Dağıtım Tarifesinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ

DAĞITIM TARİFESİNİN
DÜZENLENMESİ HAKKINDA TEBLİĞ


 


BİRİNCİ BÖLÜM


Amaç, Kapsam, Dayanak
ve Tanımlar


               



Amaç


MADDE
1 - (1)
Bu Tebliğin amacı, elektrik dağıtım şirketlerinin dağıtım faaliyetinin yürütülmesi
kapsamındaki maliyet ve hizmetlerini karşılayacak şekilde dağıtım tarifesinin
tespitine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.


Kapsam


MADDE
2 - (1)
Bu Tebliğ, elektrik dağıtım tarifelerine esas maliyet ve gelirlerin tespitine
ve dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin bedellerin hesaplanmasına ilişkin
usul ve esasları kapsar.


Dayanak


MADDE
3 - (1)
Bu Tebliğ, 20/2/2001 tarihli ve 4628 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun
Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun, 14/3/2013 tarihli ve 6446 sayılı Elektrik
Piyasası Kanunu ve 19/6/2020 tarihli ve 31160 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliğine dayanılarak hazırlanmıştır.


Tanımlar


MADDE
4 - (1)
Bu Tebliğde geçen;


a)
Ağırlıklı ortalama sermaye maliyeti (AOSM): Yatırımların finansmanı kapsamında
kullanılan kaynakların maliyetleri olan, borç maliyet oranı ve öz kaynak
maliyet oranı ile bu kaynaklar için Kurul tarafından uygun bulunan
ağırlıklardan hareketle hesaplanan alternatif getiri oranını,


b)
Araştırma ve geliştirme faaliyeti (Ar-Ge): Elektrik ve doğal gaz dağıtım
faaliyetlerine yönelik olarak 26/3/2020 tarihli ve 9268 sayılı Kurul Kararı
ekinde yer alan Elektrik ve Doğal Gaz Dağıtım Şirketlerinin Araştırma,
Geliştirme ve Yenilik Faaliyetlerinin Desteklenmesine İlişkin Usul ve Esaslar
çerçevesinde yürütülen araştırma, geliştirme ve yenilik faaliyetlerini,


c)
Bağlantı bedeli: Tüketicilerin iç tesisatının dağıtım şebekesine bağlanması
için inşa edilen ve 28/1/2014 tarihli ve 28896 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği kapsamında
belirtilen mesafe sınırları dahilinde olan bağlantı hattı kapsamında katlanılan
masraflar ile sınırlı olan bedeli,


ç)
Bakım onarım hizmet geliri: Bakım onarım yükümlülüğü dağıtım şirketlerinde
olmayan elektrik tesislerinde dağıtım şirketi tarafından malzeme ve hizmet
maliyeti karşılığında yapılan işler için sağlanan geliri,


d)
Baz TÜFE: Gelir gereksinimi ve gelir tavanı hesaplamalarında yer alan tutarlara
baz olan TÜFE değerini,


e)
Birinci tarife uygulama dönemi: 2006-2010 yıllarını kapsayan tarife uygulama
dönemini,


f)
Ceza, nefaset, teminat ve tazminat gelirleri: Yüklenici firmalarca yapılan iş
ve işlemlerdeki eksiklik ve kusurlar sebebi ile dağıtım şirketinin yüklenici
firmadan elde ettiği, hakedişe yansımayan gelirler ile bu mahiyetteki
gelirleri, 


g)
Dağıtım bedeli: Dağıtım sistemi kullanıcılarının sistemden çektikleri veya
sisteme verdikleri birim enerji için ödeyecekleri bedeli,


ğ)
Dağıtım gelir tavanı: Bir dağıtım şirketinin bir tarife yılında toplayacağı
gelirin sınırını,


h)
Dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin bedeller: Dağıtım hizmetinin sunulması
sırasında oluşan maliyetlerden mevzuat kapsamında uygun görülenler dikkate
alınarak  hesaplanan bedelleri,


ı)
Dağıtım şirketi:  Belirlenen bir bölgede elektrik dağıtımı ile iştigal
eden tüzel kişiyi,


i)
Danışmanlık geliri: Dağıtım şirketi tarafından yurtiçi ve/veya yurtdışındaki
elektrik dağıtım şirketlerine faaliyeti kapsamında bilgi paylaşımı ve/veya
eğitim gibi verilen hizmetler kapsamında elde edilen geliri,


j)
Danışmanlık giderleri: Niteliği itibarıyla yatırım harcamaları ile teknik
bütünlüğü haiz hizmet alımları haricindeki danışmanlık alımlarına ilişkin
giderleri,


k)
Dava, mahkeme, avukatlık, icra ve arabuluculuk gelirleri: Dağıtım faaliyeti
kapsamındaki dava, arabuluculuk süreci ve icra takiplerine ilişkin olarak
dağıtım şirketi lehine oluşan ceza ve tazminat harici gelirleri,


l)
Dava, mahkeme, avukatlık, icra ve arabuluculuk giderleri: Dağıtım faaliyeti
kapsamındaki davalara ilişkin yargı harçları dahil yargılama giderleri, vekâlet
ilişkisine istinaden oluşan avukatlık giderleri ile icra ve arabuluculuk
giderlerini,


m)
Değişken maliyet bileşeni (DMB): Bir tarife yılı için belirlenen sistem işletim
gelir gereksiniminin ve gelir tavanının; talep miktarı, kullanıcı sayısı,
şebeke büyüklüğü, faaliyete esas işlem sayısı ve benzeri değişkenlere bağlı
olarak değişeceği öngörülen maliyetlere karşılık gelen kısmını,


n)
Değişken maliyet oranı: Değişken maliyet bileşeninin yıllık sistem işletim
gelir gereksinimine oranını,


o)
Deplase geliri: İlgili kurum ve kuruluşların yükümlülüğünde olan deplase
masraflarının bu kurum ve kuruluşlar tarafından karşılanan kısmı hariç olmak
üzere kullanıcı talebi ile yapılan ve dağıtım şirketi kusuru dışında oluşmuş
olan deplase işlemlerinin dağıtım şirketi tarafından yapılması durumunda elde
edilen geliri,


ö)
Diğer ceza ve tazminat geliri: Bu Tebliğde sayılanlar dışında kalan ceza ve
tazminat gelirlerini,


p)
Diğer gelirler (DG):  Dağıtım şirketlerinin dağıtım bedeli, güç bedeli ve
güç aşım bedeli kapsamında elde ettikleri gelirler dışındaki düzenlemeye tabi
diğer gelirleri,


r)
Diğer sigorta geliri: İşveren ve üçüncü şahıs mali sorumluluk sigortaları ile
diğer sigortalar kapsamında sigorta şirketinden alınan geliri,


s)
DUY: Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliğini,


ş)
Düzeltilmiş reel makul getiri oranı (RMGOd): Reel makul getiri
oranının tarifeye esas düzenlenmiş varlık tabanı ile aynı dönemsel baza
getirilmiş halini,


t)
Düzeltme bileşeni: Tarife hesaplamalarına esas öngörülen değerler ile
gerçekleşen değerler arasında oluşan farkların güncellenmiş parasal etkilerinin
tarifelere yansıtılması için kullanılan kalemleri,


u) Düzenlemeye
esas işletme gideri: Dağıtım şirketlerinin dağıtım faaliyetiyle ilgili işletme
giderlerini karşılayabilmeleri için sistem işletim gelir gereksinimi hesabında
öngörülen tutarı,


ü)
Düzenlenmiş varlık tabanı (DVT): Her bir tarife yılı için yılbaşı ve yılsonu
olmak üzere, ilgili yatırım harcaması tutarlarının itfa edilmemiş kısımlarından
hareketle hesaplanan tutarı,


v)
Düzenleyici hesap planı: Dağıtım şirketlerinin muhasebe kayıtlarının
raporlanmasına ilişkin Kurul kararı ile belirlenmiş olan hesap planını,


y)
Fiyat: Düzenlemeye tabi tarifeler kapsamında belirlenmiş olan bedel veya
ücreti,


z)
Gelir düzenleme takvimi: Tarife uygulama dönemi süresince geçerli olan
parametrelerin belirlenmesine dair çalışmalara ilişkin tanımlanan takvimi,


aa)
Gelir düzenlemesi: Tarifeleri düzenlemeye tabi tüzel kişilerin, ilgili mevzuat
uyarınca bir tarife uygulama dönemi için öngörülen gelir ve/veya fiyat
tavanlarının belirlenmesi amacıyla Kurum tarafından yapılan düzenlemeyi,


bb)
Gelir farkı: Bir tarife yılına ait sistem işletim gelir tavanının ilgili tarife
yılı haziran ayı TÜFE'sine göre hesaplanan değeri ile ilgili tarife yılında
gerçekleşen sistem işletim gelirinin ilgili tarife yılı haziran ayı TÜFE'sine
göre hesaplanan değeri arasındaki farkı,


cc)
Genel kalite indikatörü (GKİ): Dağıtım şirketinin performansına ilişkin olarak
belirlenen ve kalite faktörü haricinde uygulanacak olan performans teşvikine
esas değişkeni,


çç)
Gerçekleşen kayıp oranı (GKO): Bir tarife yılına ait kesinleşen teknik ve
teknik olmayan kayıp enerji oranını,


dd)
Güç aşım bedeli: Güç bedeline muhatap dağıtım sistemi kullanıcılarının tarifeye
esas güç değerinin üzerinde çekiş veya veriş yapmaları halinde, aşılan güç
miktarı üzerinden ilgili kullanıcılara tahakkuk ettirilen bedeli,


ee)
Güç bedeli: Dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin olarak sistem
kullanıcılarına güç üzerinden uygulanan bedeli,


ff)
Güncelleme oranı (GO): Düzeltme bileşeni hesaplamalarında kullanılan enflasyon
oranı, akım ağırlıklı ortalama mevduat faiz oranı, ticari kredilere uygulanan
faiz oranı gibi oranlardan hareketle Kurulca belirlenen oranı,


gg)
Hasar geliri: Dağıtım şirketinin zilyetliğinde olan ve dağıtım bölgesinde
bulunan her türlü taşınır, taşınmaz, tesis, malzeme ve benzeri unsurların
uğradığı zararlara ilişkin varlık tüm risk sigortası kapsamında sigorta
şirketinden ve/veya ilgilisinden alınan tazminat ve/veya geliri,


ğğ)
Hedef kayıp oranı (HKO): Bir dağıtım şirketi için her bir tarife yılına ilişkin
olarak, 26/11/2015 tarih ve 5890 sayılı Kurul Kararı ekinde yer alan Elektrik
Dağıtım Şirketlerinin Hedef Kayıp      
Oranlarının Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar kapsamında Kurul tarafından
belirlenen, maliyeti tarife yoluyla karşılanan teknik ve teknik olmayan kayıp
enerji oranını,


hh)
İkinci bildirim bırakma geliri: Tedarik lisansına sahip tüzel kişilerin talebi
üzerine, dağıtım şirketinin zamanında ödenmeyen tüketici borçlarına ilişkin
olarak kendi görev bölgesinde verdiği ikinci bildirim bırakma hizmeti
kapsamında sağlanan geliri,


ıı) İlgili
mevzuat: Elektrik piyasasına ilişkin kanun, yönetmelik,  tebliğ, genelge,
Kurul kararları ve lisansları,


ii)
İtfa: Yatırım harcamalarının Kurul tarafından belirlenen süreler içerisinde
geri dönüşünün sağlanması amacıyla eşit taksitler halinde gelir gereksinimine
ve gelir tavanına yansıtılan tutarı,


jj)
İtfa süresi (İS): Bir tarife yılına ait yatırım harcamalarının geri dönüşünün
sağlanacağı Kurul tarafından belirlenen süreleri,


kk)
Kabul edilen net yatırım harcamaları: Kabul edilen yatırım harcamaları
tutarından varlık satış ve bağlantı gelirlerinin düşülmesi suretiyle her bir
tarife yılı için hesaplanan tutarları,


ll)
Kabul edilen yatırım harcamaları: Ön kabulden geçmiş yatırım harcamalarından
Kurul kararıyla kabul edilen tutarları,


mm)
Kaçak elektrik enerjisi kullanım geliri: THY kapsamında hesaplanan kaçak olarak
tüketilen enerji için fon, pay ve vergiler hariç tahakkuk eden tüm geliri,


nn)
Kalite faktörü (KF): Elektrik dağıtım şirketinin hizmet kalitesine ilişkin
ilgili mevzuat kapsamında belirlenen faktörü,


oo)
Kayıp enerji: Teknik ve teknik olmayan kayıp enerjiyi,


öö)
Kayıp enerji gelir tavanı: Kayıp enerji tedariki kapsamında oluşan maliyetlerin
HKO doğrultusunda karşılanması amacıyla bir tarife yılında kullanıcılardan
toplanacak gelirin sınırını,


pp)
Kesme bağlama bedeli:  Tüketicinin elektriğinin bağlanması aşamasında
uygulanan ve Kurul tarafından belirlenen bedeli,


rr)
Kontrol edilemeyen maliyet bileşeni: Bir tarife yılı için belirlenen sistem
işletim gelir tavanının, dağıtım şirketi tarafından kontrol edilemeyen
maliyetlere karşılık gelen kısmını,


ss)
Kullanıcı: İletim veya dağıtım sistemine bağlanan ya da bu sistemleri veya
enterkonneksiyon hatlarını kullanan gerçek veya tüzel kişiyi,


şş)
Kullanıcı grubu: Benzer özelliklere sahip olmaları nedeniyle Kurul kararı ile
tarife uygulamaları kapsamında bir grup olarak dikkate alınan kullanıcıları,


tt)
Kurul: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,


uu)
Kurum: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,


üü)
Kümeleme: Dağıtım şirketlerini fiziksel büyüklük, teknik ve teknik olmayan
kayıp oranı gibi belirli yakınlık ölçütlerine göre gruplara ayırma işlemini,


vv)
Lisanssız elektrik üretim tesislerinden alınan diğer gelirler: Elektrik
Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği ve ilgili mevzuat ile
tanımlanan işlemler çerçevesinde elde edilen gelirleri,


yy)
Makul getiri tutarı: Düzeltilmiş reel makul getiri oranının tarife
hesaplamasına esas düzenlenmiş varlık tabanına uygulanması ile bulunan
tutarı,            



zz)
Nominal makul getiri oranı (NMGO): Düzenlenmiş varlık tabanını oluşturan
yatırım harcamalarının finansmanında kullanılan kaynakların maliyetleri ve
piyasa riskleri dikkate alınarak AOSM yöntemiyle hesaplanan ve Kurul tarafından
belirlenen getiri oranını,


aaa)
Normalize edilmiş işletme giderleri: Geçmiş dönem işletme giderlerinin arızi
nitelikte olanların çıkarılması, daha önce oluşmamış ancak gelecekte oluşması
olası işletme giderlerinin eklenmesi gibi düzeltmeler yapılarak elde edilen
işletme giderlerini,


bbb)
Otomatik sayaç okuma geliri: Otomatik Sayaç Okuma Sistemlerinin Kapsamına ve
Sayaç Değerlerinin Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar uyarınca ücrete tabi
olan veri paylaşımları kapsamında piyasa katılımcıları veya kullanıcılara
yansıtılan bedeller kapsamında oluşan geliri,


ccc)
Ödeme bildirimi bırakma geliri: Tedarik lisansına sahip tüzel kişilerin talebi
üzerine, dağıtım şirketinin kendi görev bölgesinde verdiği ödeme bildirimi
bırakma hizmeti kapsamında sağlanan geliri,


ççç)
Ölçü test geliri: Diğer kamu kurum ve kuruluşları ile üçüncü şahıslara ait
elektrik tesislerinde test ve ölçümlerin yapılması sonucu alınan kira bedeli
karşılığı sağlanan geliri,


ddd)
Ön kabulden geçmiş yatırım harcamaları: Dağıtım şirketleri tarafından bir
tarife yılı içerisinde kullanıma hazır hale getirilen yatırımlardan, elektrik
dağıtım yatırımlarına ilişkin ikincil mevzuat kapsamında hesaplanan
harcamaları,


eee)
Parametre: Tarife hesaplamalarında ilgili mevzuat uyarınca uygulanan
formüllerde yer alan ve tarife uygulama dönemi süresince geçerli olan
değerleri,


fff)
Planlı bakım faaliyeti: Elektrik dağıtım şirketlerinin Kurul tarafından
belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde yürüttükleri, dağıtım şebekesine
yönelik gözlem, kontrol ve yenileme faaliyetlerini,


ggg)
Reaktif enerji bedeli: İlgili mevzuat kapsamında, dağıtım sistemi
kullanıcılarından reaktif enerji uygulamasına tabi olanlar için reaktif
enerjiye ilişkin olarak belirlenen sınırların aşılması halinde tahakkuk
ettirilen bedeli,


ğğğ)
Reel makul getiri oranı (RMGO): Nominal makul getiri oranının enflasyon etkisinden
arındırılması ile bulunan ve Kurul tarafından belirlenen oranı,


hhh)
Sabit maliyet bileşeni (SMB): Bir tarife yılı için belirlenen sistem işletim
gelir gereksiniminin ve gelir tavanının; talep miktarına, kullanıcı sayısına, şebeke
büyüklüğüne ve benzeri değişkenlere bağlı olarak değişmeyeceği öngörülen
kısmını,


ııı)
Sayaç kontrol geliri: THY’nin 51 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca
sağlanan geliri,


iii)
Sermaye varlıklarını fiyatlandırma modeli: AOSM hesaplamasında özkaynak maliyet
oranının belirlenmesinde kullanılan, hisse senedinden yatırımcıların beklediği
getiri oranının risksiz faiz oranına, pazar risk primine ve menkul kıymetin
betasına bağlı olarak oluşacağını savunan genel kabul görmüş modeli,


jjj)
Sistem işletim gelir gereksinimi: Dağıtım şirketinin kayıp enerji ve genel
aydınlatma amaçlı enerji tedariki faaliyeti kapsamında oluşan maliyetleri
hariç, dağıtım faaliyetini yürütebilmesi için katlanacağı yatırım ve işletme
gideri niteliğindeki maliyetleri karşılamak amacıyla belirlenen gelir
gereksinimini,


kkk)
Sistem işletim gelir tavanı: Bir dağıtım şirketinin bir tarife yılında sistem
işletim faaliyeti için toplayacağı gelirin sınırını,


lll)
Tarife uygulama dönemi: Kurul tarafından onaylanarak belirlenen ve ilgili
tarifenin yürürlükte olacağı süreyi,


mmm)
Tarife yılı: Bir tarife uygulama dönemi içerisinde yer alan her bir takvim
yılını,


nnn)
Tarifeye esas düzenlenmiş varlık tabanı (ODVT): Her bir tarife yılı için tarife
yılı yılbaşı ve yılsonu düzenlenmiş varlık tabanlarının aritmetik ortalaması
alınarak bulunan ve gelir gereksinimi hesaplamalarında kullanılan tutarı,


ooo)
Teknik kalite ölçüm hizmeti bedeli: 21/12/2012 tarihli ve 28504 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Elektrik Dağıtımı ve Perakende Satışına İlişkin Hizmet
Kalitesi Yönetmeliğinde tanımlanan ve kullanıcı şikâyetine konu olan teknik
kalite parametrelerinin sınır değerler içerisinde ölçülmesi halinde
kullanıcılara tahakkuk ettirilen bedeli,


ööö)
Teknik ve teknik olmayan kayıp: Dağıtım sistemine giren enerji ile dağıtım
sisteminde tüketicilere tahakkuk ettirilen enerji miktarı arasındaki farkı
oluşturan ve maliyeti etkileyen; teknik kayıp ve/veya kaçak kullanım gibi
sebeplerden kaynaklanan ve teknik bir sebebe dayanmayan kaybı,


ppp)
THY: Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğini,


rrr)
TÜFE: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık olarak ilan edilen Tüketici
Fiyat Endeksini,


sss)
Tüketici: Elektriği kendi kullanımı için alan kişiyi,


şşş)
Tüketici grubu: Benzer özelliklere sahip olmaları sebebiyle Kurul kararı ile
tarife uygulamaları kapsamında bir grup olarak dikkate alınan tüketicileri,


ttt)
Usulsüz elektrik kullanım geliri: THY kapsamında hesaplanan, usulsüz elektrik
enerjisi kullanımı için tahakkuk eden geliri,


uuu)
Uzlaştırma dönemi: DUY kapsamında belirlenen her bir uzlaştırma dönemini,


üüü)
Varsayılan yatırım tavanı: İçinde bulunulan uygulama döneminin son yılı için,
kabul edilen net yatırım harcamalarının yerine kullanılmak ve farklılıkları
sonradan gerçekleşmelerle düzeltilmek üzere belirlenen tutarı,


vvv)
Vergi Farkı (VF): Tarife uygulama dönemi içerisindeki yıllara ilişkin itfa
tutarı ile söz konusu yıllar için 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul
Kanunu kapsamında belirlenen amortisman tutarı arasındaki fark nedeniyle
oluşması öngörülen tutarı,


yyy)
Verimlilik hedefi: Dağıtım şirketinin verimliliğinin arttırılmasının teşvik
edilmesi için; yurt içi ve/veya yurt dışı benzer uygulamalar göz önüne alınarak
yüzde cinsinden tespit edilen parametre kapsamında belirlenebilecek hedefi,


zzz)
Yatırım tavanı: Dağıtım şirketleri tarafından yatırım karakteristikleri bazında
Kuruma sunulan ve Kurul tarafından aynen veya değiştirilerek onaylanan yatırım
harcamalarına ilişkin tutarı,


aaaa)
Yönetmelik: Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliğini,


ifade eder.


(2)
Bu
Tebliğde geçmekle birlikte tanımlanmamış diğer terim ve kavramlar ilgili
mevzuattaki anlam ve kapsama sahiptir.


 


İKİNCİ BÖLÜM


Dağıtım Sisteminin
Kullanımına İlişkin Bedeller


 


Dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin
bedeller


MADDE
5 - (1)
Dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin bedeller, dağıtım şirketlerinin dağıtım
faaliyetlerini yürütebilmesi için gerekli olan maliyetlerden hareketle
belirlenir. Bu kapsamda dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin bedellerin
belirlenmesinde, dağıtım faaliyetinin yürütülmesi kapsamında gerekli olan
yatırım harcamaları ile yatırım harcamalarına ilişkin makul bir getiri, sistem
işletim maliyeti, teknik ve teknik olmayan kayıp maliyeti, kesme- bağlama
hizmet maliyeti, sayaç okuma maliyeti, reaktif enerji maliyeti ve iletim
tarifesi kapsamında ödenen tutarlar gibi dağıtım faaliyetinin yürütülmesi kapsamındaki tüm maliyet ve hizmetler dikkate
alınır. Dağıtım şirketlerinin tarifelerine esas alınacak teknik ve teknik
olmayan kayıplara ilişkin Kurulca belirlenen hedef kayıp oranlarını geçmemek
kaydı ile teknik ve teknik olmayan kayıplara ilişkin maliyetler dağıtım
tarifelerinde yer alır ve tüketicilere yansıtılır. Dağıtım sisteminin
kullanımına ilişkin bedellerin belirlenmesinde, teknik ve teknik olmayan
kayıplara ilişkin hedef oranlarının tespiti ve değiştirilmesi ile oluşacak
maliyetin tarifelerde yer alması ve tüketicilere yansıtılmasında bu Tebliğ
hükümleri ve elektrik dağıtım şirketlerinin hedef kayıp oranlarının
belirlenmesi için Kurul tarafından çıkarılan usul ve esaslar dikkate alınır.
 


(2)
Dağıtım
sisteminin kullanımına ilişkin bedeller, dağıtım gelir tavanı ve talep
tahminleri dikkate alınarak hesaplanır. Dağıtım gelir tavanı, sistem işletim
gelir tavanı ile kayıp enerji gelir tavanı unsurlarından oluşur.


(3)
Dağıtım
sisteminin kullanımına ilişkin bedeller; kullanıcılar bazında dağıtım bedeli,
güç bedeli, güç aşım bedeli ve reaktif enerji bedeli gibi kalemlerden oluşur.
Söz konusu bedeller; bağlantı durumuna, tüketim miktarına ve kullanım amacına
göre farklılaştırılabilir.


(4)
Bir
dağıtım bölgesindeki kullanıcıların sınıflandırılması, kullanıcı gruplarına
dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin hangi bedellerin yansıtılacağı ve bu
bedellerin uygulanmasıyla ilgili diğer düzenlemeler dağıtım şirketlerinin
tarife uygulamalarına ilişkin usul ve esaslarında yer alır. Dağıtım
şirketlerinin tarife uygulamalarına ilişkin usul ve esasları her bir dağıtım
şirketi tarafından hazırlanarak Kuruma sunulur. Kurul söz konusu usul ve
esasları aynen veya değiştirerek onaylar ve onaylanan usul ve esaslar ilgili
tarife uygulama dönemi boyunca uygulanır.


 


ÜÇÜNCÜ BÖLÜM


Sistem İşletim Gelir
Gereksinimi


 


Sistem işletim gelir gereksinimi
hesaplamaları


MADDE
6 - (1)
Dağıtım şirketinin sistem işletim gelir gereksinimi, uygulama dönemi öncesinde
her tarife yılı için aşağıdaki eşitlik (1)’e göre hesaplanır:





(1)


SGGt                     
t tarife yılına ilişkin sistem işletim gelir gereksinimini,


SMBt                    
t tarife yılı sistem işletim gelir gereksiniminin sektörel ya da dağıtım
şirketine özel ortalamalarla hesaplanan sabit maliyet bileşeninin işletme
giderlerine karşılık gelen kısmını,


DMBt                    
Eşitlik (12)’ye göre hesaplanan t tarife yılı sistem işletim gelir
gereksiniminin değişken maliyet bileşenini,


ud                         
Tarife uygulama dönemini,


t                             
Tarife uygulama dönemindeki her bir tarife yılını,


Xi                           
Tarife uygulama döneminin ilk yılından t tarife yılına (i, yıllar olmak üzere)
kadar olan verimlilik hedefini,


ARGEt                            
t
tarife yılı için belirlenen araştırma ve geliştirme bütçesini,


YBt                         
t tarife yılı sistem işletim gelir gereksiniminin yatırım harcamalarına
karşılık gelen ve itfa ile makul getiri tutarı toplamından oluşan kısmını,


VFt
                       
Tarife uygulama döneminin her bir yılındaki itfa tutarı ile 213 sayılı Vergi
Usul Kanunu kapsamında belirlenen amortisman tutarı arasındaki fark nedeniyle
oluşması öngörülen vergi farkı tutarını,


gösterir.


(2)
Sistem
işletim gelir gereksinimi tutarları ve bu hesaba esas tüm unsurlar uygulama
dönemi baz TÜFE endeksine göre hesaplanır. Baz TÜFE endeksi gelir gereksinimlerinin
onaylandığı Kurul kararında yer alır.


(3)
Gelir
gereksinimini oluşturan kalemler kapsamındaki maliyetlerin nitelikleri dikkate
alınarak her bir tarife yılı için belirlenen sistem işletim gelir gereksinimi
sabit ve değişken maliyet bileşenlerine ayrılır.


Düzenlemeye esas
işletme gideri hesaplamaları


MADDE
7 - (1)
Düzenlemeye esas işletme gideri hesaplamaları kapsamında; dağıtım şirketleri,
geçmiş yıllara ilişkin işletme giderlerine ait verileri düzenleyici hesap planı
çerçevesinde Kuruma sunar.


(2)
(Değişik:RG-19/12/2020-31339) (2)
Bağış, sponsorluk, reklam ve tanıtım giderleri ile bu Tebliğde
sayılanlar dışında kalan ceza ve tazminat giderleri düzenlemeye esas işletme
gideri hesaplamalarında dikkate alınmaz.


(3)
(Mülga:RG-19/12/2020-31339) (1)


(4)
Amortisman
giderleri düzenlemeye esas işletme gideri hesaplamalarında dikkate alınmaz.


(5)
Finansman
gideri niteliğinde olan faiz giderleri, vade farkı, kur farkı, banka teminat mektubu
komisyon giderleri, Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) giderleri,
 banka EFT ve havale giderleri, kredi kartı komisyon giderleri, finansal
kiralama giderleri, kambiyo zararları, gecikme zammı giderleri ve sayılan gider
kalemleri ile benzer mahiyette olan diğer finansman giderleri düzenlemeye esas
işletme gideri hesaplamalarında dikkate alınmaz.


(6)
Dağıtım
faaliyeti kapsamında oluşan Katma Değer Vergisi (KDV) ve Kurumlar Vergisi hariç
her türlü vergi, resim, harç, lisans bedeli ve benzeri giderler tarife
hesaplamalarında dikkate alınır.  


(7)
Kurum,
düzenlemeye esas işletme giderinin hesaplanmasında; ilgili dağıtım şirketinin
önceki yıllara ait verilerini, aynı faaliyetle iştigal eden yerli ve/veya
yabancı diğer tüzel kişilere ait verileri ve/veya ekonometrik modeller,
referans şirket modellemesi gibi modellemeler ile analiz edilerek hesaplanan
verileri dikkate alır. Hesaplamalarda bunlardan birisi dikkate alınabileceği
gibi birden fazlası da dikkate alınabilir.  


(8)
Düzenlemeye
esas işletme gideri hesaplamalarına dâhil olan faaliyet ve hizmetler için
önceki yıllara göre makul olmayan artışlar ile arızi nitelikte olanlar dikkate
alınmaz. Bu kapsamda, düzenlemeye esas işletme gideri hesaplamalarında
normalize edilmiş işletme giderleri esas alınır.


(9) Malzeme,
personel, sayaç okuma, ödeme bildirimi ve ikinci bildirim bırakma, çağrı
merkezi ve tüketici hizmetleri, arıza-bakım-onarım, sayaç sökme-takma,
kesme-bağlama, kaçakla mücadele, teknoloji, idari, kira, tahsilat, haberleşme,
seyahat, konaklama ve yolluk, özel güvenlik, büro ve matbaa, oda aidat
giderleri ile varlık tüm risk, işveren ile üçüncü şahıs mali sorumluluk sigorta
giderleri hariç diğer sigorta giderleri, proje yapım giderleri düzenlemeye esas
işletme gideri kapsamında değerlendirilir.


(10)
Gelir
düzenlemesi hesaplamalarında, Kurul tarafından onaylanmış düzenlemeye esas
işletme giderinin, Kurul tarafından belirlenecek verimlilik hedefi dikkate
alınarak hesaplanan kısmının karşılanması esastır. Bu kapsamda, verimlilik
hedefi hesaplamalarında kontrol edilemeyen işletme giderleri dikkate alınmaz.


(11)
Gerçekleşen
işletme giderinin, sistem işletim gelir tavanı hesabında dikkate alınan
düzenlemeye esas işletme giderinin üzerinde ya da altında oluşması durumunda,
ortaya çıkan fark gelir ve tarife düzenleme hesaplamalarında dikkate alınmaz.
Ancak kontrol edilemeyen işletme giderleri dikkate alınarak belirlenen kontrol
edilemeyen maliyet bileşeni ile planlı bakım faaliyeti bütçesi kapsamında
yapılan düzeltmeler bu hükmün istisnasını oluşturur. Değişken işletme
giderlerine ilişkin düzeltme, bu giderlerin hesaplanmasında esas alınan
değişkenlerin gerçekleşmeleri ile öngörülen değerleri arasındaki farka göre
yapılır.


(12)
İşletme
giderlerinden Kurulca uygun görülenlerin tarife hesaplamalarına etkisi ve
ilgili giderlerin uygun görülen kısmının karşılanması hizmet kalitesi ile
teknik ve teknik olmayan kayıplardaki iyileştirmelere endekslenebilir veya bu
giderlerin belli bir oranda söz konusu iyileştirmeler kapsamında elde edilmesi
beklenen ilave gelirlerle karşılanması öngörülebilir.


(13)
İşletme
giderlerinin kıyaslanması ve analizinde şirketlerin kendi bünyesinde yaptıkları
harcamalar ile dışarıdan sağladıkları fayda ve hizmetlere ilişkin farklı
yaklaşım ve yöntemler uygulanabilir.


(14)
İşletme
giderlerinin kıyaslanması ve analizinde enflasyon, fiziksel büyüklükler, iş
yapış biçimi, varlıkların edinilmesi veya kiralanması gibi Kurulca uygun
görülen hususlar ve değişkenlerin dikkate alınarak eş baza getirilmesi esastır.



(15)
Kurul
tarafından uygun görülen işletme gideri karakteristikleri birim bedele tabi
tutulabilir.


Düzenlemeye esas
işletme giderinin unsurları


MADDE
8 - (1)
Düzenlemeye esas işletme gideri; sabit, değişken ve kontrol edilemeyen işletme
giderleri olarak sınıflandırılır.


(2)
Bir
tarife uygulama dönemi içerisinde talep miktarı, kullanıcı sayısı, şebeke
büyüklüğü ve benzeri değişkenlere bağlı olarak değişmeyeceği öngörülen ve
kontrol edilemeyen işletme giderleri kapsamına girmeyen işletme giderleri sabit
işletme giderleri olarak kabul edilir.


(3)
Talep
miktarı, kullanıcı sayısı, şebeke büyüklüğü ve benzeri değişkenlere bağlı
olarak değişeceği öngörülen ve dağıtım şirketi tarafından kontrol edilebilir
nitelikteki işletme giderleri, değişken işletme giderleri olarak kabul edilir.


(4)
Kontrol
edilemeyen işletme giderleri, tutarı dağıtım şirketi tarafından kontrol
edilemeyen ve dağıtım faaliyeti kapsamında oluşan işletme giderleridir.
 Reaktif, güç aşım, ceza ve benzeri mahiyette olanlar hariç iletim
tarifesi kapsamında ödenen bedeller; orman arazisi kullanımı ile ilgili
giderler; dağıtım şirketinin kadrolu personeli için ödenen kıdem ve ihbar
tazminatları (yargılama gider ve masrafları hariç); kamu kurumlarına ödenen
izin ve ruhsat bedelleri ile dağıtım faaliyeti kapsamında oluşan KDV, Kurumlar
Vergisi, Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi, Özel Tüketim Vergisi hariç her
türlü vergi, resim, harç (yargı harçları hariç), lisans bedeli ve benzeri
giderler; varlık tüm risk, işveren ile üçüncü şahıs mali sorumluluk sigorta
giderleri; EPİAŞ, TEİAŞ ve EÜAŞ’a faaliyet kapsamında ödenmesi zorunlu olan
teminat mektubu giderleri ile tedarikçi ve üreticilerden olan sistem kullanım
alacakları ile kaçak tahakkuklarına ait şüpheli ticari alacak karşılık
giderleri bu kapsamda değerlendirilir. Uygulama dönemi içerisinde oluşacak
ilave/yeni işletme giderlerinden Yönetmeliğin olağandışı halleri düzenleyen
hükümleri kapsamında uygun görülenler de kontrol edilemeyen işletme giderleri
olarak kabul edilir. Söz konusu giderlerin tarife hesaplamalarında dikkate
alınması için lisans sahiplerinin bu giderlerin artışına sebebiyet vermeyecek
şekilde basiretli davranmaları ve ilgili diğer mevzuatta tanımlanan
yükümlülüklerini yerine getirmeleri esastır.


Araştırma ve
geliştirme giderleri


MADDE
9 - (1)
Ar-Ge’nin desteklenmesi amacıyla, dağıtım şirketlerinin kontrol edilemeyen
işletme giderleri hariç verimlilik uygulanmış yıllık düzenlemeye esas işletme
giderlerinin %2’sine tekabül eden tutarı gelir gereksinimi hesaplamalarında
Ar-Ge bütçesi olarak dikkate alınır.


(2)
Sistem
işletim gelir gereksinimi hesaplamalarında dikkate alınan Ar-Ge bütçesi
kapsamındaki tutarlar, tarife uygulama dönemi bazında kullanılır. İlgili olduğu tarife uygulama döneminde kullanılmayan Ar-Ge
bütçesi diğer tarife uygulama dönemine aktarılmaz.


(3)
Ar-Ge
kapsamında yapılan tüm harcamalar faaliyet bazında düzenleyici hesap planında
gerekli alt hesaplar oluşturularak kayıt edilir.


(4)
Süresi
birden fazla tarife uygulama dönemini kapsayan Ar-Ge projeleri için katlanılan
giderler, tahakkuk ettikleri tarife uygulama dönemine ait Ar-Ge bütçesi
içerisinde değerlendirilir.


Yatırım tavanına ilişkin veri ve
hesaplamalar


MADDE
10 - (1) Dağıtım şirketleri, tarife hesaplamalarına esas
yatırım tavanı tekliflerini ilgili mevzuatta istenen kapsam ve sürede Kuruma
sunar. Dağıtım şirketleri tarafından sunulan yatırım tavanı teklifleri, geçmiş
yıllarda yapılan yatırım harcamaları, ilgili mevzuat ve bu yatırımların
tarifeye etkisi dikkate alınarak Kurum tarafından incelenir ve yapılan inceleme
ve değerlendirmeler de dikkate alınarak Kurul tarafından aynen veya
değiştirilerek onaylanır. Tarife hesaplamalarında, Kurul tarafından ilgili
mevzuat kapsamında onaylanan yatırım tavanı dikkate alınır.


(2)
Bir
tarife uygulama dönemi için Kurul tarafından onaylanmış yatırım tavanının tarife
uygulama dönemi içerisinde Kurul kararı ile değiştirilmesi durumunda, tarife
uygulama dönemi içerisinde gelir düzenlemesinde değişiklik yapılmaması esastır.
Ancak, Yönetmeliğin olağandışı hallere ilişkin hükümleri kapsamında yapılan
değişiklikler bu hükmün istisnasını oluşturur.


(3)
Gelir
düzenlemesinde Kurul tarafından aksi kararlaştırılmadıkça yatırım tavanı yıllar
bazında eşit olarak onaylanır.


Kabul edilen yatırım
harcamalarına ilişkin veri ve hesaplamalar


MADDE
11 - (1) Dağıtım şirketleri tarafından, yapılan yatırımlara
ait veriler Kurumca istenen formatta Kuruma sunulur.


(2)
Kabul
edilen yatırım harcamaları, dağıtım faaliyetinin yürütülmesi için yapılması
zorunlu olan ve kapsamı elektrik dağıtım yatırımlarına ilişkin ikincil
mevzuatta belirtilen harcamalardan oluşur.


(3)
Kabul
edilen yatırım harcamalarının hesaplanmasında; finansman gideri niteliğinde
olan faiz giderleri, vade farkı, kur farkı, banka teminat mektubu komisyon
giderleri, BSMV giderleri, kambiyo zararları ve finansal kiralama giderleri
gibi giderler ile vergi niteliğinde olan KDV ve Damga Vergisi gibi vergiler
dikkate alınmaz. Yatırım faaliyeti kapsamında oluşan; Damga Vergisi kontrol
edilemeyen işletme gideri, Özel Tüketim Vergisi ise yatırım harcamaları
kapsamında dikkate alınır.


(4)
Yatırım
harcamalarına esas varlıkların kullanıma hazır hale getirilerek
aktifleştirilmiş olması zorunludur. Yatırım harcamaları düzenleyici hesap
planına uygun olarak kayıt altına alınır.


(5)
Tarife
uygulama dönemleri başlangıcı itibarıyla stokunda yer alan varlıklar hariç
olmak üzere, dağıtım şirketinin aktifinde olan varlıkların yatırımlarda
kullanılması halinde, söz konusu varlıkların bedelleri de kabul edilen yatırım
tutarının hesaplanmasında dikkate alınmaz.


(6)
Kabul
edilen yatırım harcamalarının hesaplanmasında Kurulca gerekli görülmesi halinde
verimlilik hedefi kullanılabilir.


(7)
Elektrik
dağıtım yatırımlarına ilişkin ikincil mevzuatta belirtilen yatırım
karakteristikleri için birim bedeller belirlenebilir.


Yatırım
tavanının eksik veya fazla gerçekleşmesi


MADDE
12 - (1) Dağıtım şirketleri tarafından bir tarife uygulama
dönemi içerisinde ilgili mevzuat kapsamında kullanıma hazır hale getirilen
yatırımlardan hareketle hesaplanan yıllık ön kabulden geçmiş yatırım harcaması
tutarlarının baz TÜFE endeksine göre hesaplanan değerlerinin toplamının ilgili
tarife uygulama dönemi yatırım tavanının baz TÜFE endeksine göre onaylı
tutarının üzerinde olması durumunda, fazla yapılan yatırımın yatırım tavanının
%5’ine kadar olan kısmı tarife hesaplamalarında dikkate alınır. Yıllık ön
kabulden geçmiş yatırım harcaması tutarlarının baz TÜFE endeksine göre
hesaplanan değerlerinin toplamının ilgili tarife uygulama dönemi yatırım
tavanının baz TÜFE endeksine göre onaylı tutarının %105’inden fazla olması
durumunda fazla olan kısım, tarife uygulama dönemi son yılından başlamak üzere
yıllık ön kabulden geçmiş yatırım harcaması tutarlarından düşülerek kabul
edilen yıllık yatırım harcaması tutarlarına ulaşılır.


(2)
Kabul
edilen net yatırım harcaması tutarı ile tarife hesaplamalarında dikkate alınan
yatırım tavanının farklı olması durumunda, söz konusu farka tekabül eden itfa
ve reel makul getiri tutarları, yatırım farkı düzeltme bileşeni
hesaplamalarında dikkate alınır.


(3)
Bir
tarife uygulama dönemi içinde başlatılan ve sonraki tarife uygulama döneminde
tamamlanan yatırım projeleri ile ilgili hususlar elektrik dağıtım yatırımlarına
ilişkin ikincil mevzuatta düzenlenir.


(4)
Bir
tarife uygulama döneminin bir tarife yılında ön kabulden geçmiş yatırım
harcamalarının ilgili yıl yatırım tavanının %65’inden daha az olmaması esastır.
Söz konusu oranın %65’ten daha az olduğunun tespit edilmesi halinde Kurul
tarafından ilgili tarife uygulama dönemi için geçerli yatırım tavanları ve/veya
gelir gereksinimleri revize edilebilir.


(5)
Dördüncü
fıkra kapsamındaki oranın belirlenmesinde, tarife uygulama döneminin önceki
yıllarında yıllık yatırım tavanının üzerinde gerçekleştirilen yatırım
harcamaları da dikkate alınır.


(6)
Dağıtım
şirketleri yatırım harcamalarını, dördüncü fıkrada belirtilen %65 sınırı ile 14
üncü maddenin beşinci fıkrasında yer alan 1,5 kat sınırlamasını birlikte
dikkate alarak gerçekleştirir.


Varlık satış gelirleri


MADDE
13 - (1) Kabul edilen net yatırım harcaması hesaplamasında
dikkate alınacak varlık satış gelirleri aşağıda sayılan varlıkların satış
gelirlerinden oluşur:


a)
Birinci tarife uygulama dönemi öncesinde tesis edilmiş veya iktisap edilmiş
varlıklar.


b)
Herhangi bir uygulama döneminde dağıtım faaliyetinin yürütülmesi için tesis
edilmiş veya iktisap edilmiş varlıklar.


c)
Dağıtım faaliyetinin yürütülmesi için tesis edilmiş veya iktisap edilmiş
varlıklardan meydana gelen hurda varlıklar.


Düzenlenmiş varlık
tabanına ilişkin hesaplamalar


MADDE
14 - (1) Düzenlenmiş varlık tabanının birinci tarife uygulama dönemi
açılış değeri sıfırdır.


(2)
İkinci
ve müteakip tarife uygulama dönemlerine ait düzenlenmiş varlık tabanının açılış
değerine ilişkin hesaplamalar, bir önceki tarife uygulama dönemi içerisinde
yapılır.


(3)
Düzenlenmiş
varlık tabanı tutarının açılış değerinin hesaplamasında, aşağıdaki eşitlik (2)
kullanılır:





(2)


DVT1                     
Tarife uygulama dönemi başı düzenlenmiş varlık tabanını,


i                              
İtfası tamamlanmamış tarife yıllarını,


n                            
Yeni tarife uygulama döneminden önceki son yılı,


Yi                            
Mevcut tarife uygulama dönemi (ud-1) son yılı hariç yıllar için ilgili yıl
kabul edilen net yatırım harcamasını (cari yıl haziran TÜFE’sine göre), son
yılı için ise bu maddenin beşinci fıkrasına göre belirlenen varsayılan yatırım
tavanını,


İSi                          
Yi için geçerli olan itfa sürelerini,


TÜFEb
                  
Baz TÜFE’yi,


TÜFEi
                   
i yılının haziran ayı için açıklanan TÜFE’yi,


gösterir.


(4)
Üçüncü
fıkrada yer alan yeni tarife uygulama dönemi (ud) başı düzenlenmiş varlık
tabanına esas hesaplamalarda, mevcut tarife uygulama döneminin (ud-1)  son
yılı için, beşinci fıkra kapsamında belirlenen varsayılan yatırım tavanı
kullanılır. Yeni tarife uygulama döneminden sonraki tarife uygulama dönemine
(ud+1) ait tarife uygulama dönemi başı düzenlenmiş varlık tabanı
hesaplamalarında ise; mevcut tarife uygulama döneminin (ud-1) son yılı için,
kabul edilen net yatırım harcaması tutarı kullanılır.


(5)
Yeni
tarife uygulama dönemine (ud) yönelik tarife hesaplamalarında, mevcut tarife
uygulama döneminin (ud-1) son yılı için varsayılan yatırım tavanı, mevcut
tarife uygulama dönemi (ud-1) yatırım tavanından son tarife yılı hariç tarife
yılları için kabul edilen yatırım harcaması tutarları toplamı düşülerek bulunan
tutara eşit olarak kabul edilir. Ancak, bu tutar, mevcut tarife uygulama dönemi
(ud-1) yatırım tavanının mevcut tarife uygulama dönemindeki (ud-1) tarife yılı
sayısına bölünmesi suretiyle bulunan tutarın 1,5 katından daha büyük olamaz.


(6)
Tarife
uygulama dönemindeki ilk tarife yılı hariç müteakip her bir tarife yılı için
tarife yılı başı düzenlenmiş varlık tabanı aşağıdaki eşitlik (3)’e göre
hesaplanır:





(3)


DVTt                     
Tarife uygulama döneminin ikinci tarife yılından başlamak üzere, t tarife yılı
başı düzenlenmiş varlık tabanını,


DVTt-1                             
t
tarife yılından bir önceki tarife yılı başı düzenlenmiş varlık tabanını,


Yt-1                         
t tarife yılından bir önceki tarife yılına ait yatırım tavanını,


İt-1                          
t tarife yılından bir önceki tarife yılına ilişkin itfa tutarını,


gösterir.


(7)
Eşitlik
(3)’te yer alan itfa tutarı (İ), ilgili yılda itfa süresi dolmamış olan yatırım
tavanları, varsayılan yatırım tavanı ve kabul edilen yatırım harcamalarının
değerleri üzerinden aşağıdaki eşitlik (4)’e göre hesaplanır:





(4)


İt                            
t tarife yılına ilişkin itfa tutarını,


Yi                            
Geçmiş yıllar için ilgili yıl kabul edilen net yatırım harcamalarının baz
TÜFE’ye göre güncellenmiş değerlerini, mevcut tarife uygulama döneminin (ud-1)
son yılı için beşinci fıkraya göre belirlenen varsayılan yatırım tavanının baz
TÜFE’ye göre güncellenmiş değerini ve yeni tarife uygulama dönemi (ud) tarife
yılları için yatırım tavanlarının baz TÜFE’ye göre güncellenmiş değerlerini,


İSi                          
Yi için geçerli olan itfa sürelerini,


gösterir.


(8)
Bir
t tarife yılı için yılsonu düzenlenmiş varlık tabanı, bir sonraki tarife yılı
için eşitlik (3)’e göre hesaplanan yılbaşı düzenlenmiş varlık tabanı değerine
eşittir. Gelir gereksinimi hesaplamasında dikkate alınacak tarifeye esas
düzenlenmiş varlık tabanı (ODVT) değeri, tarife yılı yılbaşı ve yılsonu
düzenlenmiş varlık tabanı değerlerinden hareketle aşağıdaki eşitlik (5)’e göre
hesaplanır:





(5)


ODVTt
                 
Gelir gereksinimi hesaplamasında dikkate alınacak tarifeye esas düzenlenmiş
varlık tabanını,


DVTt                     
Tarife uygulama döneminin ikinci tarife yılından başlamak üzere, t tarife yılı
başı düzenlenmiş varlık tabanını,


DVTt+1                  
Tarife uygulama döneminin t+1 tarife yılı başı düzenlenmiş varlık tabanını,


gösterir. 


Yatırım
harcamalarının itfası


MADDE
15 - (1) Gelir düzenlemesi hesaplamalarında yatırım
harcamalarının; harcamaya ilişkin varlıkların faydalı ömürleri, piyasa
koşullarındaki borçlanma vadeleri ve finansal sürdürülebilirlik gibi hususlar
göz önünde bulundurularak, Kurul tarafından belirlenecek itfa süresi içinde
tarife gelirleri vasıtasıyla karşılanması esastır.


Makul getiri tutarı ve reel makul
getiri oranı hesaplaması


MADDE
16 - (1) Bir tarife yılına ait makul getiri tutarı, söz konusu
tarife yılına ait tarifeye esas düzenlenmiş varlık tabanına düzeltilmiş reel
makul getiri oranının uygulanması suretiyle hesaplanır.


(2)
Düzeltilmiş
reel makul getiri oranına esas hesaplamalarda, AOSM yöntemi kullanılır.
AOSM, yatırımların finansmanı kapsamında kullanılan kaynakların maliyetleri
olan, borç maliyet oranı ve özkaynak maliyet oranı ile bu kaynaklar için Kurul
tarafından uygun bulunan ağırlıklar ve Kurumlar Vergisi oranından hareketle
aşağıdaki eşitlik (6)’ya göre hesaplanır:





(6)


NMGO                
Nominal makul getiri oranını (%),


kd                           
Borç maliyeti oranını (%),


wd                         
Kaynaklar içerisinde borçların ağırlığını (%),


v                            
Kurumlar Vergisi oranını (%),


ke                           
Özkaynak maliyeti oranını (%),


we                         
Kaynaklar içerisinde özkaynakların ağırlığını (%),


gösterir.


(3)
Eşitlik
(6)’da yer alan borç maliyet oranının hesaplanmasında aşağıdaki eşitlik (7)
kullanılır:





(7)


kd                           
Borç
maliyeti oranını (%),


rf                            
Risksiz getiri oranını (%),


m                           
Risksiz getiriye eklenecek borçlanma risk primini (%),


gösterir.


(4)
Özkaynak
maliyet oranının hesaplanmasında genel kabul görmüş olan sermaye varlıklarını
fiyatlandırma modeli kullanılır. Bu kapsamda, özkaynak maliyet oranı aşağıdaki
eşitlik (8)’e göre hesaplanır:





(8)


ke                           
Özkaynak maliyeti oranını
(%),               



rf                            
Risksiz getiri oranını (%),


ß                            
Elektrik dağıtım sektörünün piyasa bütününe göre göreceli riskini yansıtan
faktörü,


p                            
Piyasa risk primini (%),


gösterir.


(5)
NMGO
belirlenirken, piyasalardaki borçlanma maliyetleri ile sermaye getirisi
beklentisi dikkate alınır. Kurum bu çerçevede yatırımcılar, yatırım ve kurumsal
finansman kuruluşları ile istişarede bulunabilir.


(6) Eşitlik (6)’ya göre
hesaplanan NMGO’nun, beklenen enflasyon kullanılarak reel hale getirilmesiyle
RMGO hesaplanır. RMGO aşağıdaki eşitlik (9)’a göre hesaplanır:





(9)


RMGO                 
Reel
makul getiri oranını (%),


NMGO                
Nominal
makul getiri oranını (%),


BE                          
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından açıklanan beklenen enflasyon
oranını (%),


gösterir.


(7)
Tarifeye
esas düzenlenmiş varlık tabanı ile reel makul getiri oranlarının aynı dönemsel
bazda değerlendirilebilmesini teminen ODVT’ye uygulanacak RMGOd
aşağıdaki eşitlik (10)’a göre hesaplanır:





(10)


RMGOd               
Düzeltilmiş
reel makul getiri oranını (%),


RMGO                 
Reel
makul getiri oranını (%),


gösterir.


(8)
Reel
makul getirinin hesaplanmasında kullanılan değişkenlere ilişkin varsayımlar
Kurul tarafından belirlenir.


Verimlilik
hedeflerinin hesaplanması


MADDE
17 - (1) Sabit ve değişken maliyet bileşenlerinin tamamına
veya bir bölümüne ve gerek görüldüğü takdirde birim bedele tabi tutulmayan
yatırım harcamalarına uygulanacak olan verimlilik hedefi aşağıdaki esaslar
çerçevesinde Kurul tarafından belirlenir:


a)
Verimlilik hesaplamalarında dağıtım şirketleri bir bütün olarak veya kümeleme
yoluyla kıyaslanabilir. Kümeleme, şirketlerin fiziksel büyükleri, teknik ve
teknik olmayan kayıp oranları ve diğer özellikleri ile benzemesi esasına
dayanabilir. Kümeleme analizinde farklı kümeler optimum küme sayısı veya bir
kümeye düşen asgari şirket sayısı kıstaslarına istinaden birleştirilerek yeni
kümeler oluşturulabilir.


b)
Verimlilik hedefi, tarife uygulama dönemi içerisinde yıllar itibarıyla kademeli
olarak sağlanması gerekli görülen verimlilik artışını yansıtacak şekilde tespit
edilir.


c)
İşletme giderlerine yönelik verimlilik hedefi hesaplanmasında sabit ve değişken
işletme gideri bileşenlerine esas giderler kullanılır.


ç)
Verimlilik hedefi dağıtım şirketi bazında ve/veya sektörel bazda
belirlenebilir.


d)
Tarife hesaplamalarına esas verimlilik seviyelerinin hesaplanmasında veri
zarflama analizi, toplam faktör verimliliği gibi teknik etkinlik ölçüm
yöntemleri kullanılabilir.


e)
Verimlilik modelinde; nüfus, hat uzunluğu, tüketici sayısı, tüketim miktarı, trafo
sayısı, trafo gücü, hizmet verilen coğrafi alan büyüklüğü, il ve ilçe sayısı,
kullanıcı yoğunluğu, bölgesel eğim oranı, hat başına tüketici sayısı, rakım,
yağışlı gün sayısı, sosyoekonomik gelişmişlik endeksi ve benzeri değişkenler
dikkate alınabilir.


 


DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM


Parametreler, Verilerin Sunulması,
Değerlendirilmesi ve Gelir Gereksiniminin Belirlenmesi


 


Gelir düzenleme
takviminin ve parametrelerin belirlenmesi


MADDE
18 - (1) Dağıtım şirketlerinin gelir düzenlemesinde dikkate alınacak
parametrelerin belirlenmesine dair çalışmalar, yeni tarife uygulama döneminin
başlangıç tarihinden en az on iki ay önce başlatılır.


(2)
Tarife
çalışmalarında 7/5/2016 tarihli ve 29705 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Elektrik Piyasası Talep Tahminleri Yönetmeliğine uygun olarak yapılan talep
tahminleri kullanılır.


(3)
Kayıp
enerji gelir tavanına esas HKO ve GKO’lar hedef kayıp oranlarının
belirlenmesine ilişkin düzenlenen usul ve esaslar kapsamında Kurul tarafından
belirlenir.


(4)
Tarife
çalışmalarında uygulanacak kalite faktörü, Elektrik Dağıtımı ve Perakende
Satışına İlişkin Hizmet Kalitesi Yönetmeliği kapsamında yer alan kalite
göstergeleri vasıtasıyla belirlenir.


(5)
Dağıtım
şirketlerinin gelir düzenlemesi kapsamında ön kabulden geçmiş yatırım
harcamalarının belirlenmesi ve gerçekleşmesinin izlenmesine ilişkin kurallar
elektrik piyasası dağıtım sistemi yatırımlarının belirlenmesine ilişkin olarak
Kurul tarafından onaylanan usul ve esaslar ile düzenlenir.


(6)
Dağıtım
tarifelerini etkileyen planlı bakım faaliyetlerinin belirlenmesi ve
bütçelendirilmesi ile planlı bakımlar nedeniyle oluşan işletme giderlerinin
tarife hesaplamalarında yer almasına ilişkin kurallar Kurul tarafından
belirlenen usul ve esaslar ile düzenlenir.


Verilerin
değerlendirilmesi ve yıllık gelir gereksinimlerinin belirlenmesi


MADDE
19 - (1) Dağıtım şirketleri, Yönetmelik kapsamında gelir
düzenlemesi için yapılacak tüm hesaplamalara temel teşkil eden verileri Kurum
tarafından istenen formatta sunmakla yükümlüdür.


(2)
Kurum,
sunulan verileri;


a)
Dağıtım şirketinin önceki yıllarına,


b)
Aynı faaliyetle iştigal eden yerli ve yabancı diğer tüzel kişilere,


c)
Dağıtım şirketinin bilgi ve belgeye dayalı tekliflerine,


ait veriler ile uygun
görülecek diğer verilerle kıyaslamak suretiyle analiz eder.


(3) Yapılan
değerlendirmeler neticesinde veri ve hesaplamalarda gerekli görülen düzeltmeler
yapılarak tarife uygulama dönemine ait her bir tarife yılı için gelir
gereksinimi hesaplanır ve Kurul tarafından onaylanır.


 


BEŞİNCİ BÖLÜM


Gelir Tavanları ve Düzeltme
Bileşenlerine İlişkin Hesaplamalar


 


Sistem işletim gelir
tavanının (SGTt) hesaplanması


MADDE
20 - (1) Dağıtım şirketinin t tarife yılı için  sistem
işletim gelir tavanı (SGTt) aşağıdaki eşitlik (11)’e göre hesaplanır:





(11)


SGTt                      
t tarife yılında elde edilebilecek sistem işletim gelir tavanını,


SMBt                    
t tarife yılı sistem işletim gelir tavanının sektörel ya da dağıtım şirketine
özel ortalamalarla hesaplanan sabit maliyet bileşeninin işletme giderlerine
karşılık gelen kısmını,


DMBt                    
t tarife yılı sistem işletim gelir tavanının değişken maliyet bileşenini,


ud                         
Yeni tarife uygulama dönemini,


t                             
Yeni tarife uygulama dönemindeki her bir tarife yılını,


Xi                           
Tarife uygulama döneminin ilk yılından t tarife yılına kadar olan verimlilik
hedefini,


ARGEt                            
t
tarife yılı için belirlenen araştırma ve geliştirme bütçesini,


YBt                         
t tarife yılı sistem işletim gelir tavanının yatırım harcamalarına karşılık
gelen kısmını (itfa ve makul getiri tutarı toplamı),


VFt
                       
t tarife yılı için itfa tutarı ile 213 sayılı Vergi Usul Kanunu kapsamında
belirlenen amortisman tutarı arasındaki fark nedeniyle oluşması öngörülen vergi
farkı tutarını,


TÜFEt                   
t tarife yılının Haziran ayı için tahmin edilen TÜFE değerini,


TÜFEb                   
Baz TÜFE değerini,


KFt                         
t tarife yılı kalite faktörünü,


GKİt                                  
t
tarife yılı genel kalite indikatörünü,


KMBt                               
t
tarife yılı sistem işletim gelir tavanında  yer alan ilgili tarife yılının
Haziran ayı tahmini TÜFE değeri ile öngörülen kontrol edilemeyen maliyet
bileşenini,


DGt                                    
t
tarife yılı için 26 ncı madde kapsamında belirtilendiğer gelirlerin t tarife
yılınınHaziran ayı tahmini TÜFE değeri ile öngörülen tutarını,


GFDBt                  
Eşitlik (13)’e göre hesaplanan sistem işletim gelir farkı düzeltme bileşenini,


YFDBud,t               
Eşitlik (18)’e göre hesaplanan ve yeni tarife uygulama döneminin (ud) gelir
tavanı hesaplamalarında dikkate alınan yatırım farkı düzeltme bileşinini,


ARGEDBud          
Mevcut tarife uygulama dönemi (ud-1) için Ar-Ge kapsamında tahakkuk eden gider
ve harcamalardan Kurul tarafından uygun görülen kısmın, (ud-1)’e ait Ar-Ge
bütçesinden düşük kalması halinde ortaya çıkan farkı,


GOARGEDB             
ARGEDBud değerinin baz alındığı ve uygulandığı tarihler arasındaki
süre dikkate alınarak belirlenen ve yüzde olarak ifade edilen, DSGT
hesaplamalarında gerçekleşmelerle düzeltilmek üzere SGT hesaplamalarında
kullanılan tahmini güncelleme oranını,


gösterir.


(2)
Eşitlik
(11)’de yer alan ARGEDBud kalemi, sadece tarife uygulama döneminin ikinci
yılı gelir tavanı hesabında dikkate alınır. Bu kalemin hesaplanmasında, tarife
hesaplamalarında baz TÜFE endeksine göre dikkate alınan Ar-Ge bütçe tutarının
mevcut tarife uygulama dönemi ortası TÜFE’sine göre değeri ile gerçekleşen
harcamaların yıllara sari tutarların uygulama dönemi ortası TÜFE’sine göre
değerleri bulunur ve varsa bu iki değerden hareketle hesaplanan bütçenin
harcanmayan kısmı ARGEDBud değeri olarak alınır.


(3)
Kalite
faktörüne ilişkin gerçekleşme verilerinin olmadığı veya ilgili mevzuatta
tanımlanan takvime uygun zamanlarda verilerin kesinleşmediği durumlarda kalite
faktörü şirketin geçmiş yıl performansları veya sektörel ortalamalar dikkate
alınarak ve daha sonra gerçekleşen verilerle düzeltilmek üzere tahmini olarak
dikkate alınabilir.


Değişken maliyetlerin hesaplanması


MADDE
21 - (1) Dağıtım şirketinin t tarife yılı için geçerli
değişken maliyet bileşeni (DMBt) aşağıdaki Eşitlik (12)’ye göre
hesaplanır:





(12)


DMBt                    
t
tarife yılı sistem işletim gelir tavanının değişken maliyet bileşenini,


αt                           
t tarife yılı için belirlenen değişken maliyet oranını,


SGGt                     
t tarife yılına ilişkin sistem işletim gelir gereksinimini,


f                             
Değişken maliyet bileşenini etkileyen her bir faktörü,


m                           
Faktör sayısını,


wf                                        
f
faktörü için tarife uygulama dönemi boyunca geçerli olmak üzere dönem öncesinde
belirlenen ağırlık oranını,


Mt,f                       
Değişken maliyet bileşeni hesabında dikkate alınan bir faktörün t tarife yılı
için öngörülen değerini,


M0,f                       
Değişken maliyet bileşeni hesabında dikkate alınan bir faktörün dönem öncesinde
belirlenen baz değerini,


gösterir.


Hizmet kalitesi ve
performans teşviki


MADDE
22 - (1) t tarife yılı için geçerli kalite faktörü (KFt),
ilgili mevzuat kapsamında belirlenen kalite göstergeleri, her bir kalite
göstergesi için belirlenen ağırlık katsayıları, yıllar itibarıyla belirlenen
hedef ve eşik değerler ile gerçekleşen değerler göz önüne alınarak hesaplanır.


(2)
Kurul
tarafından belirlenecek genel kalite indikatörleri (GKİ) vasıtasıyla kalite
faktörü uygulaması haricinde de performans teşvikine yönelik düzenlemeler
yapılabilir.


Gelir farkı düzeltme bileşeninin
hesaplanması


MADDE
23 - (1) Dağıtım şirketinin t tarife yılı için gelir farkı
düzeltme bileşeni aşağıdaki eşitlik (13)’e göre hesaplanır:





(13)


GFDBt                  
t
tarife yılı için sistem işletim gelir farkı düzeltme bileşenini,


GFt-2                     
Eşitlik (14)’e göre hesaplanan, düzeltmeye esas sistem işletim gelir tavanı ile
gerçekleşen sistem işletim geliri arasındaki farkı,


GOGFDB                 
Gelir farkı tutarının baz alındığı ve gelir farkı düzeltme bileşeninin
uygulandığı tarihler arasındaki süre dikkate alınarak belirlenen ve yüzde olarak
ifade edilen, DSGT hesaplamalarında gerçekleşmelerle düzeltilmek üzere SGT
hesaplamalarında kullanılan tahmini güncelleme oranını,


gösterir.


(2)
Dağıtım
şirketinin t-2 tarife yılı için gelir farkı, aşağıdaki eşitlik (14)’e göre
hesaplanır:





(14)


GFt-2                     
t-2 tarife yılında düzeltmeye esas sistem işletim gelir tavanı ile gerçekleşen sistem
işletim geliri arasındaki farkı,


DSGT
t-2               
t-2 tarife yılı için eşitlik (15)’e göre hesaplanan düzeltmeye esas sistem
işletim gelir tavanını,


GDSGt-2               
t-2 tarife yılı için eşitlik (17)’ye göre hesaplanan gerçekleşen sistem işletim
gelirini,


gösterir.


Düzeltmeye esas
sistem işletim gelir tavanı


MADDE
24 - (1) Dağıtım şirketinin t-2 tarife yılı için düzeltmeye
esas sistem işletim gelir tavanı (DSGTt-2) aşağıdaki eşitlik (15)’e
göre hesaplanır.





(15)


DSGTt-2                
t-2 tarife yılı haziran ayı TÜFE değeri kullanılarak hesaplanan düzeltmeye esas
sistem işletim gelir tavanını,


SMBt-2                  
t-2 tarife yılı sistem işletim gelir tavanının sektörel ya da dağıtım şirketine
özel ortalamalarla hesaplanan sabit maliyet bileşeninin işletme giderlerine
karşılık gelen kısmını,


GDMBt-2              
Değişken maliyetleri oluşturan parametrelerdeki gerçekleşmeler dikkate alınarak
hesaplanan, ilgili dağıtım şirketinin t-2 tarife yılında elde etmesi gereken
değişken maliyet bileşenini,


ud                         
Yeni tarife uygulama dönemini,


t-2                         
Yeni tarife uygulama dönemindeki her bir tarife yılını,


ARGEt-2                        
t-2
tarife yılı için belirlenen araştırma ve geliştirme bütçesini,


YBt-2                      
t-2 tarife yılı sistem işletim gelir tavanının yatırım harcamalarına karşılık
gelen kısmını (itfa ve makul getiri tutarı toplamı),


TÜFEt-2                 
t-2 tarife yılının Haziran ayı için gerçekleşen TÜFE değerini,


TÜFEb                   
Baz TÜFE değerini,


KFt-2                      
t-2 tarife yılı kalite faktörünü,


GKİt-2                              
t-2
tarife yılı genel kalite indikatörünü,


GKMBt-2                      
Kontrol
edilemeyen maliyet bileşeni kapsamında yer alan gider unsurları için t-2 tarife
yılında gerçekleşen tutarların ilgili tarife yılının Haziran ayı TÜFE değeri
ile hesaplanan  gerçekleşen kontrol edilemeyen maliyet bileşenini,


GDGt-2                           
t-2
tarife yılında 26 ncı madde kapsamında gerçekleşen diğer gelirler toplamını,


GFDBt-2                
t-2 tarife yılı için sistem işletim gelir farkı düzeltme bileşenini,


YFDBud,t-2            
t-2 tarife yılı için yeni uygulama döneminin (ud) gelir tavanı hesaplamalarında
dikkate alınan yatırım farkı düzeltme bileşinini,


VFt-2
                     
t-2 tarife yılı için itfa tutarı ile 213 sayılı Vergi Usul Kanunu kapsamında
belirlenen amortisman tutarı arasındaki fark nedeniyle oluşması öngörülen vergi
farkı tutarını,


ARGEDBud          
Mevcut tarife uygulama dönemi (ud-1) için Ar-Ge bütçesi harcama
gerçekleşmesinin öngörülen tutardan düşük kalması durumunda ortaya çıkan farkı,



Xi                           
Tarife uygulama döneminin ilk yılından t tarife yılına kadar olan verimlilik
hedefini,


GOARGEDB             
ARGEDBud değerinin baz alındığı ve uygulandığı tarihler arasındaki süre
dikkate alınarak belirlenen ve yüzde olarak ifade edilen güncelleme oranını,


gösterir.


(2)
Dağıtım
şirketinin t-2 tarife yılı için geçerli, gerçekleşen parametrelere göre
hesaplanan değişken maliyet bileşeni (GDMBt-2) aşağıdaki eşitlik
(16)’ya göre hesaplanır:





(16)


GDMBt-2              
Değişken maliyetleri oluşturan parametrelerdeki gerçekleşmeler dikkate alınarak
hesaplanan, dağıtım şirketinin t-2 tarife yılında elde etmesi gereken değişken
maliyet bileşenini,


αt-2                        
t-2 tarife yılı için belirlenen değişken maliyet oranını,


SGGt-2                  
t-2 tarife yılına ilişkin sistem işletim gelir gereksinimini,


m                           
Faktör sayısını,


wi                                        
f
faktörü için uygulama dönemi boyunca geçerli olmak üzere dönem öncesinde
belirlenen ağırlık oranını,


M0,i                       
Değişken maliyet bileşeni hesabında dikkate alınan bir faktörün dönem öncesinde
belirlenen baz değerini,


GMt-2,i                  
Değişken maliyet bileşeni hesabında dikkate alınan bir faktörün t-2 tarife yılı
için gerçekleşen değerini,


gösterir.


Gerçekleşen sistem işletim
geliri


MADDE
25 - (1) Dağıtım şirketinin gerçekleşen sistem
işletim geliri (GDSGt-2) aşağıdaki eşitlik (17)’ye göre hesaplanır:





(17)


GDSGt-2               
t-2 tarife yılı için gerçekleşen sistem işletim gelirini,


j                             
t-2 tarife yılındaki her bir ayı,


g                            
Dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin farklı bedeller uygulanan, ilgili
mevzuatta tanımlı her bir kullanıcı grubunu,


ks                          
Dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin farklı bedeller uygulanan, ilgili
mevzuatta tanımlı kullanıcı grubu sayısını,


DSKGg,j                
j ayında g kullanıcı grubunda yer alan kullanıcılara tahakkuk ettirilen dağıtım
sisteminin kullanımına ilişkin bedellerden elde edilen geliri,


kg,j                         
j ayında g kullanıcı grubunda yer alan kullanıcılara tahakkuk ettirilen dağıtım
tarifesi kapsamında elde edilen gelirin içerisindeki sistem işletim faaliyeti
kaynaklı gelir ihtiyacının oranını,


SDTj                      
t-2 tarife yılının j ayında ilgili dağıtım şirketi tarafından ödenen (-) /
alınan (+) destekleme tutarının sistem işletime ilişkin kısmını,


TÜFE6                             
t-2
tarife yılının Haziran ayı için gerçekleşen TÜFE değerini,


TÜFEj                              
t-2
tarife yılının j ayı için gerçekleşen TÜFE değerini,


gösterir.


Diğer gelirlerin
kapsamı


MADDE
26 - (1) Dağıtım şirketi tarafından elde edilebilecek
diğer gelirler aşağıda belirtilmiştir. Söz konusu gelirlerden;


a)
Bakım onarım hizmet geliri %75,


b) Bağış
gelirleri %0,


c)
Bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları kapsamında elde edilen ceza ve tazminat
gelirleri %0,


ç)
Ceza, nefaset, teminat ve tazminat gelirleri %75


d)
Diğer ceza ve tazminat geliri % 100,


e)
Reklam, kira ve benzeri gelirler % 50,


f)
Dava, mahkeme, avukatlık, icra ve arabuluculuk gelirleri %50,


g)
Deplase geliri %100,


ğ)
Teknik kalite ölçüm hizmeti geliri %0,


h)
Hasar geliri %0,


ı)
Diğer sigorta gelirleri %0,


i)
Kaçak elektrik enerjisi kullanım geliri %55,


j)
Kesme bağlama geliri %0,


k)
Kaçak tahakkuku kapsamındaki konusu kalmayan karşılık gelirleri %50,


l)
Tedarikçi ve üreticilerden sistem kullanım bedeline ilişkin alacaklara ait
konusu kalmayan karşılık gelirleri %0,


m)
Lisanssız elektrik üretim tesislerinden alınan diğer gelirler %50,


n)
Otomatik sayaç okuma geliri %75,


o)
Ödeme bildirimi bırakma geliri %0,


ö)
İkinci bildirim bırakma geliri %0,


p)
Ölçü test geliri %0,


r)
Reaktif enerji geliri %0,


s)
Sayaç kontrol geliri %0,


ş)
Usulsüz elektrik kullanım geliri %0,


t)
Dağıtım şirketlerinin yetkisi kapsamındaki proje onay ve kabul gelirleri %50,


u)
Ar-Ge usul ve esasları kapsamında elde edilen gelirler %50,


ü)
Danışmanlık geliri %75,


oranında gelir farkı
hesaplamaları kapsamı dışında tutulur.


(2)
Birinci
fıkranın (k) bendinde yer alan kaçak tahakkuku kapsamındaki konusu kalmayan
karşılık gelirlerinin gelir farkı hesaplamaları dışında tutulmasına ilişkin
oran, bir önceki yılda ağırlıklı ortalama GKO değeri Türkiye ağırlıklı ortalama
GKO değerinden büyük olan dağıtım şirketleri için %75 olarak uygulanır.


(3)
Dağıtım
şirketleri, bu Tebliğ kapsamında sayılanlar haricinde kullanıcılara ve ilgili
üçüncü taraflara hiçbir bedel uygulayamaz.


(4)
Kurul
tarafından uygun bulunması halinde kullanıcılara yeni bir hizmetin sunulması
durumunda, söz konusu hizmetin ve uygulanacak bedelin kapsamı mevzuatla
düzenlenir ve uygulanacak bedel dağıtım şirketlerince sunulan veriler de
dikkate alınarak Kurul tarafından belirlenir. Yeni hizmetin sunulması
kapsamında elde edilen gelirler gelir farkı hesabına dâhil edilir. Ancak, yeni
sunulmaya başlanan hizmetin teşvik edilmesinin veya oluşması muhtemel ilave
maliyetlerin karşılanmasının öngörülmesi halinde, elde edilen gelirin belirli
bir kısmı Kurul tarafından düzeltme bileşeni hesaplamaları dışında tutulabilir.   



Düzenlemeye tabi
olmayan gelirler


MADDE
27 - (1) Düzenlemeye tabi olmayan gelirler şunlardır:


a)
İştirak ve bağlı ortaklıklardan sağlanan temettü gelirleri.


b)
Faiz gelirleri.


c)
Gecikme zammı gelirleri.


ç)
Kambiyo kârı gelirleri.


d)
Teşvik gelirleri.


e)
Stok satışı ve sayım fazlası gelirleri.


f)
Kaçak tahakkuku ile tedarikçi ve üretici alacaklarına ait olanlar haricindeki
konusu kalmayan karşılık gelirleri.


(2)
Birinci
fıkrada sayılan gelirler ile benzer nitelik taşıyan gelir kalemleri de gelir ve
tarife hesaplamalarında dikkate alınmaz.


Yatırım farkı düzeltme bileşeninin
hesaplanması


MADDE
28 - (1) Yatırım farkı düzeltme bileşeni; gelir gereksinimi
hesaplamalarında yatırım tavanları dikkate alınarak tarife uygulama dönemi
öncesinde hesaplanan reel makul getiri ve itfa tutarları ile tarife uygulama
dönemi içerisinde kabul edilen net yatırım harcamaları dikkate alınarak
hesaplanan olması gereken reel makul getiri ve itfa tutarları arasındaki farka,
yıllar itibarıyla reel makul getiri oranı ve TÜFE uygulanarak bulunan
tutarların toplamından oluşur. (YFDBud) aşağıdaki eşitlik (18)’e
göre hesaplanır:





(18)


YFDBud                 
Yeni tarife uygulama döneminin gelir tavanı hesaplamalarında dikkate alınan
yatırım farkı düzeltme bileşinini,


ud                         
Yeni tarife uygulama dönemini,


i                              
(ud-2) tarife uygulama dönemi son yılından (dâhil) başlamak üzere n yılına
(dâhil) kadar olan yılları,


n                            
(ud-1) tarife uygulama döneminin son yılını,


ΔRMGi                 
(ud-2) tarife uygulama dönemi son yılı için ve (ud-1) tarife uygulama dönemi
son yılı hariç tarife yılları için kabul edilen net yatırım harcamaları ve
(ud-1) tarife uygulama dönemi son yılı için 14 üncü maddenin beşinci fıkrası
kapsamında belirlenen varsayılan yatırım tutarı dikkate alınarak, i yılı için
hesaplanan olması gereken reel makul getiri tutarı ile i yılı için gelir
gereksinimi hesaplamalarında dikkate alınan reel makul getiri tutarı arasındaki
farkı,


Δİi                          
(ud-2) tarife uygulama dönemi son yılı ve (ud-1) tarife uygulama dönemi son
yılı hariç tarife yılları için kabul edilen net yatırım harcamaları ve (ud-1)
tarife uygulama dönemi son yılı için 14 üncü maddenin beşinci fıkrası
kapsamında belirlenen varsayılan yatırım tutarı dikkate alınarak, i yılı için
hesaplanan olması gereken itfa tutarı ile i yılı için gelir gereksinimi
hesaplamalarında dikkate alınan itfa tutarı arasındaki farkı,


RMGOud-1           
(ud-1) tarife uygulama dönemi için belirlenen reel makul getiri oranını (%),


TÜFEb                             
Baz
TÜFE’yi,


TÜFEi,6                          
i yılının
haziran ayı TÜFE’sini,


gösterir.


(2)
Birinci
fıkraya göre hesaplanan YFDB tutarının tarife uygulama döneminin birinci yılı
gelir tavanı hesaplamalarında dikkate alınması esastır. Söz konusu tutarın
tarifede önemli değişime yol açması durumunda, bu tutar birden fazla tarife
yılının gelir tavanı hesaplamalarında güncelleme oranı ile gerekli hesaplama
yapılarak dikkate alınır.


(3)
(ud-1)
tarife uygulama döneminin son tarife yılına ilişkin yatırım gerçekleşmesi ile
ilgili yıl için varsayılan yatırım tutarları arasında fark olması durumunda,
aradaki farka ilişkin itfa ve getirilerin etkisi yeni tarife uygulama
döneminden sonraki tarife uygulama dönemi (ud+1)  yatırım farkı düzeltme
bileşeni hesaplamalarında dikkate alınır. Ancak mevcut tarife uygulama döneminin
(ud-1)  son yılına ait kabul edilen net yatırım harcaması tutarının yeni
tarife uygulama dönemi (ud) içerisinde Kurul tarafından onaylanması halinde,
YFDB tutarı kısmen veya tamamen yeni tarife uygulama dönemi (ud) içerisinde de
dikkate alınabilir.


(4)
Uygulama
döneminin sonlanmasıyla birlikte yatırım farkı düzeltme bileşeni
hesaplamalarında kalite faktörü ve genel kalite indikatörünün etkileri de
dikkate alınır.


(5)
YFDB hesabıyla birlikte, vergi farkı tutarı da
gerçekleşmeler dikkate alınarak düzeltilir.


Kayıp enerji gelir
tavanının hesaplanması


MADDE
29 - (1) Tarife yılı kayıp enerji gelir tavanı (KEGTt)
aşağıdaki eşitlik (19)’a göre hesaplanır:





(19)


KEGTt                   
t tarife yılı kayıp enerji gelir tavanını,


u                            
DUY kapsamında belirlenen her bir uzlaştırma dönemini,


n                            
t tarife yılında yer alan uzlaştırma dönemi sayısını,


SFt,u                      
t tarife yılının u uzlaştırma dönemine ait, EÜAŞ’ın’ın Kurul tarafından
onaylanmış toptan satış tarifesinde yer alan fiyatı,


ÖDGEMt,u           
t tarife yılının u uzlaştırma dönemine ait dağıtım sistemine girmesi öngörülen
enerji miktarını,


HKOt                     
t tarife yılı için belirlenmiş hedef kayıp oranını,


ÖDGTt                  
t yılında kayıp enerji tedariki kapsamında piyasa işletim lisansı sahipleri
tarafından fatura edilmesi öngörülen ve Kurulca uygun bulunan tutarların
toplamını,


N                           
Kurul tarafından belirlenen kayıp enerji gelir tavanı düzeltme katsayısını,


KEDBt                             
t
tarife yılı için Eşitlik (20)’ye göre hesaplanan kayıp enerji
düzeltme     bileşenini,


gösterir.


(2)
Birinci
fıkra kapsamında hesaplanan kayıp enerji gelir tavanı, yıl içerisinde EÜAŞ’ın
Kurul tarafından onaylanmış toptan satış tarifesinde yer alan fiyatın değişmesi
durumunda güncellenebilir.


(3)
N,
ikili anlaşmalar, piyasa fiyatları ve çekişler kaynaklı birim maliyet
değişimleri, piyasada işleme konu edilen hacimlerdeki sapmalar, kayıp enerji
çekişlerinin dönemlere göre dalgalanması ve Kurulca uygun görülen diğer
hususlar göz önünde bulundurularak belirlenir ve şirket bazlı
farklılaştırılabilir.


(4)
N
etkisi, bir önceki yılda ağırlıklı ortalama GKO değeri Türkiye ağırlıklı
ortalama GKO değerinden büyük olan dağıtım şirketleri için KEGT’nin %0,5’ini,
diğer dağıtım şirketleri için ise KEGT’nin %1’ini aşamaz.


Kayıp enerji düzeltme
bileşeninin hesaplanması


MADDE
30 - (1) Kayıp enerji düzeltme bileşeni aşağıdaki eşitlik
(20)’ye göre hesaplanır:





(20)


 


KEDBt                   
t tarife yılı için kayıp enerji düzeltme bileşenini,


j                             
t-2 tarife yılındaki her bir ayı,


GTKEMt-2,j          
t-2 tarife yılının j ayı için eşitlik (21)’e göre hesaplanan, hedef kayıp oranı
doğrultusunda gerçekleşen toplam kayıp enerji maliyetini,


g                            
Dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin farklı bedeller uygulanan, ilgili
mevzuatta tanımlı her bir kullanıcı grubunu,


ks                          
t-2 tarife yılında dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin farklı bedeller
uygulanan ilgili mevzuatta tanımlı kullanıcı grubu sayısını,


DSKGt-2,j,g           
t-2 tarife yılının j ayında g kullanıcı grubunda yer alan kullanıcılara
tahakkuk ettirilen dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin geliri,


kt-2,j,g                    
t-2 tarife yılının j ayında g kullanıcı grubu için geçerli dağıtım tarifesi
kapsamında sistem işletim faaliyeti kaynaklı gelir ihtiyacının oranını,


KDTt-2,j                 
t-2 tarife yılının j ayında ilgili dağıtım şirketi tarafından ödenen (-) /
alınan (+) destekleme tutarının kayıp enerjiye ilişkin kısmını,


TÜFEt-2,6              
t-2 tarife yılının haziran ayı için gerçekleşen TÜFE değerini,


TÜFEt-2,j               
t-2 tarife yılının j ayı için gerçekleşen TÜFE değerini,


KEDBt-2
               
t-2 tarife yılı için kayıp enerji düzeltme bileşenini,


GOKEDB                 
Kayıp enerji düzeltme bileşeninin baz alındığı ve uygulandığı tarihler
arasındaki süre dikkate alınarak belirlenen ve yüzde olarak ifade edilen,
gerçekleşmelerle düzeltilmek üzere KEGT hesaplamalarında kullanılan tahmini
güncelleme oranını,


gösterir.


(2)
Gerçekleşen
toplam kayıp enerji maliyeti aşağıdaki eşitlik (21)’e göre hesaplanır:





(21)


GTKEMt-2,j          
t-2 tarife yılının j ayı için hedef kayıp oranı doğrultusunda gerçekleşen
toplam kayıp enerji maliyetini,


u                            
DUY kapsamında belirlenen her bir uzlaştırma dönemini,


n                            
t-2 tarife yılının j ayına ait uzlaştırma dönemi sayısını,


SFt-2,j,u                  
t-2 tarife yılının j ayı u uzlaştırma dönemine ait EÜAŞ’ın Kurul tarafından
onaylanmış toptan satış tarifesinde yer alan fiyatı,


GIAMt-2,j,u           
t-2 tarife yılının j ayı u uzlaştırma dönemi için EÜAŞ’tan satın alınmış olan
enerji miktarını,


PTFt-2,j,u               
t-2 tarife yılının j ayı u uzlaştırma dönemi gün öncesi fiyatını,


OTSPMt-2,j,u        
t-2 tarife yılının j ayı u uzlaştırma döneminde organize toptan elektrik
piyasalarında alınan/satılan (+/-) enerji miktarını,


GDGTt-2,j             
t-2 tarife yılının j ayında kayıp enerji tedariki kapsamında piyasa işletim
lisansı sahipleri tarafından fatura edilen ve Kurulca uygun bulunan tutarların
toplamını,


KTMt-2,j                
t-2 tarife yılının j ayında yapılan kayıp enerji tahakkuk maliyetini,


HKOt-2                  
t-2 tarife yılı için Kurul kararı ile belirlenmiş hedef kayıp oranını,


GKOt-2                  
t-2 tarife yılında gerçekleşen kayıp oranını,


gösterir.


(3)
İkinci
fıkrada yer alan GKO değeri, ilgili tarife yılında dağıtım sistemine giren net
enerji ile kayıp enerji tahakkuku dâhil olmak üzere yıl boyunca dağıtım
bölgesinde tahakkuka bağlanan enerji miktarları arasındaki farkın sisteme giren
net enerjiye oranlanması suretiyle hesaplanır. İlgili tarife yılında GKO
değerinin doğru hesaplanmasını teminen, Kurum tarafından, yapılan tahakkuklar
ilgili yıldaki diğer aylarda ve aynı aylar için önceki yıllarda yapılan
tahakkuklarla karşılaştırılır ve gerekli düzeltmeler yapılır.


 


ALTINCI BÖLÜM


Dağıtım Sisteminin
Kullanımına İlişkin Bedellerin Hesaplanması


 


Tüketiciler ve
üreticiler için dağıtım bedellerinin hesaplanması


MADDE
31 - (1)
Dağıtım şirketlerinin dağıtım faaliyeti kapsamında oluşan maliyetlerinin
dağıtım sistemi kullanıcısı olan üreticilere ve tüketicilere yansıtılmasında
alçak ve orta gerilim seviyeleri, kullanıcı grupları, tek ve çift terimli
tarife sınıfı gibi dağıtım anahtarları kullanılabilir.


(2)
Kurul
tarafından kullanıcı grupları için onaylanan dağıtım bedelleri, dağıtım
şirketlerinin söz konusu bedellerin geçerli olacağı döneme karşılık gelen
dağıtım gelir tavanlarının aynı dönemde ilgili kullanıcı grubu için dağıtım
sisteminde dağıtılması ve dağıtım sistemine verilmesi öngörülen enerji
miktarına oranlanması yoluyla hesaplanır.


(3)
Dağıtım
şirketlerinin yıllık gelir tavanları mevsimsel çekişler ve verişler dikkate
alınarak dağıtım bedellerinin geçerli olacağı dönemler için ağırlıklandırılır.
Tarife uygulama döneminin herhangi bir yılında, dağıtım sistemine girecek
enerji miktarı için dağıtım şirketlerinin talep tahmin raporlarında onaylanan
değerlerden ve dağıtım şirketlerince üreticiler tarafından dağıtım sistemine
verileceği öngörülen enerji miktarlarından Kurulca uygun görülenler dikkate
alınır.


Güç ve güç aşım
bedellerinin hesaplanması


MADDE
32 - (1) Dağıtım şirketinin düzenlemeye esas sabit
işletme giderlerinden hareketle dağıtım sistemi kullanıcıları için Kurul
tarafından güç bedeli onaylanabilir.


(2)
Güç
bedeli kullanıcının dağıtım sistemine bağlantı anlaşmasında yer alan güç
miktarı üzerinden uygulanır.


(3)
Güç
bedeline tabi dağıtım sistemi kullanıcılarının bağlantı anlaşmasında yer alan
gücü aşmaları halinde uygulanmak üzere Kurul tarafından güç bedelinin iki
katına kadar güç aşım bedeli onaylanabilir.


(4)
Güç
aşım bedeli kullanıcı tarafından dağıtım sisteminden alınan veya dağıtım
sistemine verilen gücün bağlantı anlaşma gücünü aştığı değerlerin aylık olarak
en yükseğinin dikkate alınması suretiyle hesaplanır.


 


Reaktif enerji
bedelinin hesaplanması


MADDE
33 - (1) Dağıtım sistemi kullanıcıları için onaylanan dağıtım
bedeli dikkate alınarak Kurul tarafından reaktif enerji bedeli belirlenebilir.


(2)
Reaktif
enerji bedeli bağlantı durumuna, tüketim miktarına ve kullanım amacına göre
farklılaştırılabileceği gibi tüm kullanıcı grupları için aynı olacak şekilde de
belirlenebilir.


 


 


YEDİNCİ BÖLÜM


Çeşitli ve Son Hükümler


 


 


Yürürlükten
kaldırılan tebliğ


MADDE
34 - (1) 19/12/2015 tarihli ve 29567 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Dağıtım Sistemi Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ yürürlükten
kaldırılmıştır. 


Atıflar


MADDE
35 - (1) 19/12/2015 tarihli ve 29567 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Dağıtım Sistemi Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğe yapılan
atıflar bu Tebliğe yapılmış sayılır. 


Tarife uygulamalarına
ilişkin usul ve esaslar


GEÇİCİ MADDE 1 - (1) 6446 sayılı
Elektrik Piyasası Kanunu kapsamında uygulanan ulusal tarife ve çapraz
sübvansiyon uygulamaları yürürlükte olduğu sürece, 5 inci maddede geçen dağıtım
şirketlerinin tarife uygulamalarına ilişkin usul ve esaslar, Kurum tarafından
hazırlanır ve Kurul tarafından onaylanır. Bu süre boyunca tüm dağıtım
şirketleri Kurul tarafından onaylanan usul ve esaslara uymakla yükümlüdür.
Bölgesel tarife uygulamasına geçilmesi halinde tarife uygulamalarına ilişkin
usul ve esaslar dağıtım şirketlerinin önerileri değerlendirilerek ayrı ayrı
belirlenebileceği gibi ulusal olarak da belirlenebilir.  


Düzeltme işlemleri


GEÇİCİ MADDE 2 - (1) Bu Tebliğin
yürürlüğe girdiği tarihten öncesine ilişkin düzeltme işlemleri ilgili tarife
uygulama döneminde yürürlükte olan mevzuat kapsamında gerçekleştirilir.


 Yürürlük


MADDE
36 - (1) Bu Tebliğ 1/1/2021 tarihinde yürürlüğe girer.


Yürütme


MADDE
37 - (1) Bu Tebliğ hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme
Kurumu Başkanı yürütür.


 


____


(1)   
Bu
değişiklik 1/1/2021 tarihinde yürürlüğe girer.


(2)    19/12/2020 tarihli ve
31339 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklik ile Yönetmeliğin 7 nci
maddesinin ikinci fıkrası değiştirilmiş olup,diğer fıkralar buna göre teselsül
ettirilmiştir.


 







 



Tebliğin
Yayımlandığı Resmî Gazete’nin






Tarihi



Sayısı






19/11/2020



31309






Teblide
Değişiklik Yapan Tebliğlerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin






Tarihi



Sayısı






1.       



19/12/2020



31339






2.