Fırat Üniversitesi Yabancı Dil Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği

FIRAT ÜNİVERSİTESİ YABANCI DİL EĞİTİM VE


ÖĞRETİM YÖNETMELİĞİ


BİRİNCİ BÖLÜM


Başlangıç Hükümleri


Amaç


MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Fırat
Üniversitesinde yürütülen yabancı dil öğretimine ilişkin esasları düzenlemektir.


Kapsam


MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik, Fırat Üniversitesinde
yürütülen zorunlu/isteğe bağlı yabancı dil hazırlık sınıfları ile Üniversitenin
akademik birimlerinde verilen zorunlu temel yabancı dil derslerine ilişkin
hükümleri kapsar.


Dayanak


MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik, 4/11/1981 tarihli
ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 14 üncü ve 49 uncu maddelerine
dayanılarak hazırlanmıştır.


Tanımlar


MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;


a) Muafiyet sınavı: Üniversitenin yabancı dil hazırlık sınıfı
olmayan bölümlerindeki öğrencilerin girebildiği yabancı dil sınavını,


b) Rektör: Fırat Üniversitesi Rektörünü,


c) Senato: Fırat Üniversitesi Senatosunu,


ç) STS: Öğrencinin hazırlık sınıfı eğitimine hangi düzeyden devam
edeceğini belirleyen seviye tespit sınavını,


d) Üniversite: Fırat Üniversitesini,


e) YDB: YDYO Yabancı Diller Bölümünü,


f) YDYO: Fırat Üniversitesi Yabancı Diller Yüksekokulunu,


g) YDYS: Öğrencinin hazırlık sınıfı için istenen yabancı dil
düzeyi ile yeterliliğine sahip olup olmadığını veya yabancı dil yeterliliğini
kazanıp kazanmadığını ölçen sınavı,


ğ) Zorunlu yabancı dil dersleri: 2547 sayılı Kanunun 5 inci
maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendi kapsamında
fakülte/konservatuvar/yüksekokul/meslek yüksekokullarında okutulması zorunlu
olan temel yabancı dil derslerini,


ifade eder.


İKİNCİ BÖLÜM


Zorunlu ve İsteğe Bağlı
Yabancı Dil Hazırlık Sınıflarıyla İlgili Genel Esaslar


Yabancı dil hazırlık sınıfının amacı


MADDE 5- (1) Zorunlu/isteğe bağlı yabancı dil hazırlık
sınıfının amacı; öğrencilere, Avrupa Ortak Dil Referans Çerçevesi (The Common
European Framework of Reference) kapsamında en az B1 seviyesine uygun olarak
diyalog, sözlü anlatım, yazılı anlatım, okuma ve dinleme becerilerini
kazandırmaktır.


Yabancı dil hazırlık sınıfının yürütülmesi


MADDE 6- (1) Yabancı dil hazırlık sınıfının yürütülmesiyle ilgili
esaslar şunlardır:


a) Yabancı dil hazırlık eğitim-öğretimi, yıllık olarak düzenlenir
ve YDYO tarafından yürütülür.


b) Yabancı dil hazırlık sınıfında, her bir dönem YDYO Yönetim
Kurulunun onayı ile kendi içinde kur ya da modüller halinde
düzenlenebilir.


c) Zorunlu yabancı dil hazırlık sınıfının akademik takvimi yıllık
olarak düzenlenir. Akademik takvim, YDYO Yönetim Kurulunun teklifi ve Senatonun
onayı ile kesinleşir.


Devam zorunluluğu


MADDE 7- (1) Hazırlık sınıfında okuyan öğrenciler, bir öğretim yılı
kur ya da modül boyunca derslerin en az
%80’ine devam etmek zorundadır.


YDB Akademik Kurulu


MADDE 8- (1) YDB Akademik Kurulu; YDYO Müdürü başkanlığında, Müdür
Yardımcıları, Yabancı Diller Bölüm Başkanı ve tam zamanlı öğretim elemanları
arasından Yabancı Diller Bölümünde bulunan/ders veren araştırma görevlileri
hariç olmak üzere öğretim elemanları tarafından seçilen üyelerle birlikte en az
5 en çok 7 üyeden oluşur. Kurul, hazırlık sınıfı ve Üniversitedeki zorunlu
yabancı dil derslerinin öğretim faaliyetlerinin hazırlanması, düzenlenmesi ve
uygulanması ile ilgili kararlar alır. Bu kararlar YDYO Yönetim Kurulu onayına
sunulur.


(2) Farklı dilde yürütülecek olan hazırlık sınıfı akademik kurulu,
birinci fıkra hükümlerine göre oluşturulur.


Sınavlar


MADDE 9- (1) Hazırlık sınıfında yapılacak sınav
türleri, tarihleri, içerikleri, ağırlık yüzdeleri ve sayıları her öğretim yılı
başında YDB Akademik Kurulu tarafından belirlenir ve ilan edilir.


YDYO’da yeterlik ve seviye tespit sınavları


MADDE 10- (1) YDYS, hazırlık sınıfı
öğrencilerinin yabancı dil yeterliklerini tespit etmek amacıyla her öğretim
yılı başında ve sonunda YDYO tarafından yapılan sınavlardır.


(2) STS, öğrencilerin yabancı dil seviyelerini tespit etmek
amacıyla YDYO tarafından yapılan sınavdır. STS, bir veya birkaç aşamadan
oluşabilir. YDYO Yönetim Kurulu kararı ile YDYS ve STS tek bir sınav veya ayrı
ayrı sınavlar halinde uygulanabilir.


Ara sınavlar


MADDE 11- (1) Ara sınavların hangi dil
becerilerini ölçeceği ve ağırlıkları öğretim yılı başında YDB Akademik Kurulu
tarafından belirlenir ve ilan edilir.


Küçük sınavlar


MADDE 12- (1) Öğrencilerin öğrendiklerini
kısa aralıklarla ölçmek ve eksiklerini tespit etmek için önceden
duyurulmaksızın ders saatlerinde küçük sınavlar yapılabilir. Dönem içinde kaç
adet küçük sınav yapılacağı öğretim yılı başında duyurulur.


Mazeret sınavı


MADDE 13- (1) Haklı ve geçerli nedenlerle
herhangi bir ara sınava katılamayan ve mazeretleri YDYO Yönetim Kurulu tarafından  kabul edilen öğrencilere,
katılamadıkları sınavlar için mazeret sınavı hakkı verilir.


(2) Mazeret sınavı hakkı YDYS’leri, küçük sınavları ve mazeret
sınavlarını kapsamaz. Mazeret sınavının tarihi YDB Akademik Kurulu tarafından
belirlenir ve önceden duyurulur.


Yıl içi notunun belirlenmesi


MADDE 14- (1) Yıl içi notu, öğrencilerin
ara sınav ve küçük sınavlardan aldıkları notların ağırlıkları dikkate alınarak
hesaplanır. Bu ağırlıklar her öğretim yılı başında YDB Akademik Kurulu
tarafından belirlenerek öğrencilere duyurulur.


Sınav sonuçlarına itiraz


MADDE 15- (1) Sınav sonuçlarına
itiraz, 8/7/2024 tarihli ve 32596 sayılı
Resmî Gazete’de yayımlanan Fırat Üniversitesi Ön Lisans ve Lisans
Eğitim-Öğretim Yönetmeliğinin ilgili hükümlerine göre yapılır.


ÜÇÜNCÜ BÖLÜM


Zorunlu Yabancı Dil
Hazırlık Sınıfıyla İlgili Esaslar


Yeterlik


MADDE 16- (1) Zorunlu yabancı dil hazırlık
sınıfı uygulanan ön lisans, lisans ve lisansüstü programlarına kayıtlı hazırlık
sınıfı öğrencilerinin yabancı dil yeterlikleri, öğretim yılı başında ve sonunda
yapılan YDYS ile belirlenir. Zorunlu hazırlık sınıfı için YDYS’de başarı notu
YDYO Kurulunun önerisi ve Senato kararıyla belirlenir.


(2) Aşağıdaki şartları sağlayan öğrenciler YDYS’den ve zorunlu
hazırlık sınıfından muaf tutulur:


a) Son üç yıl içinde bir yükseköğretim kurumunda zorunlu yabancı
dil hazırlık sınıfında okuyup başarılı olan ve denklikleri YDYO Yönetim Kurulu
tarafından onaylananlar.


b) Son üç yıl içinde, öğretim dili olarak belirlenen yabancı dilin
ana dili olarak konuşulduğu bir ülkede, o ülke vatandaşlarının devam ettiği
ortaöğretim kurumlarında eğitim görüp öğrenimini bu kurumlarda tamamlayanlar.


c) Son üç yıl içinde, Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen
merkezî yabancı dil sınavlarından Senatonun belirlediği puanı alan öğrenciler
ile eşdeğerliği Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen uluslararası
yabancı dil puanına sahip olanlar.


(3) Zorunlu yabancı dil hazırlık sınıfından muaf olabilmek için
gerekli belgelerin akademik takvimde belirtilen YDYS tarihinden en geç üç gün
önce YDYO’ya teslim edilmesi gerekir.


Başarı durumu


MADDE 17- (1) Zorunlu yabancı dil hazırlığı
bulunan ön lisans, lisans, lisansüstü programlarına yeni kayıt yapan ve 16 ncı
maddede belirtilen yeterlik şartlarını sağlamayan öğrenciler, zorunlu yabancı
dil hazırlık sınıfına alınırlar.


(2) Zorunlu hazırlık sınıfına devam şartını yerine getiren
öğrenciler ve Senato tarafından belirlenen başarı kriterlerini sağlayan
öğrenciler yıl sonunda YDYS’ye girme hakkı
kazanırlar.


(3) Hazırlık not ortalaması Senato tarafından belirlenen puan ve
üzerinde olan öğrenciler başarılı sayılır. Hazırlık not ortalaması
hesaplamasında kullanılacak etki oranları her eğitim-öğretim yılı başında YDB
Akademik Kurulu tarafından belirlenir ve ilan edilir. 


(4) Başarısız olan öğrencilere bir sonraki akademik yıl başında yapılacak olan YDYS’ye girme hakkı verilir.
Başarı kriterlerini sağlayan öğrenciler
bölümlerine geçmeye hak kazanırlar. Başarısız olan öğrenciler zorunlu hazırlık
sınıfını tekrar ederler.


(5) Hazırlık sınıfının ilk yılında devam şartını yerine getirmiş,
ancak başarısız olmuş öğrenciler YDYO tarafından ilan edilen tarihlerde dilekçe
vermeleri durumunda izleyen yılda devam zorunluluğundan muaf tutulabilirler. Bu
öğrenciler yapılacak olan yeterlik sınavlarına girerler.


DÖRDÜNCÜ BÖLÜM


İsteğe Bağlı Yabancı Dil
Hazırlık Sınıfıyla İlgili Esaslar


İsteğe bağlı yabancı dil hazırlık sınıfına kayıt


MADDE 18- (1) Üniversitenin zorunlu yabancı
dil hazırlık sınıfı olmayan bir ön lisans, lisans ve lisansüstü programına ilk
kez kayıt yaptıran öğrencilerden isteğe bağlı yabancı dil hazırlık sınıfına
devam etmek isteyenler, YDYO tarafından ilan edilen başvuru tarihlerinde
dilekçe ile YDYO’ya başvurur.


(2) İsteğe bağlı yabancı dil hazırlık eğitimi için kontenjanlar
her öğretim yılı başında YDYO tarafından belirlenir. Kontenjandan fazla başvuru
olması halinde adaylara sınav uygulanır ve adaylar puan sırasına göre hazırlık
sınıfına yerleştirilir.


(3) İsteğe bağlı hazırlık sınıfına kayıt yaptırmış öğrenciler
akademik takvimde belirtilen YDYS tarihinden sonra tercihlerini değiştiremezler.


(4) İsteğe bağlı hazırlık sınıfında geçirilen süre öğrencilerin
kayıtlı oldukları programın süresinden sayılmaz.


Başarı durumu


MADDE 19- (1) İsteğe bağlı hazırlık
sınıfında devam şartını yerine getiren ve Senato tarafından belirlenen
başarı kriterlerini sağlayan öğrenciler,
yılsonu yeterlilik sınavına alınır. Hazırlık not ortalaması Senato tarafından
belirlenen puan ve üzerinde olan öğrenciler başarılı sayılır. Hazırlık not
ortalaması hesaplamasında kullanılacak etki oranları her öğretim yılı başında
YDB Akademik Kurulu tarafından belirlenir ve ilan edilir.


(2) İsteğe bağlı hazırlık sınıfı öğrencileri, başarı durumuna
bakılmaksızın izleyen yılda bölüm müfredatına bağlı olarak öğrenimlerine devam
ederler. Hazırlık sınıfından başarılı olan öğrenciler talep etmeleri durumunda
müfredattaki zorunlu temel İngilizce derslerinden muaf olurlar. Bu durumda
muafiyet notu olarak hazırlık sınıfındaki başarı notu geçerli sayılır.


(3) İsteğe bağlı hazırlık sınıfında devamsızlık nedeniyle
başarısız olan öğrenciler hazırlık sınıfını tekrar edemezler.


(4) İsteğe bağlı hazırlık sınıfında devam şartını yerine getiren,
ancak başarısız olan öğrencilere hazırlık öğrenimini takip eden eğitim-öğretim
yılı başında yapılan YDYS’ye girme hakkı verilir. Sınavdan, Senato tarafından
belirlenen puanı alanlar başarılı sayılır.


BEŞİNCİ BÖLÜM


Zorunlu Temel Yabancı Dil
Derslerinden Muafiyet


Muafiyet sınavı


MADDE 20- (1) Muafiyet sınavı, YDYO
tarafından yılda bir kez olmak üzere Üniversitenin zorunlu yabancı dil hazırlık
sınıfı olmayan bölümlerine kayıtlı öğrenciler için her öğretim yılı başında
akademik takvimde belirtilen tarihlerde yapılır.


(2) Çift anadal, yandal başvurularının değerlendirilmesi veya ek
kontenjan yerleştirmeleri gibi durumlarda YDYO Yönetim Kurulu kararı ile ayrıca
muafiyet sınavı açılabilir.


(3) Muafiyet sınavına girerek 100 tam puan üzerinden 70-84 arası
not alanlar birinci sınıf, 85 ve üstünde not alanlar birinci ve ikinci sınıf
zorunlu İngilizce derslerinden muaf olurlar. Muafiyet sınavından alınan not,
Fırat Üniversitesi Ön Lisans ve Lisans Eğitim-Öğretim Yönetmeliğinin ilgili
hükümlerine göre harfli başarı notu ve başarı katsayısına dönüştürülerek ilgili
dersin başarı notu olarak işlenir.


ALTINCI BÖLÜM


Çeşitli ve Son Hükümler


Hüküm bulunmayan haller


MADDE 21- (1) Bu Yönetmelikte hüküm
bulunmayan hallerde, 23/3/2016 tarihli ve
29662 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında Yabancı Dil
Öğretimi ve Yabancı Dille Öğretim Yapılmasında Uyulacak Esaslara İlişkin
Yönetmelik ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uygulanır.


Yürürlükten kaldırılan yönetmelik


MADDE 22- (1) 9/5/2022 tarihli
ve 31830 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Fırat Üniversitesi Yabancı Dil
Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.


Yürürlük


MADDE 23- (1) Bu Yönetmelik 2025-2026
eğitim-öğretim yılı başında yürürlüğe girer.


Yürütme


MADDE 24- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini
Fırat Üniversitesi Rektörü yürütür.