Danıştay 8. Daire İdare Hukuku · ön sınıflandırma
Danıştay 8. Daire E.2024/1453 K.2025/5247
Özet: Uyuşmazlık, İstanbul Şile’deki birkaç parselde yapılan açma işine ilişkin ürünüm fiyatı talebinin iptali için başlatılan temyizdir. Mahkeme, temyizin incelenmesinin adli yargıya sunulması gerektiğini, temyizi reddederek davanın adli yargı aracılığıyla çözülmesini gerektiğini hükme bağlamıştır.
T.C. DANIŞTAY SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No: 2024/1453
Karar No: 2025/5247
TEMYİZ EDEN (DAVACI): ...
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI): ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı tarafından, maliki olduğu İstanbul ili, Şile ilçesi, ... Mahallesi içerisinde yer alan ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... sayılı parsellerde toplamda 11.520 m²'lik alanda açma yapıldığından bahisle İstanbul Orman Bölge Müdürlüğü tarafından tanzim edilen ... Seri No'lu ... varak no'lu suç tutanağı ile 113.956,49 TL ağaçlandırma bedeli istenilmesine ilişkin ... Bölge Müdürlüğü Şile Orman İşletme Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; 6831 sayılı Kanun'a aykırı faaliyetlerin tespiti halinde orman memurlarınca düzenlenecek zabıt varakalarının Cumhuriyet Başsavcılıklarına verileceği, anılan zabıt varakalarına karşı itirazda bulunulması halinde ilgili Mahkemece bu hususta inceleme yapılarak karar verileceği, 6831 sayılı Kanun'un ilgili maddelerinde belirtilen suçlara ilişkin yargılamaların adli yargı yerlerinde görüleceği düzenlemesi karşısında, davacılar hakkında düzenlenen zabıt varaklarının (suç tutanaklarının) hilafına uyuşmazlıkların görüm ve çözümünün adli yargı yerinde açılacak davalarda görüleceği yönünde açık kanun hükmü karşısında, işbu davanın suç tutanağına ilişkin kısmının görev yönünden reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varıldığı, öte yandan 20/06/2023 tarihli işlemin dayanağı olması münasebetiyle dava konusu edildiğinde dahi, bu haliyle, 20/06/2023 günlü işlemin hukuki denetimi yapılmadığı müddetçe ve bir başka anlatımla 20/06/2023 tarihli işleme yönelik genel hükümlere göre adli yargı mercilerine yansıdığında müstakilen veya dayanak tutanak olmasından ötürü sebebini teşkil etmesi münasebetiyle bu aşamada değerlendirilerek yargısal denetiminin yapılacağı, hatta bu safhada aynı yargı düzeni içerisinde irdelenmesinin yargılama tekniğine de daha uygun olacağı gözönüne alındığında, suç tutanağı kısmının bu gerekçeyle de görev yönünden reddi gerektiği,... tarih ve ... sayılı işlemin denetimine gelince; dava dilekçesi ve eklerinin incelenmesinden; davacı tarafından, maliki olduğu İstanbul ili, Şile ilçesi, ... Mahallesi içerisinde yer alan ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... sayılı parsellerde toplamda 11.520 m²'lik alanda açma yapıldığından bahisle İstanbul Orman Bölge Müdürlüğü tarafından tanzim edilen ... Seri No'lu ... varak no'lu suç tutanağı ile ağaçlandırma bedeli olarak hesaplanan 113.956,49 TL borçlu olduğu, borcun 30 gün içerisinde İstanbul Orman İşletme Müdürlüğü hesabına yatırılması aksi takdirde Asliye Hukuk Mahkemesinde alacak davası açılacağının bildirilmesine ilişkin İstanbul Bölge Müdürlüğü Şile Orman İşletme Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı, ilgili mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, kamu zararının tespiti halinde sorumlu ve/veya ilgililere rızaen ödeme daveti içeren bir tebligat yapılacağı, davetin kabulü halinde gerekirse taksitlendirme de yapılarak tahsil edileceği, davetin reddi halinde genel hükümlere göre hükmen tahsil yoluna gidileceği, bu içeriğe sahip bir ödemeye davet yazısının bilgilendirici ve sulhe davet içeren bir ön işlem olduğu, adına kamu zararı tespit edilen ilgiliden bu zararı rızaen ödemesi talep edildiğinde, ilgilinin kamu zararını rızaen ödememesi durumunda idarenin kamu gücünü kullanarak resen bu alacağı tahsil etme gibi bir yetkisinin bulunmadığı, ancak özel hukuktan doğan bir alacağın tahsilinde olduğu gibi genel hükümlere göre alacağın tahsili için yasal mercilere başvurma yoluna gitmesinin söz konusu olduğu, nitekim, savunma dilekçesinde, Şile İcra Müdürlüğünün E... esas sayılı icra dosyasında ilamsız icra takibi başlatıldığının da beyan edildiği, uyuşmazlık konusu olayda, dava konusu edilen İstanbul Orman İşletme Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemin kurum zararının ilgili tarafından rızaen ödenmemesi halinde genel hükümler uygulanmak suretiyle hükmen tahsili yoluna gidileceğine ilişkin ihtar içerikli bildirim olup, keza, kamu zararının tazminine yönelik kamu zararına tekabül eden alacağın davacı tarafından rızaen ödenmesine davet içeren dava konusu işlemin, davacıya yapılacak bir bildirim ve bu bildirimden sonra rızaen tahsilat yapılamadığı takdirde hükmen tahsili amacıyla açılacak davaya hazırlık niteliğinde olduğu, diğer bir ifadeyle bu haliyle davacının hukuki durumunda henüz sonuç doğurmayan ve re'sen icra kabiliyeti bulunmayan bir karar (idari tasarruf) olduğundan, denetime tabi bir idari işlemin varlığından söz etme imkanı bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın suç tutanağı bakımından görev yönünden reddine, 20/06/2023 günlü işlem bakımından ise davanın incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, Mahkemece görev yönünden redde esas alınan mevzuat hükmünün bu dosyada karşılanmadığı, zira 6831 sayılı Kanun’un 83. maddesinde yer alan düzenlemenin, suç tutanağının iptali davasındaki görevli mahkemeye değil, idare tarafından suç duyurusunda bulunulduktan sonra savcılık tarafından açılan kamu davasındaki görevli mahkemeye ilişkin olduğu, dava konusu suç tutanağında, söz konusu işleme karşı başvurulacak kanun yolunun, merciinin ve süresinin belirtilmediği, bu durumun da Anayasanın açık bir ihlali olduğu, ayrıca kendisinin iradesi sakatlanarak söz konusu tutanağı imzaladığı da göz önüne alındığında mezkûr suç tutanağının iptalinin gerektiği halde aksi yönde verilen kararın hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeyerek işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Kullanılmayan... TL temyiz yürütmeyi durdurma harcının istemi halinde davacıya iadesine,
4. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
5. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
6. Kesin olarak, 29/05/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Esas No: 2024/1453
Karar No: 2025/5247
TEMYİZ EDEN (DAVACI): ...
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI): ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı tarafından, maliki olduğu İstanbul ili, Şile ilçesi, ... Mahallesi içerisinde yer alan ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... sayılı parsellerde toplamda 11.520 m²'lik alanda açma yapıldığından bahisle İstanbul Orman Bölge Müdürlüğü tarafından tanzim edilen ... Seri No'lu ... varak no'lu suç tutanağı ile 113.956,49 TL ağaçlandırma bedeli istenilmesine ilişkin ... Bölge Müdürlüğü Şile Orman İşletme Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; 6831 sayılı Kanun'a aykırı faaliyetlerin tespiti halinde orman memurlarınca düzenlenecek zabıt varakalarının Cumhuriyet Başsavcılıklarına verileceği, anılan zabıt varakalarına karşı itirazda bulunulması halinde ilgili Mahkemece bu hususta inceleme yapılarak karar verileceği, 6831 sayılı Kanun'un ilgili maddelerinde belirtilen suçlara ilişkin yargılamaların adli yargı yerlerinde görüleceği düzenlemesi karşısında, davacılar hakkında düzenlenen zabıt varaklarının (suç tutanaklarının) hilafına uyuşmazlıkların görüm ve çözümünün adli yargı yerinde açılacak davalarda görüleceği yönünde açık kanun hükmü karşısında, işbu davanın suç tutanağına ilişkin kısmının görev yönünden reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varıldığı, öte yandan 20/06/2023 tarihli işlemin dayanağı olması münasebetiyle dava konusu edildiğinde dahi, bu haliyle, 20/06/2023 günlü işlemin hukuki denetimi yapılmadığı müddetçe ve bir başka anlatımla 20/06/2023 tarihli işleme yönelik genel hükümlere göre adli yargı mercilerine yansıdığında müstakilen veya dayanak tutanak olmasından ötürü sebebini teşkil etmesi münasebetiyle bu aşamada değerlendirilerek yargısal denetiminin yapılacağı, hatta bu safhada aynı yargı düzeni içerisinde irdelenmesinin yargılama tekniğine de daha uygun olacağı gözönüne alındığında, suç tutanağı kısmının bu gerekçeyle de görev yönünden reddi gerektiği,... tarih ve ... sayılı işlemin denetimine gelince; dava dilekçesi ve eklerinin incelenmesinden; davacı tarafından, maliki olduğu İstanbul ili, Şile ilçesi, ... Mahallesi içerisinde yer alan ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... sayılı parsellerde toplamda 11.520 m²'lik alanda açma yapıldığından bahisle İstanbul Orman Bölge Müdürlüğü tarafından tanzim edilen ... Seri No'lu ... varak no'lu suç tutanağı ile ağaçlandırma bedeli olarak hesaplanan 113.956,49 TL borçlu olduğu, borcun 30 gün içerisinde İstanbul Orman İşletme Müdürlüğü hesabına yatırılması aksi takdirde Asliye Hukuk Mahkemesinde alacak davası açılacağının bildirilmesine ilişkin İstanbul Bölge Müdürlüğü Şile Orman İşletme Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı, ilgili mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, kamu zararının tespiti halinde sorumlu ve/veya ilgililere rızaen ödeme daveti içeren bir tebligat yapılacağı, davetin kabulü halinde gerekirse taksitlendirme de yapılarak tahsil edileceği, davetin reddi halinde genel hükümlere göre hükmen tahsil yoluna gidileceği, bu içeriğe sahip bir ödemeye davet yazısının bilgilendirici ve sulhe davet içeren bir ön işlem olduğu, adına kamu zararı tespit edilen ilgiliden bu zararı rızaen ödemesi talep edildiğinde, ilgilinin kamu zararını rızaen ödememesi durumunda idarenin kamu gücünü kullanarak resen bu alacağı tahsil etme gibi bir yetkisinin bulunmadığı, ancak özel hukuktan doğan bir alacağın tahsilinde olduğu gibi genel hükümlere göre alacağın tahsili için yasal mercilere başvurma yoluna gitmesinin söz konusu olduğu, nitekim, savunma dilekçesinde, Şile İcra Müdürlüğünün E... esas sayılı icra dosyasında ilamsız icra takibi başlatıldığının da beyan edildiği, uyuşmazlık konusu olayda, dava konusu edilen İstanbul Orman İşletme Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemin kurum zararının ilgili tarafından rızaen ödenmemesi halinde genel hükümler uygulanmak suretiyle hükmen tahsili yoluna gidileceğine ilişkin ihtar içerikli bildirim olup, keza, kamu zararının tazminine yönelik kamu zararına tekabül eden alacağın davacı tarafından rızaen ödenmesine davet içeren dava konusu işlemin, davacıya yapılacak bir bildirim ve bu bildirimden sonra rızaen tahsilat yapılamadığı takdirde hükmen tahsili amacıyla açılacak davaya hazırlık niteliğinde olduğu, diğer bir ifadeyle bu haliyle davacının hukuki durumunda henüz sonuç doğurmayan ve re'sen icra kabiliyeti bulunmayan bir karar (idari tasarruf) olduğundan, denetime tabi bir idari işlemin varlığından söz etme imkanı bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın suç tutanağı bakımından görev yönünden reddine, 20/06/2023 günlü işlem bakımından ise davanın incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, Mahkemece görev yönünden redde esas alınan mevzuat hükmünün bu dosyada karşılanmadığı, zira 6831 sayılı Kanun’un 83. maddesinde yer alan düzenlemenin, suç tutanağının iptali davasındaki görevli mahkemeye değil, idare tarafından suç duyurusunda bulunulduktan sonra savcılık tarafından açılan kamu davasındaki görevli mahkemeye ilişkin olduğu, dava konusu suç tutanağında, söz konusu işleme karşı başvurulacak kanun yolunun, merciinin ve süresinin belirtilmediği, bu durumun da Anayasanın açık bir ihlali olduğu, ayrıca kendisinin iradesi sakatlanarak söz konusu tutanağı imzaladığı da göz önüne alındığında mezkûr suç tutanağının iptalinin gerektiği halde aksi yönde verilen kararın hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeyerek işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Kullanılmayan... TL temyiz yürütmeyi durdurma harcının istemi halinde davacıya iadesine,
4. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
5. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
6. Kesin olarak, 29/05/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.