5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (lpg) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun

SIVILAŞTIRILMIŞ
PETROL GAZLARI (LPG) PİYASASI KANUNU


VE
ELEKTRİK PİYASASI KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK


YAPILMASINA
DAİR KANUN


 


Kanun
Numarası                    : 5307


Kabul
Tarihi                           : 2/3/2005


Yayımlandığı
Resmî Gazete  : Tarih  : 13/3/2005        Sayı  : 25754


Yayımlandığı
Düstur              : Tertip : 5                      Cilt   : 44


 


BİRİNCİ
KISIM


Genel
Hükümler


 


BİRİNCİ
BÖLÜM


Amaç,
Kapsam ve Tanımlar


Amaç ve kapsam


Madde 1- Bu Kanunun amacı, yurt içi ve yurt dışı kaynaklardan temin
olunan sıvılaştırılmış petrol gazlarının güvenli ve ekonomik olarak rekabet ortamı
içerisinde kullanıcılara sunumuna ilişkin piyasa faaliyetlerinin şeffaf, eşitlikçi
ve istikrarlı biçimde sürdürülmesi için gerekli düzenleme, yönlendirme, gözetim
ve denetim faaliyetlerinin yapılmasını sağlamaktır.


Bu Kanun; sıvılaştırılmış petrol gazlarının yurt içi ve yurt dışından temini,
dağıtımı, taşınması, depolanması ve ticareti ile bu faaliyetlere ilişkin gerçek
ve tüzel kişilerin hak ve yükümlülüklerini kapsar.


 


Tanımlar


Madde 2- Bu Kanunun uygulanmasında;


a) Bakanlık: Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanlığını,


b) Kurum : Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,


c) Kurul : Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,


ç) Sıvılaştırılmış petrol gazları (LPG): Petrol ve doğal gazdan elde edilerek
basınç altında sıvılaştırılan propan, bütan ve izomerleri gibi hidrokarbonlar veya
bunların karışımını,


d) İhtisas gümrüğü: Yurt dışından ithal edilen LPG’nin, teknik düzenlemelere
uygunluğunu denetleyebilecek ve miktar ölçümlerini yapabilecek laboratuvara ve donanıma
sahip LPG konusunda uzmanlaşmış gümrük birimini,


e) Taşıma: LPG’nin teknik düzenlemelere uygun taşıma araçları ve boru hatları
ile yapılan tüm nakil faaliyetlerini,


f) Taşıyıcı: Taşıma faaliyeti yapan gerçek ve tüzel kişileri,


g) Kullanım: LPG’nin sadece kişisel veya işletme ihtiyaçları için tüketimini,


ğ) Kullanıcı: LPG kullanan gerçek ve tüzel kişileri,


h) Lisans: Bu Kanuna göre gerçek ve tüzel kişilere (tüplü LPG bayileri hariç)
piyasada faaliyet gösterebilmeleri için Kurul tarafından izin verildiğini gösterir
belgeyi,


ı) Depolama: Piyasa faaliyetinde bulunanların, rafınericilerin veya kullanıcıların
stok ihtiyaçlarını karşılamak üzere kendilerine ait veya yapılan sözleşmeler gereği
kullanım hakkına sahip bulundukları ve LPG’nin teknik düzenlemelere uygun olarak
depolanmasını sağlayan tesisler ile buralarda yürütülen iş ve işlemleri,[1]


i) Dağıtıcı: LPG dağıtım yetkisi olan ve lisanslarına işlenmesi halinde depolama,
dolum, taşıma işlemleri yapabilen sermaye şirketini,


j) Dolum tesisi: Dağıtıcının tescilli
markası ve amblemini ve teknik düzenlemelere uygun tüplere veya sözleşme ile
diğer bir dağıtıcının tescilli markası ve amblemini taşıyan ve teknik
düzenlemelere uygun tüplere, otogaz ve dökme LPG’nin taşıma araçlarına
doldurulduğu, boşaltıldığı, depolandığı ve teknik düzenlemelere göre kurulan ve
çalışan bir dağıtıcıya ait tesisi,


k) Tüplü LPG faaliyeti: Sıvılaştırılmış petrol gazının dolum tesislerinde
tüplere doldurularak mutfak, sanayi ve ticari tüpleri vasıtasıyla piyasaya arz işlemini,


l) Tüplü LPG bayii: Sadece sözleşmeli olduğu dağıtıcının tescilli markası
ve amblemini taşıyan teknik düzenlemelere uygun LPG tüplerini işyerinde bulunduran
ve pazarlayan gerçek veya tüzel kişiyi,


m) Dağıtım: LPG’ nin, tüplü ve otogaz olarak kullanıcılara ve bayilere; dökme
olarak kullanıcılara satış ve ikmal faaliyetlerinin bütününü,


n) Bayilik: Karşılıklı yükümlülüklerin ekinde fizibilite olan bir sözleşmeye
bağlanarak, LPG dağıtıcıları tarafından gerçek ve tüzel kişilere LPG’ nin kullanıcılara
ikmali yetkisi verilmesi işlemini,


o) Fizibilite: Kuruma verilmesi gerekli olmayan fakat bayilik sözleşmesi ekinde
(tüplü LPG bayiliği hariç) yer alan ve yapılacak yatırımların analizini içeren raporu,


ö) Otogaz istasyonu: Dağıtıcı veya bunlarla tek elden satış sözleşmesi yapmış
bayilerce ilgili mevzuata uygun (teknik, kalite ve güvenlik) olarak kurulup, dağıtıcının
tescilli markası ve amblemi altında faaliyette bulunan ve esas itibarıyla motorlu
araçların otogaz LPG, madeni yağ, temizlik ve ihtiyarî olarak bakım ile kullanıcıların,
tüplü LPG hariç, diğer asgarî ihtiyaçlarını karşılayacak imkânları sunan akaryakıt
istasyonu içinde veya müstakil olarak hizmet veren tesisleri,


p) Otogaz LPG faaliyeti: Yakıt olarak
kullanılmak üzere akaryakıt ve otogaz istasyonlarında araçlara LPG ikmali
işlemini,


r) Otogaz bayii: Otogaz istasyonu işleten gerçek veya tüzel kişiyi,


s) Dökme LPG: LPG dağıtıcıları tarafından kullanıcıların tüplü ve otogaz LPG
hariç, tüketim mahallindeki tanklarına teknik düzenlemelere uygun özel nakliye araçlarıyla
LPG ikmalini,


ş) Dökme LPG kullanıcısı: Dökme LPG’yi kullanan gerçek veya tüzel kişiyi,


t) Tehlikeli eylem: Piyasa faaliyetinin yapılmasında, bunların yapıldığı mahalde
veya yakınında bulunan bir kimsenin ölümüne, engelli hâle gelmesine veya sağlığının
bozulmasına, çevrenin kirlenmesine sebep olan veya olabilecek nitelikte bulunan
bir fiil veya ihmali,[2]


u) Kötüniyet: Piyasa faaliyetinin yapılmasında, LPG’nin kaybına, karışmasına,
bozulmasına veya amaç dışı kullanımına sebebiyet veren bir eylem veya ihmali,


ü) Kilometre tahdidi: Şehir içi veya şehirlerarası trafiğe açık yollarda aynı
istikamette iki akaryakıt ve otogaz istasyonu arasındaki Kurul tarafından çıkarılacak
yönetmelikte belirlenecek asgarî mesafeyi,


v) Piyasa faaliyeti: LPG’nin ithali,
ihracı, depolanması, taşınması, dağıtımı ve bayiliğini,


y) Teknik düzenleme: LPG’nin niteliği
ile LPG faaliyetlerinde kullanılan mekân, aksam ve hareketlerin tanımlanmasında
TSE standartları ve diğer mevzuatla getirilen düzenlemeleri,


İfade eder.


 


İKİNCİ
BÖLÜM


Lisansların
Tâbi Olacağı Usûl ve Esaslar, Lisans Sahiplerinin


Hak
ve Yükümlülükleri


Lisansların tabi olacağı usûl ve esaslar


Madde 3- LPG’nin dağıtımı, taşınması ve otogaz bayilik faaliyetlerinin
yapılması (tüplü LPG bayiliği hariç), depolanması, LPG tüpünün imalâtı, dolumu,
muayenesi, tamiri ve bakımı ile bu amaçla tesis kurulması ve işletilmesi için lisans
alınması zorunludur.


Piyasa faaliyetinde bulunacak olan gerçek veya tüzel kişiler, LPG tesislerinin
kuruluşunda ve işletilmesinde ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca kendi mevzuatları
gereği; imar, toplum, çevre, iş sağlığı, güvenlik, teknik düzenleme ve benzeri konularda
bir sakınca bulunmadığını gösteren, tesisin kuruluşuna ve işletilmesine yönelik
gerekli ruhsat, izin ve belgelerin tamamlanmasını müteakip Kuruma lisans başvurusunda
bulunurlar. Lisans vermede, faaliyetin icrası için gereken fizikî varlıkların temini
açısından taahhüt üzerinden işlem yapılamaz.


Lisans taleplerine ilişkin değerlendirmeler bu madde hükümleri çerçevesinde
tamamlanarak en geç altmış gün içerisinde karara bağlanır ve ilgiliye tebliğ edilir.
Reddedilen taleplerin gerekçesi bildirilir.


Bu Kanuna göre; lisansların verilmesi, güncelleştirilmesi, geçici olarak durdurulması
veya iptaline ilişkin işlemler Kurumca yapılır. Lisansların verilmesinde pazara
giriş açısından teknoloji, kalite, güvenlik, hizmet ve teşebbüsün sürdürülebilirliği
dikkate alınır.


Lisans kapsamındaki faaliyetlerde bulunacak özel hukuk tüzel kişileri 13/1/2011
tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine tâbidir.[3]


Lisanslar, yukarıda sayılan faaliyet başlıklarına göre düzenlenir. Ayrıca
lisanslarda, Kurumca belirlenen diğer alt başlıklar da yer alır.


Lisans, üzerinde kayıtlı faaliyeti yapmak üzere hak sahibi kılınan gerçek
veya tüzel kişi adına verilir. Lisans belgesinde, faaliyet niteliğinin yanı sıra
faaliyetin gerektirdiği tesisin türü ve coğrafi konumu, teknoloji ve miktarlar ile
ilgili bilgiler de yer alır.


Kurum, bu Kanunda tanınan yetkiler
dahilinde aşağıda belirtilen konularda düzenlemeler yapmaya yetkilidir:


a) Lisans gerektiren faaliyet ve/veya işlemlerin kapsamları.


b) Lisans ile kazanılan hak ve üstlenilen yükümlülükler.


c) Lisans kapsamındaki faaliyetlerin kısıtlanması.


ç) Faaliyetin yürütülmesine ilişkin olarak özel şartlar belirlenmesi.


Lisansta yer alan hususlarda değişiklik yapılmasını gerektirecek faaliyetler,
Kurumca onaylanıp lisansa işlenmedikçe yapılamaz.


(Ek onuncu fıkra:29/4/2021-7318/11 md.) Bu Kanuna göre dağıtıcı ve
bayilik lisansları ile Kurum tarafından belirlenen diğer lisans türlerine ilişkin
olarak lisans başvurusu, lisans tadili veya lisans süresi uzatılmasına ilişkin taleplerin
yerine getirilmesi için Sosyal Güvenlik Kurumuna vadesi geçmiş prim ve idari para
cezası borcu ile vergi dairelerine 6183 sayılı Kanunun 22/A maddesi kapsamında vadesi
geçmiş borcun bulunmaması şarttır. Kurum tarafından lisans sahiplerinin vadesi geçmiş
borcu bulunmadığına dair bilgiler Gelir İdaresi Başkanlığı ile Sosyal Güvenlik Kurumundan
temin edilir. Kurum, bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esasları Gelir İdaresi
Başkanlığı ile Sosyal Güvenlik Kurumunun görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir.


Lisanslar ile ilgili olarak;


a) Başvuru, değerlendirme, lisans verme, lisans süresi, tadili, bedeli ile
sona ermesi ve süre uzatma işlemlerine,


b) Sınıflandırılması uygun görülen lisansların, sınıflandırılmasına ait esaslar
ve sınıflara göre asgarî büyüklüklerine,


c) Değişiklik ile sınıflandırmaya tâbi lisanslarda sınıf değiştirme işlemlerine,



ç) Aranacak asgarî nitelikler ve ilgililerin tasarrufunda olması gereken asgarî
varlıklarına,


d) Tutulması zorunlu olan kayıtlar ve kayıt yöntemleri ile bildirim yükümlülüklerine,



e) Faaliyet alt başlıkları ve bunların tanımlarına,


f) Kamunun can ve mal güvenliği ile kullanıcı haklarına ilişkin hususlara,



g) Lisansta yer alacak hususlara,


ğ) Lisans kapsamında olsun veya olmasın piyasa ile ilgili faaliyetlerin yönlendirilmesi,
gözetimi ve denetimine,


Ait usûl ve esaslar ile dağıtıcı olma şartları Kurumca çıkarılacak
yönetmeliklerle düzenlenir.


(Ek fıkra:6/1/2022-7350/4 md.) 21/3/2007 tarihli ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla
Mücadele Kanununa aykırı fiillerden dolayı haklarında kesinleşmiş mahkûmiyet kararı
olanlara lisans verilmez. Lisans sahibinin tüzel kişi olması durumunda söz konusu
tüzel kişilikte suçun işlendiği tarih itibarıyla yüzde ondan fazla paya sahip ortaklar
ile görevden ayrılmış olan veya halen görevde bulunan yönetim kurulu başkan ve üyelerine,
temsil ve ilzama yetkili olanlara lisans verilmez ve bu kişiler lisans başvurusu
yapan tüzel kişiliklerde doğrudan pay sahibi olamaz.


 


Lisans sahiplerinin hak ve yükümlülükleri


Madde 4- Lisans, sahibine lisansta yer alan faaliyetin yapılması ile
bu konularda taahhütlere girişilmesi haklarını verir.


Lisans ile tanınan haklar; bu Kanunun, ilgili diğer mevzuatın ve lisansta
yer alan hususların yerine getirilmesi koşuluyla kullanılır.


Piyasa faaliyetinde bulunanlar, kötüniyet veya tehlikeli eylem sonucunu doğuracak
her türlü işlemden özenle kaçınmak, bunların oluşumunun engellenmesi için her türlü
tedbiri almak ve istenmeyen durumları en kısa sürede gidermek zorundadır.


Bu Kanuna göre faaliyette bulunanlar;


a) Ticarî ve teknik mevzuata uygun davranmak,


b) Çevreye zarar vermemek için gerekli tedbirleri almak,


c) Kamunun can, mal ve çevre güvenliği ile kendi tesis ve faaliyetlerini önemli
ölçüde tehdit eden veya olumsuz etkileyen bir durum oluştuğunda, kamu yetkililerini
ve bundan etkilenme ihtimali bulunan ilgilileri haberdar etmek, tehdidin niteliği
ve niceliği ile bunu önlemek üzere alınmakta olan tedbirleri Kuruma bildirmek,


ç) Zorunlu sigorta yükümlülüğü kapsamında bulunan tesis ve/veya faaliyetlere
zorunlu sigorta ile birlikte malî mesuliyet sigortası yaptırmak,


d) Faaliyetleri esnasında üçüncü kişilere veya çevreye verilecek zarar veya
ziyanları tazmin etmek,


e) 12 nci maddenin birinci fıkrasına göre Kurumca belirlenen usûl ve esaslara
uygun bildirimleri yapmak,


f) 5 inci maddedeki hükümleri yerine getirmek ve Kurumca istendiğinde 12 nci
maddenin üçüncü fıkrasına göre gerekli bilgi, belge ve numuneleri vermek, tutanakları
imzalamak ve görevlilerin tesislerde inceleme yapmasına müsaade etmek,


g)
Esas faaliyetlerine ilişkin tip sözleşme örneklerini ve bunlarda yapılacak değişiklikleri
yürürlüğe koymadan önce Kuruma bildirmek,


ğ)
Piyasa faaliyetlerinde, teknik düzenlemelere uygun LPG sağlamak,


h) Dolum tesislerinde ve otogaz istasyonlarında sorumlu müdür bulundurmak,


ı) Aslî faaliyetlerinde eğitim ve sertifika almış personel çalıştırmak,


i) Eşit durumdaki alıcılara (kategorilere), eşit hak ve yükümlülük tanımak,
farklı şartlar uygulamamak,


ile yükümlüdür.


Yurt dışından LPG temin edeceklerin
rafinerici veya dağıtıcı lisansına sahip olması gereklidir. (Ek cümle:
26/2/2014-6527/13 md.) 4/12/2003 tarihli ve 5015 sayılı Petrol Piyasası
Kanunu kapsamındaki işleme lisansı sahipleri de piyasa faaliyetine konu etmemek
ve münhasıran petrokimya üretiminde kullanmak kaydıyla LPG ithal edebilir.
Dağıtıcılar LPG’yi rafinerilerden veya ithalat yoluyla yurt dışından temin
ederler. LPG ithalatı, Kurumun belirleyeceği teknik düzenlemelere uygunluğu
ihtisas gümrüklerindeki laboratuvarlarda belirlendikten sonra ihtisas
gümrüklerinden yapılır. Lisans sahibi olmayanlar LPG ticareti yapamaz.


 


ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM


Lisans
Türleri ve Faaliyetlerin Düzenlenmesi


Üretim ve dağıtım


Madde 5- Rafineriler, 4.12.2003 tarihli ve 5015 sayılı Petrol Piyasası
Kanunu kapsamında alacakları rafinerici lisansı çerçevesinde LPG üretimi yaparlar.
Ancak dağıtıcı lisansı sahipleri LPG dağıtım hakkına sahip olur.


Dağıtıcı lisansı sahipleri, kendi mülkiyetlerindeki veya sözleşmelerle oluşturacakları
bayilerinin istasyonlarına otogaz LPG dağıtımı, kullanıcılara dökme LPG satış ve
ikmali, tüplü LPG dağıtım ve pazarlaması, taşıma, dolum ve depolama faaliyetlerinde
bulunabilirler. (Mülga cümle:18/1/2019-7162/9 md.)(…) Dağıtıcılar, başka
LPG dağıtıcılarının bayilerine dağıtım yapamazlar.


Akaryakıt dağıtıcı lisansı sahipleri, bu Kanuna göre alacakları lisans kapsamında,
LPG piyasa faaliyetlerinde bulunabilirler. Aynı şekilde LPG dağıtıcı lisansı sahipleri,
5015 sayılı Petrol Piyasası Kanununa göre alacakları lisanslar kapsamında, petrol
piyasası faaliyetlerinde bulunabilirler.


(Değişik cümle:18/1/2019-7162/9 md.) Dağıtıcıların,
teknik düzenlemelere uygun depolama ve/veya dolum tesisine sahip olması zorunludur. (Değişik ikinci cümle: 21/3/2018-7103/65 md.) Dağıtıcılar,
5015 sayılı Kanun gereği ulusal petrol stok mükellefiyeti kapsamında stok yükümlülüğünü
yerine getirmek zorundadır. (Ek cümle: 21/3/2018-7103/65 md.) Ancak bu yükümlülük,
stok hesaplamasına esas alınan dönemde yurt içi pazar payı yüzde ikinin altında
olan Sıvılaştırılmış Petrol Gazları dağıtıcı lisans sahipleri bakımından oluşmaz.
Tüplü LPG’nin kullanıcılara teslimi, dağıtıcılar ve bunların tüplü LPG bayileri
vasıtasıyla yapılır.


Dağıtıcılar, yıllık pazarlama projeksiyonları yapmak ve ayrıntıları ile birlikte
her yıl şubat ayı içinde Kuruma vermekle yükümlüdür. Dağıtıcılar her yıl, üçer aylık
dönemlerde projeksiyonlarının gerçekleşme değerlemesini yaparak ocak, nisan, temmuz
ve ekim aylarında Kuruma verir ve projeksiyonlarında oluşan yüzde ondan fazla artış
ve eksilişleri açıklarlar.


Dağıtıcılar, 2 nci maddenin birinci fıkrasının (n) ve (o) bentlerinde belirtilen
şekilde sözleşme ile bayilikler oluşturur. Bayilik süresi bitiminden üç ay öncesinde
bayiliğin devamı için sözleşme yenilenmez ise sürenin bitimine kadar dağıtıcı, bayinin
ikmal ihtiyacını karşılar. Süre bitiminde bayi, sözleşme yaptığı yeni dağıtıcının
ürünlerini pazarladığı anlaşılacak şekilde faaliyetine devam eder ve en geç bir
ay içinde eski dağıtım şirketi ile ilgili tüm belirtileri kaldırır. Tüplü LPG bayileri
dağıtıcı işaretlerini sözleşme bitiminde kaldırır.


Dağıtıcıların yurt içi pazar payı, toplam yurt içi pazarın yüzde kırkbeşini
geçemez. Dağıtıcı, otogaz LPG faaliyetinde bulunuyorsa kendi işlettiği istasyonlara
sübvansiyon ve bayi istasyonlarından farklı uygulama yapamaz. (Mülga cümle:18/1/2019-7162/9
md.)(…)


Dağıtıcılar, tescilli markası altında yapılan faaliyetlere ilişkin kalite
kontrol ve kalite temin faaliyetlerinin etkin biçimde yönetimini sağlamak, bayilerini
ve bayilik iptallerini gerekçeleriyle birlikte Kuruma bildirmekle yükümlüdür. LPG
dağıtımı için kurulacak tesis ve ekipmanlar ile taşıma araçlarına ilişkin teknik
özellikler, piyasa faaliyeti ile ilgili servis hizmetleri ve güvenlik, LPG satış
yeri, çevre ve benzeri kriterler Kurum tarafından çıkarılacak yönetmeliklerle belirlenir.


a) Dağıtıcılar otogaz LPG faaliyeti yaparken;


1) Bayilik sözleşmesi yaptıkları kendi tescilli markası ve amblemini taşıyan
otogaz istasyonlarına LPG ikmali yapmak,


2) İlgili kamu kurum ve kuruluşlarından gerekli ruhsat, izin ve belgeleri
almamış olan istasyonlara LPG ikmali yapmamak,


3) Otogaz istasyonlarına tüplü ve dökme LPG ikmali yapmamak,


4) Otogaz istasyonlarına LPG ikmalini, mülkiyeti veya tasarrufu altında tescilli
markasını, unvanını ve amblemini taşıyan teknik düzenlemelere uygun araçlar ile
yapmak,


5) Otogaz istasyonlarını gözlemlemek ve otogaz istasyonlarının teknik düzenlemelere
ve bakımlarına ilişkin bilgileri içeren sonuç raporlarını yıllık bazda Kuruma bildirmek,


İle yükümlüdür.


b) Dağıtıcılar dökme LPG faaliyeti yaparken;


1) Sadece sözleşme yaptıkları kullanıcılara dökme LPG ikmali yapmak,


2) LPG ikmali yaptıkları sözleşmeli kullanıcıların, dağıtıcı veya kullanıcı
tarafından kurulmuş, dökme LPG tesis ve tesisatlarının ilgili teknik düzenlemelere
uygunluğunu tespit etmek, periyodik kontrolleri yapmak, teknik düzenlemelere uygun
olmayan tesislere LPG ikmali yapmamak,


3) LPG ikmalini, mülkiyetinde veya tasarrufu altında tescilli markasını, unvanını
ve amblemini taşıyan teknik düzenlemelere uygun araçlar ile yapmak,


4) Kullanıcılara teslim ettikleri dökme LPG’nin, farklı amaçlarla kullanılması
halinde Kuruma bildirmek ve ikmal yapmayı durdurmak,


5) Kullanıcının dökme LPG tesislerini yürürlükteki teknik düzenlemelere uygun
olarak kurmak, bu işlem esnasında uzman personel kullanmak ve bu esnada oluşan zarar
ve ziyanı tazmin etmek,


6) Kullanıcıları, dökme LPG kullanımı ve tesisin işletilmesi konusunda bilgilendirmek,


7) Kullanıcıların arıza, kontrol ve bakım taleplerini zamanında yerine getirmek
üzere gerekli tedbirleri almak,


İle yükümlüdür.


c) Dağıtıcılar tüplü LPG faaliyeti yaparken;


1) Gerekli ruhsatları haiz teknik
düzenlemelere uygun tesisler kurmak ve işletme faaliyetlerinde bulunmak,
tesisleri ve yürütülen faaliyetleri ile ilgili olarak bir risk değerlendirmesi
yaparak gerçekleşmesi halinde işyerinin tamamını ve çevreyi olumsuz
etkileyebilecek durumları tespit ederek yapılacak eylemleri, uyulacak kuralları
ve alınması gerekli tedbirleri belirleyen bir acil müdahale plânı hazırlamak ve
bu plânı bulunduğu yerin en büyük mülkî amirine bildirmek,


2) Dolum tesislerinde sadece kendi tescilli markası ve amblemini taşıyan LPG
tüplerinin dolumunu yapmak, dolum anlaşması olan firmaların tüplerini anlaşma şartları
uyarınca doldurmak,


3) Bayilerinin tüplü LPG ihtiyaçlarını zamanında ve aksatmadan karşılamak
için gerekli her türlü tedbiri almak,


4) Tescilli markası ve amblemini taşıyan LPG tüplerinin teknik düzenlemelerde
belirtilen periyodik muayenelerini yapabilecek üniteleri kurmak, periyodik muayeneler
dışında kalan tamir, ısıl işlem, kumlama, temizleme ve metal kaplama gibi diğer
ana işlemleri yapabilecek üniteleri kurmak ya da bu işlemleri yapabilecek yeterlilikteki
yerlerle sözleşme yapmak,


5) LPG tüplerinin dolum öncesi, dolum sırası ve dolum sonrası kontrol işlemlerini
yapmak,


6) Teknik düzenlemelere uygun olmayan, periyodik muayenesi yapılmayan, paslı,
şişkin, ezik, kesik, boyasız, çatlak, yangın hasarlı ve benzeri tüplere dolum yapmamak,
dolum için getirilen tüpleri dolum yapmadan önce teknik düzenlemelere göre kontrolden
geçirmek, tamir ve bakım işlemlerini yapmak veya yaptırmak mümkün değilse imha etmek,


7) Bayileri eğitmek ve tüketicileri bilgilendirmek,


ile yükümlüdür.


(Değişik onuncu fıkra:20/7/2025-7555/16 md.) Dağıtıcılar, herhangi
bir dağıtıcıdan toptan LPG ticareti kapsamında LPG satın alabilirler ancak
bu LPG’yi başka bir dağıtıcıya satamazlar.


(Ek fıkra:20/7/2025-7555/16 md.) Depolama tesislerinde boş
kapasite bulunan depolama lisansı sahipleri, depolama taleplerini, lisans
sahibinin tesisine, depoladığı LPG’ye yönelik olarak bozucu veya risk artırıcı
olumsuz etkileri olmaması koşuluyla karşılamakla yükümlüdür. Yükümlülüklere
ilişkin ilke, usul ve esaslar Kurumca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.


(Ek fıkra:20/7/2025-7555/16 md.) Depolama faaliyetlerine ilişkin
tarifeler, lisans sahiplerince hazırlanarak Kurul onayını müteakip uygulanır.
Kurul, tarife onay istemlerini müracaat tarihini takip eden otuz gün içerisinde
karara bağlar. Bu tarifelere ilişkin ilke, usul ve esaslar Kurumca çıkarılacak
yönetmelikle düzenlenir. Bu fıkra kapsamında depolama lisansı sahibi şirketler
tarafından hazırlanacak ilk tarife teklifleri en geç 1/12/2025 tarihine kadar
Kuruma sunulur.


 


Taşıma, depolama, dolum, tüp imalatı, tüp muayene, tamir ve bakımı


Madde 6- Dökme LPG ve otogaz LPG taşıma ile depolama ve dolum faaliyetlerinin
yapılması için verilecek lisanslara uygulanacak değerleme kriterleri ve lisansın
verilmesini gerektirecek teknik ve malî şartlar Kurumca belirlenir.


LPG’nin piyasaya arzı işleminde kullanılacak tüplerin imalatını gerçekleştirecek
olanlar, gerekli teknik düzenlemelere uygun üretim yapabildiklerini gösterir tesislerinin
teknik özellikleri ile birlikte Kuruma başvurarak lisans almak ve diğer mevzuatta
belirtilen teknik özelliklere uygun üretim yapmakla yükümlüdür.


Muayene, tamir ve bakım işlemlerini yapacak olanlar bu işlemleri yapabilmek
için Kurumdan lisans almak zorundadır.


 


Otogaz bayileri


Madde 7- Otogaz bayileri, dağıtıcılar ile yapacakları tek elden satış
sözleşmesine göre bayilik faaliyetlerini yürütürler.


Otogaz bayileri;


1) Tek bir dağıtıcı ile sözleşme yapmak ve istasyonunda sadece sözleşmeli
olduğu dağıtım şirketince ikmal edilen LPG’ yi satmak,


2) Otogaz istasyonları için ilgili kamu kurum ve kuruluşlarından gerekli ruhsat,
izin ve belgeleri almak,


3) Otogaz istasyonlarında LPG ile çalışan araçlara otogaz LPG ikmali yapmak,



4) Otogaz istasyonlarında LPG tüpü dolumu ve satışı yapmamak, LPG tüpü dolumuna
yarayan hiçbir alet, makine ve teçhizatı istasyon dahilinde bulundurmamak,


5) Anlaşma yaptıkları dağıtıcının tescilli markası ve amblemini istasyonunda
görülebilecek bir yere koymak,


6) İstasyonlarında sorumlu müdür çalıştırmak,


ile yükümlüdür.


Otogaz istasyonları ve depolama tanklarının, dispenserlerinin, pompa ve aksamlarının,
idarî binalarının; metro hatlarına, okullara, camilere, hastanelere, çocuk parklarına
ve kamu kullanımının yoğun olduğu tesislere, doğal gaz reglaj, depolama tankları
ve baz istasyonları gibi yanıcı parlayıcı özellik arz eden depo ve tesislere, akaryakıt
dispenserlerine olan mesafelerinin teknik düzenlemelere uygun olması, kendi mülkiyeti
veya kullanma hakkına sahip olduğu alan içinde sağlanması zorunludur.


Belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve dışında bulunan otogaz istasyonlarının
depolama tankları teknik düzenlemelere uygun olarak yerleştirilir.


Otogaz istasyonları ile içinde otogaz tesisi bulunan akaryakıt istasyonlarının
sahası içinde, teknik düzenlemelere uygun olarak tesis edilmiş idarî büro, araç
yıkama ve yağlama tesisleri, müşterilerin acil ihtiyaçlarının giderilmesi için kurulan
küçük market gibi tesislerin dışında lokanta, ticari ve sosyal amaçlı tesisler kurulması,
kamu can ve mal güvenliği açısından konulmuş kriterleri ihlâl edemez.


Dağıtıcılar ve bayiler kurdukları otogaz
istasyonlarını lisans alarak işletmeye başlar.


 


DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM


Tüplü
LPG Bayilerinin, Dökme LPG Kullanıcıları ve Tüplü


LPG
Kullanıcılarının Uyması Gereken Usûl ve Esaslar


 


Tüplü LPG bayileri


Madde 8- Tüplü LPG bayileri lisansa tâbi değildir. Boş olanlar da dahil
olmak üzere LPG tüpleri; imalat fabrikaları, dağıtıcılar ve tüplü LPG bayileri dışında,
şahsi ihtiyaç haricinde hiçbir kişi veya kurum tarafından bulundurulamaz, takas
ve satışa konu edilemez.


Tüplü LPG kullanıcıları, Türk Standartları Enstitüsü tarafından yayınlanan
kullanma kurallarına ilişkin standartlar ile dağıtım şirketi ve bayisi tarafından
kendisine bildirilen usûl ve esaslara uygun şekilde davranmakla yükümlüdür.


Bayiler; depoları, işyerleri ve nakil araçlarında bayii oldukları dağıtıcının
tescilli markası ve amblemini taşıyan LPG tüpleri bulundurmak zorundadır; ayrıca
bayii oldukları dağıtıcının çoğunluk hissesine sahip olduğu diğer dağıtıcıların
tüplerini de sözleşme yapmak kaydıyla bulundurabilir ve satışını yapabilir.


Tüplü LPG bayileri ;


1) Tüplerini bayii oldukları dağıtıcılardan temin etmek, hiçbir şekilde LPG
dolum işlemi yapmamak ve işyerlerinde, depolarında, nakil vasıtalarında LPG dolumu
sağlayan araç bulundurmamak,


2) İlgili kamu kurum ve kuruluşlarından gerekli ruhsat, izin ve belgeleri
almak,


3) LPG tüp depolarının, nakil
araçlarının ve perakende satış yerlerinin teknik düzenlemelere uygun olmasını
sağlamak,


4) Bağlı bulundukları (dağıtıcının yazılı izni ile aynı dağıtıcıya bağlı diğer
bayiler hariç) ve diğer dağıtıcıların bayilerine tüplü LPG satışı yapmamak,


5) Meskûn mahallerdeki tüp satış yerlerini nakil, itfaiye ve cankurtaran araçlarının
kolaylıkla ulaşabilecekleri noktalarda kurmak,


6) İki kilogram üzeri tüp teslimini ve bağlantısını adreste yapmak,


ile yükümlüdür.


LPG birikmesine müsait bodrumlarda veya merdivenle çıkılan zemin üstü asma
katlarda kaza veya yangın halinde rahatlıkla tahliye yapılmasına imkân verecek genişlikte
çıkışı olmayan yerlerde tüp satış yerleri açılamaz.


 


Dökme LPG kullanıcıları


Madde 9- Dökme LPG kullanıcıları sözleşme yaptıkları dağıtıcıdan dökme
LPG ikmali yapmak ve ilgili mevzuata göre gerekli izinleri almak zorundadır.


Dökme LPG kullanıcıları dağıtıcının bilgisi dışında dökme LPG sistemine başkalarının
müdahale etmesine izin veremez. Kurum bu tesislerin işletilmesinde, geliştireceği
ilke ve ölçütler doğrultusunda düzenlemeler yapabilir.


Kullanıcılar tesis veya konutu için aldığı LPG’yi amacı dışında kullanamaz.



 


İKİNCİ
KISIM


Çeşitli
Hükümler


 


BİRİNCİ
BÖLÜM


Fiyat
Oluşumu, Eşgüdüm, Bilgilerin Toplanması, Kayıt Düzeni, Denetim,


Tebligat,
Sigorta, Sorumlu Müdür ve Eğitim


Fiyat oluşumu


Madde 10- LPG alım satımında fiyatlar, erişilebilir dünya serbest piyasa
koşullarına göre oluşur.


Rafineriler ve dağıtıcılar, lisansları kapsamında yaptıkları piyasa faaliyetlerine
ilişkin fiyatları, erişilebilir dünya serbest piyasalarındaki fiyat oluşumunu dikkate
alarak, tavan fiyatlar olarak Kuruma bildirirler.


Ancak, LPG piyasasında faaliyetleri veya rekabeti engelleme, bozma veya kısıtlama
amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran veya doğurabilecek nitelikte anlaşma veya
eylemlerin piyasa düzenini bozucu etkiler oluşturması halinde, gerekli işlemlerin
başlatılmasıyla birlikte, her seferinde iki ayı aşmamak üzere, faaliyetlerin her
aşamasında, bölgesel veya ulusal düzeyde uygulanmak için taban ve/veya tavan fiyat
tespitine ve gerekli tedbirlerin alınmasına Kurum yetkilidir. Belirli bölgelere
ve belirli amaçlara yönelik olarak fiyatlara müdahale edilmeksizin kullanıcıların
desteklenmesinin usûl ve esasları ile miktarı Cumhurbaşkanı kararı ile belirlenir.[4]


 


Eşgüdüm


Madde 11- Piyasayı doğrudan veya dolaylı olarak ilgilendiren konularda
yetkili kılınan diğer mercilerce yapılacak her türlü düzenleme çalışması öncesi
(vergi, resim ve harçlara ilişkin düzenlemeler hariç) Kurumun haberdar edilmesi
ve çalışmalara iştirakinin sağlanması esastır.


LPG piyasası faaliyetleri ile ilgili olarak Türk Standartları Enstitüsü tarafından
yapılacak standart hazırlık çalışmalarında Kurum temsilcisi de bulunur. Piyasa faaliyetlerine
ilişkin Türk standartları, Kurul onayı ile mecburi hale getirilebilir.


Kurum;


a) Lisanslı tesisler açısından tehlikeli eylem ve kötüniyetin oluşması halinde,



b) Piyasada haksız rekabet yaratacak ve yanıltıcı nitelikte reklam ve ilânlar
ile benzeri faaliyetlerin yapılması durumunda,


c) Piyasada faaliyet gösteren malzeme ve cihaz ithalatçı, üretici ve satıcıları
ile bunların yetkili servisleri hakkındaki düzenleme ve uygulamalarda,


Görüş bildirmeye veya ilgili makamlardan talepte bulunmaya yetkilidir.


Kurum, piyasa faaliyetlerine ilişkin olarak açılmış veya açılacak kamu davalarına
müdahil olabilir. Bu konularla ilgili olarak suç duyurusunda bulunabileceği gibi
mevzuatın uygulanması açısından, adlî ve mülkî makamlardan yaptırım talebinde bulunabilir.



Kurum, bu Kanunun etkin bir biçimde uygulanmasının sağlanması için ilgili
kamu kurum ve kuruluşlarıyla koordineli çalışmalar yürütür ve alınacak kararların
uygulanmasında ilgili kamu kurum ve kuruluşlarından uzman eleman çalıştırabilir.



 


Bilgilerin toplanması, kayıt düzeni, denetim ve tebligat


Madde 12- Piyasanın işleyişine ilişkin bilgileri derlemek amacıyla
bildirim yükümlülükleri Kurumca belirlenir. Kurum, lisans sahiplerinin, Vergi Usul
Kanunu hükümleri saklı kalmak şartı ile düzenleyecekleri belge ve tutacakları kayıt
düzenlerine ilişkin özel usûl ve esaslar belirleyebilir.


Kurum, bu Kanunun kendisine verdiği görevleri yerine getirirken gerekli gördüğü
her türlü bilgiyi kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilerden isteyebilir.



Görevlendirilen Kurum personeli, piyasa tarafları ve/veya tesisleri nezdinde,
defterler de dahil olmak üzere her türlü evrak, belge ve emtianın incelenmesi, suret
veya numune alınması, konuyla ilgili yazılı veya sözlü açıklama istenmesi, gerekli
tutanakların düzenlenmesi, tesislerin ve işletiminin incelenmesi konularında yetkilidir.
Görevlendirme yazısında amaç, kapsam, süre ve yetkinin çerçevesi yer alır.


Kurum, piyasa faaliyetlerini kendi
personeli ile veya kamu kurum ve kuruluşları ile özel denetim kuruluşlarından
hizmet alımı yoluyla denetime tâbi tutar. Kurum, idarî ve teknolojik yöntemler
ile denetim sistemini kurar. Valilikler, görevli elemanların başvurusu halinde
denetim amaçlı alınacak numunelerin rafineri, dağıtıcı, kullanıcı ve bayilerden
alınmasını ve emniyetini sağlamakla yükümlüdür. Numunelerde yapılacak testlerde
alınan numunelerin laboratuvar analizi ile standarda uymadığı tespit
edildiğinde, 16 ncı madde hükümleri uygulanır. Denetlemede, ön araştırmada ve
soruşturmada takip edilecek usûl ve esaslar yönetmelikle düzenlenir.


Bilgilerin ilgililere ve kamuya açıklanmasına ilişkin ilke, usûl ve esaslar
Kurumca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir. Piyasa açısından ticarî gizlilik niteliği
taşıyan bilgiler açıklanamaz. Lisans sahiplerinin lisans belgesi içeriği özet bilgileri
Kurum tarafından ilân edilir. Kurumca bu Kanuna göre yapılacak her türlü tebligat
hakkında 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümleri uygulanır; ancak ilânen yapılacak
tebligatlar Resmi Gazetede yayımlanır.


 


Sigorta


Madde 13- Lisans kapsamında yürütülen faaliyetler için sigorta yaptırılması
zorunludur. Cumhurbaşkanı kararıyla sigorta kapsamından muaf tutulacak faaliyetler
belirlenebilir. Sigorta kapsamına alınacak varlık çeşitlerinin belirlenmesi ile
bunların tâbi olacağı sigorta kolları ve muafiyet tanınan hususlar, yönetmelikle
düzenlenir.[5]


 


Sorumlu müdür


Madde 14- LPG dolum tesislerinde ve otogaz istasyonlarında sorumlu
müdür bulundurulması zorunludur. LPG dolum tesislerinde ve otogaz istasyonlarında
bulundurulacak sorumlu müdürün yetki, sorumluluk ve nitelikleri Kurum tarafından
çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.


 


Eğitim


Madde 15- LPG piyasasında görev yapacak sorumlu müdürler, tanker şoförleri,
dolum personeli, tüp dolum personeli, tüp dağıtım araçlarının şoförleri ve tüp dağıtım
personeli, tanker dolum personeli, test ve muayene elemanları ve otogaz LPG dolum
personeli, pompacılar ile tesisat, projelendirme ve imalatında görev alan diğer
personel, TMMOB (Türk Mühendis ve Mimarlar Odaları Birliği)’a bağlı ilgili meslek
odası tarafından eğitime tâbi tutulurlar. Eğitime ilişkin esas ve usûllerin yer
alacağı yönetmelik TMMOB (Türk Mühendis ve Mimarlar Odaları Birliği) ve ilgili kurum
tarafından müştereken hazırlanır.


 


İKİNCİ
BÖLÜM


İdarî
Para Cezaları, Yaptırımlar, Ön Araştırma, Soruşturma,


Dava
Hakkı ve Yönetmelik


İdarî para cezaları[6]


Madde 16- (Değişik:14/2/2019-7164/35 md.)


Bu Kanuna veya ilgili mevzuata aykırı faaliyet gösterilmesi hâlinde sorumluları
hakkında Kurulca aşağıdaki idari para cezaları uygulanır:


a) Aşağıdaki hallerde otogaz bayilik faaliyetinde bulunanlar hariç olmak üzere
sorumlulara, beşyüzbin Türk Lirasından az olmamak ve onmilyon Türk Lirasını geçmemek
üzere fiilin işlendiği tarihten bir önceki yılda ilgili lisansa konu LPG piyasası
faaliyetine ilişkin net satış hasılatının binde ondördü oranında idari para cezası
uygulanır:


1) Lisansa tabi faaliyetlerin lisans alınmaksızın yapılması.


2) 4 üncü maddenin son fıkrasının ihlali.


b) Aşağıdaki hallerde sorumlulara ikiyüzellibin Türk Lirasından az olmamak
ve ikimilyonyediyüzellibin Türk Lirasını geçmemek üzere fiilin işlendiği tarihten
bir önceki yılda ilgili lisansa konu LPG piyasası faaliyetine ilişkin net satış
hasılatının binde onikisi oranında idari para cezası uygulanır:


1) Dördüncü fıkrasının (ç), (h) ve (ı) bentleri ile son fıkrası hariç 4 üncü
madde hükümlerinin ihlali.


2) Otogaz bayilik faaliyetinde bulunanlar hariç olmak üzere sahip olunan lisansın
verdiği haklar dışında faaliyet gösterilmesi.


3) Dokuzuncu fıkrasının (c) bendinin (4), (5) ve (6) numaralı alt bentleri
hariç 5 inci ve 6 ncı maddenin ihlali.


4) 10 uncu madde gereği Kurum tarafından yapılan uygulamaların dolaylı veya
dolaysız olarak engellenmesi veya engellemeye teşebbüs edilmesi.


c) Aşağıdaki hallerde sorumlulara yüzbin Türk Lirasından az olmamak ve beşyüzbin
Türk Lirasını geçmemek üzere fiilin işlendiği tarihten bir önceki yılda ilgili lisansa
konu LPG piyasası faaliyetine ilişkin net satış hasılatının binde onbiri oranında
idari para cezası uygulanır:


1) Lisans alınmaksızın bayilik faaliyetinin yapılması.


2) Otogaz bayilik lisansı sahiplerince lisansın verdiği haklar dışında faaliyet
gösterilmesi.


3) İkinci fıkrasının (4) numaralı bendi hariç 7 nci maddenin ihlali.


4) Otogaz bayilik lisansı sahiplerince 10 uncu maddenin ihlali.


5) 13 üncü, 14 üncü ve 15 inci madde hükümlerinin ihlali.


6) Dördüncü fıkrasının (ç), (h) ve (ı) bentleri ile son fıkrası hariç 4 üncü
madde hükümlerinin otogaz bayilik lisansı sahiplerince ihlali.


ç) 7 nci maddenin ikinci fıkrasının (4) numaralı bendinin ihlali hâlinde otogaz
bayilik lisansı sahiplerine yüzbin Türk Lirasından az olmamak ve beşyüzbin Türk
Lirasını geçmemek üzere fiilin işlendiği tarihten bir önceki yılda ilgili lisansa
konu LPG piyasası faaliyetine ilişkin net satış hasılatının binde onu oranında idari
para cezası uygulanır.


d) 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanununun 16 ncı maddesi uyarınca ulusal petrol
stoğu tutma yükümlülüğü bulunan lisans sahiplerine, tespit tarihinde eksik tutulan
her bir ton ürün için ikiyüzelli Türk Lirası idari para cezası verilir. Eksik tutulan
stok miktarının hesabında ton küsuratı dikkate alınmaz. Bu bent kapsamında uygulanan
idari para cezası, ulusal petrol stoğunun tamamlayıcı kısmının finansmanı için kullanılır.


Yukarıda belirtilenlerin dışında kalan ancak bu Kanunun getirdiği yükümlülüklere,
ikincil mevzuat veya lisans hükümlerine, Kurul kararlarına uymayanlara Kurumca onbin
Türk Lirasından az olmamak ve ellibin Türk Lirasını geçmemek üzere fiilin işlendiği
tarihten bir önceki yılda ilgili lisansa konu LPG piyasası faaliyetine ilişkin net
satış hasılatının binde sekizi oranında idari para cezası uygulanır.


Ancak, 5 inci maddenin dokuzuncu fıkrasının (c) bendinin (4), (5) ve (6) numaralı
alt bentlerinin ihlali veya LPG tesislerinin ve tüplerinin teknik düzenlemelere
aykırılığının tespiti hâlinde bu Kanun hükümleri uygulanmaz. 5 inci maddenin dokuzuncu
fıkrasının (c) bendinin (4), (5) ve (6) numaralı alt bentlerinin ihlali veya LPG
tesislerinin ve tüplerinin teknik düzenlemelere aykırılığının tespiti hâlinde konu
ile ilgili diğer kanun hükümleri yetkili idareler tarafından uygulanır.


Lisansa tabi olmayan faaliyetleri yürüten ve bu Kanunun getirdiği yükümlülüklere,
ikincil mevzuata, Kurul kararlarına uymayanlar hakkında bu madde hükümleri uygulanmaz.
Söz konusu kişiler hakkında diğer mevzuat hükümleri kapsamında yetkili idareler
tarafından gerekli yaptırımlar uygulanır.


Ceza uygulanan bir fiilin iki yıl geçmeden aynı kişi tarafından tekrar işlenmesi
hâlinde idari para cezaları iki kat olarak uygulanır.


Bu Kanunun 17 nci maddesi ve bu madde hükümlerine göre yürütülen idari işlemler,
lisans sahibinin Kuruma bildirdiği elektronik tebligat adresine tebliğ edilir. Kuruma
bildirilen elektronik tebligat adresine tebligatın zorunlu bir sebeple yapılamaması
hâlinde Kuruma bildirilen adrese yapılan bildirim tebligat yerine geçer.


Bu Kanun kapsamında verilen idari para cezaları tebliğ tarihinden itibaren
bir ay içinde ödenir. Süresinde ödenmeyen idari para cezaları, 21/7/1953 tarihli
ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri gereğince
tahsil edilmek üzere ilgili vergi dairesine gönderilir.


Bu Kanun kapsamında verilen idari para cezalarına karşı yargı yoluna başvurulması,
ilgili vergi dairesine idari para cezasına ilişkin banka teminat mektubu verilmesi
durumu hariç tahsil işlemlerini durdurmaz. Teminat mektubunun miktarı, türü, hangi
şartlarda paraya çevrileceği ve diğer hususlar Kurumca yapılacak düzenlemeler ile
belirlenir.


Kurul, bu maddede belirtilen fiillerin icra edildiği tesiste bir önceki yılda
lisansa konu LPG piyasası faaliyetinden elde edilen net satış hasılatının olmaması
veya tespitinin yapılamaması hâlinde, tespit edeceği LPG ikmali veya satışı ve benzeri
delillerden hareketle fiile ilişkin olarak bu maddenin ilgili fıkralarında belirlenmiş
olan oranlar ve asgari azami had dâhilinde, hiçbir tespit yapılamaması hâlinde ise
mevzuata aykırı fiili icra edenin LPG piyasası faaliyetinin emsali olabilecek LPG
piyasası faaliyetinden elde edilen net satış hasılatını esas almak suretiyle fiile
ilişkin olarak bu maddenin ilgili yerlerinde belirlenmiş olan oranlar ve asgari
azami had dâhilinde ceza tayininde bulunur.


 


İdari Yaptırımlar


Madde 17- (Başlığı ile Birlikte Değişik:14/2/2019-7164/36 md.)



İdari yaptırımlar; tedbirler, lisans iptalleri ve idari para cezalarından
oluşur. Bu Kanuna göre idari para cezaları, tedbirler ve lisans iptallerinin uygulanması
bu Kanunun diğer hükümlerinin uygulanmasına engel oluşturmaz. Bu Kanuna göre verilen
idari para cezaları, alınan tedbirler ve lisans iptalleri diğer kanunlar gereği
yapılacak işlemleri engellemez.


Bu Kanuna göre idari yaptırımlar aşağıdaki usulde yürütülür:


a) Lisans sahibi kişiler hakkında bu Kanuna, ikincil mevzuata veya lisans
hükümlerine, Kurul kararlarına aykırı davranılması hâlinde; Kurul tarafından belirlenen
niteliği itibarıyla düzeltme imkânı olan fiiller için ilgilisine Kurum veya Kurumca
yetkilendirilen kuruluşlar tarafından, otuz gün içerisinde aykırılığın giderilmesi,
aksi halde hakkında geçici durdurma yapılabileceği ihtar edilir. Verilen ihtar süresi
sonunda mevzuata aykırı durumu devam ettirenlerin ilgili piyasa faaliyeti altmış
gün süre ile geçici olarak durdurulur. Niteliği itibarıyla düzeltme imkânı olan
fiilin tespit tarihinden itibaren iki yıl içerisinde tekrar edilmesi hâlinde ise
ihtar işlemi uygulanmaksızın ilgili piyasa faaliyeti altmış gün süre ile geçici
olarak durdurulur. Geçici durdurma süresince, tehlikeli eylemin veya kötüniyetin
veya ürünlerde zarar oluşmasının önlenmesi ile faaliyetin durdurulmasına neden olan
durumun ortadan kaldırılmasına ilişkin faaliyetler dışında hiçbir piyasa faaliyeti
yapılamaz. Geçici durdurma süresi sonunda da tespit edilen aykırılıklar giderilmezse,
faaliyetin durdurulmasına devam edilerek soruşturma başlatılır ve gerekli idari
yaptırımlar uygulanır. Lisans iptalleri Kurumca yapılacak soruşturma neticesine
göre karara bağlanır. Yapılan geçici durdurma sonrasında mevzuata aykırı durumun
ortadan kalkması hâlinde geçici durdurma hali sona erdirilir.


b) Lisans sahibi kişiler hakkında, bu Kanuna, ikincil mevzuata veya lisans
hükümlerine, Kurul kararlarına aykırı davranılması hâlinde; niteliği itibarıyla
düzeltme imkânı olmayan fiiller ile 21/3/2007 tarihli ve 5607 sayılı Kaçakçılıkla
Mücadele Kanununda belirtilen akaryakıt kaçakçılığına ilişkin fiiller için ilgilisi
hakkında Kurum tarafından doğrudan idari soruşturma başlatılarak gerekli yaptırımlar
uygulanır. Lisans sahibinin ilgili piyasa faaliyeti, niteliği itibarıyla düzeltme
imkanı olmayan, kötüniyet veya tehlikeli eylem sonucunu doğuran fiilleri nedeniyle
Kurumca geçici olarak durdurulabilir.


c) Lisans almaksızın lisansa tabi bir faaliyet gösterildiğinin tespiti hâlinde,
tesisler, lisans alınıncaya veya bu Kanuna göre lisans gerektirmeyen faaliyet gösterecek
hale getirilinceye kadar mühürlenir ve ilgililer hakkında soruşturma başlatılır.
Mühürlemeye ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.



ç) Bu Kanuna göre yapılan talep veya işlemlerde, kanuna karşı hile veya yalan
beyanda bulunulduğunun tespiti hâlinde lisans iptal olunur.


d) Kaçak LPG ile piyasa faaliyetinde
bulunan lisans sahiplerinin lisansı iptal edilir. Teknik düzenlemelere uygun
olmayan LPG’yi piyasa faaliyetine konu etme fiilini, lisans süresince, aynı
lisansla beş defa işleyen lisans sahiplerinin lisansı iptal edilir. Teknik
düzenlemelere uygun olmayan LPG ikmali nedeniyle kullanıcıya verilen zarar ve
hasarların tazmini hususu, kullanıcıların muhatap olduğu lisans sahibi gerçek
veya tüzel kişilerin lisanslarında ve sözleşmelerinde yer alır. Uygulamaya
ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.


e) (Ek:29/4/2021-7318/12 md.) Bu Kanun kapsamında lisansa tabi faaliyetlerde
bulunanlardan, 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 257
nci maddesinin birinci fıkrasının (8) numaralı bendine göre istenilen teminatı vermeyenlerin
ilgili piyasa faaliyeti teminat verilinceye kadar durdurulur ve bu süre içinde söz
konusu tesis veya faaliyet için başka bir gerçek veya tüzel kişiye de lisans verilmez.


f) (Ek:20/7/2025-7555/17 md.) 5 inci maddenin onuncu fıkrası hükmüne aykırı davrandığı
tespit edilen dağıtıcılara, 16 ncı madde kapsamında idari para cezası
uygulanır. Aynı hükme aykırılığın lisans sahibi tarafından iki yıl içinde
tekrar edilmesi halinde dağıtıcı lisansı iptal edilir.


Mühürlemeye rağmen, faaliyetlerini sürdüren gerçek kişiler ile tüzel kişilerin
suçun işlenişine iştirak eden yetkilileri hakkında, 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı
Türk Ceza Kanununun 203 üncü maddesi hükümleri uygulanır.


 


Ön araştırma, soruşturma ve dava hakkı


Madde 18- Kurul, re’sen veya kendisine intikal eden ihbar veya şikâyetler
üzerine doğrudan soruşturma açılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının
tespiti için ön araştırma yapılmasına karar verir.


Ön araştırma ve soruşturmada takip
edilecek usûl ve esaslar, Kurum tarafından yürürlüğe


konulacak yönetmelikle düzenlenir.


(Değişik üçüncü fıkra: 2/7/2012-6352/68
md.) İdari yaptırım kararlarına karşı yetkili
idare mahkemesinde dava açılabilir. Kurul kararlarına karşı açılan her türlü dava
öncelikli işlerden sayılır.


 


Yönetmelik


Madde 19- LPG piyasa faaliyetlerine ilişkin hususlar, bu Kanunun ilgili
maddelerinde yer alan çerçeve ve yetkilendirme dahilinde Kurul tarafından yürürlüğe
konulacak yönetmeliklerle düzenlenir. Bu yönetmelikler Resmi Gazetede yayımlanır.



Ayrıca Kurum, yetkilerini Kurul kararıyla özel nitelikli kararlar almak suretiyle
de kullanabilir. Özel nitelikli kararlardan kamuoyunu ilgilendiren hususlar ile
yapılacak düzenlemeleri açıklamak amacıyla çıkarılacak tebliğler, basın ve yayın
araçlarıyla veya özel bültenler ile duyurulur.


 


ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM


Elektrik
Piyasası Kanununda Yapılan Değişiklikler


Madde 20-22- (20/2/2001 tarihli ve 4628 sayılı Elektrik Piyasası
Kanunu ile ilgili olup yerine işlenmiştir.)


 


DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM


Geçici
ve Son Hükümler


Geçici Madde 1- Bu Kanunun yürürlüğe girmesinden önce; LPG dağıtım
ve pazarlama şirketlerinin, mevcut mevzuat kapsamında tanınan hak ve menfaatleri
ile yükümlülüklerine ilişkin hükümler, bu Kanunda belirlenen süre ve esaslar dahilinde
faaliyeti ile ilgili lisans verilinceye kadar saklıdır.


Otogaz istasyonları ile içinde otogaz tesisi bulunan akaryakıt istasyonlarının
sahası içinde, teknik düzenlemelere uygun olarak tesis edilmiş idarî büro, araç
yıkama ve yağlama tesisleri, müşterilerin acil ihtiyaçlarının giderilmesi için kurulan
küçük market ve benzeri tesislerin dışındaki lokanta, ticarî ve sosyal amaçlı tesisler
7 nci maddenin beşinci fıkrasında belirtilen şartlara iki yıl içinde uygun hale
getirilir.


 


Geçici Madde 2- Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte fiilen, bu
Kanun uyarınca lisans alınması gereken faaliyetleri yürüten kişiler, bu Kanunun
yürürlüğe girdiği tarihten sonra bir yıl içinde durumlarını bu Kanuna uygun
hale getirerek, Kurum tarafından istenecek bilgi ve belgelerle Kuruma başvurmak
zorundadır. Başvurusunu yapmış ancak işlemleri tamamlayamayan kişilerin
faaliyetlerinin devamı için üç ayı aşmamak üzere ek süre verilmesinde Kurum
yetkilidir. (Değişik son cümle: 20/6/2006-5522/1 md.) Ancak bu Kanun
yürürlüğe girmeden önce kurulduğu dönemdeki mevzuata göre gayri sıhhî müessese
veya iş yeri açma ve çalışma ruhsatlı olarak bu Kanun gereği güvenlik ve lisans
gereklerini yerine getirerek faaliyetlerini sürdüren otogaz istasyonları,
lisans almak şartıyla faaliyetlerine devam ederler. Bu Kanun gereği güvenlik ve
lisans gereklerine uyduğu TSE tarafınca belirlendiği halde, imar planlarının
henüz yapılamamasından dolayı iş yeri açma ve çalışma ruhsatlandırma işlemleri
sonuçlandırılamıyorsa, imar planlarının tamamlanması ile iş yeri açma ve
çalışma ruhsatı alabileceklere 31/12/2007 tarihine kadar geçici faaliyet
lisansı verilir. Diğerleri faaliyetten men edilir.


Süresinde başvurmayan veya süresinde başvurduğu halde süresinde durumunu bu
Kanuna uygun hale getirmeyenlerin faaliyetleri sürenin bitim tarihi itibarıyla durdurulur.


 


Geçici Madde 3- Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte yürürlükte olan
LPG ile ilgili kararname, yönetmelik ve tebliğlerde yer alan hükümler, Kurumca düzenleme
yapılıncaya kadar saklıdır. Kurum tarafından hazırlanacak yönetmelik ve diğer mevzuat
yürürlüğe girene kadar Sanayi ve Ticaret Bakanlığı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı
ve/veya Petrol İşleri Genel Müdürlüğünce yürütülmekte olan işlemlere ilişkin görevler
sürdürülür. Ancak, bu süre içerisinde anılan mevzuata istinaden yeni LPG dağıtım
ve pazarlama şirketlerinin kurulması ile ilgili olarak statü verilmez.


 


Geçici Madde 4- Lisans yönetmeliği yürürlüğe girinceye kadar piyasa
faaliyetlerine ilişkin lisans isteminde bulunulamaz. Lisans yönetmeliğinin yürürlüğe
girişi, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihi takip eden yüzsekseninci günü aşamaz.



 


Geçici Madde 5- 4 üncü maddenin son fıkrasında yer alan ihtisas
gümrüklerinin kurulması için gerekli alt yapı ve teçhizat Gümrük
Müsteşarlığının belirleyeceği gümrüklerde 1.7.2005 tarihine kadar Kurum
tarafından yaptırılır ve Gümrük Müsteşarlığına devredilir. İhtisas
gümrüklerinin personel ihtiyacı Gümrük Müsteşarlığı tarafından temin edilir ve
personelin eğitimi de Kurum tarafından sağlanır.


 


Geçici Madde 6- Elektrik Üretim Anonim Şirketi özelleştirilmesi
tamamlanıncaya kadar;


a) Dahilde işleme belgesine sahip elektrik ihraç eden elektrik üretim şirketleri
elektrik üretiminde kullanacakları, dahilde işleme belgelerinde hammadde olarak
belirtilen akaryakıtları Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’na bilgi vermek koşuluyla
yurt dışından, kara ve/veya deniz yolu ile Dahilde İşleme Rejimi kapsamında kendileri
temin edebilirler.


b) (Mülga: 14/3/2013-6446/30 md.)


 


Geçici Madde 7- (Değişik: 21/4/2005-5335/28 md.)


1.1.2005 tarihi itibarıyla doğal gaza bağlanmamış ve üretimlerini likit petrol
gazı veya likit naturel gaz ile yapan karo seramik, vitrifiye sağlık gereçleri ve
porselen sofra eşyası üreticilerinin; 1/6/2003 ilâ 31/12/2006 tarihleri arasında
üretimlerinde kullandıkları likit petrol gazı veya likit naturel gaz maliyeti ile
aynı üretimin doğal gazla yapılmış olması halinde oluşacak maliyeti arasındaki farkın
tüm üreticiler için ödenecek toplam tutarı otuzmilyon Yeni Türk Lirası’nı geçmemek
kaydıyla, her bir üreticinin maliyet farkının azami tamamına kadarki kısmı Enerji
ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı bütçesine aktarılacak ödenekten karşılanır ve 31/3/2007
tarihine kadar ödenir.[7]


(Değişik ikinci fıkra: 24/6/2005-5374/1 md.) Bu işletmelere 2005 yılı
içinde doğalgaz verilmesi halinde, maliyet farkına ilişkin hesaplama ve ödemeler,
doğalgaz verildiği tarihten önceki dönemle sınırlı tutulur.


Bu madde gereğince tüm üreticiler için hesaplanan maliyet farkları toplam
tutarının otuzmilyon Yeni Türk Lirası’nı geçmesi durumunda ödemeler, randıman hesapları
yapılmak suretiyle oluşan maliyete göre oransal olarak yapılır. Ödemelere ilişkin
usûl ve esaslar Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Devlet Bakanlığı, Maliye Bakanlığı
ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından müştereken belirlenir.


 


Geçici Madde 8- (Ek:14/2/2019-7164/37 md.)


Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce Kurulca idari para cezası verilmemiş
olan ve Kurul tarafından belirlenen niteliği itibarıyla düzeltme imkânı bulunan
fiiller için, 17 nci maddenin ikinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen ihtar yapıldıktan
sonra sonucuna göre gerekirse idari soruşturma başlatılarak yaptırımlar uygulanır.
Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce lisansı sonlandırılan veya iptal edilenler
hakkında düzeltme imkânı bulunan fiiller için herhangi bir idari işlem tesis edilmez.


Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla Kurul kararına bağlanmış ancak
tahsilatı tamamlanmamış olan idari para cezaları, işlenen fiil için bu Kanunla birlikte
daha düşük bir idari para cezası uygulanmasının öngörülmesi hâlinde, ilgili vergi
dairesince 16 ncı maddenin ilgili bentlerinde belirlenmiş olan asgari maktu hadden
tahsil edilir. Kısmen veya tamamen tahsil edilen idari para cezaları iade edilmez.


 


Yürürlük


Madde 23- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.


 


Yürütme


Madde 24- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.


 


 


5307
SAYILI KANUNUN 16 NCI MADDESİNDEKİ PARA CEZASI


MİKTARLARIYLA
İLGİLİ TABLO


 


(Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun 26/12/2024 tarihli ve 32764 sayılı
Resmî Gazete’de yayımlanan Tebliği ile 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları
(LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair
Kanunun 16 ncı maddesinde yer alan para cezası miktarları, 1/1/2025 tarihinden itibaren
aşağıdaki tabloda gösterildiği gibi uygulanacaktır.)


 







5307 SAYILI KANUNUN 16 NCI MADDESİNİN

İLGİLİ HÜKMÜ



2025 YILINDA

UYGULANACAK İDARİ

PARA
CEZALARININ ALT

VE ÜST LİMİTLERİ (TL)






16 ncı maddenin birinci
fıkrasının (a) bendi



4.630.953-92.619.134






16 ncı maddenin birinci
fıkrasının (b) bendi



2.315.468-25.470.255






16 ncı maddenin birinci
fıkrasının (c) bendi



926.186-4.630.953






16 ncı maddenin birinci
fıkrasının (ç) bendi



926.186-4.630.953






16 ncı maddenin birinci
fıkrasının (d) bendi



2.300






16 ncı maddenin ikinci fıkrası



92.610-463.089









 





 


5307
SAYILI KANUNUN 16 NCI MADDESİNDEKİ PARA CEZALARININ UYGULANACAĞI MİKTARLAR HAKKINDAKİ
TEBLİĞLERE İLİŞKİN TABLO


 







Yayımlandığı Resmî Gazete’nin



Uygulamanın Başlangıç Tarihi






Tarihi



Numarası






7/1/2006



26046



2006 yılı


 




29/12/2006



26391



1/1/2007


 




7/12/2007



26723



1/1/2008


 




5/12/2008



27075



1/1/2009


 




5/12/2009



27423



1/1/2010


 




17/12/2010



27788



1/1/2011


 




23/12/2011



28151



1/1/2012


 




19/12/2012



28502



1/1/2013


 




30/12/2013



28867 (Mükerrer)



1/1/2014


 




12/12/2014



29203



1/1/2015


 




22/12/2015



29570



1/1/2016


 




8/12/2016



29912



1/1/2017


 




21/12/2017



30277



1/1/2018


 




21/12/2018



30632



1/1/2019


 




31/12/2019



30995 (4.Mükerrer)



1/1/2020


 




17/12/2021



31692



1/1/2022


 




27/12/2023



32412



1/1/2024


 










 


5307
SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN VEYA


ANAYASA
MAHKEMESİ KARARLARININ YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ


TARİHLERİNİ
GÖSTERİR TABLO


 







Değiştiren Kanun/ KHK’nin veya İptal Eden Anayasa Mahkemesi
Kararının Numarası



5307 Sayılı Kanunun Değişen veya İptal Edilen Maddeleri



Yürürlüğe Giriş Tarihi






5335



Geçici Madde 7



13/3/2005






5374



Geçici Madde 7



6/7/2005






5522



Geçici Madde 2,
Geçici Madde 7



24/6/2006






5728



16, 17, 18



8/2/2008






6352



18



5/7/2012






6446



Geçici Madde 6



30/3/2013






6462



2



3/5/2013






6527



4



1/3/2014






6719



17



17/6/2016






Anayasa
Mahkemesinin 18/1/2018 tarihli ve E.: 2017/129, K.: 2018/6 sayılı Kararı



16



13/2/2018 tarihinden başlayarak dokuz ay sonra (13/11/2018)






7103



5



27/3/2018






KHK/700



10,13



24/6/2018
tarihinde birlikte yapılan Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Cumhurbaşkanlığı
seçimleri sonucunda Cumhurbaşkanının andiçerek göreve başladığı tarihte
(9/7/2018)






7162



5



30/1/2019






7164



16,17,Geçici Madde 8



28/2/2019






7318



3, 17



30/4/2021






7350



2, 3



11/1/2022






7555



5 inci maddesinin onuncu fıkrası, 17



1/1/2026






5 inci maddesinin onbirinci ve onikinci fıkrası



24/7/2025









 











[1] 6/1/2022 tarihli ve 7350 sayılı Kanunun 3 üncü
maddesiyle bu bentte yer alan “LPG dağıtıcılarının veya kullanıcılarının”
ibaresi “Piyasa faaliyetinde bulunanların, rafınericilerin veya kullanıcıların”
şeklinde değiştirilmiştir.







[2] 25/4/2013 tarihli ve 6462 sayılı Kanunun 1 inci
maddesiyle, bu bentte yer alan “sakatlanmasına” ibaresi “engelli hâle
gelmesine” şeklinde değiştirilmiştir.







[3] 6/1/2022 tarihli ve 7350 sayılı Kanunun 4 üncü
maddesiyle bu fıkrada yer alan “6762” ibaresi “13/1/2011 tarihli ve 6102”
şeklinde değiştirilmiştir.







[4] 2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 163 üncü
maddesiyle, bu fıkrada yer alan “Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulu”
ibaresi “Cumhurbaşkanı” şeklinde değiştirilmiştir.







[5] 2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 163 üncü
maddesiyle, bu fıkrada yer alan “Bakanlar Kurulu” ibaresi “Cumhurbaşkanı” şeklinde
değiştirilmiştir.







[6] Bu maddede yer alan para cezası miktarlarının 1/1/2025
tarihinden itibaren uygulanması ile ilgili olarak Kanunun sonundaki tabloya
bakınız.







[7] Bu fıkrada yer alan "1.1.2005 ilâ 31.12.2005
tarihleri" ibaresi, 20/6/2006 tarihli ve 5522 sayılı Kanunun 2 nci maddesiyle
“1/6/2003 ilâ 31/12/2006 tarihleri” şeklinde ve “31/3/2006” ibaresi de
“31/3/2007” şeklinde değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.