02 mm) parça
tesirine sebep olabilecek büyük parçaların kesek oluşumunu önlemek için toplam
ağırlığın % 20 sini geçemez. Sütre eğimi açıları 0,063 mm’den küçük malzeme
oranına bağlı olup, 26-33° olabilir.


D) Sütrenin depo tarafına gelen yüzünün dik duvar olması
durumunda ve yapımında tuğla kullanılması halinde dörtte bir, beton
kullanılması halinde altıda bir, çelik kullanılması halinde ise yirmidörtte bir
oranında sütre genişliği azaltılabilir. Ancak, sütrenin istif üst seviyesi
hizasındaki kalınlığı 2.4 metreden az olamaz.





Ek:
6 (Yeniden Düzenleme: 14/5/2001 - 2443 K.)


YERALTI
GALERİ TİPİ DEPOLARIN ÖZELLİKLERİ


A)
Yeraltı galeri tipi depolar için toprak kalınlığına ilişkin formüller Tüzük
kapsamına giren patlayıcı maddeler için geçerli olmak üzere aşağıda
gösterilmiştir:


1- Yeraltı galeri tipi depolarında bir depo hücresi
ile komşu diğer bir depo hücresi arasındaki toprak kalınlığı: 10,75 k = g. x 3


(x)
= Hücre ile komşu depo arasındaki metre cinsinden uzaklık


2 - Patlayıcı madde ambalajlarının istifleme kurallarına
uyulmak koşuluyla toplu olarak depolanması halinde depo üstünde bulunması
gereken toprak kalınlığı: 8. k = g. (y+1) 3


(y)
= Depo üstünde bulunması gereken metre cinsinden toprak kalınlığı


3
- Patlayıcı madde ambalajlarının, istifleme kurallarına uyulmak koşuluyla bir
depoya (hücreye) boylamasına sıralanması halinde, tepo üstünde bulunması
gereken toprak kalınlığı: 8. k = g. (3/2. z+1) 3


(z)
= Depo üstünde bulunması gereken metre cinsinden toprak kalınlığı


4
– Bir gömme depoda sandıkların konulacağı galerinin uzunluğu: L = 3y


(L)
= Galerinin metre cinsinden uzunluğu.


(y)
= II nci formülle elde edilen değer


Formüllerdeki:


k,
depoya konulacak patlayıcı maddenin kilogram cinsinden miktarını.


g,
arazinin cinsine göre:


Hafif toprak için                                                 g
= 1,25


Adi toprak için                                                    g
= 1,50


Kuvvetli kum için                                               g
= 1,75


Taşla karışık toprak için                                     g
= 2.00


Fazla killi toprak için                                          g
= 2,25


Kaya için                                                             g
= 3.00


Depo inşaatının beton
olması halinde                g = 2,50


Depo inşaatının betonarme
olması halinde        g = 3.00 katsayısını göstermektedir.


 


MUHTELİF MİKTARLAR VE (g) LER İÇİN (x, y, z, l) NİN
HESAPLANMIŞ DEĞERLERİ





 



g



Depoya Konulacak Patlayıcı Madde: k
(kg)






 



 



5000



10000



15000



20000



30000



40000



50000






x



2,25



29



36,5



41,5



46



52,5



58



62






2,5



28



35



40,5



44,5



50,5



50



60






3



26,5



33



38



41,5



47,5



52,5



56,5






Y



2,25



25,5



32



37



40,5



46,5



51,5



55,5






2,5



24,5



31



35,5



39



45



49,5



53,5






3



23



29



33,5



37



42



46,5



50






Z



2,25



17



21,5



24,5



27



31



34,5



37






2,5



16,5



21



24



26



30



33



36






3



15,5



19,5



22,5



24,5



28,5



31



33,5






L



2,25



75,5



96



110



121,5



139,5



154



166






2,5



72,5



92,5



106



117



134,5



148,5



160






3



68,5



87



100



110



126,5



139,5



150,5






B) Bir yeraltı galeri tipi depoda 2 numaralı formüle
göre bulunacak toprak kalınlığına ulaşıncaya kadar giriş galerisi açılır. Depo
hücresi, giriş galerisi sonunda buna dik olarak 4 numaralı formüle göre
bulunacak (L) uzunluğunda galeri açılarak yapılır.


Giriş
galerisi uzunluğu 3 numaralı formülle bulunacak toprak kalınlığından az (z)
olmayacaktır.


Depo
hücresine 200 kilogramdan çok patlayıcı madde konulacaksa hücre galerisi
karşısına 3 metre uzunlukta patlamaya karşı bir galeri açılır.


C)
Yeraltı galeri tipi deponun giriş ağzına 2 metre uzaklıkta 3 metre uzunluğunda
hücre biçiminde bir siper yapılacaktır. Bu siperin etrafı, yüksekliği ve
genişliği depo giriş ağzı alanının iki katı olarak toprakla örtülür.


D) Yeraltı galeri tipi depolar genel ulaşım yollarından
en az 20 metre, oturulan binalarla içinde çalışılan tesis ve fabrikalardan en
az 50 metre uzaklıkta olacaktır.





 







14/8/1987
TARİH VE 7/12028 SAYILI BAKANLAR KURULU KARARI İLE YÜRÜRLÜĞE KONULAN TÜZÜĞE
EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN TÜZÜKLERİN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTEREN
ÇİZELGE






Ek ve Değişiklik Getiren Tüzüğü
Yürürlüğe Koyan Kararnamenin






Tarihi



Numarası



Farklı
Tarihte Yürürlüğe Giren Maddeler



Yürürlüğe Giriş Tarihi






4/5/1999



99/12746



2,
3, 5, 7, 8, 96, 102, 105, Ek Madde 1

Ek
Madde 2, Geçici Madde



14/5/1999






14/5/2001



2001/2443



4, 5, 28, 46, 53, 60, 94, 98, 99, 101, 102, 115, 118,
119, 121, Ek Madde 1, Ek Madde 3,

Ek Madde 4, Geçici Madde, Geçici Madde 1,
Geçici Madde 2



23/5/2001






24/5/2004



2004/7336



Geçici
Madde 1



29/5/2004






28/10/2004



2004/8057



82,
96, 113 ve 118



12/11/2004









 











[1]
Bu maddede yer alan “üç yıl” ibaresi, 24/5/2004 tarihli ve 2004/7336 sayılı
Bakanlar Kurulu Kararı eki Tüzüğün 1 inci maddesiyle “dört yıl” olarak
değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.