1987 sayılı Romanya´da Millileştirme Tedbileri veya Buna Benzer Kanuni ve İdari Diğer Tedbirlerden Zarar Görmüş Türk Mal, Hak ve Menfaatlerinin Tasfiyesi Hakkında Kanun

 


ROMANYA'DA MİLLİLEŞTİRME TEDBİRLERİ
VEYA BUNA BENZER


KANUNİ VE İDARİ DİĞER TEDBİRLERDEN ZARAR
GÖRMÜŞ


TÜRK MAL, HAK VE MENFAATLERİNİN TASFİYESİ


HAKKINDA KANUN


 


Kanun
Numarası                    : 1987


Kabul
Tarihi                           : 29/4/1976


Yayımlandığı
Resmî Gazete  : Tarih: 8/5/1976            Sayı: 15581


Yayımlandığı
Düstur              : Tertip: 5                       Cilt: 15                Sayfa:
2969


 


 


I) Konu:


Madde 1 – Romanya'da
alınmış olan millileştirme tedbirleri veya buna benzer kanuni ve idari diğer
tedbirlerden zarar görenler için, 1/12/1966 gün ve 789 sayılı Kanunla tasdik
edilmiş Anlaşma gereğince Romen Hükümetinin ödediği tazminat, hak sahiplerine
bu Kanunda yazılı esaslar dairesinde dağıtılır.


 


II) Tazminattan istifade edecekler:


Madde
2 – Birinci
maddede yazılı tazminattan, Türk Devleti ile Türk uyruklu hakiki ve hükmi
şahıslar istifade eder.


Ancak,
Türk uyruklu şahısların, Romen Hükümetince millileştirme veya buna benzer
kanuni ve idari diğer tedbirlerin alındığı anda Türk vatandaşı olup, Anlaşmanın
imzası tarihi olan 22/6/1965 tarihinde de Türk Vatandaşı olması ve 5/7/1963
tarihine kadar Dışişleri Bakanlığına müracaat etmiş bulunması şarttır.


Bu
hükümler, Türk uyruklu şahısların mirasçıları, Anlaşmanın imzası tarihinde Türk
vatandaşlığında bulundukları takdirde, onlara da uygulanır.


 


III) Tazminatın şümulü:


Madde 3 – Tazminat,
ikinci maddede yazılı şahısların 1/12/1966 gün ve 789 sayılı Kanunla tasdik
olunan Anlaşmanın imzalandığı 22/6/1965 tarihine kadar; Romen Hükümetince
alınan tedbirlerden zarar görmüş ve aşağıda yazılı olanlar dışında kalan mal,
hak ve menfaatleri karşılığıdır:


a) 22/6/1965 tarihinden itibaren alınmış tedbirlerden
zarar görmüş mal, hak ve menfaatler,


b)
Bankınotlar,


c)
Bankalardaki paralar,


d)
Tahviller,


e)
Dahili istikraz tahvilleri,


f)
Harpte zarar görmüş mallara müteallik tazminat,


g)
Emeklilik primleri,


h)
22/6/1965 tarihinde özel mülkiyette bulunan taşınmaz mallar.


 


IV) Hakkın ispatı:


a) İbrazı mecburi belgeler:


Madde
4 – Tazminat
verilmesini talep edenler, haklarını aşağıda yazılı belgelerle tevsike
mecburdurlar.


a)
Kayıtlı bulundukları nüfus idarelerinden verilen ve vatandaşlığımızı ne suretle
ve hangi tarihte iktisap ettiklerini belirten belgenin aslı,


b)
Mal, hak ve menfaatlerin Romen Hükümetince alınmış millileştirme tedbirleri
veya buna benzer kanuni ve idari diğer tedbirlerden zarar gördüğünü belirten ve
tedbirin alındığı tarihi de gösteren Romen resmi makamlarınca verilmiş her çeşit
belge asılları veya örnekleri ile noterden tasdikli Türkçe örnekleri,


Bu
belgelerin asıl veya örneklerinin bulunmaması halinde tazminat verilmesini
talep edenlerin taleplerinin tetkiki ve bu belgelerin Dış Temsilciliklerimiz
aracılığı ile temini için:


Taşınmaz
malların tapu senetleri veya mülkiyeti ispat eden sair belgelerin asılları veya
örnekleri,


Taşınmaz
mallar ile varsa 3 üncü maddenin a - h fıkrasında yazılı olanlar dışında kalan
sair hak ve menfaatlerin mahiyet ve miktarını belirten belge asılları veya
örnekleri,


Veya
mal, hak ve menfaatlerin mahiyetini, kimlere ait olduğunu, miktar ve cinsini ve
bunların tespitine yarar sair bilgileri ihtiva eden beyannameyi,


c) İbraz veya Dış Temsilciliklerimiz aracılığı ile temin
olunan ve mal, hak ve menfaatlerin millileştirme tedbirleri veya buna benzer
kanuni ve idari diğer tedbirlere tabi tutulduğunu gösterir belge ve yazılarda
malik olarak gösterilen kişi hayatta değilse, mirasçılarını gösterir veraset
belgesi.


 


b) Millileştirme belgesi aranmayacak
haller:


Madde
5 – Dışişleri
Bakanlığınca evvelce yapılan ilan ve tebligat üzerine belge ibraz edenlerden,
Romen Hükümeti ile Bükreş'te yapılan müzakereler sırasında, Türk Heyetince
düzenlenen tutanaklarda ve fişlerde Romen Heyetince millileştirildiği veya buna
benzer kanuni ve idari diğer tedbirlere tabi tutulduğunun kabul edildiği yazılı
mal, hak ve menfaatler için, dördüncü maddenin (b) fıkrasında yazılı belgeler
aranmaz.


Diğer
belgelerden noksan olanlar talep edilir.


 


V) Hakkın düşümü:


Madde 6 – Dışişleri Bakanlığınca evvelce yapılan ilan ve tebligata
rağmen belge ibraz edemeyenler ile belgeleri noksan olanların, kendilerine
verilecek süre içinde de istenilen belgeleri ibraz etmedikleri takdirde
tazminat talep hakları düşer.


4
üncü maddenin (c) fıkrasında yazılı veraset belgesi için, tebliğ tarihinden
itibaren 3 ay içinde yetkili mahkemeye başvurulmuş ve kesinleştiği tarihten
itibaren de aynı süre içinde ibraz edilmiş olması şarttır.


7 nci maddede yazılı komisyonca verilecek süre, üç aydan
az olamaz. Gerektiği takdirde 3 aylık bir süre daha verilebilir.


Tebligat
7201 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılır.


 


VI) Hak sahiplerini ve verilecek
tazminatı tespit yetkisi:


Madde
7 – Tazminat
verilmesini talep edenlerin hak sahibi olup olmadıkları, hak sahibi olanlara verilecek
tazminat miktarı, 17/3/1969 gün ve 1135 sayılı Kanunun 5 inci maddesinin (a)
fıkrasında yazılı bakanlıklar ve Merkez Bankasınca tayin olunan temsilcilerin
iştirakiyle kurulan "Takdir ve Tevzi Komisyonu" tarafından tespit ve
takdir olunur.


Komisyonun
faaliyetine yardımcı olmak üzere, Maliye Bakanlığı personeli arasından ayrıca
bir büro teşkil edilir.


Komisyonun görev ve yetkileri ile, büronun teşkil tarzı,
tazminatın hak sahiplerine ödeme şekil ve usulleri, tutulacak defterler,
komisyon başkan ve üyelerine ve büroda görevlendirilen memurlara verilecek
ücretler yönetmelikle tesbit olunur. Yönetmelik 2 ay içinde hazırlanır ve büro
bu süre içinde teşkil olunarak çalışmaya başlar.


 


VII) Tazminat olarak dağıtılacak
para:


Madde
8 – Hak
sahiplerine dağıtılacak para, 1/12/1966 gün ve 789 sayılı Kanunla tasdik olunan
anlaşma gereğince Romanya Halk Cumhuriyetinin ödediği 275 bin Amerikan Doları
tutarı olan ve iki milli bankaya yatırılmış bulunan Türk parası ile, bunun faiz
ikramiye gibi gelirlerinin toplamıdır.


Ancak,
kesin dağıtıma başlandığı anda bankalardaki meblağı faiz getirmeyen bir hesaba
nakle Maliye Bakanı yetkilidir.


 


VIII) Kıymet takdiri:


Madde
9 – Hak
sahibi olduklarına Takdir ve Tevzi Komisyonunca karar verilen kişilere ödenecek
tazminat, tazminatın şümulüne giren mal, hak ve menfaatlerin;


a)
Tapu senetleri veya mülkiyeti ispat edici belgelerle Romen resmi makamlarınca
verilen diğer belgelerde yazılı kıymetleri,


b)
İlgili dış temsilciliklerimiz vasıtasiyle yaptırılacak tetkikat ve tahkikatla
vasıf ve müştemilat, mevki ve yüz ölçümlerine göre tespit edilen kıymetleri,


c) (a) ve (b) fıkralarına göre kıymetlerinin tespiti
mümkün olmayanlar için emsallerinin kıymetleri,


Gözönünde
tutulmak suretiyle aynı komisyonca takdir olunur.





IX) Tazminatın ödenmesi:


Madde
10 – Takdir ve Tevzi Komisyonunca hak sahiplerinin tamamı
tespit edildikten ve 9 uncu madde gereğince alacakları tazminat tutarı
bulunduktan sonra ödemeye başlanır.


Hak
sahipleri için takdir olunmuş tazminat tutarı, 8 inci maddede yazılı
dağıtılacak tazminattan fazla olduğu takdirde, her hak sahibi için takdir
olunan tazminattan gerekli oranda indirme yapılır.


Ancak, gerek hak sahibi olmadıklarına karar
verilmesinden, gerek hak sahibi olduğuna karar verilmekle beraber takdir olunan
tazminatın azlığından dolayı itiraz edenlerin bulunması halinde, bunların
taleplerinin karşılanabilmesi için, ihtilaflı dosyalar için, mevcut paranın %
30'u
bloke edilir ve % 70'i avans olarak hak sahiplerine ödenir.


 


X)
Komisyon kararlarına itiraz:


Madde
11 –
Tazminat verilmesini talep edenler, Takdir ve Tevzi Komisyonunca hak sahibi
olmadıkları hakkındaki kararlara; hak sahibi oldukları kabul edilenler ödenecek
tazminatın hesabına esas olacak kıymet takdirine müteallik kararlara tebliğ
tarihini takibeden günden itibaren 30 gün içinde ve bir defaya mahsus olmak
üzere aynı komisyon nezdinde itiraz edebilirler.


 


XI) Yürürlük ve yürütme:


Madde
12 – Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.


 


Madde
13 – Bu Kanunu Bakanlar Kurulu yürütür.