Yargıtay11. Hukuk DairesiTicaret Hukuku
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/1889 K.2012/8868
1 kez atıf aldı1 bozma bağlamıSonraki kararlarda bu karara yapılan atıflar
Özet: (1) Taraflar, Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin kararına temyiz ederek, keşide edilen çeklerin sahte kimlikle alındığını ve bu nedenle bankaların (Halk Bankası AŞ ve Yapı Kredi Bankası AŞ) müvekkilinin uğradığı zararlardan sorumlu tutulmasını talep ediyor; (2) Mahkeme, davalıların ağır kusurlu olduğunu belirterek, toplam 33.900 TL (10.250 TL asıl alacak + 23.650 TL faiz) ve 21.050 TL (6.400 TL asıl alacak + 14.650 TL faiz) tazminat ödemesini kabul etti.
MAHKEMESİ: Ticaret Mahkemesi
Taraflar arasında görülen davada Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 06/10/2010 tarih ve 2008/177-2010/463 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, dava dışı... tarafından keşide edilen davalı bankalara ait dava konusu çeklerin müvekkilinin borcuna mukabil verildiğini, müvekkilinin bu çekleri alırken ilgili bankaları arayarak bilgi aldığını ve aldığı bilgiye istinaden bu çekleri kabul ettiğini ancak söz konusu çeklerin ibrazında karşılığının bulunmadığı için ödenmediğini, sonrasında bu çekleri alan kişinin piyasayı dolandırdığı ve asıl adının da... olmadığının anlaşıldığını, bankaların üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmediğini ve bu nedenle de müvekkilinin uğradığı zararlardan sorumlu bulunduklarını ileri sürerek, Halk Bankası AŞ'den 12.800 TL asıl alacak ve keşide tarihinden itibaren işlemiş kademeli avans faizi ile 29.300 munzam zararı, Yapı Kredi Bankası AŞ'den 20.500 TL asıl alacak ve keşide tarihinden itibaren işlemiş kademeli avans faizi ile 47.300 munzam zararı bulunduğunu belirterek şimdilik 8.000 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalılardan tahsilini talep ve dava etmiş, 12/12/2008 tarihli ıslah talebi ile de, Halk Bankası'na yönelik talebini asıl alacak yönünden 5.400 TL artırarak 12.800 TL'nin %50 si 6.400 TL'ye, munzam zarardan kaynaklı zararını 13.650 TL artırarak 29.300 TL'nin %50 si olan 14.650 TL'ye, Yapı Kredi Bankası'na yönelik talebini asıl alacak yönünden 9.250 TL artırarak 20.500 TL'nin %50 si 10.250 TL'ye, munzam zarardan kaynaklı zararını 22.650 TL artırarak 47.300 TL'nin %50 si olan 23.650 TL'ye yükseltmiştir.
Davalılar vekilleri, davanın zamanaşımına uğradığını, müvekkillerinin alması gerekli olan tüm belgeleri aldıktan sonra çek karnesi verdiğini, davacının da tacir gibi davranmadığını ve dolandırıcılığa kendisinin sebebiyet verdiğini savunarak davanın reddini istemişlerdir.
Mahkemece, iddia, savunma ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, olayın ceza zamanaşımına bağlı olması nedeniyle henüz dolmadığı, çeklerin ... tarafından... sahte kimliği ile alındığı hususunun tartışmasız bulunduğu, davalıların kuruluşundan çok kısa süre sonra gerekli araştırmayı yapmadan firmaya 225 adet çek yaprağı vermesi nedeni ile ağır kusurlu bulunduğu, davacının da ticari ilişkiye girdiği kişileri seçmede basiretli davranması gerektiği için müterafik kusurunun bulunduğu, bu itibarla davalıların %70 ve davacının %30 kusurunun bulunduğu gerekçesiyle davalı ... yönünden 10.250 TL asıl alacak, 23.650 TL faiz alacağı olmak üzere toplam 33.900 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 10.250 TL asıl alacağa dava tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, davalı ... yönünden 6.400 TL asıl alacak 14.650 TL faiz alacağı olmak üzere toplam 21.050 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6.400 TL asıl alacağa dava tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine karar verilmiştir.
Kararı davalılar vekilleri temyiz etmiştir.
Dava, dava dışı... tarafından keşide edilen muhatap davalı bankalara ait çeklerin keşidecisinin aslında başka bir kişi olduğundan bahisle davalılara yöneltilen tazminat isteminden ibarettir. Mahkemece olayda davalıların gerekli araştırma yapmadan çek karnesi verdikleri ve bu nedenle karşılıksız bulunan çek bedellerinden sorumlu bulundukları gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
Ancak, dosyada bulunan bilgi ve belgelerden sahtecilik işlemini gerçekleştiren kişinin ... olduğu belirlendiğine göre, öncelikle karşılıksız ve sahte olduğu belirlenen çekleri tanzim eden ... aleyhine yasal yollar tüketilmeden davalılara husumet yöneltilmesi doğru görülmemiş bu nedenle hükmün davalılar yararına bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalılar vekillerinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün yukarıda yazılı nedenle davalılar yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 25.05.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Taraflar arasında görülen davada Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 06/10/2010 tarih ve 2008/177-2010/463 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalılar vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, dava dışı... tarafından keşide edilen davalı bankalara ait dava konusu çeklerin müvekkilinin borcuna mukabil verildiğini, müvekkilinin bu çekleri alırken ilgili bankaları arayarak bilgi aldığını ve aldığı bilgiye istinaden bu çekleri kabul ettiğini ancak söz konusu çeklerin ibrazında karşılığının bulunmadığı için ödenmediğini, sonrasında bu çekleri alan kişinin piyasayı dolandırdığı ve asıl adının da... olmadığının anlaşıldığını, bankaların üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmediğini ve bu nedenle de müvekkilinin uğradığı zararlardan sorumlu bulunduklarını ileri sürerek, Halk Bankası AŞ'den 12.800 TL asıl alacak ve keşide tarihinden itibaren işlemiş kademeli avans faizi ile 29.300 munzam zararı, Yapı Kredi Bankası AŞ'den 20.500 TL asıl alacak ve keşide tarihinden itibaren işlemiş kademeli avans faizi ile 47.300 munzam zararı bulunduğunu belirterek şimdilik 8.000 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalılardan tahsilini talep ve dava etmiş, 12/12/2008 tarihli ıslah talebi ile de, Halk Bankası'na yönelik talebini asıl alacak yönünden 5.400 TL artırarak 12.800 TL'nin %50 si 6.400 TL'ye, munzam zarardan kaynaklı zararını 13.650 TL artırarak 29.300 TL'nin %50 si olan 14.650 TL'ye, Yapı Kredi Bankası'na yönelik talebini asıl alacak yönünden 9.250 TL artırarak 20.500 TL'nin %50 si 10.250 TL'ye, munzam zarardan kaynaklı zararını 22.650 TL artırarak 47.300 TL'nin %50 si olan 23.650 TL'ye yükseltmiştir.
Davalılar vekilleri, davanın zamanaşımına uğradığını, müvekkillerinin alması gerekli olan tüm belgeleri aldıktan sonra çek karnesi verdiğini, davacının da tacir gibi davranmadığını ve dolandırıcılığa kendisinin sebebiyet verdiğini savunarak davanın reddini istemişlerdir.
Mahkemece, iddia, savunma ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, olayın ceza zamanaşımına bağlı olması nedeniyle henüz dolmadığı, çeklerin ... tarafından... sahte kimliği ile alındığı hususunun tartışmasız bulunduğu, davalıların kuruluşundan çok kısa süre sonra gerekli araştırmayı yapmadan firmaya 225 adet çek yaprağı vermesi nedeni ile ağır kusurlu bulunduğu, davacının da ticari ilişkiye girdiği kişileri seçmede basiretli davranması gerektiği için müterafik kusurunun bulunduğu, bu itibarla davalıların %70 ve davacının %30 kusurunun bulunduğu gerekçesiyle davalı ... yönünden 10.250 TL asıl alacak, 23.650 TL faiz alacağı olmak üzere toplam 33.900 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 10.250 TL asıl alacağa dava tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, davalı ... yönünden 6.400 TL asıl alacak 14.650 TL faiz alacağı olmak üzere toplam 21.050 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6.400 TL asıl alacağa dava tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine karar verilmiştir.
Kararı davalılar vekilleri temyiz etmiştir.
Dava, dava dışı... tarafından keşide edilen muhatap davalı bankalara ait çeklerin keşidecisinin aslında başka bir kişi olduğundan bahisle davalılara yöneltilen tazminat isteminden ibarettir. Mahkemece olayda davalıların gerekli araştırma yapmadan çek karnesi verdikleri ve bu nedenle karşılıksız bulunan çek bedellerinden sorumlu bulundukları gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
Ancak, dosyada bulunan bilgi ve belgelerden sahtecilik işlemini gerçekleştiren kişinin ... olduğu belirlendiğine göre, öncelikle karşılıksız ve sahte olduğu belirlenen çekleri tanzim eden ... aleyhine yasal yollar tüketilmeden davalılara husumet yöneltilmesi doğru görülmemiş bu nedenle hükmün davalılar yararına bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalılar vekillerinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün yukarıda yazılı nedenle davalılar yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 25.05.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.