4708 Sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun Kapsamında Denetimi Yürütülen Yapılara Ait Taze Betondan Numune Alınması,deneylerinin Yapılması, Raporlanması Süreçlerinin izlenmesi ve Denetlenmesine Dair Tebliğ

4708 SAYILI YAPI
DENETİMİ HAKKINDA KANUN KAPSAMINDA DENETİMİ

YÜRÜTÜLEN
YAPILARA AİT TAZE BETONDAN NUMUNE ALINMASI,

DENEYLERİNİN
YAPILMASI, RAPORLANMASI SÜREÇLERİNİN

İZLENMESİ VE
DENETLENMESİNE DAİR TEBLİĞ

 

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam,
Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1 – (1) Bu Tebliğin
amacı, 29/6/2001 tarihli ve 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun ile bu
Kanun uyarınca bu süreçte yer alan kurum ve kuruluşlar ile ilgililerin
görev ve sorumluluklarına ilişkin yürürlüğe konulan (Değişik ibare:RG-22/2/2024-32468)
11/12/2020 tarihli ve 31331 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yapı
Malzemeleri ve Zemin Laboratuvarları Uygulama Yönetmeliği kapsamında
taze betondan numune alınması, deneylerinin yapılması ve raporlanmasına
ilişkin usul ve esasları belirlemektir.

(2) Bu Tebliğ, Bakanlıktan
izin belgesi almış laboratuvarlarca 4708 sayılı Kanun kapsamında denetimi
yürütülen yapılardan taze beton numunelerinin alınması, bunlara yönelik
deneylerin yapılması ile raporlanması süreçlerinin izlenmesi ve
denetlenmesinde takip edilecek yola ilişkin usul ve esasları kapsar.

Dayanak

MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ,
29/6/2001 tarihli ve 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun 5 inci
maddesi ile (Değişik ibare:RG-22/2/2024-32468) 11/12/2020 tarihli
ve 31331 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yapı Malzemeleri ve Zemin
Laboratuvarları Uygulama Yönetmeliğine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3 – (1) Bu Tebliğde
geçen;

a) Bakanlık: (Değişik
ibare:RG-22/2/2024-32468) Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği
Bakanlığını,

b) Beton etiketi:
Radyo frekansı ile kimlik tanımlama (RFID) teknolojisini kullanan etiketi,

c) Beton kırım
cihazı: Elektronik Beton İzleme Sisteminde kullanılacak olan beton basınç
dayanım deneylerinin gerçekleştirildiği cihazı,

ç) EBİS:
Elektronik Beton İzleme Sistemini,

d) EBİS
hizmetlerinin alındığı kuruluş: Elektronik Beton İzleme Sistemini yürütmek
üzere Bakanlık tarafından belirlenen kurum ve/veya kuruluşu,

e) EBİS merkezi
izleme yazılımı: Elektronik Beton İzleme Sistemine tanımlı tüm ekipman ile
kullanıcıların kayıtlı olduğu ve tüm işlemlerinin takip edildiği web
tabanlı uygulamayı,

f) EBİS mobil
yazılımı: Akıllı cihazlar üzerinde çalışan mobil uygulamayı,

g) El terminali:
Beton etiketi kimlik bilgilerini RFID teknolojisini kullanarak akıllı
cihazlara aktaran mobil ekipmanı,

ğ) Laboratuvar:
İnşaat ve yapı malzemeleri ile ilgili ham madde ve mamul madde üzerinde
ilgili standartlarına veya teknik şartnamelerine göre ölçüm, muayene,
kalibrasyon yapabilen ve diğer özelliklerini tayin eden, Bakanlıktan izin
almış tesisi,

h) Numune: Taze
beton numunesini,

ı) Numune toplama
istasyonu: Laboratuvara bağlı olarak Bakanlıktan izin almak kaydı ile
kurulan, taze beton numunelerinin toplanarak küre tabi tutulduğu tesisi,

i) Taşeron
laboratuvar: İlgili laboratuvar tarafından arasında sözleşme imzalanmak
suretiyle belirlenen Bakanlıktan izin belgeli diğer laboratuvarı,

j)
(Ek:RG-24/3/2020-31078)  Karekodlu beton irsaliyesi: Kare
şeklinde iki boyutlu azami 4 cm QR kod türünde barkoda sahip, barkod
içerisinde irsaliye seri numarası, üretici firma vergi numarası, sevk
tarihi ve saati, beton miktarı, beton dayanım sınıfı, 7/28 gün dayanım
gelişim oranı, kıvam sınıfı, yoğunluk sınıfı, klorür içeriği sınıfı,
agreganın en büyük tane büyüklüğü, su/çimento oranı, araç plaka numarası,
çimento tipi, kimyasal katkı, mineral katkı ve lif bilgilerinin yer aldığı,
sahaya gelen her mikserde bulunması gereken irsaliyeyi,

k) (Ek:RG-24/3/2020-31078)
 Beton mikser etiketi: Radyo frekansı ile kimlik tanımlama (RFID)
teknolojisini kullanarak beton mikserinin plaka numarası ile beton
üreticisini eşleştiren ve üzerinde Bakanlık logosu bulunan etiketi,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Beton Numunesi
Alınması, Alınan Numunelerin Kırılması, Beton

Kırım Cihazı ve
Beton Etiketi

Beton numunesi
alınması, deneylerin yapılması ve raporlanmasına ilişkin hususlar

MADDE 4 – (1) İlgili yapı
denetim kuruluşu tarafından beton dökümü en az bir gün önce ilgili
laboratuvara bildirilir.

(2) (Değişik:RG-24/3/2020-31078)(1)
 Laboratuvar personelince ilgili standardına uygun olarak alınan her
bir taze beton numunesinin içerisine bir adet beton etiketi yerleştirilir
ve şantiye mahalline gelen beton mikserinin etiketi ile karekodlu beton
irsaliyesi el terminali ile okutularak kayıt altına alınır.

(3) (Değişik:RG-22/2/2024-32468)
Yapı denetim kuruluşunun ilgili denetim elemanınca yapıya ilişkin bilgiler,
laboratuvar personelince ise şantiye mahalline dökülen betona ilişkin
bilgiler EBİS mobil yazılımına girilir. Laboratuvar personelince beton
etiketi yerleştirilmiş numuneler el terminali vasıtası ile okutularak kayıt
altına alınır ve yapının konumu doğrulanarak numune alma işlemi tamamlanır.
Beton dökümü sırasında ilgili standardına uygun olacak şekilde alınan beton
etiketli numuneler EBİS mobil yazılım üzerinden kaydedilir.

(4) Beton dökümü
sırasında (Ek ibare:RG-22/2/2024-32468) şantiye şefi ile ilgili
denetim elemanı şantiye mahallinde bulunur ve numuneler (Ek ibare:RG-22/2/2024-32468)
şantiye şefi ile ilgili denetim elemanı huzurunda deneyi yapacak
laboratuvar personeli tarafından alınır. Şantiye mahallinde (Ek ibare:RG-22/2/2024-32468)
şantiye şefi ile ilgili denetim elemanınca EBİS mobil yazılımı
üzerinden beton dökümünün ve numune alımının kendi huzurunda
gerçekleştiğine yönelik onay işlemi gerçekleştirilir.

(5) İlgili
standardına uygun olarak emniyetli bir şekilde şantiye mahallinde (Ek
ibare:RG-14/11/2020-31304) saklama alanı veya saklama kutularında
bekletilen beton etiketli numunelerin şantiye mahallinden çıkarılması
sırasında, laboratuvar personelince el terminali ile okutularak EBİS mobil
yazılımı üzerinde şantiye çıkış işlemi gerçekleştirilir.

(6) (Değişik:RG-24/3/2020-31078)(1)
 Laboratuvar personelince laboratuvar ve/veya numune toplama
istasyonuna getirilen numuneler, küre tabi tutulmadan önce el terminali ile
EBİS mobil yazılımı üzerinden okutulur. Numunelerin küre konulduğu kür
odaları ve/veya kür havuzlarının günlük sıcaklıkları ile kür odalarının
günlük bağıl nem oranları EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluş tarafından
ücretsiz sağlanacak sensörler vasıtasıyla EBİS Merkezi İzleme Yazılımına
aktarılır.

(7) Numuneler,
ilgili standardında belirtilen zamanda laboratuvarda yer alan beton kırım
cihazında deneye tabi tutularak deney raporu EBİS merkezi izleme yazılımı
aracılığıyla ilgili kullanıcı adı ve şifresi ile onaylanır.

(8) Laboratuvar
tarafından bu maddenin ikinci, üçüncü, beşinci ve altıncı fıkralarına uygun
alınan numunelerin içerisinde yer alan beton etiketlerinin herhangi bir
nedenle zarar görmesi halinde, EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluşa bilgi
verilir. Bu durum EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluş yetkilisi ile
laboratuvar denetim elemanı tarafından tutanak altına alınarak zarar gören
etikete ait numune kırılır ve raporlanır.

Beton kırım
cihazı ve el terminaline ilişkin hususlar

MADDE 5 – (1) (Değişik:RG-14/11/2020-31304)
Beton kırım cihazı, sıcaklık ve bağıl nem ölçüm sensörleri,
sıcaklık ve bağıl nem ölçüm aktarım cihazı (Mülga ibare:RG-22/2/2024-32468)
EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluşa ait olup bu
cihazlar laboratuvarın iş yoğunluğu ile orantılı olarak
belirlenen adette olmak üzere laboratuvarların kullanımı için
ücretsiz olarak teslim edilerek kurulumu gerçekleştirilir. (Ek cümleler:RG-22/2/2024-32468)
El terminalleri laboratuvar kuruluşu tarafından EBİS hizmetlerinin alındığı
kuruluştan, 33.000 TL bedel karşılığında talep edilir. Bu bedel her yıl
Bakanlıkça belirlenen oranda güncellenerek ilan edilir. El terminalleri,
bedeli laboratuvar kuruluşu tarafından EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluş
hesabına yatırıldıktan sonra yedi iş günü içinde laboratuvara gönderilir. Beton mikser etiketleri
beton üreticisi tarafından EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluştan talep
edilir. EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluş tarafından ilk
beton mikser etiketleri beton etiket bedeli alınmaksızın beton
üreticisine gönderilir. Beton üreticisinin sahaya yolladığı her mikserde
beton mikser etiketi bulunur.

(2) Beton kırım
cihazlarının kalibrasyonu, sadece EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluş
tarafından yılda en az bir defa ücretsiz olarak TÜRKAK tarafından akredite
edilmiş bir kalibrasyon kuruluşuna yaptırılır. Beton kırım cihazlarının
kalibrasyonun cihazın garanti kapsamı dışında olmamak kaydı ile herhangi
bir durumda yeniden yapılmasının gerekmesi halinde bu kalibrasyon sadece
EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluş tarafından ücretsiz yapılır.

(3) (Değişik:RG-24/3/2020-31078)
Beton kırım cihazı, sıcaklık ve bağıl nem ölçüm sensörleri, sıcaklık ve
bağıl nem ölçüm aktarım cihazı ile el terminallerinin bakım ve garanti
kapsamındaki arızaları EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluş tarafından
ücretsiz olarak yapılır. Diğer arızalar ise laboratuvarca karşılanır.

(4) Beton kırım
cihazı bakım ve arızaları ile kalibrasyonlarına yetkisi olmayan kişi
ve/veya kurum ve kuruluşların müdahalesine izin verilmez. Yetkisiz kişi
ve/veya kurum ve/veya kuruluşların müdahalesinden ilgili laboratuvar
sorumludur.

Etiket talebi ve
ücretlere ilişkin hususlar

MADDE 6 – (1) (Değişik:RG-24/3/2020-31078)
Beton etiketleri EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluş tarafından temin
edilir. Etiket bedeli 8,30 TL (KDV hariç) olup, bu bedel her yıl Bakanlıkça
ilan edilir.

(2) Beton
etiketleri (Değişik ibare:RG-22/2/2024-32468) yapı müteahhidi
tarafından EBİS merkezi izleme yazılımı üzerinden paketler halinde talep
edilir. Beton etiket bedeli, (Değişik ibare:RG-22/2/2024-32468) yapı
müteahhidi tarafından EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluş hesabına
yatırıldıktan sonra herhangi bir ilave ücret ödenmeksizin EBİS
hizmetlerinin alındığı kuruluş tarafından (Değişik ibare:RG-22/2/2024-32468)
yapı müteahhidince belirlenen laboratuvara teslim edilir.

(3) Laboratuvara
ulaşan beton etiketleri, laboratuvar personeli tarafından EBİS mobil
yazılımı üzerinden aktif hale getirilir ve etiket teslim alma işlemi
tamamlanır. Aktif hale getirilen bu beton etiketleri ilgili laboratuvara
tanımlanmış olduğundan diğer laboratuvarlar tarafından kullanılamaz.

Belgesi askıya
alınan veya iptal edilen laboratuvarlara ilişkin hususlar

MADDE 7 – (1) Laboratuvar,
kapsam listesindeki deneylere ilişkin aynı il sınırları içerisinde yer alan
yalnız bir laboratuvar ile taşeron sözleşmesi düzenler. Laboratuvarın bulunduğu
ilde ilgili deneylere ilişkin kapsama sahip başka bir laboratuvarın
bulunmaması halinde, Valilik binası esas alınarak ilgili deneylere ilişkin
kapsama sahip olan laboratuvarın yer aldığı en yakın ilde bulunan
laboratuvar ile taşeron laboratuvar sözleşmesi düzenler.

(2) Laboratuvar
her yıl vize denetimi esnasında taşeron sözleşmesini bir üst yazı ile il
yapı denetim komisyonuna iletilmek üzere (Değişik ibare:RG-22/2/2024-32468)
çevre, şehircilik ve iklim değişikliği il müdürlüğüne bildirir.
İl yapı denetim komisyonunca vize denetiminde her laboratuvarın taşeron
laboratuvarı sisteme işlenir.

(3) (Değişik:RG-24/3/2020-31078)
Laboratuvarın faaliyetleri, denetçisinin işten ayrılması veya vefatı,
vizesinin yapılmaması, adres değişikliği ve/veya deney kabiliyetini
etkileyecek türden tadilat ve benzeri durumlar ile belgesi kapsamında yer
alan bir veya birkaç deney için kullandığı cihazın arızalanması halinde il
yapı denetim komisyonunca askıya alınır. Bu süre zarfında deneyler taşeron
laboratuvarda ilgili standardına uygun olarak gerçekleştirilir.

(4) (Değişik:RG-24/3/2020-31078)
Laboratuvarın talebi doğrultusunda ve/veya Merkez Yapı Denetim Komisyonunun
teklifi üzerine Bakanlıkça sözleşmesi feshedilen (Ek ibare:RG-22/2/2024-32468)
, belgesi askıya alınan veya 4708 sayılı Kanunun 8 inci
maddesinin onuncu fıkrasının (e) bendinin (Ek ibare:RG-22/2/2024-32468)
(1) veya (2) numaralı alt bendi uyarınca belgesi iptal edilen
laboratuvarların henüz deneye tabi tutulmamış numunelerinin deneyleri
taşeron laboratuvarda ilgili standardına uygun olarak gerçekleştirilir.

(5) Laboratuvar
tarafından, taşeron laboratuvara gönderilecek numuneler el terminali vasıtası
ile EBİS mobil yazılım üzerinden okutulur. Bu numuneler taşeron laboratuvar
tarafından kırılır ve EBİS merkezi yazılımında taşerona ait kullanıcı adı
ve şifre ile sisteme girilerek raporlanır. Raporlar, taşeron laboratuvarın
personelince onaylanır.

Laboratuvarın
feshi veya belge iptali durumunda beton kırım cihazı, el terminalleri ve
beton etiketlerinin durumuna ilişkin hususlar

MADDE 8 – (1)
Laboratuvarın talebi doğrultusunda ve/veya Merkez Yapı Denetim Komisyonunun
teklifi üzerine Bakanlıkça sözleşmesi feshedilen ve/veya 4708 sayılı
Kanunun 8 inci maddesinin onuncu fıkrasının (e) bendinin (Ek ibare:RG-22/2/2024-32468)
(1) veya (2) numaralı alt bendi uyarınca belgesi iptal edilen
laboratuvarda bulunan beton kırım cihazları ve el terminalleri, Merkez Yapı
Denetim Komisyon Kararının Resmî Gazete’de ilanından sonra on beş iş günü
içerisinde EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluş tarafından çalışır durumda
teslim alınır.

(2) Laboratuvarın
talebi doğrultusunda ve/veya Merkez Yapı Denetim Komisyonunun teklifi
üzerine Bakanlıkça sözleşmesi feshedilen veya 4708 sayılı Kanunun 8 inci
maddesinin onuncu fıkrasının (e) bendinin (Ek ibare:RG-22/2/2024-32468)
(1) veya (2) numaralı alt bendi uyarınca belgesi iptal edilen
laboratuvarın elinde bulunan kullanılmamış paket halindeki beton
etiketleri, EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluşa iade edilir. İade edilen
beton etiketi ücretleri, yedi iş günü içerisinde EBİS hizmetlerinin
alındığı kuruluş tarafından ilgili yapı denetim kuruluşunun (Ek ibare:RG-22/2/2024-32468)
veya yapı müteahhidinin hesabına yatırılır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Son Hükümler

Beton mikseri etiketi
ve karekodlu beton irsaliyesi

GEÇİCİ MADDE 1
– (Ek:RG-14/11/2020-31304)(2)

(1) Beton mikseri
etiketine ve karekodlu beton irsaliyesine ilişkin hükümler,
Bakanlıkça 30/11/2020 tarihinden itibaren uygulanır.

Laboratuvarlarda
bulunan beton kırım cihazı, el terminalleri ve beton etiketleri

GEÇİCİ MADDE 2- (Ek:RG-22/2/2024-32468)


(1) Bu maddenin
yayımı tarihinden önce EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluş tarafından
laboratuvarlara ücretsiz olarak temin edilen el terminallerinin, bakım ve
garanti kapsamındaki arızaları EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluş
tarafından 31/12/2024 tarihine kadar ücretsiz olarak karşılanır,
ancak bu cihazlar 31/12/2024 tarihinden sonra kullanılamaz.

(2) Bu maddenin
yayımı tarihinden önce yapı denetimi hizmet sözleşmeleri imzalanarak
sözleşmesi devam eden işlerde EBİS kapsamında alınacak numuneler
tamamlanıncaya kadar beton etiketleri yapı denetim kuruluşu tarafından EBİS
merkezi izleme yazılımı üzerinden paketler halinde talep edilir. Beton
etiket bedeli, yapı denetim kuruluşu tarafından EBİS hizmetlerinin alındığı
kuruluş hesabına yatırıldıktan sonra herhangi bir ilave ücret ödenmeksizin
EBİS hizmetlerinin alındığı kuruluş tarafından yapı denetim kuruluşunca
belirlenen laboratuvara teslim edilir.

Yürürlük

MADDE 9 – (1) Bu Tebliğ
yayımı tarihinden yedi gün sonra yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 10 – (1) Bu Tebliğ
hükümlerini
(Değişik ibare:RG-22/2/2024-32468) Çevre, Şehircilik ve İklim
Değişikliği Bakanı yürütür.

_________________

(1) Bu değişiklik yayımı tarihinden 60 gün
sonra yürürlüğe girer.

(2)
Bu değişiklik 24/3/2020 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı
tarihinde yürürlüğe girer.

 















 


 







 



Yönetmeliğin
Yayımlandığı Resmî Gazete’nin






Tarihi



Sayısı






18/12/2018



30629






Yönetmelikte
Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî Gazetelerin






Tarihi



Sayısı






1.



24/3/2020



31078






2.



14/11/2020



31304






3.



22/2/2024



32468