Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların Çalışma Usul ve Esasları ile Sermaye Yeterliliği Hakkında Tebliğ (ııı-35/b.2)

KRİPTO VARLIK HİZMET SAĞLAYICILARIN
ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI


İLE SERMAYE YETERLİLİĞİ HAKKINDA
TEBLİĞ


(III-35/B.2)


 


BİRİNCİ BÖLÜM


Başlangıç Hükümleri


Amaç


MADDE 1- (1) Bu Tebliğin amacı, kripto
varlık hizmet sağlayıcıların sunabilecekleri hizmet ve faaliyetler, bunlara
ilişkin esaslar ile sermaye yeterliliğine ilişkin esasları düzenlemektir.


Kapsam


MADDE 2- (1) Bu Tebliğ, kripto varlık
hizmet sağlayıcıların sunabilecekleri hizmet ve faaliyetler, bunlara ilişkin
esaslar, kripto varlıkların listeleme esasları, mutabakat sistemi ile
sermayelerine ve sermaye yeterliliklerine ilişkin ilke ve esasları
düzenlemektedir.


Dayanak


MADDE 3- (1) Bu Tebliğ, 6/12/2012 tarihli
ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun 35/B ve 35/C maddelerine dayanılarak
hazırlanmıştır.


Tanımlar ve kısaltmalar


MADDE 4- (1) Bu Tebliğde geçen;


a) Açık anahtar: Dağıtık defter ağı üzerinden bir
cüzdandan diğer bir cüzdana kripto varlık gönderilebilmesi için cüzdanı eşsiz
bir şekilde adresleyen anahtarı,


b) Banka: 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı
Bankacılık Kanununun 3 üncü maddesinde tanımlanan mevduat ve katılım bankaları
ile kalkınma ve yatırım bankalarını,


c) BDDK: Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunu,


ç) BIST 100: Borsa İstanbul A.Ş. tarafından
belirlenen endeksi,


d) Cüzdan: Kripto varlıkların transfer edilebilmesini
ve bu varlıkların ya da bu varlıklara ilişkin özel ve açık anahtarların
depolanmasını sağlayan yazılım, donanım, sistem ya da uygulamaları,


e) Çok taraflı eşik kriptografisi: Kripto varlığın
kontrolünü sağlayan özel anahtarın kriptografik yöntemlerle birden fazla taraf
arasında paylaştırılmasını sağlayan, belirlenmiş sayıda tarafın işlem yapması
ile imzalama ve sair faaliyetlerin gerçekleşebildiği teknikleri,


f) Güvenli donanım modülü: Özel anahtarların üretimi,
veri tabanında saklanması için şifrelenmesi ile yedeklenmesi gibi işlemlerin;
kurcalama ve yetkisiz erişim gibi tehditlere karşı fiziksel ve mantıksal
önlemlerle oluşturulan güvenli bir ortamda yapıldığı modülü,


g) İşlem ortamı: Platform nezdinde kripto varlıklara
ilişkin müşteri emirlerinin diğer emirlerle eşleştirildiği ortamı,


ğ) Kanun: 6/12/2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye
Piyasası Kanununu,


h) KAP: Kamuyu Aydınlatma Platformunu,


ı) Kripto varlık: Dağıtık defter teknolojisi veya
benzer bir teknoloji kullanılarak elektronik olarak oluşturulup saklanabilen,
dijital ağlar üzerinden dağıtımı yapılan ve değer veya hak ifade edebilen gayri
maddi varlıkları,


i) Kripto varlık hizmet sağlayıcı: Platformları,
kripto varlık saklama hizmeti sağlayan kuruluşları ve bu Kanuna dayanılarak
yapılacak düzenlemelerde kripto varlıkların ilk satış ya da dağıtımı dâhil
olmak üzere kripto varlıklarla ilgili olarak hizmet sağlamak üzere belirlenmiş
diğer kuruluşları,


j) Kripto varlık saklama hizmeti: Müşterilerin kripto
varlıklarının veya bu varlıklara ilişkin cüzdandan transfer hakkı sağlayan özel
anahtarların saklanmasını, yönetimini veya Kurulca belirlenecek diğer saklama
hizmetlerini,


k) Kurul: Sermaye Piyasası Kurulunu,


l) Kurum kaydi sistemi: Dağıtık defter ağına
işlenmeyen, platformun işlem platformu/işlem defteri/emir defteri ve muhasebe
sisteminde yer alan kayıtları,


m) MASAK: Hazine ve Maliye Bakanlığı Mali Suçları
Araştırma Kurulu Başkanlığını,


n) MKK: Merkezi Kayıt Kuruluşu Anonim Şirketini,


o) Özel anahtar: Cüzdanlardan transfer hakkı sağlayan
gizli anahtarları,


ö) Platform: Kripto varlık alım satım, ilk satış ya
da dağıtım, takas, transfer, bunların gerektirdiği saklama ve belirlenebilecek
diğer işlemlerin bir veya daha fazlasının gerçekleştirildiği kuruluşları,


p) Proje sahibi: Bir kripto varlığın üretilmesi
amacıyla proje geliştiren gerçek veya tüzel kişi ya da kişileri,


r) Saklama kuruluşu: Kripto varlık saklama hizmetinde
bulunmak üzere Kurulca yetkilendirilmiş kuruluşu,


s) Sıcak cüzdan: Kripto varlık hizmet sağlayıcıların
müşterilerinin kripto varlık transferlerini karşılamak için kullandıkları,
internete bağlı olan ve soğuk cüzdan özelliği göstermeyen cüzdan teknolojisini,


ş) Soğuk cüzdan: Kripto varlığın kontrolünü sağlayan
anahtarların fiziksel, idari ve teknik bilgi güvenliği kontrolleri ile
korunduğu, işlem onaylama ve işlem imzalama gibi kritik işlemlerin yetkili
personel müdahalesiyle fiziki veya teknik hava boşlukları ile internetten izole
edilmiş ortamlarda yapılmasına olanak sağlayan cüzdan teknolojisini,


t) TEFAS: Türkiye Elektronik Fon Alım Satım
Platformunu,


u) Token: Kendine ait bir dağıtık defter ağı
bulunmaksızın, mevcut bir dağıtık defter teknolojisi üzerinde akıllı
sözleşmeler yardımıyla oluşturulan, belirli bir ekosistem içinde değer, hizmet
veya hakkı temsil eden kripto varlıkları,


ü) Transfer: Cüzdanlarda bulunan kripto varlıkların
dağıtık defter teknolojisi üzerinden başka cüzdanlara aktarımını,


v) TÜBİTAK: Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma
Kurumunu,


y) TÜBİTAK Altyapı Kriterleri: TÜBİTAK tarafından
kripto varlık hizmet sağlayıcıların bilgi sistemleri ve teknolojik
altyapılarına ilişkin olarak hazırlanan dokümanı,


z) III-35/B.1 sayılı Tebliğ: 13/3/2025 tarihli ve
32840 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların
Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Tebliğ (III-35/B.1)’i,


aa) III-37.1 sayılı Tebliğ: 11/7/2013 tarihli ve
28704 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yatırım Hizmetleri ve Faaliyetleri ile
Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ (III-37.1)’i,


bb) VII-128.10 sayılı Tebliğ: 13/3/2025 tarihli ve
32840 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Bilgi Sistemleri Yönetimine İlişkin
Usul ve Esaslar Tebliği (VII-128.10)’ni


ifade eder.


İKİNCİ BÖLÜM


Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcıların
Sunabilecekleri Hizmet ve Faaliyetler


Kripto varlık hizmet sağlayıcıların hizmet ve
faaliyetleri


MADDE 5- (1) Kuruldan izin almak kaydıyla
yapılabilecek ve bu Tebliğ ile düzenlenen hizmet ve faaliyetler şunlardır:


a) Kripto varlıklarla ilgili emirlerin alınması ve
gerçekleştirilmesi, takası, kripto varlıkların transferi ile bunların
gerektirdiği saklama hizmetleri.


b) Kripto varlıkların ilk satış ya da dağıtımına
aracılık edilmesi.


c) Kripto varlıkların veya bu varlıklara ilişkin özel
anahtarların saklanması, yönetimi veya Kurulca belirlenecek diğer saklama
hizmetleri.


ç) Kripto varlıklara yönelik yatırım danışmanlığı
faaliyetinde bulunulması.


d) Kurulca belirlenecek diğer hizmet ve faaliyetlerde
bulunulması.


Kripto varlık hizmet ve faaliyetleri için izin
alma zorunluluğu


MADDE 6- (1) Bu Tebliğ ile düzenlenen
hizmet ve faaliyetlerin her birinin düzenli uğraşı, ticari veya mesleki
faaliyet olarak icra edilebilmesi için Kuruldan izin alınması zorunludur.


(2) Kripto varlık hizmet sağlayıcılarca sunulabilecek
hizmet ve faaliyetler ancak Kanunun 35/B ve 35/C maddelerince yetkilendirilmiş
kripto varlık hizmet sağlayıcıları tarafından yerine getirilebilir.


(3) Kripto varlık hizmet sağlayıcıların müşterileri
dışındaki taraflarla herhangi bir kripto varlık hizmeti sunma amacı olmaksızın
kendi cüzdanları için kripto varlıklara ilişkin alım, satım ve transfer
işlemleri yapmaları Kurul iznine tabi değildir.


(4) Borsa İstanbul A.Ş., İstanbul Takas ve Saklama
Bankası A.Ş., MKK ve kamu kurumları ile Kurulca belirlenecek diğer kurumların
bu Tebliğ kapsamında sunacakları hizmet ve faaliyetler bakımından Kurul farklı
esaslar belirleyebilir.


Diğer hizmetler


MADDE 7- (1) Kripto varlık hizmet
sağlayıcıların yetkili oldukları hizmet ve faaliyetlere bağlı olarak
sunabilecekleri diğer hizmetler şunlardır:


a) Dijital varlıkların temsilini ve sahipliğini
kaydetmek için kullanılan, misli olmayan ve benzersiz nitelikteki varlıklar ile
sadece sanal oyunlarda çeşitli unsurlar oluşturmak ya da temin etmek amacıyla
kullanılan varlıkların alım-satım, ilk satış ya da dağıtım, takas, transfer ve
saklama işlemleri.


b) Kripto varlıklara ilişkin olarak finansal analiz
yapılması ve genel tavsiyede bulunulması hizmetleri.


(2) Kurulca, birinci fıkrada belirtilenler dışında
bir hizmet belirlenebilir.


Diğer hizmetler için bildirim zorunluluğu


MADDE 8- (1) Diğer hizmetler, kripto
varlık hizmet sağlayıcılar tarafından ayrıca bir yetki belgesine tâbi
olmaksızın Kurulca belirlenen esaslar çerçevesinde yapılır.


(2) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar, faaliyet izni
başvuruları sırasında sunmayı planladıkları diğer hizmetleri de Kurula
bildirmekle yükümlüdürler. Faaliyet izninin alınmasından sonra, başka diğer
hizmetlerin de sunulmak istenmesi halinde, bunlar için de ayrıca Kurula
bildirimde bulunulur.


(3) Kurula yapılan bildirimi takiben yirmi iş günü
içinde Kurulca aksi yönde görüş bildirilmedikçe, bildirimde bulunulan diğer
hizmetler bu Tebliğde belirtilen esaslara uygun olarak yürütülmeye başlanır.
Kurulca istenecek eksik bilgi ve belgelerin tamamlanması için geçen süreler bu
sürenin hesabında dikkate alınmaz.


Yurt dışında yerleşik kuruluşların faaliyetleri


MADDE 9- (1) Türkiye’deki yerleşik
kişilere yönelik tanıtım, reklam ve pazarlama gibi faaliyetlerde bulunulmaması
şartıyla, Türkiye’de yerleşik kişilerin tamamen kendi inisiyatifleri
doğrultusunda, yurt dışında yerleşik kripto varlık hizmet sağlayıcılardan
aldıkları her türlü hizmet ile bu kuruluşlar nezdinde açtıkları hesaplar, söz
konusu hesaplara gönderilen nakit ve kripto varlıklar ile bu hesaplar üzerinden
gerçekleştirdikleri işlemler bu Tebliğin kapsamı dışındadır.


(2) Yurt dışında yerleşik kuruluşlar tarafından,
Türkiye’de iş yeri açılması, Türkçe internet sitesi oluşturulması, sunulan
yatırım hizmet ve faaliyetlerine ilişkin olarak Türkiye’de yerleşik kişi ya da
kurumlar aracılığıyla ve/veya doğrudan tanıtım ve pazarlama faaliyetlerinde
bulunulması durumlarından herhangi birinin varlığı halinde faaliyetlerin
Türkiye’de yerleşik kişilere yönelik olduğu kabul edilir ve ilgili mevzuat
hükümleri uygulanır.


ÜÇÜNCÜ BÖLÜM


Platform Faaliyetlerine İlişkin
Esaslar


Platform faaliyetlerinin kapsamı ve genel esasları


MADDE 10- (1) Platform faaliyetleri,
platformlar tarafından; kripto varlıklara ilişkin müşteri emirlerinin alınması,
eşleştirilerek veya karşı taraf olarak gerçekleştirilmesi ve takası, ilk satış
ya da dağıtımı, transferi, bunların gerektirdiği saklama ve belirlenebilecek
diğer işlemlerin birini veya birden fazlasını birlikte ifade eder.


(2) Platform faaliyetlerinin yürütülmesi sırasında
platformların aşağıdaki esaslara uymaları zorunludur:


a) Platformlar müşteri emirlerini, emir
gerçekleştirme politikası ve müşteriyle imzalanan çerçeve sözleşmede belirtilen
esaslar kapsamında yerine getirir.


b) Müşterilerin nakit alacak bakiyesi, müşteri talebi
üzerine talebin iletildiği gün itibarıyla bankaya iletilir.


c) Müşterinin alım, satım ve transfer işlemleri ile
müşterilere ait nakit ve kripto varlık bakiyeleri, platformun kendi
hesaplarından ayrı olarak, kurum kaydi sistemi üzerinde müşteri bazında, tam,
doğru ve güncel şekilde takip edilir.


(3) Müşteriler arasında doğrudan kripto varlıkların
alım, satım ve takasının yapılmasına imkan sağlayan eşler arası dijital pazar
yerlerinin işletilmesi faaliyetleri de birinci fıkra kapsamında
değerlendirilir. Eşler arası dijital pazar yerlerinin işletilmesinde bu Tebliğ
ile müşterinin tanınması kuralı bakımından III-35/B.1 sayılı Tebliğde
belirlenen kural ve sınırlamalara uyulur.


(4) Müşterilerin talep etmesi halinde platformlar
tarafından, müşterilerle imzalanacak çerçeve sözleşme hükümleri kapsamında,
dağıtık defter ağının yapısı gereği ağa ait kripto varlıklar kilitlenerek vade
sonunda mislen iade edilmesi işlemleri yapılabilir.


(5) Platformların diğer platformlara likidite
sağlayıcılık veya piyasa yapıcılık hizmeti sunması mümkündür.


(6) Asli faaliyeti yalnızca dijital varlıkların
temsilini ve sahipliğini kaydetmek için kullanılan, misli olmayan ve benzersiz
nitelikteki varlıklar ile sadece sanal oyunlarda çeşitli unsurlar oluşturmak ya
da temin etmek amacıyla kullanılan varlıkların alım, satım, ilk satış ya da
dağıtım, takas, transfer ve saklama işlemlerini gerçekleştirmek olan
kuruluşların faaliyetleri platform faaliyeti olarak değerlendirilmez.


(7) Asli faaliyeti yalnızca likidite sağlamak üzere
platformlara fiyat vermek ve verilen fiyatlar üzerinden işlem gerçekleştirmek
olan ve Kanunun platform tanımı kapsamına girecek şekilde yatırımcılara harici
bir hizmet sunmayan kuruluşlar tarafından yürütülen faaliyetler platform
faaliyeti olarak değerlendirilmez.


Platformların işlem ortamı oluşturması


MADDE 11- (1) Platformlar tarafından
müşteri emirleri işlem ortamında gerçekleştirilebilir. İşlem ortamında müşteri
emirlerinin eşleştirilmesi, müşteri emrinin karşı tarafının ilgili varlıkta hem
alım hem satım fiyatı sağlayan yurt içi veya yurt dışında yerleşik bir kuruluş
olması suretiyle de gerçekleştirilebilir.


(2) Platformlar tarafından müşteri emirlerinin işlem
ortamında gerçekleştirilmesi halinde, yurt dışında yerleşik kuruluşlar veya bu
kuruluşların müşterileri tarafından platformun işlem ortamına emir girilmesi
mümkündür. İşlem ortamının yurt dışında yerleşik kuruluşlara açılması,
platformun mevzuattan doğan sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.


(3) Platformların, yurt dışı kuruluşların işlem
ortamına emir girmesine imkan tanımadan önce bu kuruluşlardan, işlem ortamında
emir girişi yapan müşterilerine ait 11/10/2006 tarihli ve 5549 sayılı Suç
Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun ve ilgili mevzuat hükümleri
çerçevesinde gerekli tüm bilgi ve belgelerin alınması zorunludur.
Platformların, 7/2/2013 tarihli ve 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının
Önlenmesi Hakkında Kanun ile 27/12/2020 tarihli ve 7262 sayılı Kitle İmha
Silahlarının Yayılmasının Finansmanının Önlenmesine İlişkin Kanun kapsamındaki
yükümlülükleri yurt dışı kuruluşlar ile bu kuruluşların müşterileri açısından da
uygulanır.


(4) İkinci fıkra kapsamında yapılacak işlemlere
ilişkin olarak platform ile yurt dışında yerleşik kuruluş arasında sözleşme
imzalanması ve bu kuruluşlardan alınacak hizmetin hangi kripto varlıkları
kapsadığı hususuna platformların internet sitelerinde yer verilmesi gerekir.


(5) Platformların kendilerine ait işlem ortamına,
yatırımcı ile arasında çıkar çatışmasına sebep olmayacak şekilde ve 18 inci
madde uyarınca belirlenen esaslar çerçevesinde emir girmesi mümkündür.


(6) Platformlar tarafından; kripto varlığın proje
sahibi, alıcıların ve satıcıların nitelikleri, listeye alma şartları, likidite
durumları ve benzeri ölçütler dikkate alınarak kripto varlıkların işlem
göreceği farklı pazarlar kurulabilir. Her bir pazar için farklı işleyiş
kuralları oluşturulabilir. Kurul gerekli görmesi halinde bu konuda esaslar
belirleyebilir.


Platformların müşteri emirlerini karşı taraf
olarak gerçekleştirmesi


MADDE 12- (1) Platformlar tarafından
müşteri emirleri, işlem ortamı haricinde, doğrudan kendi cüzdanından karşılanmak
suretiyle gerçekleştirilebilir. Müşteri emirlerinin karşı taraf olarak
gerçekleştirilmesi durumunda, müşterinin zarar etmesinin platformun kar elde
etmesiyle sonuçlanabileceği hususunda yatırımcılar bilgilendirilir.


(2) Likidite sağlama ve piyasa yapıcılık faaliyetleri
kapsamında gerçekleştirilen işlemler hariç olmak üzere, platformlar tarafından
müşterilerine karşı taraf oldukları işlemlerde, platformların cüzdanlarında var
olan kripto varlıklar kadar satış yapılması esastır. 33 üncü maddenin ikinci
fıkrasında belirtilen saat itibarıyla bu madde kapsamındaki işlemler
neticesinde oluşan bakiyeler netleştirilir.


Platformların fiyat gözetim sistemi


MADDE 13- (1) Platformlar fiyat gözetim
sisteminin yürütülmesini teminen bir birim oluşturmak ve bu birimde çalışmak
üzere münhasıran en az bir risk yönetim personelini görevlendirmek zorundadır.
Söz konusu birim, III-35/B.1 sayılı Tebliğin 45 inci maddesi kapsamında
oluşturulan risk yönetim sisteminin bir parçası olarak oluşturulabilir.


(2) Fiyat gözetim birimi, platformlarda
gerçekleştirilen, makul ve ekonomik bir gerekçeyle açıklanamayan eylem ve
işlemler ile platformlar nezdindeki işlemlerin güven, açıklık ve istikrar
içinde çalışmasını bozacak nitelikteki eylem ve işlemlere ilişkin tespitleri
yapmak ve ulaşılan tespitleri rapora bağlayarak genel müdüre sunmakla
yükümlüdür. Genel müdür bu nitelikteki eylem ve işlemleri gerçekleştiren
hesapların kısıtlanması, durdurulması ve kapatılması dahil olmak üzere gerekli
tedbirleri almak ve bu kapsamda derhal Kurula bildirmekle yükümlüdür.


(3) Fiyat gözetim sisteminin işleyişi, kullanılacak
araç ve yöntemler ile bunların kullanım esasları ve alınacak tedbirler
oluşturulan ve yönetim kurulu kararına bağlanan yazılı prosedürde belirlenir.


(4) Bu maddede belirtilen yükümlülükler, Kurulca yurt
dışı piyasalarda yaygın olarak işlem gördüğü değerlendirilen ve fiyatı yurt
dışı piyasalarda da oluşan kripto varlıklara ilişkin işlemler için uygulanmaz.


Platformların kaldıraçlı, kredili ve türev
işlemleri


MADDE 14- (1) Platformlar nezdinde
listelenmiş kripto varlıklar kaldıraçlı olarak alınıp satılamaz, türev araç
sözleşmelerine ve Kurulun kredili işlem düzenlemeleri uyarınca kredili alım,
açığa satış ve ödünç işlemlerine konu edilemez.


Kripto varlıklara yönelik yatırım danışmanlığı ve
portföy yöneticiliği faaliyetinde bulunulması


MADDE 15- (1) Yatırım danışmanlığı,
platformlar tarafından, müşteri talebi doğrultusunda veya müşteri talebi
olmaksızın kripto varlıklar hakkında, belli bir kişiye veya mali durumları,
risk ve getiri tercihleri benzer nitelikteki bir gruba yönelik olarak
yönlendirici nitelikte yorum ve tavsiyelerde bulunulması faaliyetidir. Yatırım
danışmanlığı faaliyeti yalnızca, hizmetin alınacağı platform nezdindeki kripto
varlık büyüklüğünün cari değeri asgari 50.000.000 TL olan müşterilere yönelik
olarak yapılabilir.


(2) Platformların birinci fıkra kapsamında
sunacakları faaliyete ilişkin olarak, dört yıllık lisans eğitimi veren
kurumlardan mezun ve finans piyasalarında en az üç yıllık tecrübesi olan
yeterli sayıda yatırım danışmanının istihdam edilmiş olması ve III-37.1 sayılı
Tebliğde belirlenen esaslara uygun olarak oluşturulacak araştırma birimini
kurmuş olması gerekir. Yatırım danışmanlığı faaliyetinin sunulmasında, III-37.1
sayılı Tebliğde yatırım danışmanlığına ilişkin belirlenen esaslar kıyasen
uygulanır.


(3) Müşteri portföylerinin her bir müşteri adına,
doğrudan veya dolaylı bir menfaat sağlamak üzere vekil sıfatıyla veya bu sonucu
doğuracak şekilde müşterinin sözlü yetkisine istinaden yönetilmesi yasaktır.


(4) Kripto varlıklara yönelik finansal analiz
yapılması ve genel tavsiyede bulunulması yatırım danışmanlığı faaliyeti olarak
değerlendirilmez ve bu hizmetlerin sunulmasında 50 nci maddede belirlenen
esaslara uyulur.


Platformların ilk satış ya da dağıtıma aracılık
hizmeti


MADDE 16- (1) Platformlar, ilk satış ya
da dağıtımına aracılık edecekleri her bir kripto varlığın türüne ve hukuki
niteliğine göre akıllı sözleşmelere yazılacak asgari unsurları kontrol etmek ve
sözleşmelerin doğruluğunu incelemekle yükümlüdür.


(2) Platformlar, bu Tebliğde belirtilen asgari
listeleme kriterlerine uygun olmadığı değerlendirilen kripto varlıkların ilk
satış ya da dağıtımına aracılık edemez.


(3) Kanunun 13 üncü maddesi kapsamında Kurulun
sermaye piyasası araçlarının kripto varlık olarak ihracına ve bunların
oluşturulup saklandıkları kripto varlık hizmet sağlayıcılar tarafından sunulan
elektronik ortam nezdinde kayden izlenmesine ilişkin belirleme yapması halinde,
platformlar ihracına aracılık edecekleri sermaye piyasası aracı niteliğindeki
kripto varlıkların, Kurulun ilgili düzenlemelerinde belirlenen esas ve
sorumlulukların yerine getirilmesine imkan sağlayacak şekilde oluşturulduğunun
kontrolünden sorumludur.


(4) Konusu ve niteliği itibarıyla farklı kurum ve
kuruluşların düzenleme alanına giren varlıkların token olarak satış ya da
dağıtımının yapılması durumunda, platformlar ilgili kurum veya kuruluşun
mevzuatındaki şartların yerine getirildiğini teyit etmekle ve akıllı
sözleşmenin düzenlemelere uyum sağlayabilecek şekilde oluşturulduğunu kontrol
etmekle yükümlüdürler.


(5) Dördüncü fıkra kapsamında yapılacak satış ya da
dağıtım, platformların veya kripto varlığın ilk satış ya da dağıtımını yapan
şirkete veya proje sahibinin kendilerinin geliştirdiği dağıtık defter
teknolojileri üzerinden yapılabileceği gibi var olan dağıtık defter
teknolojileri üzerinden de yapılabilir. Her iki durumda da platformlar ilk
satış ya da dağıtımına aracılık ettikleri kripto varlığın akıllı sözleşmesine
ilişkin bu maddede belirtilen hususlarda sorumludur.


(6) Aynı kripto varlığın her platformda ilk defa
listeye alınması ilgili varlığın ilgili platform bakımından ilk satış ya da
dağıtıma aracılığı kapsamında değerlendirilir. Listeden çıkarılan varlığın
tekrar listeye alınması bu kapsama girmez.


(7) İlk satış ya da dağıtımına aracılık edilen kripto
varlıkların saklama altyapısının oluşturulabilir olması gerekir.


Müşterilere ait kripto varlıkların platformlar
nezdinde saklanması


MADDE 17- (1) Platformlar tarafından
müşterilerine ait kripto varlıklar, sermaye yeterliliği yükümlülüklerinde
belirlenen sınırlamalara uygun olmak kaydıyla, toplu bir şekilde bir veya
birden fazla cüzdanda saklanabilir.


(2) Birinci fıkrada belirtilen hususun yanı sıra,
saklama kuruluşları tarafından platformlarda listelenmiş bir kripto varlığa
ilişkin saklama hizmeti sunulamaması halinde, sermaye yeterliliği hükümleri
saklı kalmak kaydıyla, platformlar azami altı ay süreyle söz konusu varlığı
saklayabilir. Bu sürenin sonunda ilgili kripto varlıkların müşterilere bilgi
verilmek suretiyle müşterilerin bildirdiği cüzdan adreslerine transferi
yapılır. Müşterinin cüzdan adresi bildirmemesi veya müşteriye ulaşılamaması
durumunda, ilgili kripto varlığın çerçeve sözleşmede belirtilen esaslar
kapsamında satılarak nakdin müşteri hesabına aktarılması veya bu konuda müşteriye
bilgi vermek suretiyle varlıkların platformda saklanmaya devam edilmesi
mümkündür.


(3) Platform nezdinde saklanan kripto varlıkların,
mutabakat işlemleri ile müşteri talepleri haricinde saklama kuruluşu nezdindeki
cüzdanlara transfer edilmesi ihtiyaridir.


(4) Platformlar nezdinde saklanan kripto varlıklar
için bu Tebliğde saklamaya ilişkin belirlenen esaslara uyulur.


Emir ve transfer gerçekleştirme politikası ve
işlem esasları


MADDE 18- (1) Platformlar müşterilerin
fiyat, maliyet, hız, gerçekleşme olasılığı, takas, büyüklük, saklama ve benzeri
hususlardaki tercihlerini göz önüne alarak emir gerçekleştirme politikası ve
işlem esasları çerçevesinde müşteri için mümkün olan en iyi sonucu verecek
şekilde emirleri yerine getirmekle yükümlüdür.


(2) Platformlar tarafından işlemlerin güvenilir,
şeffaf, etkin, istikrarlı, adil, dürüst ve rekabetçi bir şekilde
gerçekleşmesinin sağlanması ve piyasa bozucu nitelikteki eylem ve işlemlerin
tespit edilmesi, önlenmesi ve tekrarlanmamasını sağlayacak şekilde emir ve
işlem esasları belirlenir ve buna yönelik olarak yönetim kurulu kararı ile
yürürlüğe girecek bir emir gerçekleştirme politikası oluşturulur. Söz konusu
politikada asgari olarak aşağıdaki hususlar yer alır:


a) Emir tipleri, emir geçerlilik süreleri, emir kabul
ve iptal esasları.


b) Piyasa yapıcı ve/veya likidite sağlayıcıların
görevlendirilme esasları ve bunların sözleşme ilişkisi kapsamında belirlenen
hak ve yükümlülükleri.


c) Bekleyen emirlerin veya gerçekleşen işlemlerin
asgari olarak aşağıda yer alan kıstaslar dahilinde değiştirilme ve iptal edilme
esasları.


1) Sistemden ve ona bağlı çalışan uygulamalarda
ortaya çıkabilecek platformdan kaynaklanmayan olağan dışı durumlar ve bu
durumlara yönelik uygulama esasları.


2) Müşteri tarafından alım satım sistemlerine
iletilen hatalı emir veya emirler sonucunda gerçekleşen işlemler.


3) İşlem gören kripto varlıkların işlemlerini
durduracak diğer maddi unsurlar.


ç) Verilecek emirlerde uygulanacak fiyat adımları ve
listelenecek kripto varlıklarda fiyat gösterim esasları.


(3) Emir gerçekleştirme politikaları yılda en az bir
defa gözden geçirilir. Söz konusu politika, Kurul tarafından yapılan mevzuat
değişikliklerinin işlenmesi ve uygulamada kazanılan deneyimler dikkate alınarak
ayrıca gözden geçirilir ve politikada gerekli güncellemeler yapılır.


(4) İşlem ortamı veya müşteri emirlerinin
karşılanmasına yönelik politikada yapılacak değişiklikler müşterilere en geç on
beş gün önceden bildirilir. Bildirimin yapıldığına ilişkin ispat yükü
platformlardadır.


(5) İletilen ve kabul edilen bütün emirlere platform
sistemi tarafından bir emir numarası verilir. Emir numarası verilen emirler,
birinci fıkra uyarınca hazırlanan emir politikası çerçevesinde geçerli olan
emir, işlem ve öncelik kurallarına göre bekleyen diğer emirlerle eşleştirilerek
işleme dönüşür ya da işleme dönüşmeden ilgili emir defterine kaydedilir.


(6) Platform sistemine kaydedilen emirlerin
eşleştirilmesinde öncelik kuralı olarak sırasıyla fiyat ve zaman önceliği
kuralları uygulanır. Fiyat önceliği kuralı, daha düşük fiyatlı satım
emirlerinin, daha yüksek fiyatlı satım emirlerinden; daha yüksek fiyatlı alım
emirlerinin ise daha düşük fiyatlı alım emirlerinden önce karşılanmasını; zaman
önceliği kuralı da fiyat eşitliği halinde sisteme zaman açısından daha önce
kaydedilen emirlerin öncelikli karşılanmasını ifade eder.


Piyasada oluşan özel hallerin raporlanması


MADDE 19- (1) Platformlar tarafından
aşağıdaki hallerde müşterilerin kayıtlı iletişim adresleri üzerinden yazılı
veya elektronik olarak bildirim yapılır:


a) Platformlar tarafından müşteri işlemlerinin
yapılmasını engelleyecek düzeydeki teknik sorunlar.


b) Dağıtık defter ağının kendi yapısından kaynaklanan
ve platformlar tarafından bilinen veya bilinmesi beklenen değişiklikler ile bu
değişikliklerin piyasaya potansiyel etkisi.


c) Platformdan kaynaklanan kripto varlık kayıplarının
giderilmesine ilişkin uygulama adımları.


(2) Müşterilere yapılacak bildirimlerde bildirimin
yapıldığına dair ispat yükü platforma aittir.


DÖRDÜNCÜ BÖLÜM


Listeleme Esasları


Listeleme komitesi


MADDE 20- (1) Platform yönetim kurulu
tarafından oluşturulacak listeleme komitesinin;


a) En az üç üyeden oluşması,


b) Üye sayısının çoğunluğunun finans, hukuk, bilgi
teknolojileri, bilgi güvenliği ve dağıtık defter ağı teknolojileri alanlarında
en az yedi yıllık tecrübeye sahip kişilerden olması,


c) Asgari bir üyesinin platformun yönetim kurulu
üyesi olması,


zorunludur.


(2) Listeleme komitesi, kripto varlıkların
listelenmesine ve listeden çıkarılmasına ilişkin kararların verilmesi ile
listelenecek kripto varlıkların 21 inci maddedeki esaslar bakımından
uygunluğunu gerekli basiret ve özeni göstererek kontrol etmekle yükümlüdür.


(3) Listeleme komitesi, kripto varlıkların 22 nci
madde uyarınca hazırlanacak prosedür çerçevesinde listelenebilir olup
olmadığına veya listelenmiş bir kripto varlığın listeden çıkarılması
gerektiğine ilişkin bir değerlendirme raporu hazırlar ve kripto varlıklar
değerlendirme raporlarının sonucuna göre listelenir veya listeden çıkarılır.
Söz konusu raporlar kripto varlık hizmet sağlayıcılara ilişkin belge kayıt
düzenlemeleri çerçevesinde saklanır.


(4) Birinci fıkranın (c) bendi haricinde, üyelerin
platform personeli olması zorunlu değildir. Ancak bu nitelikteki komite üyeleri
III-35/B.1 sayılı Tebliğde belirtilen personele ilişkin ilke ve esaslara
tabidir.


(5) Listeleme komitesi üyeliklerine yapılan atamalar
ve üyelikten ayrılmalar, gerekçesi ile birlikte platform tarafından yazılı
olarak iki iş günü içinde Kurula ve Sermaye Piyasası Lisanslama Sicil ve Eğitim
Kuruluşu Anonim Şirketine bildirilir.


Listelenebilecek kripto varlıklar


MADDE 21- (1) 17 nci maddenin ikinci
fıkrası hariç olmak üzere, platformlarda Kurulca yetkilendirilmiş saklama
kuruluşlarında saklanabilen kripto varlıkların listelenmesi esastır.
Platformlarda listelenecek kripto varlıkların aşağıda yer alan esaslara uygun
olması gerekir:


a) 16 ncı maddenin birinci, üçüncü ve dördüncü
fıkralarında belirlenen esaslara uygun nitelikte olması.


b) Kripto varlığın dayanak varlığının ihracına ve
alım satım işlemlerine konu edilmesine ilişkin olarak ilgili otoritelerce
sınırlama veya yasak getirilmemiş olması, yasal düzenlemeleri aşacak şekilde
veya önemli ölçüde bu amaçla kullanılabilecek nitelikte olmaması.


c) Proje sahibine tek taraflı olağanüstü hak
sağlayacak şekilde oluşturulmamış olması.


ç) Proje sahibinin suçtan kaynaklanan malvarlığı
değerlerini aklama ve terörizmin finansmanı ile 7262 sayılı Kanun hükümleri
kapsamında ulusal veya uluslararası yasaklı listelerinde olmaması.


d) Cüzdan adreslerini gizleyerek transfer işlemlerine
imkan sağlayan nitelikte olmaması.


e) Soğuk cüzdanlarda saklanabilir özellikte olması.


(2) Platformlar, 16 ncı maddenin üçüncü ve dördüncü
fıkralarında belirtilen ve Kurulca belirlenen diğer kripto varlıklar haricinde,
kendilerinin veya;


a) Bir gerçek kişi ile eş ve velayeti altındaki
çocuklarının, bunların sınırsız sorumlulukla katıldıkları veya yönetim kurulu
başkanı, üyesi, genel müdür, genel müdür yardımcısı oldukları ortaklıkların,


b) Kamu tüzel kişileri hariç olmak üzere bir tüzel kişinin
veya yukarıda sayılanların, sermayelerinin veya oy haklarının doğrudan veya
dolaylı olarak %10 veya daha fazlasına iştirak ettikleri ortaklıkların,


c) Kurul tarafından aralarında istihdam ilişkisi,
akdi ilişki ya da sair nedenlerle birlikte hareket ettiği belirlenenlerin,


ilk satış ya da dağıtımını yaptığı kripto varlıkları
listeleyemez.


(3) 7 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde
belirtilen varlıklar listeleme esasları dışındadır.


Platformların listeleme ve listeden çıkarma
prosedürü


MADDE 22- (1) Platformlar tarafından
kendi nezdlerinde işlem görecek kripto varlıkların belirlenmesine ve bunların
işlem görmesinin sonlandırılmasına yönelik esasların belirlendiği yazılı bir
prosedür oluşturulması zorunludur. Söz konusu prosedür, 21 inci maddede yer
alan kriterlerin yanı sıra, asgari olarak aşağıda belirtilen esaslar dikkate
alınarak hazırlanır ve yönetim kurulu kararı ile yürürlüğe girer:


a) Kripto varlığın kullanıcısına bir hak tanıyıp
tanımadığı ve bu hakkın niteliği.


b) Kripto varlığın işlem hacmi ve dolaşımdaki arzı.


c) Kripto varlığın arzının sınırlı olup olmadığı.


ç) İşlem hızı ve ilgili varlığa özgü maliyetler.


d) Kripto varlığın ve kripto varlıkla ilişkili
dağıtık defter ağı dahil sistemlerinin güvenilirliği.


e) Kripto varlık işlemlerinin takip edilebilirliği.


f) Kripto varlığın geçmiş dönemlerdeki fiyat
hareketleri.


g) Kripto varlığın herhangi bir nedenle fiyat
manipülasyonuna veya dolandırıcılığa yatkın olup olmadığı ve platform
tarafından uygulanabilecek herhangi bir çözüm veya hafifletici önlemin bulunup
bulunmadığı.


ğ) Kripto varlığın değerinin algoritmik olarak
belirlenip belirlenmediği.


h) Proje sahibinin bilinebildiği durumlarda,
dolandırıcılık veya Kanunda tanımlanan sermaye piyasası suçlarıyla ilgili
olarak herhangi bir soruşturma veya iddiaya konu edilip edilmediği de dâhil
olmak ancak bunlarla sınırlı olmamak üzere kripto varlığın ilk satış ya da
dağıtımını yapan şirket veya proje sahibinin geçmişi.


ı) Kripto varlık herhangi bir başka varlığın veya
yasal hakkın sahipliğini temsil ediyorsa, bu hakların kullanılabilirliği.


i) Kripto varlığın Türkiye’deki ve yurt dışındaki
düzenlemelere göre durumu, özellikle de kripto varlığın ihracı için herhangi
bir düzenleyici otoriteden onay alınıp alınmadığı veya düzenlemelerin ihlal
edilip edilmediği.


j) Bir kişi ya da grubun kripto varlığın sahiplik
veya kontrolündeki ağırlığının derecesi.


k) Kripto varlıkların çatallanma işlemleriyle ilgili
potansiyel güvenlik riskleri.


(2) Listeleme ve listeden çıkarma prosedürü
çerçevesinde listelemeye uygun görülen kripto varlıklara yönelik güncel liste
ile listeleme prosedürü, platformların internet sitesinde yayımlanır. Son altı
ay içerisinde yayımlanan listeler tarihsel bazda geriye dönük tarama
yapılabilecek şekilde erişime açılır.


(3) Listeleme ve listeden çıkarma prosedürü yılda en
az bir kez gözden geçirilir. Platformlar, listeledikleri kripto varlıkların ve
bu kripto varlıkların ilk satış ya da dağıtımını yapan şirket veya proje
sahibinin mali gücü, siber güvenlik açıkları, yurt içi ve yurt dışı mevzuata
uyumu veya müşteri mağduriyetine sebep olabilecek nitelikteki teknolojik veya
altyapısal sorunları takip etmek ve listeleme prosedüründe buna ilişkin gerekli
güncellemeleri yapmakla yükümlüdür.


(4) Olağanüstü bir durum sebebiyle bir kripto
varlığın listeden çıkarılması ihtiyacının ortaya çıkması durumunda alınacak
tedbirlere de listeleme ve listeden çıkarma prosedüründe yer verilir.


(5) Listelenen ve listeden çıkarılan kripto
varlıkların MKK’ya bildirilmesine ilişkin olarak MKK tarafından belirlenen
esaslara uyulur.


Listeden çıkarma


MADDE 23- (1) Platformlar, listelemiş
oldukları kripto varlıkların listeleme ve listeden çıkarma prosedüründe
belirlediği kıstasları artık sağlanmadığını tespit etmeleri halinde, ilgili
kripto varlıkları hazırlayacakları değerlendirme raporu çerçevesinde listeden
çıkarabilir. Bu durumda platformlar, ikinci ve üçüncü fıkralarda belirtilen
esaslar hariç olmak üzere, listeden çıkarmayı planladıkları kripto varlıkları
en az yedi gün önceden müşterilerine kayıtlı iletişim araçları üzerinden
bildirmekle yükümlüdür.


(2) Kripto varlığın, global ölçekteki bir kripto
varlık platformu tarafından listeden çıkarılması durumunda, platformların
ilgili kripto varlığı yedi gün beklemeksizin yatırımcıları en az bir gün
önceden bilgilendirmek kaydıyla listeden çıkarmaları mümkündür. Global
piyasalarda ortaya çıkan olağanüstü durumlar sebebiyle yapılan listeden çıkarma
işlemlerinde bir günlük süre beklenmeyebilir.


(3) Aşağıdaki durumlarda yedi günlük süre
beklenmeksizin kripto varlıklar listeden çıkarılabilir ve ilgili kripto
varlıklara yönelik alım, satım ve transfer işlemlerinin tamamı durdurulur:


a) 21 inci maddenin birinci fıkrasında belirlenen
esaslara uygun olmadığının platform tarafından sonradan tespit edilmesi veya
platforma bu hususta kamu otoriteleri veya adli yargı makamlarından talep
gelmesi.


b) İlgili kripto varlığın veya ilişkili dağıtık defter
ağının sistemlerinin güvenilirliği hususunda makul şüphe oluşması.


(4) Birinci ve ikinci fıkralar kapsamında listeden
çıkarma kararı verilen kripto varlıklara yönelik olarak, platformlar tarafından
eşler arası dijital pazar yerlerinde işlem görmesine imkan sağlanabilir. Her
halükarda, müşteri talepleri çerçevesinde ilgili kripto varlıkların mislen veya
nakden iade edilmesine imkan sağlanır.


BEŞİNCİ BÖLÜM


Saklama Hizmeti ve Transfer Esasları


Kripto varlık saklama hizmetinin kapsamı


MADDE 24- (1) Kanunun 35/C maddesinin
altıncı fıkrası uyarınca platform müşterilerine ait kripto varlıkların
müşterilerin kendi cüzdanlarında bulundurulması esastır. Kripto varlık saklama
hizmeti, platform müşterilerinin kendi cüzdanlarında bulundurmayı tercih
etmedikleri kripto varlıkların veya bu varlıklara ilişkin özel anahtarların
saklanmasını, yönetimini veya Kurulca belirlenecek diğer saklama hizmetlerini
ifade eder.


(2) Saklama kuruluşlarının platform müşterileri
haricinde, müşterilere doğrudan saklama hizmeti vermesi mümkündür. Ancak özel
anahtarın bütün kontrolünün yatırımcıya bırakıldığı yöntemle cüzdan
hizmetlerinin sunulması saklama hizmeti olarak değerlendirilmez.


Saklama hizmetinde bulunabilecek kuruluşlar


MADDE 25- (1) Saklama hizmeti, bu Tebliğ
uyarınca kripto varlık saklama hizmeti vermeye yetkili kılınmış ve BDDK
tarafından uygun görülen bankalar veya Kurulca kripto varlık saklama hizmeti
sunma konusunda yetkilendirilmiş diğer kuruluşlar tarafından yapılabilir.


Saklamaya ilişkin genel ilke ve esaslar


MADDE 26- (1) Müşterilere ait kripto
varlıklar saklama kuruluşunun kendi hesaplarından ayrı olarak, platform adına,
toplu olarak saklanır.


(2) 5549 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat hükümleri
saklı kalmak üzere, platformların müşterilerinin saklama kuruluşu ile harici
bir sözleşme imzalamalarına gerek yoktur.


(3) Saklama kuruluşlarının 24 üncü maddenin ikinci
fıkrası kapsamında müşterilere doğrudan saklama hizmeti vermesi durumunda, söz
konusu hizmete ilişkin olarak saklama kuruluşunun bu müşterilerle ayrıca bir
sözleşme yapması ve bu hizmetten doğabilecek riskleri müşterilere açık ve
detaylı bir şekilde aktarılmasını sağlaması zorunludur. Bu müşterilere ait
kripto varlıklar saklama kuruluşu tarafından müşteri bazında saklanır.


(4) Saklama kuruluşunun müşteri varlıklarının
kontrolü için kullandığı tüm anahtar ve parçalarının güvenli donanım
modüllerinde TÜBİTAK Altyapı Kriterlerinde belirlenen esaslar kapsamında
tutulması zorunludur.


(5) Saklama hizmetinin bu Tebliğde belirlenen esaslar
kapsamında sunulmasına ilişkin esasların yer aldığı ve yönetim kurulu kararıyla
yürürlüğe girecek yazılı bir prosedür oluşturulması ve bu prosedürün yılda en
az bir kez gözden geçirilerek güncelliğinin sağlanması gerekir.


(6) Saklama kuruluşlarının sıcak cüzdan büyüklüğünün
toplam müşteri varlığının %5’ine kadar olması esastır.


(7) Saklama kuruluşu tarafından platform
müşterilerine ait kripto varlıkların tamamının saklanması halinde, bu
kuruluşların 29 ve 30 uncu maddelerde belirlenen esaslara uygun olarak müşteri
varlıklarına yönelik transfer emirlerini gerçekleştirmesi mümkündür. Bu usulde
çalışan saklama kuruluşlarının sıcak cüzdan büyüklüğü, gün içerisindeki transfer
yoğunluğu dikkate alınarak toplam müşteri varlığının azami %10’una kadar
çıkabilir.


(8) Altıncı ve yedinci fıkralarda belirtilen
oranların hesaplanmasında, imzalanmış ancak dağıtık defter ağına işlenmeyi
bekleyen transferler dikkate alınmaz.


(9) 10 uncu maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen
hizmetin saklama kuruluşları tarafından da verilmesi mümkündür.


Anahtarların erişimine ilişkin ilke ve esaslar


MADDE 27- (1) Kripto varlık hizmet
sağlayıcılar tarafından; özel anahtarlar ve özel anahtarların üretiminde
kullanılan mekanizmalar ile yedeklenmeleri sürecinde kullanılan anahtarlar gibi
varlık ve mekanizmaların yönetilmesine ve erişilmesine ilişkin olarak TÜBİTAK
Altyapı Kriterlerinde belirlenen esaslara uyulur.


(2) Özel anahtarların, çok taraflı eşik kriptografisi
gibi mekanizmalarla parçalara ayrılması durumunda her bir parçanın ve anahtar
parçalarının kullanıldığı mekanizmaların, yedekleri dahil olmak üzere
Türkiye’de tutulması ve bunlara ilişkin kontrolün kripto varlık hizmet
sağlayıcılarda olması gerekir.


Cüzdan teknolojilerine yönelik özel esaslar


MADDE 28- (1) Kripto varlık hizmet
sağlayıcılar tarafından müşteri varlıklarının saklandığı cüzdanlara ilişkin
güvenli donanım modülü ve kritik yazılım bileşenlerinde asgari olarak aşağıda
yer alan şartlar aranır:


a) Cüzdanlardaki anahtarlar veya anahtar parçalarının
güvenli donanım modülü dışına çıkarılmaması esastır. Ancak bunların
yedeklenmesi veya depolanması amacıyla, güvenliği sertifikalandırılmış bir
yöntem kullanılmak suretiyle çıkarılmaları mümkündür.


b) Güvenli donanım modülü ile bu modüle entegre
çalışan bileşenlere fiziksel ve elektronik olarak gerçekleşebilecek yetkisiz
erişimleri ve sabotaj girişimlerini engellemek için gerekli güvenlik önlemleri
alınır.


c) Güvenli donanım modülünün fiziksel müdahaleye
karşı dayanıklı olması ve olası bir fiziksel müdahale girişiminde üzerinde
tutulan gizli bilgiyi silerek erişilemez hale getirme ve/veya alarm verme
özelliklerine sahip olması gerekir.


(2) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar tarafından
cüzdan teknolojilerine ilişkin olarak, birinci fıkrada belirtilen esasların
yanı sıra, TÜBİTAK Altyapı Kriterlerinde belirlenen esaslara uyulur.


(3) TÜBİTAK, cüzdan mimarisinde kullanılan güvenli
donanım modülleri ile bu modülleri kontrol eden, kimlik doğrulama ve politika
kontrollerini yapan yazılımlara yönelik yapılacak test ve sertifikasyon
koşullarını belirlemeye yetkilidir.


(4) Yetkisiz kopya alınmasının engellenmesi amacıyla,
güvenli donanım modüllerinin kullanıma hazırlanması, bu süreçte yedekten
kurtarma anahtarlarının oluşturulması ve anahtarların yetkililere teslimi
süreci, TÜBİTAK veya bilgi sistemleri bağımsız denetim firmalarının gözetiminde
yapılır.


Transfer emirlerinin gerçekleştirilmesi süreci


MADDE 29- (1) Transfer emirlerinin
gerçekleşmesi süreci; ikinci fıkrada tanımlanan cüzdanlara erişim denetimi
süreci başarıyla tamamlanmış transfer emirlerinin imzalanarak dağıtık defter
ağına iletilmesi sürecini ifade eder.


(2) Cüzdanlara erişim denetimi; transfer emirlerinin
yetkililerce verildiğinin ve onaylandığının doğrulanması ile sürecin Kurul
düzenlemelerine, kripto varlık hizmet sağlayıcıların belirlediği politikalara
ve 31 inci madde uyarınca imzalanan saklama sözleşmesine uygun olarak
yürütüldüğüne ilişkin kontrollerin tamamını ifade eder. Söz konusu kontrollere
yönelik olarak yönetim kurulu kararı ile yürürlüğe girecek bir politika
oluşturulur. Cüzdanlara erişim denetiminde aşağıda yer verilen hususlar dikkate
alınır:


a) Kontrollerin kesintiye uğramasına ya da aşılmasına
neden olabilecek iç veya dış kaynaklı saldırıların engellenmesini sağlayacak
önlemler alınır.


b) Cüzdanlara erişim denetimi mekanizmaları
kapsamında, özel anahtarları güvenli bir şekilde üreten, tutan, işleyen ve çok
faktörlü kimlik doğrulamayı destekleyen akıllı kart gibi teknolojilerin kullanılması
gerekir.


(3) Cüzdanlara erişim denetimi ile transferlerin
gerçekleşmesi süreçleri farklı süreçler olarak değerlendirilir. Cüzdanlara
erişim denetimi tamamlanmaksızın transferlerin gerçekleşmesi sürecine
geçilemez.


(4) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar tarafından
cüzdan teknolojilerine ilişkin olarak, ikinci ve üçüncü fıkralarda belirtilen
esasların yanı sıra TÜBİTAK Altyapı Kriterlerinde yer verilen esaslara uyulur.


Transfer emirlerinin gerçekleştirilmesine ilişkin
esaslar


MADDE 30- (1) Transfer emirlerinin
gerçekleştirilmesinde MASAK tarafından yapılan düzenlemelere uyulur.


(2) Transfer emirlerinde yatırımcılara, VII-128.10
sayılı Tebliğde belirtilen çok faktörlü kimlik doğrulama mekanizmasının
uygulanması ve bu faktörlerin kimlik doğrulama sürecinde kullanılmaları
esnasında barındırdıkları kimlik doğrulama verilerinin gizliliğini sağlayacak
önlemlerin alınması esastır.


(3) Transfer emrinin iletildiği an itibarıyla,
1.000.000 TL’nin altındaki transfer taleplerinin tam otomatik süreçlerle
onaylanması mümkündür. Bu fıkra kapsamında platformlar tarafından, kurum kaydi
sisteminde müşteri adına saklanan toplam kripto varlıkların cari değerinin;
saklama kuruluşları tarafından ise müşteri saklama bakiyelerinin on binde
üçünden yüksek olmamak kaydıyla daha yüksek bir tutar belirlenebilir. Bu fıkra
kapsamındaki transfer emirlerinin onaylanması için III-35/B.1 sayılı Tebliğde
tanımlanan yöneticilerden en az iki kişi yönetim kurulu kararı ile
yetkilendirilir. Söz konusu yetkililerden en az birinin genel müdür yardımcısı
ve/veya üzeri görevde olması gerekir.


(4) Platform ile saklama kuruluşu arasında 41 inci
madde kapsamında gerçekleştirilecek transferler bakımından bu madde hükümleri
uygulanmaz.


Saklama sözleşmesi


MADDE 31- (1) Platformlar ile saklama
kuruluşları arasında bir hizmet sözleşmesi imzalanması zorunludur.


(2) Saklama kuruluşları tarafından, işlemlerin
dağıtık defter ağı sistemine işlenmesi, dağıtık defter ağı sisteminin
yürütülmesinden kaynaklı olarak katlanacağı maliyetin nasıl yansıtılacağı ve
sözleşmenin feshi durumunda tarafların hak ve yükümlülükleri hususlarına
sözleşmede yer verilir.


(3) Saklama kuruluşunun bu Tebliğde aranan şartları
kaybetmesi halinde platformların başka bir saklama kuruluşu ile sözleşme
imzalaması şarttır. Yeni sözleşme yürürlüğe girene kadar eski sözleşmeye taraf
olan saklama kuruluşunun sorumluluğu devam eder.


ALTINCI BÖLÜM


Mutabakat Sistemi


MKK Entegrasyonu


MADDE 32- (1) Platformlar ve saklama
kuruluşları, kurum kaydi sisteminde tutulan müşteri kripto varlık bakiye
bilgilerine yönelik MKK ile entegrasyon sağlamak ve MKK tarafından talep edilen
raporlamaları yapmak zorundadırlar.


(2) Platformlar ve saklama kuruluşları tarafından
MKK’ya yapılacak raporlamalara, MKK tarafından tesis edilecek işlemlere ve
yapılacak bildirimlere ilişkin usul ve esaslar, MKK tarafından belirlenecek ve
Kurul tarafından onaylanacak yönergeyle belirlenir.


(3) Birinci fıkra kapsamında platformlar ile saklama
kuruluşları tarafından MKK’ya yapılan raporlamaların aynı sonucu vermesi
gerekir. Platformlar ile saklama kuruluşları tarafından MKK’ya iletilen
raporlar MKK tarafından karşılaştırılır ve karşılaştırma sonucunda merkezi
kaydi raporlar oluşturulur. Merkezi kaydi raporlar müşteriler tarafından bakiye
sorgusu yapılabilecek şekilde MKK’nın E-Yatırımcı sisteminde gösterilir.


(4) Platform ile saklama kuruluşu tarafından iletilen
raporlarda farklılık olması durumunda, MKK tarafından farklılığa ilişkin olarak
ivedilikle Kurula bildirim yapılır.


Mutabakat sistemine ilişkin esaslar


MADDE 33- (1) Platformlar tarafından her
bir kripto varlık bazında kurum kaydi sisteminde kayıtlı işlemler müşteri
bazında netleştirilir ve netleştirme raporu oluşturulur. Netleştirme raporunun
sonucunda, 41 inci maddede öngörülen esaslar uyarınca gerekli görülmesi halinde
platform cüzdanı ile saklama kuruluşu cüzdanı arasında aktarım
gerçekleştirilir.


(2) Platform ve saklama kuruluşu arasında netleştirme
raporu kapsamında yapılacak müşteri varlıklarına ilişkin aktarımlar, saat 23:59
itibarıyla gerçekleştirilir. Gün içerisinde, 41 inci maddede öngörülen esaslar
uyarınca aktarım yapılması gerektiği hallerde veya müşteri talebi çerçevesinde
aktarım için gün sonu beklenmez.


YEDİNCİ BÖLÜM


Sermaye Yeterliliği


Sermaye


MADDE 34- (1) Platformların kuruluş
sermayelerinin asgari 150.000.000 Türk Lirası olması zorunludur.


(2) Saklama kuruluşlarının kuruluş sermayelerinin
asgari 500.000.000 Türk Lirası olması zorunludur.


(3) 53 üncü madde kapsamında yeniden belirlenen
sermaye tutarlarının ilgili yılın en geç altıncı ayının sonu itibarıyla
sağlanması zorunludur.


Özsermaye


MADDE 35- (1) Kripto varlık hizmet
sağlayıcıların özsermayeleri 34 üncü madde kapsamında belirlenen kuruluş
sermayelerinden az olamaz.


(2) Kripto varlık hizmet sağlayıcıların
özsermayelerinin her yılın altıncı ayı itibarıyla en az %25’inin ödenmiş veya
çıkarılmış sermaye olarak sağlanması zorunludur.


(3) Platformların özsermayesi likit rezerv
yükümlülüğünden düşük olamaz.


(4) Saklama kuruluşlarının sakladıkları müşteri
varlıklarının toplam tutarının 1.000.000.000 TL’ye kadar olması halinde ilave
özsermaye aranmaz. Müşteri varlıklarının toplam tutarının 1.000.000.000 TL’yi
aşması halinde, saklama kuruluşunun kuruluş sermayesine ilave olarak aşan
tutarın %1,5’i kadar özsermayesinin bulunması gerekir. Özsermaye tutarının
1.500.000.000 TL olması halinde ilave özsermaye aranmaz.


(5) Dördüncü fıkrada yer alan yükümlülük yılın
üçüncü, altıncı, dokuzuncu ve on ikinci ay sonları itibarıyla takip edilir.
Yükümlülüğün hesaplanmasında, ay sonları itibarıyla hesaplanan toplam müşteri
varlık tutarlarının üç aylık aritmetik ortalaması dikkate alınır.


Sermaye yeterliliği tabanı


MADDE 36- (1) Platformların sermaye
yeterliliği tabanı, 35 inci madde uyarınca hesaplanan özsermaye tutarından
aşağıda sayılan varlık kalemlerinin indirilmesi suretiyle bulunan tutarı ifade
eder:


a) Duran varlıklar;


1) Maddi duran varlıklar (net),


2) Maddi olmayan duran varlıklar (net),


3) Borsalarda ve teşkilatlanmış diğer piyasalarda
işlem görenler hariç olmak üzere, değer düşüklüğü karşılığı ve sermaye
taahhütleri düşüldükten sonra kalan finansal duran varlıklar,


4) Diğer duran varlıklar,


b) Müşteri sıfatı ile olsa dahi, personelden,
ortaklardan, iştiraklerden, bağlı ortaklıklardan ve sermaye, yönetim ve denetim
açısından doğrudan veya dolaylı olarak ilişkili bulunulan kişi ve kurumlardan
olan alacaklar ile bu kişi ve kurumlar tarafından ihraç edilmiş ve borsalarda
ve teşkilatlanmış diğer piyasalarda işlem görmeyen sermaye piyasası araçları.


c) Platformların, likidite sağlayıcı veya piyasa
yapıcı konumundaki kuruluşlarla yaptığı iş birlikleri kapsamında hizmet sağlayıcı
kuruluşlar nezdinde yatırılacak teminat tutarı ve bu kuruluşlardan olan
alacaklar.


ç) 17 nci maddenin ikinci fıkrası kapsamında altı
aylık sürenin sonunda saklanmaya devam edilen kripto varlıkların, ilgili
platform nezdinde oluşan fiyat bilgisi üzerinden hesaplanan cari değerleri.


(2) Saklama kuruluşlarının sermaye yeterliliği
tabanı, 35 inci madde uyarınca hesaplanan özsermaye tutarından birinci fıkranın
(a) ve (b) bentlerinde sayılan varlık kalemlerinin indirilmesi suretiyle
bulunan tutarı ifade eder.


Değerleme ilkeleri ve raporlama tarihi


MADDE 37- (1) Kripto varlık hizmet
sağlayıcıların özsermaye ve sermaye yeterliliği tabanı hesaplamalarında
portföylerindeki kripto varlıklar hariç olmak üzere 26/6/1998 tarihli ve 23384
mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Aracı Kurumların Sermayelerine ve
Sermaye Yeterliliğine İlişkin Esaslar Tebliği (Seri: V, No: 34)’nin 5 inci
maddesinde belirtilen değerleme ilkeleri dikkate alınır.


(2) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar tarafından bu
Tebliğde belirlenen yükümlülüklerin sağlanıp sağlanamadığı Kurulca belirlenecek
esaslar ve yöntemler çerçevesinde her ayın 7, 15, 23 ve son gününü takip eden
iki iş günü içerisinde Kurula raporlanır.


(3) Kurul, bu Tebliğde yer alan yükümlülüklerle
ilgili tabloların hesaplama ve Kurula gönderilme zamanını değiştirebilir.
Kurul, gerekli görmesi halinde, yükümlülüklerinden bir ya da daha fazlasını
karşılayamadığı tespit edilmiş olan kripto varlık hizmet sağlayıcılardan, bu
Tebliğ uyarınca hesaplanarak Kurula bildirilmesi öngörülen tabloları daha sık
periyodlarda talep edebilir.


Sermaye yeterliliği tabanı yükümlülüğü


MADDE 38- (1) Kripto varlık hizmet
sağlayıcıların sermaye yeterliliği tabanları;


a) Risk karşılığı toplamının,


b) Raporlama tarihinden önceki son üç ayda oluşan
faaliyet giderlerinin,


herhangi birinden az olamaz.


(2) Son üç aylık faaliyet gideri; sene başından
itibaren söz konusu ayların sonu itibarıyla oluşan kümülatif faaliyet giderleri
toplamını değil, yalnızca bu aylar içinde oluşan faaliyet giderleri toplamını
kapsar.


Borçlanma sınırı yükümlülüğü


MADDE 39- (1) Kripto varlık hizmet
sağlayıcıların, bilançoda yer alan tüm kısa ve uzun vadeli borçları toplamı,
sermaye yeterliliği tabanlarının üç katını aşamaz. Borçların tutarının
belirlenmesinde, bunların cari değerleri dikkate alınır.


Likidite yükümlülüğü


MADDE 40- (1) Kripto varlık hizmet
sağlayıcıların, III-35/B.1 sayılı Tebliğin 36 ncı maddesinde belirlenen esaslar
dahilinde en az kısa vadeli borçları kadar dönen varlık bulundurması
zorunludur.


(2) Dönen varlıklar, cari değerleri ile dikkate
alınır. Sermaye yeterliliği tabanı hesaplamasında indirilen kalemler ile
pozisyon riski % 100 olarak belirlenen kalemler dönen varlık olarak dikkate
alınmaz.


Saklama limitleri ve likit rezerv yükümlülüğü


MADDE 41- (1) Müşterilerin kendi
cüzdanlarında bulundurmayı tercih etmedikleri kripto varlıkların asgari
%95’inin bu Tebliğde belirtilen hükümler dahilinde saklama kuruluşunda
saklanması esastır. Saklama kuruluşunda saklanmayan azami %5’lik kısım platform
nezdindeki cüzdanlarda 26 ncı maddede belirlenen esaslar çerçevesinde saklanır.


(2) Birinci fıkrada yer alan oranlar her bir kripto
varlık bazında hesaplanmayacak olup, hesaplamada kripto varlıkların cari
değerlerinin toplamı dikkate alınır. Bu oranlar anlık olarak takip edilir.
Mutabakat saati itibarıyla birinci fıkrada belirtilen oranları sağlayacak
şekilde aktarımlar yapılır. Her halükarda, platform nezdindeki cüzdanlarda
saklanan müşterilere ait kripto varlıkların oranı gün içerisinde %10’unu
geçemez. Belirli bir anda söz konusu %10’luk oran aşıldığı takdirde aşan
kısmın, mutabakat saati beklenmeksizin derhal saklama kuruluşuna aktarılması
zorunludur.


(3) Birinci ve ikinci fıkralar kapsamında platform
tarafından nezdinde bulunan müşteri varlıklarının %3’ü kadar likit rezerv
bulundurulması zorunludur.


(4) Kurul likit rezerv hesaplamalarına dahil
edilebilecek varlıkları ve değerleme katsayılarını belirlemeye yetkilidir.
Saklamada bulunan bazı kripto varlıkların likit rezerv hesaplamasına dahil
edilmemesine karar verebilir.


(5) Platform nezdinde müşteriler adına saklanan her
bir kripto varlığın cari değeri 100.000 Amerikan Dolarına ulaşıncaya kadar, söz
konusu varlıklar saklama limitlerinin hesaplanmasında dikkate alınmaz. Her
halükarda, bu varlıkların toplam değerinin, toplam müşteri varlıklarının
%10’unu aşması halinde aşan miktar, saklama limitlerinin hesaplanmasında
dikkate alınır.


(6) Saklama limitlerinin takibine yönelik olarak
platformların transfer emirlerini yerine getirecekleri cüzdanlara ilişkin
tanıtıcı bilgileri saklama kuruluşlarına vermeleri zorunludur. Saklama
kuruluşları bu cüzdanlar aracılığıyla gerçekleşen işlemleri takip ederler. Her
halükarda, saklama kuruluşlarının gün içerisinde piyasanın olağan akışına
aykırı seviyede transfer gerçekleştiren platformlardan, transferlere yönelik
müşteri emirlerinin teyidi dahil olmak üzere bu transferlerin gerekçelerine
ilişkin açıklama almaları zorunludur. Bu fıkra kapsamındaki sorumluluk
müteselsil olarak platform ve saklama kuruluşuna aittir.


(7) Bir platformun birden fazla saklama kuruluşundan
saklama hizmeti alması durumunda, birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen
oranlar her bir saklama kuruluşu için ayrı ayrı takip edilir.


Rezerv kompozisyon limitleri


MADDE 42- (1) Platformların likit
rezervlerindeki belirli bir varlığın cari değerinin portföy içerisindeki ağırlığı
%20’yi geçemez.


(2) Son bir yıl içerisinde listelenen kripto
varlıklar ile toplam piyasa değeri 5.000.000.000 Amerikan Dolarının altında
olan kripto varlıklar için birinci fıkrada belirtilen oran %10 olarak
uygulanır.


(3) Türk Lirası veya konvertibl döviz cinsi mevduat,
para piyasası fonu gibi nakit ve nakit benzeri finansal varlıklar birinci fıkra
kapsamındaki hesaplamalara dahil edilmez.


(4) Kripto varlıkların cari değer hesaplamasında, her
bir platform nezdinde oluşan fiyat bilgisi dikkate alınır.


(5) Birinci ve ikinci fıkralarda yer verilen
sınırlamaların, mutabakat saati itibarıyla sağlanamadığı hallerde, aykırılık
takip eden mutabakat saatine kadar giderilir.


Risk karşılığı toplamı


MADDE 43- (1) Kripto varlık hizmet
sağlayıcıların risk karşılığı toplamı, bu Tebliğ uyarınca hesaplanan pozisyon
riski ve döviz kuru riski karşılıklarının toplamını ifade eder.


Pozisyon riski


MADDE 44- (1) Pozisyon riski; kripto
varlık hizmet sağlayıcıların kendi portföylerinde bulunan varlıkların işlem
gördükleri piyasalarda oluşan fiyat hareketleri ile kripto varlık hizmet
sağlayıcıların alacak ve borçlarının cari değerlerindeki değişmelerden
kaynaklanan riskleri ifade eder.


(2) Pozisyon riski sadece kripto varlık hizmet
sağlayıcılara ait varlıklar ve yükümlükler için hesaplanır. Müşterilere ait
saklanan varlıklar için pozisyon riski hesaplanmaz.


(3) Pozisyon riski hesaplamasına konu edilen
varlıklar ve bunlara ilişkin risk hesaplamalarında dikkate alınacak oranlar şu
şekildedir:


a) Kısa vadeli kamu borçlanma araçları için %2.


b) TEFAS’ta işlem gören ve risk derecesi 1 ile 4
arası olan yatırım fonu katılma payları için %2.


c) Kısa vadeli borçlar için %3.


ç) Uzun vadeli kamu borçlanma araçları için %3.


d) TEFAS’ta işlem gören ve risk derecesi 5 ile 7
arası olan yatırım fonu katılma payları için %5.


e) Borsalarda ve teşkilatlanmış diğer piyasalarda
işlem gören özel sektör borçlanma araçları için %5.


f) Borsa İstanbul A.Ş. nezdinde işlem görmeye uygun
nitelikteki kıymetli madenler için %5.


g) Uzun vadeli borçlar için %5.


ğ) Kısa vadeli alacaklar için %8.


h) BIST 100 endeksi içerisinde işlem gören paylar
için %10.


ı) Uzun vadeli alacaklar için %10.


i) Finansal duran varlıklar için %10.


j) Elektronik ürün senetleri için %20.


k) BIST 100 endeksi dışında işlem gören paylar için
%20.


l) Kripto varlıklar için %30.


m) Borsalarda ve teşkilatlanmış diğer piyasalarda
işlem görmeyen sermaye piyasası araçları (kamu borçlanma araçları hariç olmak
üzere) ile bu fıkrada belirtilmemiş varlık veya yükümlülükler için %100.


(4) Pozisyon riski hesaplamalarında, hesaplama
yapılacak varlık ve yükümlülüklerin net pozisyonu dikkate alınabilir.


(5) Pozisyon riski, sermaye yeterliliği tabanı
hesaplanmasında özsermayeden tamamı indirilen kalemler için hesaplanmaz.


Net pozisyon


MADDE 45- (1) Net pozisyon, kripto varlık
hizmet sağlayıcıların kendi portföy işlemleri çerçevesindeki yükümlülüklerinin
aynı cinsten olmak üzere varlıklar içerisinde yer alması durumunda, bunların
birbirlerinden mahsup edilmesi sonucunda bulunan tek kalem varlık veya borcu
ifade eder.


(2) Net pozisyon hesaplaması yapılması ihtiyaridir.


(3) Pozisyon riski, mahsup sonucu bulunan tutarın
aktif veya pasif karakterli olduğuna bakılmaksızın bu şekilde belirlenmiş
tutarlar üzerinden hesaplanır.


(4) Net pozisyon, ilgili kalemlerin 37 nci maddede
öngörülen şekilde değerlenmiş tutarları dikkate alınarak hesaplanır.


(5) Net pozisyon hesaplamasının yapılması, bu
Tebliğde belirtilen diğer riskler için ayrıca karşılık ayrılmasını engellemez.


Döviz kuru riski


MADDE 46- (1) Kripto varlık hizmet
sağlayıcıların döviz kuru riski, her bir döviz cinsinden varlık ve
yükümlülüklerinin Türk Lirası karşılıklarının birbirinden mahsup edilmesi
suretiyle hesaplanır.


(2) Birinci fıkra kapsamında hesaplanan tutarın
kripto varlık hizmet sağlayıcıların sermaye yeterliliği tabanının %2’sini
aşması halinde, aşan kısmın %8’i döviz kuru riski olarak dikkate alınır.


(3) Döviz kuru riski hesaplamaları, bu hesaplamaya
konu varlıklar ile ilgili olarak yapılan risk hesaplamalarına ilave olarak
ayrıca yapılır. Sermaye yeterliliği tabanı hesaplamalarında tamamı indirilen
varlıklar döviz kuru riski hesaplamalarında dikkate alınmaz.


(4) Kripto varlık hizmet sağlayıcıların portföyleri
için yaptıkları türev işlemlere ilişkin döviz kuru riski hesaplamalarında
Kurulun aracı kurumların sermaye yeterliliğine ilişkin düzenlemelerinde
belirlenen esaslara kıyasen uyulur.


Saklama kuruluşlarına ilişkin yükümlülükler


MADDE 47- (1) 41 inci maddede belirlenen
saklama limitleri ve bu limitlerin takibine ilişkin yükümlülükler hariç olmak
üzere, bu Tebliğin yedinci bölümünde yer alan hükümler saklama hizmeti sunmaya
yetkili bankalar bakımından uygulanmaz.


Aykırılıklarda uygulanacak hükümler


MADDE 48- (1) Bu Tebliğde belirtilen 35,
38, 40 ve 41 inci maddelere aykırılık olması halinde, aykırılığın giderilmesi
için söz konusu aykırılığın ortaya çıktığı tarihten başlamak üzere otuz iş günü
süre verilir. Söz konusu aykırılıkların giderilmesi için aykırılığın
tespitinden itibaren dört iş günü içinde şekli ve içeriği Kurulca belirlenen
teminat mektubu kullanılabilir. Teminat mektubu, ilgili yükümlülüğün yerine
getirilmesine kadar, ilgili bankada bloke edilir. Ancak teminat mektubunun
blokaj süresi üç ayı geçemez. Kripto varlık hizmet sağlayıcı tarafından
aykırılığın giderilmesine dair işlemlere başlanmış olmak kaydıyla, üç aylık
süre tamamlanmadan ek süre talep edilmesi halinde, söz konusu süre Kurulca üç
ay daha uzatılabilir.


(2) 41 inci maddenin altıncı fıkrası kapsamında,
saklama limitlerine bir ay içerisinde iki defadan daha fazla uyulmadığının
tespiti halinde ilgili platform saklama kuruluşu tarafından Kurula bildirilir.


(3) 39 uncu maddeye aykırılıklarda, otuz iş günü
içerisinde borç tutarının limite kadar azaltılması gerekir.


SEKİZİNCİ BÖLÜM


Diğer Hizmetlerin Sunulması


Listeleme esasları dışındaki varlıklara yönelik
işlem hizmeti sunulması


MADDE 49- (1) Platformlar tarafından,
dijital varlıkların temsilini ve sahipliğini kaydetmek için kullanılan, misli
olmayan ve benzersiz nitelikteki varlıklar ile sadece sanal oyunlarda çeşitli
unsurlar oluşturmak ya da temin etmek amacıyla kullanılan varlıklara yönelik
hizmetler sunulması halinde, bu varlıkları Kanun kapsamında listelenen
varlıklar dışında ayrı bir pazarda işleme konu etmeleri gerekir.


(2) Platformlar tarafından “Bu pazarda işlem gören
varlıklar 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun listelenme esasları dışında
olup Sermaye Piyasası Kurulunun gözetim ve denetimine tabi değildir.” metniyle
birlikte, müşteri emirlerinin alındığı ortamlarda (internet sitesi, mobil
uygulama ve benzeri) bilgilendirme yapılması ve bu bilgilendirme mesajının
yatırımcı tarafından okunduğunun ve anlaşıldığının teyit edilmesi sonrasında
emrin alınması gerekir.


Kripto varlıklara yönelik finansal analiz
yapılması ve genel tavsiyede bulunulması


MADDE 50- (1) Genel tavsiyede
bulunulması, kripto varlıklar hakkında, belli bir kişiye veya mali durumları,
risk ve getiri tercihleri benzer nitelikteki bir gruba yönelik olmamak
kaydıyla, müşterilere veya dağıtım kanallarına yönelik olarak hazırlanan ve
kripto varlıkların mevcut veya gelecekteki fiyat veya değerlerine ilişkin yorum
da dâhil, açıkça veya zımnen bir yatırım stratejisini öneren veya tavsiye eden
yönlendirici nitelikteki her türlü araştırma veya diğer bilgi sunulmasıdır.


(2) Kripto varlıklar ile piyasa eğilimleri hakkında
yönlendirici nitelikte olmayan yazılı veya sözlü bilgi sunulması bu Tebliğ
kapsamında finansal bilgi sunulmasıdır. Finansal bilginin sunulması yatırım
danışmanlığı faaliyeti ya da genel tavsiyede bulunulması kapsamında sayılmaz.
Ancak sunulan bilgilerin tarafsız ve dürüst olması gerekir.


(3) Birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen
nitelikteki her türlü veri, bilgi seti, doküman ve benzeri belge veya bilgi
kripto varlık hizmet sağlayıcıların internet sitesi, mobil uygulamaları veya
müşterilerin kayıtlı elektronik posta adresleri üzerinden paylaşılabilir, ancak
yönlendirici nitelikte olmayanlar hariç olmak üzere, bunlar müşterilere ait
özel iletişim kanalları üzerinden iletilemez veya müşterilerle bire bir
paylaşılamaz.


(4) Platformlar tarafından birinci fıkra kapsamında
yapılacak yönlendirici nitelikteki paylaşımlarda;


a) Paylaşımın yenilenme sıklığına ve varsa
güncellenmesine ilişkin politikaların belirlenmiş olması halinde söz konusu
politikalara ilişkin özet bilgiler ile daha önce ilan edilen politikalarda
ortaya çıkan önemli değişikliklere,


b) Açık ve dikkat çekici bir şekilde, tavsiyenin
dağıtım için ilk hazırlandığı tarih ile tavsiyede yer alan tüm fiyatların tarih
ve zamanına,


c) Tavsiyenin, aynı kripto varlık veya kripto
varlığın satış ya da dağıtımını yapan proje sahibi veya şirket için aynı kripto
varlık hizmet sağlayıcı tarafından geçmiş on iki aylık sürede yayımlanmış olan
tavsiyeden farklı bir yatırım stratejisini içermesi durumunda, açıkça ve dikkat
çekici şekilde, bu değişikliğe, değişikliğin gerekçesine ve daha önce
yayımlanan tavsiyenin tarihine,


yer verilmesi zorunludur.


(5) Kripto varlık alım satımına ilişkin olarak
yapılacak yönlendirici nitelikteki paylaşımlarda, III-35/B.1 sayılı Tebliğde
belirlenen çıkar çatışmalarının açıklanmasına ilişkin esaslara uyulur.


DOKUZUNCU BÖLÜM


Diğer Hususlar


Müşteri hesaplarındaki nakit alacak bakiyelerinin
takibi, kullanım esasları ve transferi


MADDE 51- (1) Platformlar tarafından
müşteri nakitleri elden teslim alınamaz, müşteriye elden teslim edilemez ve
platformlar nezdinde herhangi bir şekilde saklanamaz.


(2) Platform tarafından banka nezdinde açtırılan ve
müşteri hesabı olarak tayin edilen hesap, açıkça ilgili platform müşterilerine
ait olduğu belirtilecek şekilde tanımlanır ve amacı dışında kullanılamaz.
Platform tarafından banka hesabı açtırılırken, bankaya söz konusu hesaptaki
paranın platformun müşterilerine ait olduğu ve herhangi bir şekilde platformun
kendi hesabı ile birleştirilmemesi gerektiği hakkında yazılı bilgi verilmesi ve
bankadan konuya ilişkin onay alınması zorunludur. Açılan hesabın ismi
platformun banka nezdindeki diğer hesaplarından yeterince ayırt edilebilecek
şekilde olmalıdır. Banka tarafından on beş iş günü içerisinde konuya ilişkin
onay verilmemesi durumunda platform ilgili tutarı başka bir bankaya aktarmak
zorundadır.


(3) Platformlar nezdinde para transferleri ancak
müşterilerin kendilerine ait banka hesapları üzerinden gerçekleştirilir.
Platformlar tarafından bankalar aracılığıyla yapılacak elektronik transferler
dışında para kabul edilemez.


(4) Bankalar nezdinde tutulmakta olan müşteri
nakitlerinin ilgili platform müşterileri için açılacak olan münferit hesap veya
hesaplarda, platformun kendi nakit varlığından ayrı olarak izlenmesi esastır.


(5) Müşteri hesapları kredi teminatı olarak
gösterilemez, bu hesaplar üzerinde platformlar lehine blokaj, rehin ve benzeri
takyidat tesis edilemez. Müşterilerin kripto varlık hizmet sağlayıcıların banka
hesaplarında bulunan nakitleri, kripto varlık hizmet sağlayıcılarının borçları
nedeniyle, kripto varlık hizmet sağlayıcılarının mal varlığı ise müşterilerin
borçları nedeniyle kamu alacakları için olsa dahi haczedilemez, rehnedilemez,
iflas masasına dâhil edilemez ve üzerlerine ihtiyati tedbir konulamaz.


(6) Platformlar, çerçeve sözleşmesinde müşterinin
verdiği yetkiye bağlı olarak, müşterinin banka nezdindeki nakitlerini, yetkili
oldukları faaliyetler, işletme politikaları ile müşterinin tercihleri
doğrultusunda, muhasebe sistemlerinde hesap bazında izlemek kaydıyla, toplu
olarak veya müşteri bazında değerlendirebilirler.


(7) Söz konusu nakitlerin toplu olarak
değerlendirilmesi halinde elde edilen gelirlerin müşteri hesaplarına oransal
olarak dağıtılması esastır.


(8) Platformların, çerçeve sözleşmesinde açıkça
belirtmek kaydıyla müşteri hesaplarındaki nakit bakiyelerinin kullanımında alt
limit belirlemeleri mümkündür. Belirlenen bu alt limite ilişkin değişikliklerin
de ispat yükü platformda olmak üzere müşterilere yazılı olarak veya elektronik
posta, kısa mesaj, telefon ve benzeri ile bildirilmesi zorunludur. Belirlenen
alt limitin altında kalan nakitlerin kullanımına ilişkin esaslara sözleşmede
ayrıca yer verilir.


(9) Müşterilerin hesaplarındaki nakit alacak
bakiyeleri, müşteriler tarafından talep edildiği takdirde en geç bir iş günü
içerisinde ödenmek ve anapara zarara uğratılmamak şartıyla, belirlenen limitin
altında kalan müşteri nakitleri çerçeve sözleşmedeki hüküm, getiri talep
etmeyen müşterilerin nakitleri ise çerçeve sözleşmeden ayrı olarak
müşterilerden münferiden alınacak yazılı veya elektronik onay doğrultusunda,
getirisi platformda kalacak şekilde değerlendirilebilir.


Kripto varlık hizmet sağlayıcıların finansal rapor
yükümlülükleri


MADDE 52- (1) Kripto varlık hizmet
sağlayıcılar tarafından düzenlenecek finansal raporlar ile bunların
hazırlanması ve ilgililere sunulmasında, 13/6/2013 tarihli ve 28676 sayılı
Resmî Gazete’de yayımlanan Sermaye Piyasasında Finansal Raporlamaya İlişkin
Esaslar Tebliği (II-14.1)’nin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde
belirtilen işletmelere atfedilen ilke, usul ve esaslar kıyasen uygulanır.


(2) Kripto varlık hizmet sağlayıcılar tarafından
hazırlanacak finansal raporlara ilişkin olarak; 12/6/2006 tarihli ve 26196
mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sermaye Piyasasında Bağımsız Denetim
Standartları Hakkında Tebliği (Seri: X, No: 22)’nin 5 inci maddesinde ifade
edilen işletmeler ve yatırım kuruluşları için belirlenen bağımsız denetim
yükümlülükleri kıyasen uygulanır.


Yeniden değerleme oranı


MADDE 53- (1) Bu Tebliğde yer alan
tutarlar, her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak Hazine ve Maliye Bakanlığınca
ilan edilen yeniden değerleme oranı dikkate alınarak Kurulca yeniden
belirlenebilir.


Kurulun denetim yetkisi


MADDE 54- (1) Kurul, kripto varlık hizmet
sağlayıcıları nezdinde, Kanun ve bu Tebliğ hükümleri ile ilgili bilgileri
istemeye, bunların tüm defter ve belgelerini, elektronik, manyetik ve benzeri
ortamlarda tutulanlar dâhil tüm kayıtlarını, sair bilgi ihtiva eden araçlarını
ve bilgi işlem sistemini incelemeye, bunlara erişiminin sağlanmasını istemeye
ve bunların örneklerini almaya, işlem ve hesaplarını denetlemeye, ilgililerden
yazılı ve sözlü bilgi almaya, gerekli tutanakları düzenlemeye yetkili olup,
ilgililer de istenilen bilgi, defter ve belgeler, elektronik, manyetik ve
benzeri ortamlarda tutulanlar dâhil tüm kayıtlar, sair bilgi ihtiva eden
araçlar ve bilgi işlem sistemine erişimi sağlamak, kayıtların ve bilgi ihtiva
eden araçların örneklerini vermek, yazılı ve sözlü bilgi vermek ve tutanakları
imzalamakla yükümlüdür. Kripto varlık hizmet sağlayıcıları yetkilileri ve
çalışanları görevlerinden ayrılmış olsalar dahi Kurul denetimleri kapsamında
kendilerinden istenen bilgi ve belgeleri vermek ve tutanakları imzalamakla
yükümlüdürler.


ONUNCU BÖLÜM


Geçici ve Son Hükümler


Tebliğ hükümlerine uyum sağlanması


GEÇİCİ MADDE 1- (1) Kurulun i-SPK.35.B
(8/8/2024 tarih ve 42/1259 s.k.) sayılı İlke Kararı kapsamında kuruluş
başvurusu yapmış olanlardan; bu Tebliğin yayımı tarihi itibarıyla “Faaliyette
Bulunanlar Listesi”nde yer alanlar ile bu Tebliğin yayımı tarihinden önce
başvuru yapmış olan platformların saklama altyapılarının, saklamaya ilişkin
olarak belirlenen düzenlemelerle 30/6/2025 tarihi itibarıyla uyumlu olması
gerekir.


(2) Birinci fıkra kapsamında yer alan kuruluşların,
34 üncü madde ile 35 inci maddenin birinci ve dördüncü fıkralarında yer alan
sermaye ve özsermaye yükümlülüklerine faaliyet izni almak üzere Kurula başvuru
yaptıkları tarih itibarıyla, bu Tebliğin yedinci bölümünde yer alan diğer
hükümlere en geç 30/6/2025 tarihine kadar uyum sağlamaları zorunludur.


(3) Bu Tebliğin yayımı tarihinden önce güvenli
donanım modüllerinin kullanıma hazırlanması aşamasını yürütmüş olan kripto
varlık hizmet sağlayıcılar, 28 inci maddenin dördüncü fıkrası kapsamında azami
üç yıl içinde güvenli donanım modüllerinin kullanıma hazırlanması işlemini TÜBİTAK
Altyapı Kriterlerine uyacak şekilde tekrarlar.


Yürürlük


MADDE 55- (1) Bu Tebliğin;


a) 7, 8, 11, 12, 13, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23,
32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 47 ve 48 inci
maddeleri 30/6/2025 tarihinde,


b) Diğer maddeleri yayımı tarihinde,


yürürlüğe girer.


Yürütme


MADDE 56- (1) Bu Tebliğ hükümlerini
Sermaye Piyasası Kurulu yürütür.