Nitrata Hassas Bölgelerin Belirlenmesi, Çevre Dostu Tarımsal Uygulamalar ve Nitrat Eylem Planının Uygulanması, İzlenmesi ve Raporlanmasına İlişkin Tebliğ (tebliğ No: 2025/17)

NİTRATA
HASSAS BÖLGELERİN BELİRLENMESİ, ÇEVRE DOSTU TARIMSAL


UYGULAMALAR VE NİTRAT
EYLEM PLANININ UYGULANMASI,


İZLENMESİ VE
RAPORLANMASINA İLİŞKİN


TEBLİĞ (TEBLİĞ NO: 2025/17)


 


BİRİNCİ BÖLÜM


Başlangıç Hükümleri


Amaç


MADDE 1- (1) Bu
Tebliğin amacı; nitrata hassas bölgelerin belirlenmesi, sularda tarımsal
faaliyetlerden kaynaklanan nitrat kirliliğini önlemeye yönelik uyulması gereken
kuralları içeren çevre dostu tarımsal uygulamalar ile Nitrat Eylem Planının
hazırlanması, uygulanması, izlenmesi, değerlendirilmesi ve raporlanmasına
ilişkin esasları düzenlemektir.


Kapsam


MADDE 2- (1) Bu
Tebliğ; nitrata hassas bölgelerin belirlenmesi, sularda tarımsal faaliyetlerden
kaynaklanan nitrat kirliliğini önlemeye yönelik uyulması gereken kuralları
içeren çevre dostu tarımsal uygulamalar ile Nitrat Eylem Planının hazırlanması,
uygulanması, izlenmesi, değerlendirilmesi ve raporlanmasına ilişkin teknik ve
idari esasları kapsar.


Dayanak


MADDE 3- (1) Bu
Tebliğ, 23/7/2016 tarihli ve 29779 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tarımsal
Kaynaklı Nitrat Kirliliğine Karşı Suların Korunması Yönetmeliğinin 6 ncı, 7 nci
ve 8 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.


Tanımlar


MADDE 4- (1) Bu
Tebliğde geçen;


a) Bakanlık: Tarım ve Orman
Bakanlığını,


b) Çevre dostu tarımsal
uygulamalar: EK-1’de yer alan suların tarımsal faaliyetlerden kaynaklanan
nitrat kirliliğine karşı korunması amacıyla çiftçiler tarafından alınması
gereken tedbirleri,


c) Çevre dostu tarımsal
uygulamalar uygunluk belgesi: İl/ilçe müdürlükleri tarafından yapılacak
denetimler sonucunda, hayvansal gübrenin çevre dostu tarımsal uygulamalara
uygun depolanarak yönetildiği tespit edilen işletmelere verilen ve EK-2’de yer
alan belgeyi,


ç) Çiftlik hayvanları: Et, süt,
yumurta da dâhil olmak üzere gıda, deri, kürk, yün, tüy veya diğer ürünlerin
temini için veya işgücü amacıyla insanlar tarafından yetiştirilen ve beslenen
hayvanları,


d) Çiftlik izleme programı:
Nitrat Eylem Planının uygulama etkinliğinin değerlendirilmesi amacıyla seçilmiş
işletmelerden eylem planında yer alan tedbirlerin uygulanmasının izlenmesi ve
değerlendirilmesini,


e) Denetim: Eylem planındaki
tedbirleri uygulamakla yükümlü olan işletmelerin tedbirleri uygulama durumları
ve tutması gereken kayıtların mevcut ve ulaşılabilir olup olmadığına yönelik
kontrolleri,


f) Denetim raporu: İşletmenin
çevre dostu tarımsal uygulamalara uygunluğunu gösteren ve EK-3’te yer alan
belgeyi,


g) Gübre: Bitkisel üretimde
verimi ve kaliteyi artırmak amacıyla tarımsal alana uygulanan azot ya da azot
bileşikleri içeren organik ya da inorganik maddeyi,


ğ) Hayvansal gübre: Çiftlik
hayvanlarından kaynaklanan ve tarımsal amaçlı kullanılan dışkılar ya da dışkı
ile altlığın karışımını,


h) Hayvansal gübre yönetim planı:
Hayvansal gübrenin çevreye olan olumsuz etkilerinin azaltılması amacıyla,
gübrenin elde edilmesi, depolanması, işlenmesi, taşınması süreçleri ile ne
zaman ve nerede kullanılacağının ve araziye uygulama miktar ve koşullarının
belirlendiği planı,


ı) İl planlama kurulu: 14/9/2023
tarihli ve 32309 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tarımsal Üretimin
Planlanması Hakkında Yönetmeliğe göre ilde kurulan üretim planlaması il
kurulunu,


i) İl/ilçe müdürlüğü: İl/ilçe
tarım ve orman müdürlüğünü,


j) İşletme kapasitesi:
Hayvancılık işletmelerinde, varsa kapasite raporundaki hayvan sayısını veya
EK-4’te yer alan işletmelerde ahır/ağıl/kümes kapasitesi hesaplama rehberine
göre hesaplanan hayvan sayısını,


k) Kapalı dönemler: Gübrelerin
toprağa uygulanmasının yasak olduğu dönemleri,


l) Kimyasal gübre: Bir
endüstriyel işlemle üretilen herhangi bir gübreyi,


m) NİBİS: Nitrat Bilgi Sistemini,


n) Nitrat eylem planı: Sularda
tarımsal faaliyetlerden kaynaklanan kirliliğin önlenmesi ve azaltılması
amacıyla hazırlanan eylem, tedbir ve tedbir uygulama koşullarını içeren planı,


o) Nitrata hassas alan: Ötrofik
olduğu belirlenen veya gerekli tedbirler alınmazsa yakın gelecekte ötrofik hale
gelebilecek tabii tatlı su göllerini, diğer tatlı su kaynaklarını, haliçler ve
kıyı sularını etkileyen nitratın oluştuğu tarımsal ve tarım dışı arazileri
ihtiva eden drenaj alanlarını,


ö) Nitrata hassas bölge: Tarımsal
kaynaklı kirlilikten dolayı; 50 mg/l’den fazla nitrat içeren veya gerekli tedbirler
alınmazsa içerebilecek yer üstü ve yer altı suları ile ötrofik olduğu
belirlenen veya gerekli tedbirler alınmazsa yakın gelecekte ötrofik hale
gelebilecek tabii tatlı su göllerini, diğer tatlı su kaynaklarını, haliçler ve
kıyı sularını etkileyen bölgeleri,


p) Ötrofikasyon: Suların besin
maddeleri, özellikle azot ve/veya fosfor bileşikleri yönünden alg ve daha
yüksek yapılı bitkilerin üremesini hızlandıracak böylece sudaki canlıların
dengesini bozacak ve su kalitesinde istenmeyen bozulmalara yol açacak şekilde
zenginleşmesini,


r) Tarımsal işletme: Üretim
faktörlerini kullanarak bitkisel ve/veya hayvansal ve/veya su ürünlerinin
üretimi için tarımsal faaliyet yapan veya söz konusu tarımsal faaliyete ilave
olarak işleme, depolama, muhafaza ve pazarlamaya yönelik faaliyetlerde bulunan
işletmeyi,


s) Yer altı suyu: Yer altında
doygunluk kuşağında bulunan ve toprakla ya da toprak altıyla doğrudan temas
halinde olan bütün suları,


ş) Yer üstü suyu: Yer yüzeyinde
bulunan denizler, akarsular ile göl, gölet, baraj, lagün gibi doğal ve yapay su
alanlarını,


t) Yeter gelirli arazi büyüklüğü:
3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanununun 8/A
maddesinde belirtilen arazi büyüklüğünü,


u) Yönetmelik: Tarımsal Kaynaklı
Nitrat Kirliliğine Karşı Suların Korunması Yönetmeliğini,


ifade eder.


İKİNCİ BÖLÜM


Nitrata Hassas Bölgeler,
Çevre Dostu Tarımsal Uygulamalar


ve Nitrat Eylem Planı


Nitrata hassas bölgelerin
belirlenmesi


MADDE 5- (1)
Nitrata hassas bölgelerin belirlenmesinde; yer altı ve yer üstü suları
açısından hidrojeolojik ve hidrolojik kirlenme hassasiyeti, tarımsal
faaliyetlerden kaynaklanan azot kirlilik yükleri ve tarımsal kirlilik izleme
verileri dikkate alınır.


(2) Köy/mahalle sınırları
içerisindeki hidrojeolojik ve hidrolojik kirlenme hassasiyeti belirlenirken;
havza bazında belirlenen hidrojeolojik ve hidrolojik hassasiyet haritaları
idari sınırlar ile birlikte değerlendirilir ve tarımsal faaliyetlerden
kaynaklanan kirlilik yüklerinin oluştuğu alanlar dikkate alınır.


(3) Tarımsal faaliyetlerden
kaynaklı azot kirlilik yükleri; bitkisel üretim kaynaklı, hayvancılık kaynaklı
ve toplam tarım faaliyetlerinden kaynaklı olmak üzere aşağıdaki şekilde ayrı
ayrı belirlenir:


a) Bitkisel üretimden kaynaklanan
azot yükü hesaplanırken; arazi ve gübre kullanım verileri dikkate alınarak
yerleşim birimi bazında hektardaki azot yükü (kg N/ha) ve yerleşim birimine ait
toplam azot yükü (kg N) belirlenir.


b) Hayvancılıktan kaynaklanan
azot yükü hesaplanırken EK-5’te yer alan işletmenin büyükbaş hayvan birimi
(BBHB) ve ürettiği toplam azot hesaplama formundaki katsayılar kullanılarak
yerleşim birimi bazında hektardaki azot yükü (kg N/ha) ve yerleşim birimine ait
toplam azot yükü (kg N) belirlenir.


c) Toplam tarım faaliyetlerinden
kaynaklanan azot yükü hesaplanırken; bitkisel üretim ve hayvancılıktan
kaynaklanan azot yüklerinin toplamı esas alınarak yerleşim birimi bazında
hektardaki azot yükü (kg N/ha) ve yerleşim birimine ait toplam azot yükü (kg N)
belirlenir.


ç) Hektara düşen azot yükü
hesaplanırken; bitkisel üretim için tarım alanları, hayvancılık için tarım ve
mera alanları, toplam tarım için tarım ve mera alanları dikkate alınır.


(4) Tarımsal kirlilik izleme
verileri Bakanlık kayıt sistemlerinden alınır.


(5) Yer altı ve yer üstü suları
açısından hidrojeolojik ve hidrolojik kirlenme hassasiyeti, tarımsal
faaliyetlerden kaynaklanan azot kirlilik yükleri ve tarımsal kirlilik izleme
verileri birlikte değerlendirilerek Bakanlıkça köy/mahalle bazında nitrata
hassas bölge durumu belirlenir.


(6) Yer üstü suları açısından
nitrata hassas bölgelerin belirlenmesinde nitrata hassas alan olarak belirlenen
yer üstü su kütleleri de dikkate alınır.


(7) Beşinci fıkraya göre
belirlenen ve EK-6’da yer alan nitrata hassas bölgeler, 8 inci maddede
belirtilen izleme ve değerlendirme sonuçları ve önceki belirleme sırasında
öngörülemeyen değişiklik ve faktörlerin olası etkileri de incelenip
değerlendirilerek ihtiyaç duyulması halinde Bakanlıkça dört yılda bir güncellenir
ve bu bölgeler Bakanlık internet sayfasında da yayımlanır.


(8) Nitrata hassas bölgeler
tarımsal üretimin planlamasında dikkate alınmak üzere il planlama kuruluna
bildirilir.


Çevre dostu tarımsal
uygulamalar


MADDE 6- (1) Çevre
dostu tarımsal uygulamalar; sularda tarımsal faaliyetlerden kaynaklanan nitrat
kirliliğinin önlenmesine yönelik arazi yönetimi, bitki besin maddesi yönetimi,
hayvansal gübre yönetimi, sulama yönetimi, bitki koruma ürünleri yönetimi ve
işletmede tutulması gereken kayıtlara ilişkin hükümleri içerir.


(2) Çevre dostu tarımsal
uygulamaların uygulanması nitrata hassas bölgelerde zorunludur. Çevre dostu
tarımsal uygulamalar bu bölgelere özgü hazırlanan nitrat eylem planı ile
uygulanır.


Nitrat eylem planı


MADDE 7- (1)
Nitrat eylem planı, çevre dostu tarımsal uygulamalar esas alınarak Bakanlıkça
belirlenen ve Ek-7’de yer alan tedbirleri içerir.


(2) Nitrata hassas bölgelerde,
nitrat eylem planında yer alan tedbirlerin uygulanması zorunludur.


(3) Nitrata hassas bölgelerde,
yılda 1600 kg’dan az azot üreten hayvancılık işletmeleri için hayvansal gübre
deposu ve hayvansal gübre yönetim planına yönelik hükümlerin uygulanması
zorunlu olmayıp gönüllülük esastır. Ancak bu işletmeler, eylem planındaki diğer
hükümleri uygulamakla yükümlüdür.


(4) Nitrata hassas olmayan
bölgelerde, nitrat eylem planında yer alan tedbirlerin uygulanması gönüllülük
esasına dayanır. Ancak nitrata hassas olmayan bölgelerde, yılda 3500 kg ve
üzeri azot üreten hayvancılık işletmelerinin hayvansal gübre deposu ve
hayvansal gübre yönetim planına yönelik hükümleri uygulaması zorunludur.


(5) Hayvancılık işletmelerinin
yıllık ürettiği azot miktarı hesaplanırken EK-5’te yer alan işletmenin büyükbaş
hayvan birimi (BBHB) ve ürettiği toplam azot hesaplama formu kullanılır.


(6) Nitrat eylem planı, nitrata
hassas bölgelerin ilan edildiği tarihten itibaren uygulanır ve izleme programı
çerçevesinde değerlendirilerek ihtiyaç duyulması halinde Bakanlıkça dört yılda
bir güncellenir. Güncellenen nitrat eylem planı Bakanlık internet sayfasında da
yayımlanarak duyurulur.


ÜÇÜNCÜ BÖLÜM


İzleme ve Denetim


İzleme


MADDE 8- (1)
Bakanlıkça, nitrat eylem planının uygulama etkinliğinin değerlendirilmesi ve
nitrata hassas bölgelerin güncellenmesi amacıyla uygulanacak izleme; sularda
tarımsal faaliyetlerden kaynaklanan kirlilik izleme programı ve çiftlik izleme
programı şeklinde planlanır.


(2) Sularda tarımsal
faaliyetlerden kaynaklanan kirlilik izleme programı Yönetmeliğin 10 uncu
maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen hususlar çerçevesinde uygulanır.


(3) Çiftlik izleme programı
aşağıdaki hususlar çerçevesinde uygulanır:


 a) Nitrata hassas
bölgelerde uygulanan eylem planının etkisini belirlemek amacıyla izlenecek
işletmeler; il/ilçe müdürlükleri tarafından nitrata hassas bölgeler içerisinde
kirlilik riski yüksek olan alanlardan seçilir.


b) İşletme tipi ve arazi
özelliklerine göre eylem planında yer alan ve işletmede uygulanacak tedbirler
izlenir.


c) İşletmede uygulanan
tedbirlerin su ve topraktaki etkisini izlemek amacıyla uygun örnekleme
noktaları il/ilçe müdürlüğü tarafından belirlenir.


ç) Çiftlik izleme sonuçları,
NİBİS’e kaydedilir.


(4) Bakanlıkça, NİBİS’den alınan
veriler değerlendirilerek; Yıllık Nitrat Eylem Planı İzleme Raporu ve Dört
Yıllık Nitrat Eylem Planı İzleme ve Değerlendirme Raporu hazırlanır.


(5) Bakanlıkça, Dört Yıllık
Nitrat Eylem Planı İzleme ve Değerlendirme Raporunun sonucunda gerekli
görülmesi halinde nitrata hassas bölgeler ve nitrat eylem planı güncellenir.


(6) İzleme programları ile ilgili
diğer hususlar Bakanlıkça belirlenir.


Denetim


MADDE 9- (1) Eylem
planındaki tedbirlerin uygulanıp uygulanmadığını kontrol etmek amacıyla ilçe
bazında, tedbirleri uygulamakla yükümlü işletmelerin her yıl en az % 1’i
denetlenir.


(2) Denetlenecek işletmeler
Bakanlık bilgi sistemlerine kayıtlı işletmelerden rastgele örnekleme yöntemi
ile il/ilçe müdürlükleri tarafından belirlenir. Denetimlerde EK-3’te yer alan
işletme denetim raporu düzenlenir.


(3) Denetim sonucunda düzenlenen
raporun bir nüshası işletmeye verilir.


(4) Kişi veya kurumlar tarafından
eylem planlarındaki tedbirlerin uygulanmasına ilişkin şikâyetler üzerine ve
Çevre Dostu Tarımsal Uygulamalar Uygunluk Belgesi almak isteyen hayvancılık
işletmelerinin talebi üzerine de denetim yapılır. Yapılan denetim sonucunda
hayvansal gübrenin çevre dostu tarımsal uygulamalara uygun şekilde depolanarak
yönetildiği tespit edilen işletmelere il müdürlüğü tarafından EK-2’de yer alan
Çevre Dostu Tarımsal Uygulamalar Uygunluk Belgesi verilir.


(5) Yapılan denetimlerde çevre
dostu tarımsal uygulamalara uygun olmadığı tespit edilen hayvancılık
işletmelerine, çevre dostu tarımsal uygulamalara uyum sağlamaları için altı ayı
geçmemek üzere süre verilir ve bu süre sonunda uyum sağlamayan işletmelerin
varsa Çevre Dostu Tarımsal Uygulamalar Uygunluk Belgesi iptal edilir.


DÖRDÜNCÜ BÖLÜM


Çeşitli ve Son Hükümler


Hayvansal gübre yönetimi


MADDE 10- (1)
Nitrata hassas ve hassas olmayan bölgelerde; yılda 1600 kg ve üzeri azot üretme
kapasitesine sahip olarak kurulacak hayvancılık işletmeleri ile yıllık
ürettikleri azot miktarına bakılmaksızın hibe, destek, teşvik ve düşük faizli
kredi kullanılarak kurulacak hayvancılık işletmeleri, çevre dostu tarımsal
uygulamalara uyumlu olarak planlanır.


(2) Kapasite artırımı ve
hayvansal gübre yönetimiyle ilgili ekipman alımı için hibe, destek, teşvik ve
düşük faizli kredilerden yararlanmak isteyen tüm hayvancılık işletmelerinde;
çevre dostu tarımsal uygulamalarına uygun hayvansal gübre deposu bulunması
zorunludur.


(3) İşletmelerde, işletme
kapasitesine uygun büyüklükte hayvansal gübre deposu bulunması zorunludur.
İşletme kapasitesinden az hayvan varlığı bulunan mevcut işletmelerde, hayvan
varlığına uygun büyüklükte hayvansal gübre deposu bulunabilir. Ancak bu
işletmelerde hayvan varlığının artması durumunda hayvansal gübre depo
kapasitesinin de arttırılması zorunludur.


(4) Birden fazla işletmenin aynı
ahır/ağıl/kümesi kullanması ve nitrata hassas bölgelerde yılda toplam 1600 kg
ve üzeri azot, nitrata hassas olmayan bölgelerde ise yılda toplam 3500 kg ve
üzeri azot üretilmesi halinde, ahır/ağıl/kümes kapasitesine uygun büyüklükte
hayvansal gübre deposu yapılması zorunludur.


(5) İşletme/işletmelerde
hayvansal gübre deposu yapılacak uygun yerin olmaması durumunda; gübrenin,
24/12/2011 tarihli ve 28152 sayılı Resmî Gazete’ de yayımlanan İnsan Tüketimi
Amacıyla Kullanılmayan Hayvansal Yan Ürünler Yönetmeliğine uygun olarak
taşınması koşuluyla, işletme dışındaki bir alanda, işletme/işletmelerin toplam
kapasite büyüklüğü göz önünde bulundurularak sızdırmaz nitelikte hayvansal
gübre deposu yapılabilir.


(6) Göçer özellikteki, yılın
belli dönemlerini yaylak, kışlak ve meralarda geçiren, nitrata hassas
bölgelerde yılda toplam 1600 kg ve üzeri azot, nitrata hassas olmayan
bölgelerde ise yılda toplam 3500 kg ve üzeri azot üreten küçükbaş hayvancılık
işletmeleri; il müdürlükleri tarafından bölge koşullarına göre belirlenen
yaylak, kışlak ve meralarda geçirilen süre dikkate alınarak işletmedeki ağıl
kapasitesine uygun büyüklükte ve sızdırmaz nitelikte hayvansal gübre deposu
yapmak zorundadır.


(7) İşletmede üretilen hayvansal
gübrenin, seralarda ve/veya il müdürlüğü tarafından EK-8’de yer alan tüm yıl
ürün alınabilen bölgelere ilişkin belge ile belirlenen bölgelerde kullanıldığı
belgelenen hayvancılık işletmelerinde;


a) Üretilen gübrenin tamamının,
işletmenin tarım alanlarında kullanılması veya işletme dışına verilmesi
durumunda en az iki aylık gübreyi depolayacak kapasitede hayvansal gübre deposu
yapılması,


b) Üretilen gübrenin tamamının,
işletmenin tarım alanlarında kullanılmaması veya işletme dışına verilmemesi
durumunda;


1) Hayvansal gübre analizi
yapılarak veya ham gübrede %0,4 oranında azot varlığı kabul edilerek işletmede
üretilen hayvansal gübrenin azot içeriğinin,


2) Gübrenin kullanılacağı sera
veya tarım alanı ile ilgili ürün deseni, arazi miktarı, toprak analizi ve gübre
içeriğine dayalı azot ihtiyacı dikkate alınarak işletme dışına gönderilecek
gübre miktarının,


3) İşletmede kalan gübre
miktarının hesaplanarak gerekli gübre depolama kapasitesinin,


belirlenmesi,


c) Hayvansal gübrenin
değerlendirme şekline ilişkin olarak işletme dışına gönderilecek gübre ile
ilgili, hayvancılık işletmesi ile sera/tarım işletmesi arasında EK-9’da yer
alan hayvancılık işletmesi ile sera/tarım işletmesi arasında yapılacak
sözleşmenin yapılması,


hususları il müdürlüğü tarafından
kontrol edilir.


(8) Hayvansal gübre yönetim planı
kapsamında; hayvancılık işletmesinin ürettiği gübreyi biyometanizasyon, kompost
ya da organik gübre üretiminde kullanılmak üzere ilgili tesislere vermesi
durumunda;


a) İşletmede üretilen gübrenin
tamamının biyometanizasyon, kompost ya da organik gübre üretim tesisine
verilmesi durumunda en az bir aylık kapasiteli hayvansal gübre deposu yapılması,


b) İşletmede üretilen gübrenin
tamamının biyometanizasyon, kompost ya da organik gübre üretim tesisine
verilmemesi durumunda;


1) Biyometanizasyon, kompost ya
da organik gübre üretim tesisinin kapasite bilgileri dikkate alınarak işletme
dışına gönderilecek gübre miktarının,


2) Anlaşma yapılan miktar dışında
işletmede kalan gübre miktarının hesaplanarak çevre dostu tarımsal
uygulamalarda belirtilen kapalı dönem boyunca gerekli gübre depolama
kapasitesinin,


belirlenmesi,


c) Hayvansal gübrenin
değerlendirme şekline ilişkin olarak işletme dışında kullanılacak gübre ile
ilgili, hayvancılık işletmesi ile biyometanizasyon, kompost ya da organik gübre
üretim tesisi arasında, EK-10’da yer alan hayvancılık işletmesi ile
biyometanizasyon /kompost/organik gübre üretim tesisi arasında yapılacak
sözleşmenin yapılması,


hususları il müdürlüğü tarafından
kontrol edilir.


(9) Hayvancılık işletmesi ile
sera/tarım, biyometanizasyon, kompost ya da organik gübre üretim tesisi
arasında yapılan sözleşme, işletmede beş yıl süre ile muhafaza edilir ve
denetimler sırasında ibraz edilir.


(10) Hayvancılık işletmesinin
kendisine ait bir biyometanizasyon, kompost ya da organik gübre üretim
tesisinin olduğu durumlarda;


a) İşletmede üretilen gübrenin
tamamını kendi biyometanizasyon, kompost ya da organik gübre üretim tesisinde
kullanan işletmelerde, en az bir aylık kapasiteli hayvansal gübre deposu
yapılması,


b) İşletmenin kendi biyometanizasyon,
kompost ya da organik gübre üretim tesisinde kullanılmayan hayvansal gübre
miktarı hesaplanarak, uygun kapasitede hayvansal gübre deposunun yapılması,


c) Biyometanizasyon veya kompost
tesisinden çıkan fermente ürünü kapalı dönem boyunca depolayacak büyüklükte
depo yapılması,


hususları il müdürlüğü tarafından
kontrol edilir.


(11) Hayvancılık işletmelerinde
hayvansal gübre deposunun kapasitesi belirlenirken EK-11’de yer alan hayvansal
gübre depo kapasitesi hesaplama tablosu dikkate alınır.


(12) 10/10/2015 tarihli ve 29498
sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mekanik Ayırma, Biyokurutma ve
Biyometanizasyon Tesisleri ile Fermente Ürün Yönetimi Tebliğinin 13 üncü
maddesi kapsamında, biyometanizasyon tesisinden çıkan fermente ürün ve 5/3/2015
tarihli ve 29286 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kompost Tebliğinin 13 üncü
maddesi kapsamında, kompost tesisinden çıkan kompost ürünün 23/2/2018 tarihli
ve 30341 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tarımda Kullanılan Organik, Mineral
ve Mikrobiyal Kaynaklı Gübrelere Dair Yönetmelik hükümlerine göre lisans alarak
tescil edildikten sonra gübre olarak kullanılması durumunda, çevre dostu
tarımsal uygulamalarda yer alan hayvansal gübre yönetimine ilişkin esaslara
uyulur.


(13) Biyometanizasyon ve kompost
tesislerinden çıkan paketlenmiş ürünün dışında kalan ürünler için; Mekanik
Ayırma, Biyokurutma ve Biyometanizasyon Tesisleri ile Fermente Ürün Yönetimi
Tebliğine ve Kompost Tebliğine göre ürün deposu teşkil edilir. Organik gübre
üretim tesisinden çıkan paketlenmiş ürün dışında kalan organik gübre için uygun
büyüklükte ve sızdırmaz nitelikte depo teşkil edilir.


(14) Hayvancılık işletmelerinde
işletmede üretilen, işletmeden çıkan ve işletmeye alınan gübrelere ilişkin
kayıtlar EK-12’de yer alan hayvansal gübre kayıt formuna göre tutulur ve
denetimler sırasında ibraz edilir.


Taşıma


MADDE 11- (1)
İşlenmiş veya işlenmemiş hayvansal gübrenin bir başka tarımsal işletmeye veya
sözleşme yapılan biyogaz, kompost ya da organik gübre üretim tesisine
taşınması, İnsan Tüketimi Amacıyla Kullanılmayan Hayvansal Yan Ürünler
Yönetmeliği hükümlerine ve bu Yönetmeliğe dayanılarak çıkarılan talimatlara
göre yapılır.


(2) Nakil ile ilgili bilgi ve
belgeler denetimlerde ibraz edilmek üzere EK-12’de yer alan hayvansal gübre
kayıt formuna işlenerek kayıt altına alınır ve işletmede beş yıl süre ile
muhafaza edilir.


Eğitim ve belgelendirme
faaliyetleri


MADDE 12- (1) Çevre
dostu tarımsal uygulamalar kapsamında yer alan konularda çiftçilere yönelik
eğitim ve yayım faaliyetleri Bakanlıkça yıllık olarak planlanır.


(2) Tarımsal kaynaklı kirliliğin
kontrolü ve yönetimi ile ilgili çalışmalar, Bakanlıkça düzenlenen eğitimlere
katılan personel tarafından yürütülür.


(3) Bakanlıktan yetki almış ve
hizmet sunmakta olan tarım danışmanlarına yönelik olarak; tarımsal kaynaklı
kirliliğin kontrolü ve yönetimi, nitrata hassas bölgeler, çevre dostu tarımsal
uygulamalar ile nitrat eylem planının kapsamı konularında eğitimler Bakanlıkça
düzenlenir.


İdari yaptırım


MADDE 13- (1)
Nitrat Eylem Planında yer alan tedbirlerin uygulanmasına ilişkin yapılan
denetimler sonucunda aykırılık tespit edilmesi durumunda varsa işletmenin Çevre
Dostu Tarımsal Uygulamalar Uygunluk Belgesi iptal edilir ve ilgili mevzuat
çerçevesinde işlem yapılır.


Yürürlükten kaldırılan
tebliğ


MADDE 14- (1)
11/2/2017 tarihli ve 29976 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sularda Tarımsal
Faaliyetlerden Kaynaklanan Nitrat Kirliliğinin Önlenmesine Yönelik İyi Tarım
Uygulamaları Kodu Tebliği (Tebliğ No: 2016/46) yürürlükten kaldırılmıştır.


(2) Mevzuatta, birinci fıkra ile
yürürlükten kaldırılan Sularda Tarımsal Faaliyetlerden Kaynaklanan Nitrat
Kirliliğinin Önlenmesine Yönelik İyi Tarım Uygulamaları Kodu Tebliği (Tebliğ
No: 2016/46)’ne yapılan atıflar bu Tebliğe yapılmış sayılır.


Yürürlük


MADDE 15- (1) Bu
Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.


Yürütme


MADDE 16- (1) Bu
Tebliğ hükümlerini Tarım ve Orman Bakanı yürütür.


 


Ekleri için
tıklayınız.