‹ Ana sayfa
Danıştay4. Daireİdare Hukuku

Danıştay 4. Daire E.2025/3780 K.2025/6044

Esas No: 2025/3780 · Karar No: 2025/6044 · Karar Tarihi: 18.11.2025
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2025/3780
Karar No : 2025/6044

TEMYİZ EDENLER :
I- (DAVALI) ... Bakanlığı

**VEKİLİ:** Hukuk Müşaviri ...

II- MÜDAHİLLER (DAVALI YANINDA)
1- ... Birliği Başkanlığı

**VEKİLİ:** Av. ...
2- ... Belediye Başkanlığı

**VEKİLİ:** Av. ...
3- ... Enerji Anonim Şirketi

**VEKİLİ:** Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACILAR):
1- ...
2- ...
...
44- ...
45- ...

**VEKİLLERİ:** Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Giresun İli, Görele İlçesi, ... Beldesi, ... Mevkiinde Giresun İli Katı-Sıvı Atık ve İçme Suları Birliği Başkanlığı tarafından yapılması planlanan "Katı Atık Bertaraf Tesisi Kapasite Artışı Projesi" hakkında verilen ... tarihli, ... sayılı Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu Kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesince verilen kararda özetle; Giresun İli, Görele İlçesi, Çavuşlu Beledesi, Taşocağı Mevkii'nde 9,11 hektar alan üzerinde "Katı Atık Bertaraf Tesisi Kapasite Artışı" projesi hazırlandığı, projeye dair 09/06/2022 tarihli Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu kararının verildiği, söz konusu karara karşı açılan davada ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, bunun üzerine yargı kararının uygulanması kapsamında dava konusu işlem olan 31/07/2023 tarihli ÇED Olumlu Kararının tesis edildiği, ancak bir önceki 09/06/2022 tarihli ÇED Olumlu Kararına dair ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı iptal kararının Danıştay Dördüncü Dairesinin 26/10/2023 tarihli ve E:2023/12013 K:2023/5791 sayılı kararıyla bozularak, dosyanın yeniden karar verilmek üzere Mahkemesine gönderildiği, bozma kararı doğrultusunda yapılan yargılama üzerine ise ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği ve kararın temyiz aşamasında olduğu, bu durumda, dava konusu 31/07/2023 tarihli ÇED Olumlu Kararının aynı projeye ilişkin bir önceki 09/06/2022 tarihli ÇED Olumlu Kararının Mahkeme kararı ile iptal edilmesi üzerine düzenlendiği, ancak 09/06/2022 tarihli ÇED Olumlu Kararına karşı açılan davada ret kararı verildiği, dolayısıyla dava konusu işleme dayanak alınan iptal kararının hukuk aleminde yürürlükte bulunmadığı, diğer yandan mevzuat gereği proje hakkında sadece tek bir ÇED Olumlu kararı bulunabileceği, 09/06/2022 tarihli ÇED Olumlu Kararının da halen yürürlükte bulunduğu gerekçeleriyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; usul ve hukuka uygun tesis edilen işlemin iptaline dair temyize konu kararının bozulması gerektiği ileri sürülmüş, müdahil Birlik Başkanlığı tarafından; projenin çevreye olan olumsuz etkilerinin kabul edilebilir düzeyde olduğu, kapasite artışının iptal edilmesi halinde söz konusu proje dışında Giresun'da başka bir proje bulunmaması nedeniyle daha büyük çevresel sorunlar ortaya çıkacağı iddia edilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmüş, müdahil Belediye tarafından; davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi gerektiği belirtilmiş, diğer müdahil şirket tarafından ise; Mahkeme tarafından iptal kararına dayanak alınan ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ret kararı henüz kesinleşmediğinden, temyize konu kararın yerinde olmadığı ileri sürülmüştür.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacılar tarafından, temyiz iddialarına cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyize konu kararın bozularak, karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE

**GEREKÇE:**
MADDİ

**OLAY:**
Giresun İli, Görele İlçesi, ... Beledesi, ... Mevkii'nde 9,11 hektar alan üzerinde "Katı Atık Bertaraf Tesisi Kapasite Artışı" projesi hakkında ... tarihli, ... tarihli Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu kararı verilmiş, bu karara karşı açılan davada ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Söz konusu iptal kararı üzerine, anılan proje raporu revize edilerek yeniden başvurulması sonucunda dava konusu ... tarihli, ... sayılı ÇED Olumlu Kararının tesis edilmesi üzerine, bakılmakta olan dava açılmıştır.
Bu arada ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyiz edilmesi neticesinde Danıştay Dördüncü Dairesinin 26/10/2023 tarih ve E:2023/12013, K:2023/5791 sayılı kararıyla bozulması üzerine, bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonucu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği ve bu kararın temyiz edilmesi sonucunda, Danıştay Dördüncü Dairesinin 23/06/2025 tarih ve E:2025/1721, K:2025/3949 sayılı kararıyla onanarak kesinleştiği anlaşılmaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda detaylıca anlatıldığı üzere, anılan projeye dair 09/06/2022 tarihli ÇED Olumlu kararının verildiği, bu işlemin Mahkeme kararı ile iptal edilmesi nedeniyle proje raporunun revize edilerek dava konusu ÇED Olumlu Kararının alındığı, ancak 09/06/2022 tarihli ÇED Olumlu Kararına karşı açılan davada Danıştay'ın bozma kararı vermesi üzerine yapılan yargılama sonucunda davanın reddedildiği, bu durumda, dava konusu işlemden önceki ÇED Olumlu Kararının iptal edilmesi üzerine dava konusu ÇED Olumlu Kararının verildiği, bir önceki ÇED Olumlu Kararının ise yargısal süreç dikkate alındığında, nihai itibarıyla yürürlükte olduğu anlaşıldığından, dava konusu işlemin dayanaksız kaldığı gerekçesiyle iptal kararı verilmiş ise de, bir uyuşmazlık hakkında iptal ya da ret gibi davanın esası hakkında hüküm içeren bir karar verilebilmesi için tarafların iddia ve savunmalarının dinlenilmesi, delillerin toplanarak değerlendirilmesi ve bütün bunların sonucunda bir yargısal kanaate ulaşılarak, taraflar arasındaki uyuşmazlığın tam anlamı ile nihayete erdirilmesi gerekmektedir.
Olayda ise, dava konusu işlemin dayanaksız kaldığı gerekçesi ile dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bu durumda; dayanaksız kalan davanın esası hakkında karar verilmesine hukuken olanak bulunmadığından, görülmekte olan davada karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Öte yandan, davanın esası hakkında karar verilmesine gerek bulunmayan bakılan davada, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumu tespiti yapılamadığından, yargılama giderlerinin taraflar üzerinde bırakılmasına ve vekalet ücretine hükmedilmemesine karar verilmesi gerekmektedir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz istemlerinin kabulüne;
2. Temyize konu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 20/A-2(i) maddesi uyarınca DAVA HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
3. Ayrıntısı aşağıda gösterilen ve tarafların ve müdahillerin yaptığı yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına, vekalet ücretine hükmedilmemesine,
4. Genel bütçeden karşılanan tutardan varsa kullanılmayan tutarın Hazineye iadesi için Mahkemesince müzekkere yazılmasına,
5. Posta giderleri avansından varsa artan tutarın ilgilisine iadesine,
6. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
7. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin 2. fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak 18/11/2025 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.


KARŞI OY (X) :
Dava; Giresun İli, Görele İlçesi, ... Beledesi, ... Mevkii'nde 9,11 hektar alan üzerinde "Katı Atık Bertaraf Tesisi Kapasite Artışı" projesi hakkında ... tarihli, ... tarihli Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu kararının ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla iptal edilmesi üzerine, ÇED proje raporu revize edilerek yeniden başvurulması sonucunda dava konusu ... tarihli, ... sayılı ÇED Olumlu Kararının tesis edilmesi üzerine açılmıştır.
İdari işlemlerin hukuka uygunluk denetiminin işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla yapılacağı hususu idare hukukunun bilinen ilkelerindendir. Buna göre, idari işlemlerin yargısal denetimi; işlemlerin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden hukuka uygun olup olmadıkları, diğer bir ifadeyle, bu unsurlar yönünden iptali gerektirecek bir sakatlık taşıyıp taşımadıklarını incelemek suretiyle yapılmakta olup; belirtilen unsurların hukuka uygun olup olmadıklarının tespitinin idari işlemlerin tesis edildikleri tarih itibarıyla yapılması gerektiği, ayrıca tesis edilen işlemlerin ise Mahkeme kararı ile iptal edilinceye kadar veya idare tarafından geri alınıncaya kadar hukuka uygun olduğunun kabulü gerekmektedir.
Olayda; söz konusu proje hakkında verilen dava konusu ÇED Olumlu Kararının, aynı proje hakkında verilen bir önceki ÇED Olumlu Kararının Mahkeme kararı ile iptal edilmesi üzerine tesis edildiği, dolayısıyla davanın açılmasına idarenin sebebiyet verdiğinden bahsedilemeyeceği gibi dava konusu ÇED Olumlu Kararının tesis edildiği anda hukuka uygun olduğunun da kabulü gerektiği sonucuna varılmıştır.
2577 sayılı Kanunun 31. maddesinin atıfta bulunduğu 6100 sayılı Kanunun 331. maddesinde ise; davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder, düzenlemesine yer verilmiş olup, daha önce açılan davanın "ret" ile sonuçlandığı dikkate alınmak suretiyle yargılama giderlerinin davacı aleyhine hükmedilmesi gerekmektedir.
Bu durumda; yargılama giderlerinin davacılar üzerinde bırakılması ve davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği oyuyla, Dairemiz kararına bu kısım yönünden katılmıyoruz.

Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.

AvAi

Hukuki AI Asistanı
Merhaba! Ben AvAi, Avarsis Hukuki AI Asistanınız. Size nasıl yardımcı olabilirim?