6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun

2515








ECZACILAR VE ECZANELER HAKKINDA


KANUN


 


Kanun Numarası                  :
6197


Kabul Tarihi                         :
18/12/1953


Yayımlandığı Resmî
Gazete: Tarih: 24/12/1953   Sayı: 8591


Yayımlandığı
Düstur           : Tertip: 3   Cilt: 35   Sayfa: 83


 


BİRİNCİ BÖLÜM


Eczacılar


 


Madde 1 – (Değişik: 17/5/2012-6308/1 md.)


Eczacılık;
hastalıkların teşhis ve tedavisi ile hastalıklardan korunmada kullanılan tabii
ve sentetik kaynaklı ilaç hammaddelerinden değişik farmasötik tipte ilaçların hazırlanması
ve hastaya sunulması; ilacın analizlerinin yapılması, farmakolojik etkisinin
devamlılığı, emniyeti, etkinliği ve maliyeti bakımından gözetimi; ilaçla ilgili
standardizasyon ve kalite güvenliğinin sağlanması ve ilaç kullanımına bağlı
sorunlar hakkında hastaların bilgilendirilmesi ve çıkan sorunların bildiriminin
yapılmasına ilişkin faaliyetleri yürüten sağlık hizmetidir.


Eczane açmak ve işletmek
ile ecza deposu mesul müdürlüğü yapmak için eczacı olmak şarttır. Eczacı; ilaç
üretim tesisi, kozmetik imalathanesi, ilaç Ar-Ge merkezi gibi müesseseleri
açabilir veya bu tür resmî ya da özel müesseselerde mesul müdürlük yapabilir.


 


Madde 2 – Türkiye
Cumhuriyeti hudutları içinde eczacılık yapabilmek için aşağıdaki vasıfları haiz
olmak şarttır:


A)
Türk vatandaşı olmak;


B)
Türkiye Eczacı Mektep veya fakültelerinden diplomalı olmak veya yabancı
memleketlerdeki eczacı mektep veya fakültelerinden diplomalı olup da 3 üncü
madde gereğince ilmi hüviyetini ispat etmiş veya imtihanı kazanmış olmak;


C)
Diplomaları Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletince tescil edilmiş olmak;


D)
Bu kanunun 4 üncü maddesinde yazılı hallerden biri bulunmamak.


 


Madde 3 – Yabancı
memleketlerdeki eczacı mektep veya fakültelerinden diplomalı olan Türk
vatandaşı eczacılar Türkiye'de sanatlarını yapabilmek için:


A)
Program ve tahsil müddeti bakımından Türkiye Eczacı Mektebi veya fakültelerine
muadil olan yabancı eczacı mektep veya fakültelerinden diplomalı iseler eczacı
mektebi veya fakültelerince teşkil edilecek bir jüri önünde ilmi hüviyetlerini
ispat etmeye;


B)
Tahsil müddeti Türkiye Eczacı Mektebi veya fakültelerinin tahsil müddeti kadar
olmakla beraber tahsil programlarında Türkiye Eczacı Mektebi veya
fakültelerinin derslerinden bazıları bulunmıyan veya bulunmakla beraber daha az
bir müddet içinde okutulan veya müddet az olduğu halde tahsil programı aynı
olan yabancı memleketler eczacı mektebi veya fakültelerinden diplomalı iseler
aynı şekilde kurulacak bir jüri önünde eczacı mektebi veya fakülteleri
tarafından ayrıca tesbit edilecek bir programa göre imtihan vermeye;


C)
Gerek tahsil müddeti ve gerek tahsil programları Türkiye Eczacı Mektebi veya
fakültelerinin müddet ve programlarından eksik olan yabancı memleketler eczacı
mektebi veya fakültelerinden diplomalı iseler eksik kalan müddet ve
programlarını Türkiye'de tamamladıktan sonra (B) bendinde bildirilen imtihanı vermeye;


Mecburdurlar.


Sağlık
ve Sosyal Yardım Vekaletince bu gibilerin diplomaları ancak ilmi hüviyetin
ispatından veya imtihanın kazanılmasından sonra tescil olunur.


 


Madde 4 – (Değişik: 23/1/2008-5728/167 md.)[1]


Aşağıda
yazılı haller eczacılık yapmaya manidir:


A) Türk Ceza
Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten
işlenen bir suçtan dolayı beş yıl veya daha fazla süreyle ya da devletin
güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı
suçlar, (…)1 zimmet, irtikâp, rüşvet,
hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas,
ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan
malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından hapis cezasına mahkûm
olmak.


B) Başka
memleketlerde sanatını icradan menedilmiş olup bu muamelenin haklı olduğu
Cumhurbaşkanınca kabul edilmiş olmak;[2]


C) Sanatını
yapmasına mani iyileşmez bir hastalığı bulunmak;


Ç) Sanatını
yapmasına mani olacak derecede iki gözü rüyetten mahrum olmak.


 


Madde 5 – (Değişik: 17/5/2012-6308/2 md.)


Serbest
eczaneler, eczacılık yapma hakkını haiz bir eczacının sahip ve mesul
müdürlüğünde yönetmelikte belirlenen belgelerle il sağlık müdürlüğünce düzenlenmiş
ve valilikçe onaylanmış bir ruhsatname ile açılır. Ruhsatname konusunda meydana
gelecek sorunların çözüm yeri Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumudur.


Eczane açmak, devretmek
veya başka bir yere nakletmek isteyen eczacılar, bulunduğu ilin sağlık müdürlüğüne
dilekçe ile başvurur. Eczane açmak isteyenlerin belgelerinin tam olması hâlinde
ruhsatname düzenlenir. Düzenlenen ruhsatnameler Sağlık Bakanlığına, Türkiye
İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumuna ve Türk Eczacıları Birliğine bildirilir. Eczaneler
için belediyeden ayrıca bir iş yeri ruhsatı alınması ve belediyeye harç
ödenmesi gerekmez. (Ek cümle: 2/1/2014-6514/35 md.) Eczaneler için
ayrıca başka herhangi bir kurum veya kuruluştan kayıt veya onay belgesi
aranmaz.


Serbest eczane sayıları,
ilçe sınırları içindeki nüfusa göre en az üç bin beş yüz kişiye bir eczane
olacak şekilde düzenlenir. Hiç eczanesi olmayan yerleşim birimlerinde nüfus
kriterine bakılmaksızın bir eczanenin açılmasına müsaade edilir. Ancak bu
şekilde açılan eczanelerin başka yerlere naklinde nüfus kriteri işletilir.
Eczanelerin aynı ilçe içerisindeki nakillerinde nüfusa göre eczane açılması
kriteri uygulanmaz.


Doğal afet ve mücbir
sebep nedeniyle nüfus azalması hâlinde o yerleşim yerinde bulunan eczanelerin
naklinde nüfusa göre eczane açılması kriteri uygulanmaz. Bu hâlin tespit ve
ilanı Sağlık Bakanlığınca yapılır.


Eczane açılmasına ilişkin
kriterler belirlenirken ilçelerin sosyoekonomik gelişmişlik sıralamasına göre
sınıflandırma yapılır. Bu sınıflandırmaya göre ilçelere ilçe katsayısı verilir.
Eczacılara, o ilçede mesleki faaliyetlerini sürdürdükleri yıl sayısı ile ilçe
katsayısının çarpımı kadar hizmet puanı verilir. Eczacı birden fazla ilçede
çalışmış ise hizmet puanları toplanır. Hizmet puanı hesaplanırken ilçe
katsayısı, doktora yapmış olanlar için dörtte bir oranında artırılarak
uygulanır. Eczacılara, meslekte geçirilen toplam yıl sayısı ile eczacının
hizmet puanı toplamı sonucu tespit edilen yerleştirme puanı verilir.[3]


Nüfus kriterlerine göre
eczane açılabilecek yerler, her yıl en az iki kez olmak üzere Sağlık
Bakanlığınca ilan edilir. İlan edilen yerlere müracaat eden adaylardan
yerleştirme puanı en yüksek olanlar eczane açma hakkı kazanır. Yerleştirme
puanının eşit olması hâlinde kura çekilir.


Eczanesini devretmiş bir
eczacı yeni bir eczane açmak istediğinde yerleştirme puanı yarı oranında
düşürülür.


Serbest eczanelerde,
reçete sayısı ve/veya ciro gibi kriterlere göre belirlenen sayıda ikinci eczacı
çalıştırılması zorunludur.


Serbest eczane açmak veya
serbest eczanelerde mesul müdür olarak çalışmak isteyen bir eczacı, en az bir
yıl müddetle hizmet sözleşmesine bağlı olarak mesul müdür eczacı ile birlikte
serbest eczanelerde yardımcı eczacı olarak çalışmak zorundadır. Hastane
eczanelerinde veya ikinci eczacı olarak serbest eczanelerde en az bir yıl süre
ile çalışanlar, yardımcı eczacı olarak çalışma şartını yerine getirmiş sayılır.
Yardımcı eczacıların, il sağlık müdürlüğü ve/veya bölge eczacı odalarının
denetimlerinde üç kez eczanede görevi başında mazeretsiz olarak bulunmadığının
tespiti hâlinde çalışma süresi kabul edilmez.


Yardımcı eczacılara
asgari ücretin bir buçuk katından, ikinci eczacılara da asgari ücretin üç
katından aşağı olmamak üzere taraflarca belirlenecek ücret ödenir. Yardımcı
eczacı ve ikinci eczacı çalıştırılması ile ilgili usul ve esaslar Türk
Eczacıları Birliğinin görüşü alınarak Sağlık Bakanlığınca belirlenir.


 


Madde 6 – Eczacılar
aşağıdaki hallerde sanatlarını icradan menedilerek kendilerine verilmiş olan
ruhsatnameler Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletince daimi olarak geri alınır:


A)
Ruhsatname almak için ibraz edilen evrakın hilafı hakikat olduğu ve bidayeten
eczacılığa mani bir halin bulunduğu resmen tahakkuk ederse;


B)
4 üncü maddedeki haller vukubulursa.


(Ek fıkra: 17/5/2012-6308/3 md.) Muvazaalı olarak eczane açıldığının tespiti hâlinde,
ruhsatname iptal edilir ve eczacı beş yıl süreyle eczane açamaz. Muvazaanın
eczacılar arasında yapılmış olması hâlinde, eczane açma yasağı hepsi hakkında
uygulanır.


 


Madde 7 – Bir
eczacı almış olduğu müsaadeden sarfınazar eder veya iflasına yahut hacrine
hükmolunur veya vefat eylerse ruhsatname sakıt olur.


 


Madde 8 – Vefat
eden veya hacredilen veya meslek ve sanatının icrasından mütevellit devamlı
malüliyete duçar olan bir eczane sahibinin karısı veya kocası veya çocukları
varsa eczanenin bunlar hesabına bir mesul müdürün idaresi altında işletilmesine
Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletince ruhsat verilir. Bu suretle verilecek
ruhsatnamelerden Harçlar Kanunununa göre harç alınır.


 


Madde 9 – A)
Bir eczanenin mesul müdür tarafından mahcur namına idare edilmesi hacredilen
eczacı hakkındaki hükmün ref'ine veya kendisinin vefatına;


B)
Sanatın icrasından mütevellit malüliyet dolayısıyle bir eczanenin mesul müdür
tarafından idaresi malül eczacının ölümüne;


Kadar
devam eder.


Ölen
bir eczacının karısı veya kocası veya çocukları namına mesul müdür tarafından
idaresi (5) seneyi geçemez.


Şu
kadar ki; ölen eczacının çocuğu bu müddetin hitamında reşit değilse reşit
oluncaya ve eczacı mektebine veya fakültesine girdiği takdirde bu tahsili
bitirinceye kadar devam eder.


 


Madde 10 – Vefat
eden eczacının varisleri arasında, karı, koca veya çocuk yoksa eczane bunların
haricindeki mirasçılar tarafından nihayet bir sene zarfında tasfiye edilir.


Bu
müddet içinde eczanenin bir mesul müdürle idaresi mecburidir.


 


Madde 11 – Bir
eczaneyi devir veya satın alan kimse eczane açmak için bu kanunda yazılı
şartları haiz olduğu takdirde, namına ruhsatname verilir.


Bu
satışlar Hükümet tabibinin huzuriyle ve noterlikçe yapılır.


 


Madde 12 – Devredilen
veya satılan bir eczanede bulunan uyuşturucu maddelerin satış ve devir
muamelesinin mahallin en yüksek sağlık amirine bildirilmesi ve istenilen
malümatın verilmesi mecburidir.


 


Madde 13 – Bir
eczacı eczanesini kapatmak veya nakletmek veya eczanesinin unvanını değiştirmek
isterse bir ay evvel mahallin en yüksek sağlık amirine haber vermeye mecburdur.


 


Madde 14 – Aşağıdaki
bentlerde gösterilen hususi eczanelerle ecza dolaplarının açılmasına mahallin
sağlık ve sosyal yardım müdürlüğü tarafından usulü dairesinde müsaade verilir
ve keyfiyet Vekalete bildirilir.


A)
İçindeki hastalara ilaç vermiye mahsus hastane ve buna benzer müesseselerin
eczaneleri;


B)
Yalnız fakirlere parasız ilaç verip hiçbir suretle para karşılığı reçete ile
ilaç imal etmeyen belediye ve hayır cemiyetlerinin eczaneleri;


C)
Eczane bulunmıyan yerlerde (Resmi veya serbest) eczacılar bulunmadığı takdirde,
resmi veya serbest tabiplerin veya kendi şubeleri dahilinde ilaç veren
veterinerlerin ecza dolapları;


D)
Eczanesi bulunan merkezlerden 10 kilometre uzak olup da müstahdemlerine ilaç
verilmesine lüzum görülen ziraat işletmeleri veya çiftlik veya sanayi
müesseseleri ve mümasili teşekküllerin sahiplerinin ecza dolapları.


(A)
ve (B) bentlerinde yazılı hususi eczanelerin bir diplomalı mesul müdür
eczacının idaresinde bulunması şarttır. Bu takdirde mesul müdürlere ait müsaade
veya ruhsatname Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletince verilir.


D)
bendinde yazılı çiftlik ve müesseselerde ecza dolabının açılması, ancak o
mahallerde ecza dolabının mesuliyetini deruhte edecek bir eczacı veya tabibin
bulunmasına bağlıdır.


 


Madde 15 – Serbest
eczane bulunmıyan yerlerde bu kanunla gösterilen umumi hükümlere tevfikan mesul
müdür bulundurmak şartiyle belediye veya özel idareler eczane açabilirler.


 


Madde 16 – 14
üncü maddenin (C) bendindeki ecza dolapları ile 15 inci maddede yazılı
eczaneler hakkında verilen müsaade bu mahallerde bir serbest eczanenin açılması
halinde kendiliğinden hükümsüz kalır, ecza dolabı ve eczane kapatılır.


Resmi
ve Devlete bağlı teşekküllere ait eczaneler, bu mahallerde serbest eczane bulunmadığı
takdirde bedeli mukabilinde halka ilaç satmaya veya tertip etmiye mezundur.


 


Madde 17 – (Değişik: 17/5/2012-6308/4  md.)


Eczane
sahip ve mesul müdürü iken askerlik hizmetini yapmak üzere silah altına
alınanlar askerlik hizmeti süresince; yüksek lisans veya doktora eğitimi
alacaklar bu eğitim süresince; milletvekili, belediye başkanı, Türk Eczacıları
Birliği Başkanlık Divanı üyeleri bu görevleri devam ettiği müddetçe eczaneye
bir mesul müdür atar.


Türk Eczacıları Birliği
Başkanlık Divanı üyelerinin eczanelerine atanacak mesul müdürün maaş ve kanuni
giderleri, Türk Eczacıları Birliği bütçesinden ödenir.


 


Madde 18 – Bir
eczacının birden fazla eczane açması veya mesul müdürlüğünü üzerine alması
yasaktır.


 


Madde 19 – Bir
eczane sahibi eczanesi dışında ilaç tertip edemiyeceği ve mesleki dışında
bizzat ticaret yapamıyacağı gibi öğretmenlikten ve seçimle elde edilen
vazifelerden başka bir iş de kabul edemez.


 


İKİNCİ BÖLÜM


Eczaneler


 


Madde 20 – Eczane
binalarının kaç kısımdan mürekkep olacağı ve laboratuvarların vasıf ve şartları
ve içerlerinde bulunması lazımgelen alet ve saire ve eczanenin dahili
hizmetleri Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletince tayin ve tesbit olunur.


 


ÜÇÜNCÜ BÖLÜM


Ecza ve kimyevi maddeler


 


Madde 21 – Müesseselerde
bulundurulan Türk kodeksine dahil ecza ve kimyevi maddeler Türk kodeksinde
yazılı vasıf ve şartları haiz olacaktır.


 


Madde 22 – Ambalajları
açılmış tıbbi ecza ve kimyevi maddelerin saf olmamalarından ve iyi muhafaza
edilmemelerinden eczane, ecza deposu ve laboratuvar sahipleri ve mesul
müdürleri mesuldür.


 


Madde 23 – Zehirli
ve müessir eczanın muhafazası ve müstehlike satışı bu husustaki kanun ve
mevzuata göre yapılır.


 


Madde 24 – (Değişik: 2/1/2014-6514/36 md.)


Eczanelerden zehirli ve
müessir maddeler ile ilaçların toptan satışı yapılamaz ve eczaneler ihalelere
giremez. Eczaneler arası ilaç takası, toptan satış sayılmaz; ilaçların ve özel
tıbbi amaçlı gıdaların satışı, alındığı ecza deposuna veya mücbir sebep hâlinde
diğer depolara iadesi, eczaneler arasındaki takası, miadı geçmiş ya da bozulmuş
olanlarının imhası işlemlerinde ilaç takip sistemine bildirim yapılması
zorunludur. İlaçların internet veya başkaca herhangi bir elektronik ortamda
satışı yapılamaz. Eczane eczacıları ve eczaneler adına internet sitesi
açılamaz. [4]


Eczacılar, kendilerine
reçete gönderilmesine yönelik olarak her ne şekilde olursa olsun, kurumlar,
hekimler, diğer sağlık kurum ve kuruluşları veya üçüncü şahıslar ile açık veya
gizli iş birliği yapamaz, simsar, kurye elemanı ve benzeri yönlendirici
personel bulunduramaz, reçete toplama veya yönlendirme yapamaz, bu yollarla
gelen reçeteleri kabul edemez. Bu fiillerin tespiti hâlinde eczacı ile aracı
kişi veya kuruluşa beş bin Türk Lirasından elli bin Türk Lirasına kadar idari
para cezası verilir. Fiillerin tekrarı hâlinde verilecek idari para cezası, daha
önce verilen cezanın iki katı olarak uygulanır.


 


Madde 25 – Eczaneye
imal edilmek üzere bırakılan reçetelerin tadil veya tağyir edilmeden yapılması
meşrut olup ilaçların ve reçetelerin (Fiyatları üzerinde yazılmak suretiyle)
alıcıya verilmesi Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletince tesbit ve ilan olunacak
esaslara göre yapılır. Eczanelerde hazırlanan reçetelerin ilaçlarında görülecek
hata ve saireden doğrudan doğruya eczanenin mesul müdürü sorumludur.


Eczacılar
muhteviyatında yanlışlık olduğundan şüphe ettikleri reçetelerle kodekste yazılı
miktarlardan fazla eczayı ihtiva edip altı iki çizgi ile çizilerek ayrıca imza
edilmiş olmıyan reçeteleri müdavi tabip ile temas etmeden imal edemezler.


Ancak
müdavi tabip ile temas imkanı bulunmıyan hallerde reçeteyi kodekste yazılı
azami miktarlara göre yapmakla beraber keyfiyeti mahallin en yüksek sağlık
amirine bildirirler.


 


Madde 26 – (Değişik: 17/5/2012-6308/5  md.)


Eczanelerde
günlük reçetelerin kaydı, Sağlık Bakanlığınca belirlenen usullere göre tutulur.


 


Madde 27 – Tabip
veya veteriner hekimin adres ve diploma numarasını açık olarak göstermeyen,
resmi veya hususi hastane sağlık merkezi, dispanser ve poliklinik yapan benzeri
müesseselerin başlık ve poliklinik numarasını taşımıyan, okunması güç, şifreli
yahut kodekste yazılı dillerden başka dille yazılmış reçeteler imal ve ihzar
olunamaz.


 


Madde 28 – (Değişik: 17/5/2012-6308/6  md.)


Beşerî
ilaçlar, Sağlık Bakanlığından ruhsatlı geleneksel bitkisel tıbbi ürünler;
Sağlık Bakanlığının iznine tabi olan homeopatik tıbbi ürünler, enteral beslenme
ürünleri dâhil özel tıbbi amaçlı diyet gıdalar ve özel tıbbi amaçlı bebek
mamaları münhasıran eczanede satılır.


İlgili bakanlıktan izin,
ruhsat veya fiyat alınarak üretilen veya ithal edilen gıda takviyeleri,
eczacılık ve ziraatta kullanılan ilaç, kimyevi madde ve diğer sağlık ürünleri,
veteriner biyolojik ürünler hariç veteriner tıbbi ürünleri, kozmetik ürünler,
kapsamı Sağlık Bakanlığınca belirlenen tıbbi malzemeler, anne sütü ve beslenme
yetersizliğinde kullanılan çocuk mamaları ile erişkinlerin metabolizma
bozukluklarında kullanılan tüm destekleyici ürünler ve Türk Eczacıları Birliği
tarafından çıkarılan bilimsel yayınlar eczanelerde satılabilir.


 


Madde 29 – Acil
tedavide kullanılan ve Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletince tayin ve tesbit
olunan maddelerin piyasada mevcut olduğu takdirde eczanelerde bulundurulması
mecburidir.


 


DÖRDÜNCÜ BÖLÜM


Teftiş


 


Madde 30 – Eczanelerle
ecza depoları ecza ticarethaneleri ve ecza imalathaneleri ve laboratuvarları
Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletinin murakabesi altında olup her zaman teftişe
tabidirler.


Bunların
senede en az iki defa teftişi mecburi olduğu gibi lüzum görüldüğü sair
zamanlarda dahi teftiş olunur.


 


Madde 31 – Teftiş,
sağlık müfettişleri veya sağlık müdürleri ve yahut Sağlık Bakanlığı veya müdürlüğünce
tensip edilecek resmi tabipler veya eczacılar tarafından yapılır.[5]


 


Madde 32 – Teftişe
memur olarak müesseseye gelen ve hüviyetlerini ispat eden salahiyet sahibi
memura ecza müessesesinin her tarafını ve defterlerini ve alet ve edevatı ile
ilaçlarını göstermeye ve teftişe mütaallik olarak istenilen bütün malümatı
vermeye müessese sahibi veya mesul müdürü mecburdur.


 


Madde 33 – Müfettiş
veya salahiyet sahibi memur tarafından teftiş esnasında görülen bozuk, mağşuş
veya gayrisaf ecza ve kimyevi maddeler imha ve bir zabıt varakası yapılarak
teftiş varakasına raptolunur. Ancak bu nevi eczanın imhasına eczacı tarafından
itiraz edilirse bu gibi maddelerden alınacak üç nümune eczacı ve teftişi yapan
memur tarafından beraberce mühürlenerek bir nümune eczane veya laboratuvarda
bırakılır, diğer ikisi resmi bir tahlil müessesesine gönderilir. Eczacının bu
muameleden kaçınması halinde de keyfiyet bir zabıtla tesbit olunur. Aynı
maddenin geri kalan kısmı mühürlenerek imhası tehir ve kullanılması tahlil
neticesine kadar menedilir ve teftiş varakasına kaydolunup keyfiyet Vekalete
bildirilir. Resmi tahlil müessesesinden alınacak cevaba göre karar vermek
Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletine aittir. Teftişi yapan memur bazı maddelerin
bozuk, mağşuş ve gayrisaf olduğundan şüphe ederse aynı suretle muamele yapar.


 


Madde 34 – Teftişten
dolayı vakı olacak şikayetlerin mercii Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletidir.


 


BEŞİNCİ BÖLÜM


Müteferrik hükümler


 


Madde 35 – (Değişik: 17/5/2012-6308/7  md.)


Eczanenin
hizmet verdiği saatlerde mesul müdür eczacı, varsa ikinci eczacı ve yardımcı
eczacılar, görevi başında bilfiil bulunmak mecburiyetindedir.


Hastalık ve sair
mazeretlerle eczanesinden yirmi dört saatten fazla süreyle ayrılmak zorunda
kalan eczacı veya mesul müdür keyfiyeti il sağlık müdürlüğüne bir yazı ile
bildirir. Ayrılış müddeti on beş güne kadar devam edecekse eczaneye varsa
ikinci eczacı, yoksa il sağlık müdürlüğüne bildirilmek koşulu ile eczanesi
bulunmayan bir eczacı, yoksa mahallin serbest tabibi muvafakatleri alınarak nezaret
eder. Ayrılış müddeti on beş günü aştığı takdirde eczaneye mesul müdür tayini
zorunludur. Aksi takdirde eczane kapatılır. Şu kadar ki, birden fazla sayıda
eczane bulunan yerlerde eczacının talebi ile iki yılı geçmemek üzere eczane
kapalı tutulabilir.


Madde 36 – Tabiplerin
tertip ettikleri reçeteleri hazırlamak ve muhteviyatlarını müracaat sahiplerine
temin etmek üzere birden fazla eczanenin bulunduğu yerlerdeki eczanelerin gece
ve pazar nöbetleri, mahallin en yüksek sağlık amirinin tensibiyle halkın ihtiyacını
temin edecek surette tanzim olunur.


Gerek
nöbet ve gerekse tatil zamanları için verilecek emirlere eczacıların tabi
olması mecburidir.


Madde 37 – Tabiplerin;
eczanelerde hasta kabul etmeleri yasaktır. Ancak kaza ve ani bir tehlikeye
uğrayarak eczaneye gelen veya getirilen kimselerin ilk tedavisinin yapılması
caizdir.


Madde 38 – (Mülga: 17/5/2012-6308/8  md.)


Madde 39 – Eczanelerde
ihzar edilen reçetelerde yazılı ilaçların fiyatlarını tesbit için en geç bir
sene zarfında Sağlık vs Sosyal Yardım Vekaletince bir tarife yapılarak usulü
dairesinde ilan edilir.


Bu
tarifeler en az senede bir defa tetkik edilerek lüzum görülürse tadil ve aynı
şekilde ilan olunur.


İlaç
fiyatları hakkındaki şikayetlerin tetkiki Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletine
aittir. Yapılan tetkik sonunda tarife üstüne çıktığı anlaşılanlara yazılı ihtar
yapılır. İki yazılı ihtara rağmen bu hareketlerine devam eden eczacılar
hakkında mahkemece 44 üncü madde hükmü tatbik olunur.


 


ALTINCI BÖLÜM


Cezalar


 


Madde 40 – (Değişik birinci fıkra: 23/1/2008-5728/168 md.) Bu Kanunda yazılı
usullere uygun olarak ruhsatname almaksızın eczane açanlar üç aydan bir seneye
kadar hapis ve yüz günden az olmamak üzere adlî para cezasıyla cezalandırılır.[6]


(Değişik ikinci fıkra:
23/1/2008-5728/168 md.) Eğer fiil eczacılık yapmak hakkını haiz olmayanlar tarafından
işlenirse, verilecek cezalar yarı oranında artırılır.


Her
iki halde de mahkeme kararına hacet kalmaksızın bu gibi yerler mahallin en
yüksek sağlık amiri tarafından derhal kapatılır.


 


Madde 41 – (Değişik: 23/1/2008-5728/169 md.)


Bu Kanunun 1 inci maddesinde sayılan yerlerde ambalajsız veya
ambalajı açılmış olarak bozuk veya zamanı geçmiş veya mağşuş veya gayrisaf ilaç
ile ambalajlı olsa bile zamanı geçmiş ilaç bulunduran kişiye, fiili Türk Ceza
Kanunu hükümlerine göre ceza sorumluluğunu gerektirmediği takdirde, beşyüz Türk
Lirası idarî para cezası verilir. Ayrıca, bu ilaç ve sair ecza maddesine
elkonularak imha edilmek üzere mülkiyetinin kamuya geçirilmesine karar verilir.


 


Madde 42 – (Değişik: 23/1/2008-5728/170 md.)


Bu Kanunun 1 inci maddesinde sayılan yerlerde ilaç halinde ihzar,
imal veya tertip edilmemiş olan bozuk veya mağşuş ecza ve kimyevi maddeler
bulunduğu takdirde, bunlara el konulup usulüne uygun şekilde yok edilmekle
beraber bu yerleri bizzat idare eden eczacı ile bu Kanunda yazılı sebeplerle
eczacının bulunmaması halinde bu yerlerde mesul müdürlük yapanlara bin Türk
Lirasından üçbin Türk Lirasına kadar idarî para cezası verilir.


 


Madde 43 – (Değişik birinci fıkra: 23/1/2008-5728/171 md.) Zehirli veya kimyevi
maddelerle tıbbî ecza ve müstahzarların müsaadesiz satılması yasaktır. Bunları
müsaadesiz satan veya satmak üzere dükkanında bulunduranlar Türk Ceza Kanununun
193 üncü maddesine göre cezalandırılır.


Ancak
eczanesi bulunmıyan yerlere munhasır olmak üzere Sağlık ve Sosyal Yardım
Vekaletince tesbit ve ilan edilecek müstahzarlar bu hükümden müstesnadır.


 


Madde 44 – (Değişik: 23/1/2008-5728/172 md.)


Bu Kanunda yazılı olan yasaklara ve mecburiyetlere muhalif hareket
edenlere, fiilleri suç oluşturmadığı takdirde ve bu Kanunda özel hüküm
bulunmayan hallerde ikiyüz Türk Lirası idarî para cezası verilir.


(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/11 md.) 24 üncü maddenin birinci fıkrasının birinci veya ikinci
cümlesine aykırı hareket edenlere, aykırılığa konu tüm ürünlerin aykırılığın
tespit tarihindeki eczacı satış fiyatları toplamının iki katı tutarında idari
para cezası verilir.


(Ek fıkra: 21/7/2025-7557/11 md.) Bu madde kapsamında verilen idari para cezaları, aynı fiilin
bir yıl içindeki tekerrüründe bir kat artırılarak uygulanır.


 


Madde 45 – (Değişik: 23/1/2008-5728/173 md.)


Eczaneyi
işletmeye başladıktan sonra mazeretsiz olarak ve mücbir sebepler dışında
eczanesi olan yerlerde otuz gün, olmayan yerlerde on gün müddetle eczanesini
kapalı bırakan veya teftiş sırasında görülen noksanların tamamlanması için
yapılmış iki yazılı ihtara riayet etmeyen eczacılara, beşyüz Türk Lirası idarî
para cezası verilir.


Bu Kanunda
yazılı olan idarî para cezaları mahallî mülkî amir tarafından verilir


 


Madde 46 – Eczacılar
ve Eczaneler hakkındaki 964 sayılı kanunla buna zeyil 5320 sayılı kanunun
hükümleri mülgadır.


 


Ek Madde 1- (Ek:
6/11/2014-6566/ 1 md.)[7]


Eczacılığın herhangi bir
uzmanlık dalında uzman olmak ve o unvanı ilan edebilmek için Sağlık
Bakanlığınca kabul ve ilan edilen Türkiye eğitim kurumlarınca verilmiş veya
yabancı memleketlerin eğitim kurumlarından verilip Sağlık Bakanlığınca
belirlenen Türkiye eğitim kurumlarından biri tarafından tasdik edilmiş ve
Sağlık Bakanlığınca tescil olunmuş bir uzmanlık belgesini haiz olmak şarttır.


Yatak sayısı 100 ila 300
olan hastanelerde bir, 300’ün üzerindeki her 200 yatak için ilave bir uzman
klinik eczacı istihdam edilir.


Eczacılıkta uzmanlık
dalları ile eğitim süreleri (1) sayılı çizelgede belirtilmiştir. Bu çizelgede
belirtilen eğitim süreleri, Sağlık Bakanlığınca, Eczacılıkta Uzmanlık Kurulunun
kararı üzerine üçte bir oranına kadar artırılabilir.


Eczacılıkta uzmanlık
eğitimlerine, merkezi olarak yapılacak eczacılıkta uzmanlık sınavı ile girilir.


Uzmanlık dallarının
eğitim müfredatları ve bu müfredatlara göre uzmanlık dallarının temel uygulama
alanları ile görev ve yetkilerinin çerçevesi, Eczacılıkta Uzmanlık Kurulunca
belirlenir.


Eğitim kurumlarına uzmanlık
eğitim yetkisi vermek ve uzmanlık eğitim yetkisini kaldırmak, uzmanlık
eğitimlerinin çekirdek eğitim müfredatlarını ve rotasyonlarını belirlemek,
uzman eczacıların görev ve yetkilerini belirlemek, yabancı ülkelerde uzmanlık
eğitimi görenlerin mesleki ve ilmî değerlendirilmesini yapacak olan eğitim
kurumlarının belirlenmesi ile ilgili kararlar almak, uzmanlık sınavı
jürilerinin tespitine ilişkin esasları belirlemek, uzmanlık eğitimi ve uzman
insan gücü konusunda görüşler vermek ve uzmanların mesleki ve teknik
gelişmeleri takip etmelerini sağlayıcı inceleme ve araştırmalarda bulunmak ile
görevli olmak üzere; Sağlık Bakanlığı Müsteşarı, Sağlık Hizmetleri Genel
Müdürü, 1. Hukuk Müşaviri ve Türkiye İlaç ve Tıbbî Cihaz Kurumu Başkanı ile
Bakanlığın ve Yükseköğretim Kurulunun eğitim kurumlarından seçeceği üçer üye ve
Türk Eczacıları Birliğinin seçeceği bir üyeden müteşekkil ve Bakanlığın sürekli
kurulu olan Eczacılıkta Uzmanlık Kurulu teşkil edilmiştir. Kurumlar,
seçecekleri asıl üye sayısı kadar yedek üye de belirler. Kurul tarafından
belirlenen yeni uzmanlık alanları Sağlık Bakanının onayı ile yürürlüğe girer.


Kurula Bakanlık dışındaki
kurumlar tarafından seçilecek olan asıl ve yedek üyelerin uzman olmaları ve
ayrıca eğitim kurumlarında en az üç yıl eğitimci olarak görev yapmış
bulunmaları şarttır. Ancak Türk Eczacıları Birliğinin Başkanlık Divanından bir
üye seçmesi hâlinde bu üye için uzman olma şartı aranmaz. Üyelerin görev
süreleri üç yıldır. Süresi bitenler tekrar seçilebilir.


Kurul, Bakanlığın daveti
üzerine yılda en az iki defa toplanır. Kurula, Bakanlık Müsteşarı veya
yapılacak ilk toplantıda üyeler arasından seçilen başkan vekili başkanlık eder.
Kurul, üyelerden en az beşinin teklifi üzerine olağanüstü toplanır.


Kurul, üyelerin üçte
ikisinin iştiraki ile toplanır. Kararlar oy çokluğuyla alınır. Oyların eşitliği
hâlinde başkanın görüşü kabul edilmiş sayılır. Ancak, kurumların eğitim
yetkisinin kaldırılmasına ilişkin kararların toplantıda hazır bulunanların en
az üçte iki çoğunluğu ile alınması şarttır.


Üst üste iki defa
mazeretsiz olarak Kurul toplantılarında hazır bulunmayanların üyeliği düşer.


4/11/1981 tarihli ve 2547
sayılı Yükseköğretim Kanununun uygulamasında tıpta uzmanlıkla ilgili hükümler,
eczacılıkta uzmanlık bakımından da geçerlidir.


Kurulun çalışmasına,
uzmanlık eğitimine ve uzmanlık belgelerinin alınmasına ilişkin usul ve esaslar
ile uygulamaya ilişkin diğer hususlar, Sağlık Bakanlığınca çıkarılacak
yönetmelik ile düzenlenir.


 


Geçici Madde 1 – 964 sayılı kanunun 51 inci maddesinden istifade ile eczanelerde hasta
kabul ve muayene suretiyle icrayi tababet eyliyen doktorlar işbu kanunun yayını
tarihinden itibaren bir ay içinde muayenehanelerini eczane dışına nakle
mecburdurlar.


 


Geçici Madde 2 – Lozan Sulh Muahedesine göre Türkiye'de eczacılık etmek müsaadesini almış
olan eczane sahibi yabancı eczacılar bu kanun hükümlerine riayet etmek şartiyle
sanatlarını icraya devam ederler.


 


Geçici Madde 3- (Ek: 17/5/2012-6308/9 md.)


Bu maddenin yürürlüğe
girdiği takvim yılında eczacılık yapma hakkını haiz eczacılar ile eczacılık
fakültelerinde okumakta olan ve okumaya hak kazanmış bulunanlar hakkında, bir
defaya mahsus olmak üzere nüfusa göre eczane açılmasına ve nakline dair
sınırlamalara ve yardımcı eczacı olarak çalışma zorunluluğuna ilişkin hükümler
uygulanmaz. Bu kimseler, sahip ve mesul müdürlüğünü yaptıkları eczaneleri bir
sefere mahsus olmak üzere devredebilirler.


Bu maddenin yürürlüğe
girdiği tarihte serbest eczanesi bulunan eczacılar, bir defaya mahsus olmak
üzere herhangi bir kısıtlamaya tabi olmaksızın eczanesini bulunduğu ilçe dışına
nakledebilir ve devredebilir.


 


Geçici Madde 4- (Ek: 17/5/2012-6308/9  md.)


Bu Kanunun uygulanmasına
ilişkin yönetmelik, Kanunun yürürlüğe girmesinden itibaren altı ay içinde
Sağlık Bakanlığınca hazırlanarak yürürlüğe konulur.


 


Geçici Madde 5- (Ek: 6/11/2014-6566/2 md.)


Eczacılıkta Uzmanlık
Kurulu üyeleri, bu maddenin yayımından itibaren iki ay içinde seçilerek Kurul
teşkil olunur. Kurulun ilk teşkilinde, Bakanlık dışındaki kurumlar tarafından
seçilecek üyelerde uzman olma ve eğitim kurumlarında en az üç yıl eğitimci
olarak görev yapmış bulunma şartı aranmaz. Ancak seçilecek üyelerin, eczacılık
alanında profesör veya doçent olmaları şarttır.


Bu maddenin yürürlüğe
girdiği tarihten önce eczacılıkta uzmanlık dalı olarak belirlenen alanlardan
birinde doktora eğitimi yapmış olanlar ile bu alanlarda doktora eğitimine
başlamış olanlardan eğitimlerini başarı ile bitirenlere talepleri hâlinde
uzmanlık belgesi verilir.


Bu Kanunun ek 1 inci
maddesinin ikinci fıkrasıyla getirilen uzman klinik eczacı istihdamı
zorunluluğu 1/1/2023 tarihinde başlar.


 


Madde 47 – Bu
kanun neşri tarihinde yürürlüğe girer.


 


Madde 48 – Bu
kanun hükümlerini Sağlık ve Sosyal Yardım ve Adalet vekilleri yürütür.


 


I SAYILI ÇİZELGE


(Bu çizelge 6/11/2014 tarihli ve 6566 sayılı Kanunun 1 inci
maddesiyle düzenlenmiştir.)


Eczacılıkta Uzmanlık Dalları ve Eğitim Süreleri


 







Uzmanlık Dalları



Eğitim Süresi






1-Klinik Eczacılık



3 yıl






2-Fitofarmasi



3 yıl












6197
SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN


MEVZUATIN VEYA ANAYASA MAHKEMESİ TARAFINDAN
İPTAL


EDİLEN HÜKÜMLERİN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ
TARİHİNİ


GÖSTERİR LİSTE


 


 







Değiştiren Kanunun/KHK’nin/ İptal Eden Anayasa
Mahkemesi Kararının Numarası



 

6197 sayılı Kanunun değişen veya iptal edilen
maddeleri



 

Yürürlüğe Giriş

Tarihi






6340



–



17/3/1954






4854



–



6/5/2003






5728



4, 40, 41, 42, 43, 44, 45



8/2/2008






6308



1, 5, 6, 17, 26, 28, 35, 38, 40, Geçici Madde 3, Geçici
Madde 4



31/5/2012






6514



5, 24



18/1/2014






6566



Ek Madde 1, Geçici Madde 5, I sayılı Çizelge



14/11/2014






KHK/700



4



24/6/2018 tarihinde birlikte yapılan
Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Cumhurbaşkanlığı seçimleri sonucunda
Cumhurbaşkanının andiçerek göreve başladığı tarihte (9/7/2018)






7496



31



1/3/2024






7557



24, 44



24/7/2025









 











[1]
Bu maddenin (A) fıkrasında yer alan “… milli savunmaya karşı suçlar, devlet
sırlarına karşı suçlar ve casusluk, kamunun sağlığına karşı suçlar, …” bölümü,
Anayasa Mahkemesi’nin 25/2/2010 tarihli ve E.: 2008/17, K.: 2010/44 sayılı
Kararı ile iptal edilmiştir.







[2]
2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 29 uncu maddesiyle, bu bentte yer alan
“İcra Vekilleri Heyetince” ibaresi “Cumhurbaşkanınca” şeklinde
değiştirilmiştir.







[3]
2/1/2014 tarihli ve 6514 sayılı Kanunun 35 inci maddesiyle, bu fıkrada yer alan
“çarpımı sonucu” ibaresi “toplamı sonucu” şeklinde değiştirilmiştir.







[4]
21/7/2025 tarihli ve 7557 sayılı Kanunun 10 uncu maddesiyle bu fıkranın ikinci
cümlesine “ilaçların” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve özel tıbbi amaçlı
gıdaların” ibaresi eklenmiştir.







[5]
21/2/2024 tarihli ve 7496 sayılı Kanunun 14 üncü maddesiyle bu maddede yer alan
“ve Sosyal Yardım Vekaleti” ibaresi “Bakanlığı” şeklinde değiştirilmiş ve
“resmi tabipler” ibaresinden sonra gelmek üzere “veya eczacılar” ibaresi
eklenmiştir.







[6]
17/5/2012 tarihli ve 6308 sayılı Kanunun 8 inci maddesi ile bu fıkrada yer alan
“1 inci maddede   sayılı yerleri” ibaresi “eczane” olarak değiştirilmiştir.







[7]
Bu maddede yer alan I sayılı çizelge için Kanun metninin sonuna bakınız.