Danıştay8. Daireİdare Hukuku
Danıştay 8. Daire E.2019/9959 K.2024/5639
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/9959
Karar No : 2024/5639
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) :...
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına tahsisli ...-... plaka sayılı araçlara ait servis plakasının "J" Plaka Tahsisli Umum Servis Araçları Çalışma Usul ve Esaslarına Dair Yönergenin 16/2. maddesine istinaden belediye uhdesne alınmasına ilişkin Manisa Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Koordinasyon Merkezi'nin ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; dava konusu işlem ile plakası belediye uhdesine alınan diğer gerçek ve tüzel kişiler tarafından, kayıtlı "J" plaka tahsisli araçlardan alınan araç ruhsat yenileme harçlarının kaldırılması istemiyle 31/03/2017 tarihli dilekçe ile davalı idareye başvurulduğu, Manisa Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaşım Dairesi Başkanlığı Ulaşım Koordinasyon Merkezi Şube Müdürlüğü (UKOME) tarafından yapılan düzenleme doğrultusunda servis araçlarında çalışma ruhsatı bulundurma ve çalışma ruhsatını 2 yılda bir yenileme zorunluluğunun getirildiği ve bu kapsamda 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun 97. maddesine istinaden belediyelere tanınan yetki uyarınca verilen hizmetler karşılığında ücret alındığı gerekçesiyle anılan başvurunun ... tarih ve ... sayılı işlem ile reddedildiği, diğer taraftan, aynı kapsamda bulunan kişiler/şirketler tarafından bu işlemin iptali için ... Vergi Mahkemesi'ne dava açıldığı, ... Vergi Mahkemesi'nce ... gün ve E:...; K:... sayılı karar ile davanın kabulüne ve dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, anılan kararın ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesi E:...; K:... sayılı kararı ile onandığının görüldüğü, davalı belediye meclisi kararı ile belirlenen gelir tarifesine göre talep edilen araç ruhsat yenileme harçlarının iptali istemiyle plakası belediye uhdesine alınan diğer gerçek ve tüzel kişiler tarafından açılan davada verilen ve istinaf incelemesinden de geçerek kesinleşen ... Vergi Mahkemesi'nin anılan kararı, davacıya ait araçları kapsamadığı için, iş bu davada uygulanamayacağı düşünülse de, söz konusu kararın dava konusu işleme sebep unsuru teşkil eden yenileme harcının iptali ile ilgili olduğu görüldüğünden, söz konusu kararın gerekçesinin incelenmesinin gerekli olduğu, anılan kararda özetle "bireylere karşı bir hukuki güvence oluşturmak bakımından son derece önemli olan "Vergilerin Kanuniliği İlkesi" gereği mali yükümlülük anlamında getirilen sorumlulukların, doğrudan kanunla düzenlenmesi gerektiği, davacılardan talep edilen araç ruhsat harçlarının dayanağının 2464 sayılı Kanunun 97. maddesi kapsamında belediye meclis kararı ve bu karar uyarınca düzenlenen gelir tarifesi olduğu, ancak söz konusu kanun maddesinin bahsedilen tarifeye hukuki dayanak noktasında uygulanamayacağı; bu kanun uyarınca harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı ifa edilen hizmetler için alınacak bedellere ilişkin olarak belediye meclisine yetki verileceği belirtilmişken, uyuşmazlık konusu olayda davalı Belediyece yapılmış bir hizmetin bulunmadığı, bu durumda kanuni dayanağı olmaksızın davalı belediye meclisi kararı ile belirlenen gelir tarifesine göre davacılardan talep edilen araç ruhsat yenileme harçlarının iptali istemiyle yapılan başvurunun reddine dair dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmaktadır." gerekçesine yer verildiği, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7 nci maddesinin son cümlesinde, düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olmasının, bu düzenlemeye dayalı bireysel işlemin iptaline engel olmayacağının belirtildiği, buna göre dava konusu işleme dayanak alınan düzenleyici işlem dava konusu edilmemekle birlikte, 2577 sayılı Kanun'un aktarılan hükmü gereğince, ... Vergi Mahkemesince hukuka aykırı görülen ve Mahkemelerince de aynen benimsenen karar gerekçesiyle, hukuka aykırı olduğu sonucuna varılan düzenleyici işlem esas alınarak tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmediği, dava konusu işlemden önceki aşamayı oluşturan, araç ruhsat yenileme harçlarının iptali istemiyle başka bir şirket tarafından açılan davada ... Vergi Mahkemesince verilen iptal kararı esas alınarak, sonraki aşama olan dava konusu işlemin tesisi, hukuk devletinin temel ilkeleriyle bağdaştırmanın mümkün olmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, kararın hukuka aykırı olduğu, bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 05/11/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/9959
Karar No : 2024/5639
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
**VEKİLİ:** Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) :...
**VEKİLİ:** Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına tahsisli ...-... plaka sayılı araçlara ait servis plakasının "J" Plaka Tahsisli Umum Servis Araçları Çalışma Usul ve Esaslarına Dair Yönergenin 16/2. maddesine istinaden belediye uhdesne alınmasına ilişkin Manisa Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Koordinasyon Merkezi'nin ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; dava konusu işlem ile plakası belediye uhdesine alınan diğer gerçek ve tüzel kişiler tarafından, kayıtlı "J" plaka tahsisli araçlardan alınan araç ruhsat yenileme harçlarının kaldırılması istemiyle 31/03/2017 tarihli dilekçe ile davalı idareye başvurulduğu, Manisa Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaşım Dairesi Başkanlığı Ulaşım Koordinasyon Merkezi Şube Müdürlüğü (UKOME) tarafından yapılan düzenleme doğrultusunda servis araçlarında çalışma ruhsatı bulundurma ve çalışma ruhsatını 2 yılda bir yenileme zorunluluğunun getirildiği ve bu kapsamda 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun 97. maddesine istinaden belediyelere tanınan yetki uyarınca verilen hizmetler karşılığında ücret alındığı gerekçesiyle anılan başvurunun ... tarih ve ... sayılı işlem ile reddedildiği, diğer taraftan, aynı kapsamda bulunan kişiler/şirketler tarafından bu işlemin iptali için ... Vergi Mahkemesi'ne dava açıldığı, ... Vergi Mahkemesi'nce ... gün ve E:...; K:... sayılı karar ile davanın kabulüne ve dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, anılan kararın ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesi E:...; K:... sayılı kararı ile onandığının görüldüğü, davalı belediye meclisi kararı ile belirlenen gelir tarifesine göre talep edilen araç ruhsat yenileme harçlarının iptali istemiyle plakası belediye uhdesine alınan diğer gerçek ve tüzel kişiler tarafından açılan davada verilen ve istinaf incelemesinden de geçerek kesinleşen ... Vergi Mahkemesi'nin anılan kararı, davacıya ait araçları kapsamadığı için, iş bu davada uygulanamayacağı düşünülse de, söz konusu kararın dava konusu işleme sebep unsuru teşkil eden yenileme harcının iptali ile ilgili olduğu görüldüğünden, söz konusu kararın gerekçesinin incelenmesinin gerekli olduğu, anılan kararda özetle "bireylere karşı bir hukuki güvence oluşturmak bakımından son derece önemli olan "Vergilerin Kanuniliği İlkesi" gereği mali yükümlülük anlamında getirilen sorumlulukların, doğrudan kanunla düzenlenmesi gerektiği, davacılardan talep edilen araç ruhsat harçlarının dayanağının 2464 sayılı Kanunun 97. maddesi kapsamında belediye meclis kararı ve bu karar uyarınca düzenlenen gelir tarifesi olduğu, ancak söz konusu kanun maddesinin bahsedilen tarifeye hukuki dayanak noktasında uygulanamayacağı; bu kanun uyarınca harç ve katılma payı konusu yapılmayan ve ilgililerin isteğine bağlı ifa edilen hizmetler için alınacak bedellere ilişkin olarak belediye meclisine yetki verileceği belirtilmişken, uyuşmazlık konusu olayda davalı Belediyece yapılmış bir hizmetin bulunmadığı, bu durumda kanuni dayanağı olmaksızın davalı belediye meclisi kararı ile belirlenen gelir tarifesine göre davacılardan talep edilen araç ruhsat yenileme harçlarının iptali istemiyle yapılan başvurunun reddine dair dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmaktadır." gerekçesine yer verildiği, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7 nci maddesinin son cümlesinde, düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olmasının, bu düzenlemeye dayalı bireysel işlemin iptaline engel olmayacağının belirtildiği, buna göre dava konusu işleme dayanak alınan düzenleyici işlem dava konusu edilmemekle birlikte, 2577 sayılı Kanun'un aktarılan hükmü gereğince, ... Vergi Mahkemesince hukuka aykırı görülen ve Mahkemelerince de aynen benimsenen karar gerekçesiyle, hukuka aykırı olduğu sonucuna varılan düzenleyici işlem esas alınarak tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmediği, dava konusu işlemden önceki aşamayı oluşturan, araç ruhsat yenileme harçlarının iptali istemiyle başka bir şirket tarafından açılan davada ... Vergi Mahkemesince verilen iptal kararı esas alınarak, sonraki aşama olan dava konusu işlemin tesisi, hukuk devletinin temel ilkeleriyle bağdaştırmanın mümkün olmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, kararın hukuka aykırı olduğu, bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 05/11/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.