Yargıtay4. Ceza DairesiCeza Hukuku
Yargıtay 4. Ceza Dairesi E.2011/8672 K.2012/1702
Görevi kötüye kullanma suçundan sanıklar ..., ..., ..., ... ..., ..., ..., ...'ün, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 257/1, 62. maddeleri gereğince ayrı ayrı 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 231. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair Kartal 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 02/04/2009 tarihli ve 2008/311 esas, 2009/177 sayılı kararma itirazın reddine ilişkin Kartal 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 21/07/2009 tarihli ve 2009/926 değişik is sayılı kararının Adalet Bakanlığınca 18.02.2011 gün ve 9984 sayılı yazı ile yasa yararına bozulmasının istenmesi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 8.4.2011 gün ve 118333 sayılı istem yazısıyla dava dosyası Daireye gönderilmekle incelendi:
İstem yazısında “Dosya kapsamına göre; 5271 sayılı Kanun'un 231/5-c maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilmesi için suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın, aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi gerektiği, sanıklarının üzerlerine atılı görevi kötüye kullanma suçunun zarar doğurmaya elverişli bir suç olduğu, 06/11/2006 tarihli ve 15/06/2007 tarihli bilirkişi raporları ile tespit edilmiş kamu zararının bulunduğu, giderildiğine ilişkin bilgi ve belge de bulunmadığı gözetilerek, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.” denilmektedir.
Gereği görüşüldü:
5271 sayılı C.Y.Y.'nın 231. maddesinin 6. fıkrasında, "Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilmesi için; a) Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış bulunması, b) Mahkemece, sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz önünde bulundurularak yeniden suç işlemeyeceği hususunda kanaate varılması, c) Suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın, aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi, gerekir" hükmü yer almaktadır.
Yasa yararına bozma konusunda bir karar verilebilmesi için itiraz merciinin yetkilerinin irdelenmesi gerekmektedir. Y.C.G.K.'nun 3.2.2009 tarih ve 2008/250-2009/13 ile aynı tarih ve 2009/13-12 sayılı kararlarında da belirtildiği üzere itiraz merciinin yetkisi, önüne getirilen ve incelenmesi istenilen itiraz konusu ile sınırlıdır. İncelenen dosyada, ... Cumhuriyet Başsavcılığının, açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilen mahkumiyet hükmünde, sanığa verilen cezanın yasaya aykırı olduğu iddiasıyla itiraz yasa yoluna başvurduğu görülmektedir. Hükmedilen cezanın tür ve miktarındaki hukuka aykırı uygulama, sanık tarafından denetim süresi içerisinde kasten yeni bir suç işlenmesi durumunda, C.Y.Y.'nın 231/11 maddesi uyarınca mahkeme tarafından açıklanacak hükmün tabi olduğu yasa yolu incelemesi sırasında denetlenebilecektir. Somut olayda, itiraz merciince incelenecek husus, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının hukuka uygun olup olmadığıdır. Bu nedenle itiraz merciinin yetkisi, 5271 sayılı C.Y.Y.'nın 231. maddesinde belirtilen suça ve sanığa ilişkin objektif uygulama koşullarının varlığını denetlemekten öteye geçemeyecektir. Eylemin, sanık tarafından gerçekleştirilip gerçekleştirilmediği veya suç oluşturup oluşturmadığı, hükmedilen cezanın tür ve miktarı veya artırılması ya da nitelendirmenin isabetti olup olmadığı ve benzeri konulardaki hukuka uygunluk denetiminin itiraz yasa yoluyla yapılması olanaklı değildir. Yasa koyucunun, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 231. Maddesini düzenleme amacının, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının, yetki aşımına yol açacak nitelikte geniş kapsamlı bir incelemeye tabi tutulması olmadığı açıktır.
C.Y.Y.'nın 231/6-c maddesi hükmü, sanığın mağdur veya kamuya verdiği maddi zararın karşılığı olan paranın ödenmesini gerektiren somut olaylarda uygulanabilir. Anılan maddedeki zarar kavramından, Y.C.G.K.'nun 3.2.2009 gün ve 2008/250-2009/13 sayılı kararında belirtildiği üzere, yalnızca basit bir araştırma ile belirlenecek maddi zararların anlaşılması gerekmektedir. Anılan zarar, ölçülebilir, belirlenebilir (somut) maddi zarara ilişkin olup manevi nitelikte zararı kapsamamaktadır.
İncelenen dosyada yer alan muhasebe denetmenleri ve bilirkişilerin düzenlediği 13.7.2006, 6.11.2006 ve 15.6.2007 tarihli rapor içeriklerine göre Heybeliada Sanatoryumu Göğüs Hastalıkları Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 2003, 2004 ve 2005 yılları genel temizlik ihalelerinde kamunun ekonomik zarara uğradığı ve söz konusu somut maddi zararın miktarının da belirlenebilir nitelikte olduğu anlaşılmaktadır. Dosya içerisinde sanıkların kamunun uğradığı maddi zararı giderdiklerine ilişkin herhangi bir belge ve bilgi bulunmamaktadır. İtiraz merciinin, inceleme yetkisinin kapsamını doğru saptadığı ancak C.Y.Y.'nın 231/6-c maddesinde öngörülen objektif uygulama koşulunun somut olay açısından gerçekleşip gerçekleşmediğini irdelemeden itirazı hukuka aykırı olarak reddettiği görülmektedir.
Açıklanan nedenlerle, istem yerinde bulunduğundan, görevi kötüye kullanma suçundan sanıklar ..., ..., ..., ... ..., ..., ... ve ... hakkında Kartal 1. Ağır Ceza Mahkemesince 21.7.2009 tarih ve 2009/926 D.İş sayı ile itiraz üzerine verilen kararın, C.Y.Y.'nın 309. maddesi uyarınca kanun yararına BOZULMASINA, aynı yasa maddesinin 4-a fıkrası gereğince sonraki işlemlerin yerinde tamamlanmasına, 01.02.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
İstem yazısında “Dosya kapsamına göre; 5271 sayılı Kanun'un 231/5-c maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilmesi için suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın, aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi gerektiği, sanıklarının üzerlerine atılı görevi kötüye kullanma suçunun zarar doğurmaya elverişli bir suç olduğu, 06/11/2006 tarihli ve 15/06/2007 tarihli bilirkişi raporları ile tespit edilmiş kamu zararının bulunduğu, giderildiğine ilişkin bilgi ve belge de bulunmadığı gözetilerek, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.” denilmektedir.
Gereği görüşüldü:
5271 sayılı C.Y.Y.'nın 231. maddesinin 6. fıkrasında, "Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilebilmesi için; a) Sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış bulunması, b) Mahkemece, sanığın kişilik özellikleri ile duruşmadaki tutum ve davranışları göz önünde bulundurularak yeniden suç işlemeyeceği hususunda kanaate varılması, c) Suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın, aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi, gerekir" hükmü yer almaktadır.
Yasa yararına bozma konusunda bir karar verilebilmesi için itiraz merciinin yetkilerinin irdelenmesi gerekmektedir. Y.C.G.K.'nun 3.2.2009 tarih ve 2008/250-2009/13 ile aynı tarih ve 2009/13-12 sayılı kararlarında da belirtildiği üzere itiraz merciinin yetkisi, önüne getirilen ve incelenmesi istenilen itiraz konusu ile sınırlıdır. İncelenen dosyada, ... Cumhuriyet Başsavcılığının, açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilen mahkumiyet hükmünde, sanığa verilen cezanın yasaya aykırı olduğu iddiasıyla itiraz yasa yoluna başvurduğu görülmektedir. Hükmedilen cezanın tür ve miktarındaki hukuka aykırı uygulama, sanık tarafından denetim süresi içerisinde kasten yeni bir suç işlenmesi durumunda, C.Y.Y.'nın 231/11 maddesi uyarınca mahkeme tarafından açıklanacak hükmün tabi olduğu yasa yolu incelemesi sırasında denetlenebilecektir. Somut olayda, itiraz merciince incelenecek husus, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının hukuka uygun olup olmadığıdır. Bu nedenle itiraz merciinin yetkisi, 5271 sayılı C.Y.Y.'nın 231. maddesinde belirtilen suça ve sanığa ilişkin objektif uygulama koşullarının varlığını denetlemekten öteye geçemeyecektir. Eylemin, sanık tarafından gerçekleştirilip gerçekleştirilmediği veya suç oluşturup oluşturmadığı, hükmedilen cezanın tür ve miktarı veya artırılması ya da nitelendirmenin isabetti olup olmadığı ve benzeri konulardaki hukuka uygunluk denetiminin itiraz yasa yoluyla yapılması olanaklı değildir. Yasa koyucunun, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 231. Maddesini düzenleme amacının, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının, yetki aşımına yol açacak nitelikte geniş kapsamlı bir incelemeye tabi tutulması olmadığı açıktır.
C.Y.Y.'nın 231/6-c maddesi hükmü, sanığın mağdur veya kamuya verdiği maddi zararın karşılığı olan paranın ödenmesini gerektiren somut olaylarda uygulanabilir. Anılan maddedeki zarar kavramından, Y.C.G.K.'nun 3.2.2009 gün ve 2008/250-2009/13 sayılı kararında belirtildiği üzere, yalnızca basit bir araştırma ile belirlenecek maddi zararların anlaşılması gerekmektedir. Anılan zarar, ölçülebilir, belirlenebilir (somut) maddi zarara ilişkin olup manevi nitelikte zararı kapsamamaktadır.
İncelenen dosyada yer alan muhasebe denetmenleri ve bilirkişilerin düzenlediği 13.7.2006, 6.11.2006 ve 15.6.2007 tarihli rapor içeriklerine göre Heybeliada Sanatoryumu Göğüs Hastalıkları Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesinin 2003, 2004 ve 2005 yılları genel temizlik ihalelerinde kamunun ekonomik zarara uğradığı ve söz konusu somut maddi zararın miktarının da belirlenebilir nitelikte olduğu anlaşılmaktadır. Dosya içerisinde sanıkların kamunun uğradığı maddi zararı giderdiklerine ilişkin herhangi bir belge ve bilgi bulunmamaktadır. İtiraz merciinin, inceleme yetkisinin kapsamını doğru saptadığı ancak C.Y.Y.'nın 231/6-c maddesinde öngörülen objektif uygulama koşulunun somut olay açısından gerçekleşip gerçekleşmediğini irdelemeden itirazı hukuka aykırı olarak reddettiği görülmektedir.
Açıklanan nedenlerle, istem yerinde bulunduğundan, görevi kötüye kullanma suçundan sanıklar ..., ..., ..., ... ..., ..., ... ve ... hakkında Kartal 1. Ağır Ceza Mahkemesince 21.7.2009 tarih ve 2009/926 D.İş sayı ile itiraz üzerine verilen kararın, C.Y.Y.'nın 309. maddesi uyarınca kanun yararına BOZULMASINA, aynı yasa maddesinin 4-a fıkrası gereğince sonraki işlemlerin yerinde tamamlanmasına, 01.02.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.