Danıştay8. Daireİdare Hukuku
Danıştay 8. Daire E.2023/1452 K.2023/4112
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/1452
Karar No : 2023/4112
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ İSTEYEN (DAVALI) : ... Valiliği
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
**VEKİLİ:** Av. ...
**İSTEMİN ÖZETİ:** Danıştay Sekizinci Dairesinin 09/12/2022 tarih ve E:2019/5768, K:2022/7509 sayılı kararının hukuka aykırı olduğu öne sürülerek, 2577 sayılı İdarî Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Karar düzeltme isteminin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, karar düzeltme isteminin kabulü ile Danıştay Sekizinci Dairesinin 09/12/2022 tarih ve E:2019/5768, K:2022/7509 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık incelendi.
İdare Mahkemesince; "... davacıya hastanenin alkolmetresi ile ölçüm yapıldığı, 0,55 promil alkollü olduğunun görüldüğü, davacının itirazı üzerine kan örneğinden yapılan laboratuvar ölçümünün 0,82 olduğunun bunun da promil karşılığının dava dosyasında mevcut raporda 0,00-0,05 olarak gösterildiği hususu birlikte değerlendirildiğinde, davacının yukarıda yer verilen mevzuat uyarınca promil oranı yasal sınırın altında kaldığından tesis edilen işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığı" gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 1. maddesinde "Bu Kanunun amacı, karayollarında, can ve mal güvenliği yönünden trafik düzenini sağlamak ve trafik güvenliğini
ilgilendiren tüm konularda alınacak önlemleri belirlemektir.", 48. maddesinde "Uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri almış olan sürücüler ile alkollü olan sürücülerin karayolunda araç sürmeleri yasaktır.
Uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin kullanılıp kullanılmadığı ya da alkolün kandaki miktarını tespit amacıyla, kollukça teknik cihazlar kullanılır.
Kişinin yaralanmalı veya ölümlü ya da kollukça müdahil olunan maddi hasarlı trafik kazasına karışması hâlinde, ikinci fıkrada belirtilen muayeneye tabi tutulması zorunludur. Teknik cihaz ile yapılan ölçüme itiraz eden veya bu cihaz ile ölçüm yapılmasına müsaade etmeyen bu sürücüler, en yakın adli tıp kurumuna veya adli tabipliğe veya Sağlık Bakanlığına bağlı sağlık kuruluşlarına götürülerek uyuşturucu veya uyarıcı madde ya da alkol tespitinde kullanılmak üzere vücutlarından kan, tükürük veya idrar gibi örnekler alınır. Bu işlem bakımından 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 75 inci maddesi hükümleri, beşinci fıkrası hariç olmak üzere uygulanır.(...)
Yapılan tespit sonucunda, 0.50 promilin üzerinde alkollü olarak araç kullandığı tespit edilen sürücüler hakkında, fiili bir suç oluştursa bile, 700 Türk Lirası idari para cezası verilir ve sürücü belgesi altı ay süreyle geri alınır. Hususi otomobil dışındaki araçları alkollü olarak kullanan sürücüler bakımından promil alt sınırı 0.21 olarak uygulanır. Alkollü olarak araç kullanma nedeniyle sürücü belgesi geri alınan kişiye, son ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren geriye doğru beş yıl içinde; ikinci defasında 877 Türk Lirası idari para cezası verilir ve sürücü belgeleri iki yıl süreyle, üç veya üçten fazlasında ise, 1.407 Türk Lirası idari para cezası verilir ve sürücü belgeleri her seferinde beşer yıl süreyle geri alınır. Sürücü belgelerinin herhangi bir nedenle geçici olarak geri alınmış olması hâlinde belirtilen süreler, geçici alma süresinin bitiminde başlar.(...)
Sürücü belgelerinin geçici geri alma işlemleri bu Kanunun 6 ncı maddesinde sayılan görevliler tarafından yapılır.(...)" hükmü yer almaktadır.
Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 97. maddesinde de "Uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri almış olan sürücüler ile kanlarındaki alkol miktarı 0.50 promilin üzerinde olan hususi otomobil sürücülerinin ve kanlarındaki alkol miktarı 0.20 promilin üstünde olan diğer araç sürücülerinin karayolunda araç sürmeleri yasaktır.
Trafik görevlilerince sürücüler her zaman alkol kontrolüne tabi tutulabilirler. Uyuşturucu veya uyarıcı madde kontrolü ise durumundan şüphe edilen sürücüler üzerinde yapılır.
Trafik görevlilerince sürücülerin alkol oranlarının tespitinde aşağıdaki usul ve esaslar uygulanır:
a) Sürücülerin alkol oranlarının tespitinde; tarih, saat ve ölçüm sonucu ile cihaza ait seri numarasını gösterir çıktı verebilen ve kalibrasyon ayarı yapılmış teknik cihazlar kullanılır.
b) Yapılan ölçüm sonucunda yasal sınırların üzerinde alkollü olarak araç kullandığı tespit edilen sürücüye 2918 sayılı Kanunun 48 inci maddesinin beşinci fıkrasında belirtilen miktarlarda idari para cezası verilerek, son ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren geriye doğru beş yıl içinde sürücü belgeleri birinci defasında altı ay, ikinci defasında iki yıl, üç veya üçten fazlasında ise her seferinde beşer yıl süreyle geri alınır.(...)" hükmü düzenlenmiştir.
09/07/2015 tarihinde Kekova Oteli yanında meydana gelen ve davacının da karıştığı darp ve hakaret olayına Demre Polis Merkez Amirliğine bağlı görevlilerin intikal ettiği, olaya karışan kişilerin darp, cebir ve alkol raporu alınması amacıyla Demre Devlet Hastanesi'ne gönderildiği, hastanenin alkometre cihazıyla yapılan ölçümünde davacının 0,55 promil alkollü olduğunun tespit edildiği, davacı tarafından yapılan bu ölçüme itiraz edilmesi üzerine alınan kan örneğinin Finike Devlet Hastanesinde incelenmesi neticesinde düzenlenen 09/07/2015 tarihli laboratuvar sonuç raporuna göre davacının 0.82 promil alkollü olduğunun tespit edildiğinden bahisle, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 48/5. maddesi hükmünü ikinci defa ihlal ettiğinden davacıya 1.003,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem ile sürücü belgesinin 2 yıl süreliğine geçici olarak geri alınmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem tesis edilmiştir.
Bunun üzerine, anılan işlemlerin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri ve dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte incelenmesinden; dava konusu işlemlerin iptal edilme gerekçesine esas alınan, davacının itirazı üzerine alınan kan örneğinin hastanede tetkik edilmesi neticesinde düzenlenen 09/07/2015 tarihli, kandaki etil alkol miktarını gösteren raporun sonuç kısmında "(H) 0,82", birim kısmında "Promil", referans aralığı kısmında ise "0,00 - 0,05" ibarelerinin yazılı olduğu, anılan rapora göre davacının (yasal sınır olan 0,50 promil alkol üzerinde) 0,82 promil alkollü olduğu sonucuna varılmıştır.
Bu durumda, davalı idarece tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemlerin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle:
1. Davalının temyiz isteminin kabulüne,
2. ... İdare Mahkemesinin ... tarihli, E:... , K:... sayılı kararının 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
26/09/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/1452
Karar No : 2023/4112
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ İSTEYEN (DAVALI) : ... Valiliği
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
**VEKİLİ:** Av. ...
**İSTEMİN ÖZETİ:** Danıştay Sekizinci Dairesinin 09/12/2022 tarih ve E:2019/5768, K:2022/7509 sayılı kararının hukuka aykırı olduğu öne sürülerek, 2577 sayılı İdarî Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Karar düzeltme isteminin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, karar düzeltme isteminin kabulü ile Danıştay Sekizinci Dairesinin 09/12/2022 tarih ve E:2019/5768, K:2022/7509 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık incelendi.
İdare Mahkemesince; "... davacıya hastanenin alkolmetresi ile ölçüm yapıldığı, 0,55 promil alkollü olduğunun görüldüğü, davacının itirazı üzerine kan örneğinden yapılan laboratuvar ölçümünün 0,82 olduğunun bunun da promil karşılığının dava dosyasında mevcut raporda 0,00-0,05 olarak gösterildiği hususu birlikte değerlendirildiğinde, davacının yukarıda yer verilen mevzuat uyarınca promil oranı yasal sınırın altında kaldığından tesis edilen işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığı" gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 1. maddesinde "Bu Kanunun amacı, karayollarında, can ve mal güvenliği yönünden trafik düzenini sağlamak ve trafik güvenliğini
ilgilendiren tüm konularda alınacak önlemleri belirlemektir.", 48. maddesinde "Uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri almış olan sürücüler ile alkollü olan sürücülerin karayolunda araç sürmeleri yasaktır.
Uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin kullanılıp kullanılmadığı ya da alkolün kandaki miktarını tespit amacıyla, kollukça teknik cihazlar kullanılır.
Kişinin yaralanmalı veya ölümlü ya da kollukça müdahil olunan maddi hasarlı trafik kazasına karışması hâlinde, ikinci fıkrada belirtilen muayeneye tabi tutulması zorunludur. Teknik cihaz ile yapılan ölçüme itiraz eden veya bu cihaz ile ölçüm yapılmasına müsaade etmeyen bu sürücüler, en yakın adli tıp kurumuna veya adli tabipliğe veya Sağlık Bakanlığına bağlı sağlık kuruluşlarına götürülerek uyuşturucu veya uyarıcı madde ya da alkol tespitinde kullanılmak üzere vücutlarından kan, tükürük veya idrar gibi örnekler alınır. Bu işlem bakımından 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 75 inci maddesi hükümleri, beşinci fıkrası hariç olmak üzere uygulanır.(...)
Yapılan tespit sonucunda, 0.50 promilin üzerinde alkollü olarak araç kullandığı tespit edilen sürücüler hakkında, fiili bir suç oluştursa bile, 700 Türk Lirası idari para cezası verilir ve sürücü belgesi altı ay süreyle geri alınır. Hususi otomobil dışındaki araçları alkollü olarak kullanan sürücüler bakımından promil alt sınırı 0.21 olarak uygulanır. Alkollü olarak araç kullanma nedeniyle sürücü belgesi geri alınan kişiye, son ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren geriye doğru beş yıl içinde; ikinci defasında 877 Türk Lirası idari para cezası verilir ve sürücü belgeleri iki yıl süreyle, üç veya üçten fazlasında ise, 1.407 Türk Lirası idari para cezası verilir ve sürücü belgeleri her seferinde beşer yıl süreyle geri alınır. Sürücü belgelerinin herhangi bir nedenle geçici olarak geri alınmış olması hâlinde belirtilen süreler, geçici alma süresinin bitiminde başlar.(...)
Sürücü belgelerinin geçici geri alma işlemleri bu Kanunun 6 ncı maddesinde sayılan görevliler tarafından yapılır.(...)" hükmü yer almaktadır.
Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 97. maddesinde de "Uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri almış olan sürücüler ile kanlarındaki alkol miktarı 0.50 promilin üzerinde olan hususi otomobil sürücülerinin ve kanlarındaki alkol miktarı 0.20 promilin üstünde olan diğer araç sürücülerinin karayolunda araç sürmeleri yasaktır.
Trafik görevlilerince sürücüler her zaman alkol kontrolüne tabi tutulabilirler. Uyuşturucu veya uyarıcı madde kontrolü ise durumundan şüphe edilen sürücüler üzerinde yapılır.
Trafik görevlilerince sürücülerin alkol oranlarının tespitinde aşağıdaki usul ve esaslar uygulanır:
a) Sürücülerin alkol oranlarının tespitinde; tarih, saat ve ölçüm sonucu ile cihaza ait seri numarasını gösterir çıktı verebilen ve kalibrasyon ayarı yapılmış teknik cihazlar kullanılır.
b) Yapılan ölçüm sonucunda yasal sınırların üzerinde alkollü olarak araç kullandığı tespit edilen sürücüye 2918 sayılı Kanunun 48 inci maddesinin beşinci fıkrasında belirtilen miktarlarda idari para cezası verilerek, son ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren geriye doğru beş yıl içinde sürücü belgeleri birinci defasında altı ay, ikinci defasında iki yıl, üç veya üçten fazlasında ise her seferinde beşer yıl süreyle geri alınır.(...)" hükmü düzenlenmiştir.
09/07/2015 tarihinde Kekova Oteli yanında meydana gelen ve davacının da karıştığı darp ve hakaret olayına Demre Polis Merkez Amirliğine bağlı görevlilerin intikal ettiği, olaya karışan kişilerin darp, cebir ve alkol raporu alınması amacıyla Demre Devlet Hastanesi'ne gönderildiği, hastanenin alkometre cihazıyla yapılan ölçümünde davacının 0,55 promil alkollü olduğunun tespit edildiği, davacı tarafından yapılan bu ölçüme itiraz edilmesi üzerine alınan kan örneğinin Finike Devlet Hastanesinde incelenmesi neticesinde düzenlenen 09/07/2015 tarihli laboratuvar sonuç raporuna göre davacının 0.82 promil alkollü olduğunun tespit edildiğinden bahisle, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 48/5. maddesi hükmünü ikinci defa ihlal ettiğinden davacıya 1.003,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem ile sürücü belgesinin 2 yıl süreliğine geçici olarak geri alınmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem tesis edilmiştir.
Bunun üzerine, anılan işlemlerin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri ve dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte incelenmesinden; dava konusu işlemlerin iptal edilme gerekçesine esas alınan, davacının itirazı üzerine alınan kan örneğinin hastanede tetkik edilmesi neticesinde düzenlenen 09/07/2015 tarihli, kandaki etil alkol miktarını gösteren raporun sonuç kısmında "(H) 0,82", birim kısmında "Promil", referans aralığı kısmında ise "0,00 - 0,05" ibarelerinin yazılı olduğu, anılan rapora göre davacının (yasal sınır olan 0,50 promil alkol üzerinde) 0,82 promil alkollü olduğu sonucuna varılmıştır.
Bu durumda, davalı idarece tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemlerin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle:
1. Davalının temyiz isteminin kabulüne,
2. ... İdare Mahkemesinin ... tarihli, E:... , K:... sayılı kararının 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
26/09/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.