Mineral Endüstrisinde Mevcut En İyi Teknikler Tebliği

MİNERAL ENDÜSTRİSİNDE MEVCUT EN İYİ TEKNİKLER
TEBLİĞİ

 

BİRİNCİ BÖLÜM

Başlangıç Hükümleri

Amaç

MADDE 1- (1)
Bu Tebliğin amacı; çevrenin ve insan sağlığının bütüncül olarak korunması
için sıfır kirlilik hedefleri doğrultusunda entegre kirlilik önleme ve
kontrol yaklaşımıyla hava, su, toprak, gürültü ve koku kirliliğine neden
olan mineral sektöründen kaynaklı sanayi emisyonlarını ve atık oluşumunu
kaynağında önlemek ve azaltmak ile kaynakları verimli kullanmak için
sanayide yeşil dönüşüme, döngüsel ekonomiye ve karbonsuzlaşmaya yönelik
işletmelerin sanayide yeşil dönüşüm (SYD) belgelendirme sürecine esas Mevcut
En İyi Teknikler (MET) ile Mevcut En İyi Teknikler ile ilişkili emisyon
seviyelerini (MET-İES) düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2- (1)
Bu Tebliğ, 14/1/2025 tarihli ve 32782 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Endüstriyel Emisyonların Yönetimi Yönetmeliğinin EK-1’inin 3.1 inci, 3.2
nci, 3.3 üncü ve 3.4 üncü maddelerinde yer alan faaliyetleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3- (1)
Bu Tebliğ, 9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanununun 3 üncü, 8 inci
ve 11 inci maddeleri, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesinin 103 üncü ve 104 üncü maddeleri ile 14/1/2025 tarihli ve
32782 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Endüstriyel Emisyonların Yönetimi
Yönetmeliğine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4- (1)
Bu Tebliğde geçen;

a) Bakanlık: Çevre,
Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığını,

b) Emisyon:
Maddelerin, titreşimin, ısı veya gürültünün işletme veya tesiste yer alan
bir veya birden fazla kaynaktan havaya, suya ya da toprağa doğrudan veya
dolaylı biçimde bırakılmasını,

c) Emisyon sınır değeri
(ESD): Bir emisyonun belirli parametrelerle ifade edilen kütlesinin,
belirli zaman dilimi içinde aşılmaması gereken konsantrasyonu ve/veya
seviyesini,

ç) Mevcut En İyi
Teknikler (MET): Çevrenin bir bütün olarak en yüksek düzeyde korunmasında
teknolojik ve ekonomik sürdürülebilirliği uluslararası kabul görmüş olan ve
SYD belgesinin gerekliliklerine temel oluşturan, en etkin, ileri,
uygulanabilir, temiz üretim tekniklerini,

d) MET ile
ilişkili emisyon seviyesi (MET-İES): Sektörel MET dokümanlarında, belli bir
zaman dilimi içerisinde, belirli referans koşulları altında ortalama bir
değer olarak ifade edilen, MET veya MET kombinasyonu uygulanarak elde
edilen, normal işletme koşullarında erişilen emisyon seviyesi aralığını,

e) Mevcut en iyi
tekniklerle ilişkili çevresel performans seviyesi (MET-İÇPS): Emisyon
seviyelerini, tüketim seviyelerini ve diğer seviyeleri içerebilen mevcut en
iyi tekniklerle ilişkili çevresel performans seviyesini,

f) Mevcut tesis:
Bu Tebliğin yürürlüğe girdiği tarihte faaliyette olan veya çevresel etki
değerlendirmesi mevzuatına göre başvurusu bulunan tesisi,

g) Yeni tesis:
Mevcut tesis tanımı dışında kalan tesisi,

ifade eder.

(2) Bu Tebliğde
geçen diğer teknik terimlerin tanımları EK-1’de yer alır.

İKİNCİ BÖLÜM

Genel Esaslar

Genel MET,
sektörel MET ve MET-İES’ler

MADDE 5- (1)
Bu Tebliğin uygulanmasına yönelik genel hususlar EK-1’de yer alır.

(2) Bu Tebliğde
yer alan Genel MET ve Sektörel MET birlikte uygulanır.

MET uyum
durumu puanlaması ve çevresel performans skoru

MADDE 6- (1)
Tesislerin MET’e uyum durumu Bakanlığın resmî internet sitesinde yayımlanan
puanlama tablosu ile hesaplanarak SYD belge kategorisi belirlenir.

(2) Tesislerin
çapraz medya etkisi gözetilerek, çevresel performans skorlarının
(toksisite, küresel ısınma, asidifikasyon, ötrofikasyon, ozon tabakasının
inceltilmesi, fotokimyasal ozon oluşturma potansiyeli, karbon ayakizi, enerji
verimliliği, su verimliliği gibi) algoritması Bakanlığın resmî internet
sitesinde yayımlanır.

Genel MET

MADDE 7- (1)
Genel MET aşağıdaki hususları içerir:

a) Çevre yönetim
sistemi.

b) Enerji
verimliliği.

c) Hammadde
depolama ve taşıma.

ç) Genel birincil
teknikler.

d) Su
emisyonları.

e) Atık.

f) Gürültü.

Çimento, kireç
ve magnezyum oksit üretimi için sektörel MET

MADDE 8- (1)
Çimento, kireç ve magnezyum oksit üretiminden kaynaklanan emisyonların
azaltılması, kaynakların verimli kullanılması, döngüsel ekonomi ilkeleri
çerçevesinde atıkların azaltılması için belirlenen Sektörel MET, EK-2’de
yer alır. Söz konusu Sektörel MET asgari olarak aşağıdaki hususları içerir:

a) Genel birincil
teknikler.

b) İzleme.

c) Proses seçimi.

ç) Enerji
tüketimi.

d) Atık kullanımı.

e) Toz
emisyonları.

f) Gaz halindeki
bileşikler.

g) PCDD/F
emisyonları.

ğ) Metal
emisyonları.

h) Proses
kayıpları/atıklar.

ı) Kireç taşı
tüketimi.

i) Yakıt seçimi.

j) Atıkların
yakıt ve/veya hammadde olarak kullanılması.

Cam ve
fiberglas üretimi ile minerallerin eritilmesi ve mineral liflerinin üretimi
için sektörel MET

MADDE 9- (1)
Cam ve fiberglas (cam ambalaj, düz cam, sürekli filament fiberglas, cam ev
eşyaları, özel cam) üretim ile minerallerin eritilmesi ve mineral lifleri
(mineral yün, yüksek sıcaklık yalıtım yünleri, frit) üretim tesislerinden
kaynaklanan emisyonların azaltılması, kaynakların verimli kullanılması,
döngüsel ekonomi ilkeleri çerçevesinde atıkların azaltılması için
belirlenen Sektörel MET, EK-3’te yer alır. Söz konusu Sektörel MET asgari
olarak aşağıdaki hususları içerir:

a) Toz
emisyonları.

b) Azot oksitler.

c) Kükürt
oksitler.

ç) Hidrojen
klorür ve hidrojen florür.

d) Metaller.

e) Alt akım
prosesleri.

f) Hidrojen
sülfür.

g) Uçucu organik
bileşikler.

Seramik
ürünlerinin üretimi için sektörel MET

MADDE 10- (1)
Seramik ürünleri (Tuğla ve kiremit, sırlı kil borular, ateşe dayanıklı
ürünler, genleştirilmiş kil agregaları, duvar ve zemin karoları, sofra
takımları ve dekoratif eşyalar, sıhhi tesisat gereçleri, teknik seramikler,
inorganik silme taşları) üretim tesislerinden kaynaklanan emisyonların
azaltılması, kaynakların verimli kullanılması, döngüsel ekonomi ilkeleri
çerçevesinde atıkların azaltılması için belirlenen Sektörel MET, EK-4’te
yer alır. Söz konusu Sektörel MET, asgari olarak aşağıdaki hususları
içerir:

a) Toz
emisyonları.

b) Gaz halindeki
bileşikler.

c) Proses
atıksuyu.

ç) Çamur.

d) Katı proses
kayıpları/atık.

e) Uçucu organik
bileşikler.

İlişkili diğer
dokümanlar

MADDE 11- (1)
Bu Tebliğ kapsamına giren tesislerin sanayide yeşil dönüşüm belgelendirme
sürecinde ilave değerlendirme gerekmesi halinde aşağıdaki rehber
dokümanlardan da yararlanılabilir:

a) Depolamadan
kaynaklanan emisyonlar rehber dokümanı.

b) İzlemenin
genel ilkeleri rehber dokümanı.

c) Enerji
verimliliği rehber dokümanı.

ç) Ekonomi ve
çapraz medya etkileri rehber dokümanı.

d) Düz cam
imalatı su verimliliği rehber dokümanı.

e) Çukur cam
imalatı su verimliliği rehber dokümanı.

f) Cam elyafı
imalatı su verimliliği rehber dokümanı.

g) Ateşe
dayanıklı (refrakter) ürünlerin imalatı su verimliliği rehber dokümanı.

ğ) Seramik karo
ve kaldırım taşları imalatı su verimliliği rehber dokümanı.

h) Seramik ev ve
süs eşyaları imalatı su verimliliği rehber dokümanı.

ı) Seramik sıhhi
ürünlerin imalatı su verimliliği rehber dokümanı.

i) Kireç ve alçı
imalatı su verimliliği rehber dokümanı.

j) İnşaat amaçlı
beton ürünlerin imalatı su verimliliği rehber dokümanı.

k) İnşaat amaçlı
alçı ürünlerin imalatı su verimliliği rehber dokümanı.

l) Toz harç imalatı
su verimliliği rehber dokümanı.

m) Başka yerde
sınıflandırılmamış metalik olmayan diğer mineral ürünlerin imalatı su
verimliliği rehber dokümanı.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Avrupa Birliği
mevzuatına uyum

MADDE 12- (1)
Bu Tebliğ, Endüstriyel ve Hayvancılık Emisyonlarına İlişkin 15/7/2024
tarihli ve 2024/1785 sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konsey Direktifi ile
değiştirilen Endüstriyel Emisyonlara İlişkin 24/11/2010 tarihli ve
2010/75/AB sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konsey Direktifi dikkate alınarak
Avrupa Komisyonu Ortak Araştırmalar Merkezi (JRC) tarafından yayımlanan
Mevcut En İyi Teknikler Referans Dokümanları ve Sonuç Dokümanlarına uyum
çerçevesinde hazırlanmıştır.

Yürürlük

MADDE 13- (1)
Bu Tebliğ 1/12/2025 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 14- (1)
Bu Tebliğ hükümlerini Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı
yürütür.

 

Ekleri için tıklayınız.