Danıştay 7. Daire İdare Hukuku · ön sınıflandırma
Danıştay 7. Daire E.2024/3262 K.2025/3925
Özet: Uyuşmazlık: İhracat Limited Şirketi, “karpuz” malının serbest dolaşma giriş beyannamesinde ihtirazi kayıtla beyan edilerek ödenen gümrük ve KDV’nin iadesi için gümrük beyannamesi ekinde belirtilen prosedürleri yerine getirmeseyle ilgili olarak tescilli import beyannamesine ilişkin overpayment davası açmıştır. Mahkeme: Temyiz talebini kabul ederek Bölge İdare Mahkem
T.C. DANIŞTAY YEDİNCİ DAİRE
Esas No: 2024/3262
Karar No: 2025/3925
TEMYİZ EDEN (DAVALI): ... Bakanlığı adına
... Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI): ... İhracat Limited Şirketi
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava Konusu İstem: Davacı adına tescilli ... tarih ve ... ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı "karpuz" ticari tanımlı eşya için gözetim kıymeti farkı üzerinden ihtirazi kayıtla yurt dışı gider olarak beyan edilerek ödenen gümrük ve katma değer vergilerine vaki itiraz üzerine tesis edilen 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. ve müteakip maddeleri uyarınca Gümrük Yönetmeliğinin ekinde yer alan Ek:78 form kullanılarak başvuru yapılması gerektiği yolundaki işlemin iptali ve fazladan ödenen tutarın tecil faiziyle iadesi istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı tarafından uyuşmazlık konusu eşyanın sorunsuz şekilde serbest dolaşıma girişinin sağlanabilmesi için ihtirazi kayıtla yapılan yurt dışı gider beyanı ile eşyanın kıymetinin gözetim tebliğinde belirlenen kıymete ulaşmasının sağlandığı, bu durumda, kendi iradesiyle yapılan yurt dışı gider beyanı ile davalı idarenin eşyanın gerçek fiyatının tespiti amacıyla inceleme ve araştırma yapma, yasalarca kendisine verilen yetkiler çerçevesinde ticaret politikası önlemlerini uygulama imkanının ortadan kaldırıldığı anlaşıldığından, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 28/07/2021 tarihinde yürürlüğe giren 7333 sayılı Kanun ile değişik 211. maddesi uyarınca, ticaret politikası önlemlerine tabi eşyanın gümrük kıymetinin, davacının kendi beyanı ile arttırılması sonucu tahakkuk ettirilerek ödenen vergilerin geri verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Uyuşmazlığın 4458 sayılı Kanun'un 242. maddesi kapsamında ihtirazi kayıt konularak itiraz prosedürünün işletilmesi suretiyle ödenen vergilerin iadesine ilişkin olduğu, İthalatta Gözetim ve Korunma Uygulanmasına İlişkin Tebliğde belirtilen kıymet, eşyanın 4458 sayılı Gümrük Kanunu hükümlerine göre belirlenmiş gerçek satış bedeli olmadığından, bu kıymetin, ithalata konu edilen eşyaya ait gümrük vergilerinin hesaplanmasında esas alınamayacağı, bu nedenle, gözetim kıymetinden kaynaklanan fark vergilerde hukuki isabet bulunmadığı; fazla ödenen tutarın, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 216. maddesinin 1. fıkrası uyarınca tecil faiziyle iadesinin icap ettiği gerekçesiyle istinaf başvurusu kabul edildikten ve Mahkeme kararı kaldırıldıktan sonra davaya konu işlemin iptaline, ödenen verginin tahsil tarihinden itibaren 6183 sayılı Kanun'a göre hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından Gümrük Yönetmeliğinin ekinde yer alan Ek:78 form kullanılarak başvuru yapılması gerektiği halde yapılmadığı, serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı eşyanın yükümlünün beyanı doğrultusunda vergileri tahsil edilerek gümrük işlemlerinin tamamlandığından ticaret politikası önlemleri uyarınca dava konusu vergilerin iade edilemeyeceği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Görüşme tutanağına uygun olarak hüküm kurulmadığı anlaşıldığından kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
GEREKÇE:
MADDİ
OLAY: Davacı adına tescilli ... tarih ve ... ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı "karpuz" ticari tanımlı eşya için gözetim kıymeti farkı üzerinden ihtirazi kayıtla yurt dışı gider olarak beyan edilerek ödenen gümrük ve katma değer vergilerine vaki itiraz üzerine tesis edilen 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. ve müteakip maddeleri uyarınca Gümrük Yönetmeliğinin ekinde yer alan Ek:78 form kullanılarak başvuru yapılması gerektiği yolundaki işlemin iptali ve fazladan ödenen tutarın tecil faiziyle iadesi istemiyle dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 23. maddesinde, her dava dosyası için görüşmelere katılan başkan ve üyelerin, Danıştayda düşünce veren savcının, tetkik hâkiminin ve tarafların ad ve soyadlarının, incelenen dosya numarasının, kısaca dava konusu ve verilen kararın neticesi ile çoğunlukta ve azınlıkta bulunanları gösteren bir tutanak düzenleneceği, bu tutanakların görüşmelere katılanlar tarafından aynı toplantıda imzalanacağı ve dosyalarda saklanacağı, 49. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde, usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunmasının bozma sebeplerinden biri olduğu düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden, gerek ıslak imzalı gerekse Uyapta kayıtlı görüşme tutanaklarında, verilen kararın sonucu "İstinaf Başvurusu Kısmen Kabul, Kısmen Ret, Kaldırma, Dava Kısmen Kabul Kısmen Ret" olarak yer almasına karşın, dosyada yer alan temyize konu kararın "İstinaf başvurusu Kabul, Kaldırma, Dava Kabul" şeklinde gerekçelendirildiği, yukarıda metnine yer verilen kurala göre verilen kararın neticesinin, çoğunlukta ve azınlıkta bulunanları gösteren görüşme tutanağında yer alan karar sonucuna uygun olarak kararın gerekçelendirilmek suretiyle hüküm kurulmasının yasal zorunluluk olduğu halde görüşme tutanağında yer alan karar sonucu değiştirilerek farklı şekilde hüküm kurulduğu anlaşıldığından, Vergi Dava Dairesi kararı yargılama usulüne uygun bulunmamıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13. maddesinin (j) bendi parantez içi hükmü uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere, yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 26/11/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.
Esas No: 2024/3262
Karar No: 2025/3925
TEMYİZ EDEN (DAVALI): ... Bakanlığı adına
... Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI): ... İhracat Limited Şirketi
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava Konusu İstem: Davacı adına tescilli ... tarih ve ... ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı "karpuz" ticari tanımlı eşya için gözetim kıymeti farkı üzerinden ihtirazi kayıtla yurt dışı gider olarak beyan edilerek ödenen gümrük ve katma değer vergilerine vaki itiraz üzerine tesis edilen 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. ve müteakip maddeleri uyarınca Gümrük Yönetmeliğinin ekinde yer alan Ek:78 form kullanılarak başvuru yapılması gerektiği yolundaki işlemin iptali ve fazladan ödenen tutarın tecil faiziyle iadesi istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı tarafından uyuşmazlık konusu eşyanın sorunsuz şekilde serbest dolaşıma girişinin sağlanabilmesi için ihtirazi kayıtla yapılan yurt dışı gider beyanı ile eşyanın kıymetinin gözetim tebliğinde belirlenen kıymete ulaşmasının sağlandığı, bu durumda, kendi iradesiyle yapılan yurt dışı gider beyanı ile davalı idarenin eşyanın gerçek fiyatının tespiti amacıyla inceleme ve araştırma yapma, yasalarca kendisine verilen yetkiler çerçevesinde ticaret politikası önlemlerini uygulama imkanının ortadan kaldırıldığı anlaşıldığından, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 28/07/2021 tarihinde yürürlüğe giren 7333 sayılı Kanun ile değişik 211. maddesi uyarınca, ticaret politikası önlemlerine tabi eşyanın gümrük kıymetinin, davacının kendi beyanı ile arttırılması sonucu tahakkuk ettirilerek ödenen vergilerin geri verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine dair dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Uyuşmazlığın 4458 sayılı Kanun'un 242. maddesi kapsamında ihtirazi kayıt konularak itiraz prosedürünün işletilmesi suretiyle ödenen vergilerin iadesine ilişkin olduğu, İthalatta Gözetim ve Korunma Uygulanmasına İlişkin Tebliğde belirtilen kıymet, eşyanın 4458 sayılı Gümrük Kanunu hükümlerine göre belirlenmiş gerçek satış bedeli olmadığından, bu kıymetin, ithalata konu edilen eşyaya ait gümrük vergilerinin hesaplanmasında esas alınamayacağı, bu nedenle, gözetim kıymetinden kaynaklanan fark vergilerde hukuki isabet bulunmadığı; fazla ödenen tutarın, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 216. maddesinin 1. fıkrası uyarınca tecil faiziyle iadesinin icap ettiği gerekçesiyle istinaf başvurusu kabul edildikten ve Mahkeme kararı kaldırıldıktan sonra davaya konu işlemin iptaline, ödenen verginin tahsil tarihinden itibaren 6183 sayılı Kanun'a göre hesaplanacak tecil faiziyle birlikte iadesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından Gümrük Yönetmeliğinin ekinde yer alan Ek:78 form kullanılarak başvuru yapılması gerektiği halde yapılmadığı, serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı eşyanın yükümlünün beyanı doğrultusunda vergileri tahsil edilerek gümrük işlemlerinin tamamlandığından ticaret politikası önlemleri uyarınca dava konusu vergilerin iade edilemeyeceği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Görüşme tutanağına uygun olarak hüküm kurulmadığı anlaşıldığından kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
GEREKÇE:
MADDİ
OLAY: Davacı adına tescilli ... tarih ve ... ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı "karpuz" ticari tanımlı eşya için gözetim kıymeti farkı üzerinden ihtirazi kayıtla yurt dışı gider olarak beyan edilerek ödenen gümrük ve katma değer vergilerine vaki itiraz üzerine tesis edilen 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. ve müteakip maddeleri uyarınca Gümrük Yönetmeliğinin ekinde yer alan Ek:78 form kullanılarak başvuru yapılması gerektiği yolundaki işlemin iptali ve fazladan ödenen tutarın tecil faiziyle iadesi istemiyle dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 23. maddesinde, her dava dosyası için görüşmelere katılan başkan ve üyelerin, Danıştayda düşünce veren savcının, tetkik hâkiminin ve tarafların ad ve soyadlarının, incelenen dosya numarasının, kısaca dava konusu ve verilen kararın neticesi ile çoğunlukta ve azınlıkta bulunanları gösteren bir tutanak düzenleneceği, bu tutanakların görüşmelere katılanlar tarafından aynı toplantıda imzalanacağı ve dosyalarda saklanacağı, 49. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde, usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunmasının bozma sebeplerinden biri olduğu düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden, gerek ıslak imzalı gerekse Uyapta kayıtlı görüşme tutanaklarında, verilen kararın sonucu "İstinaf Başvurusu Kısmen Kabul, Kısmen Ret, Kaldırma, Dava Kısmen Kabul Kısmen Ret" olarak yer almasına karşın, dosyada yer alan temyize konu kararın "İstinaf başvurusu Kabul, Kaldırma, Dava Kabul" şeklinde gerekçelendirildiği, yukarıda metnine yer verilen kurala göre verilen kararın neticesinin, çoğunlukta ve azınlıkta bulunanları gösteren görüşme tutanağında yer alan karar sonucuna uygun olarak kararın gerekçelendirilmek suretiyle hüküm kurulmasının yasal zorunluluk olduğu halde görüşme tutanağında yer alan karar sonucu değiştirilerek farklı şekilde hüküm kurulduğu anlaşıldığından, Vergi Dava Dairesi kararı yargılama usulüne uygun bulunmamıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13. maddesinin (j) bendi parantez içi hükmü uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere, yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 26/11/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.