‹ Ana sayfa
Danıştay4. Daireİdare Hukuku · ön sınıflandırma

Danıştay 4. Daire E.2024/801 K.2024/2247

Esas No: 2024/801 · Karar No: 2024/2247 · Karar Tarihi: 28.03.2024
T.C. DANIŞTAY
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No: 2024/801
Karar No: 2024/2247

TEMYİZ EDEN (DAVACI): ... Madencilik Mermer İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi

VEKİLİ: Av. ...

KARŞI TARAF(DAVALI): ... Bakanlığı

VEKİLİ: Av. ...

İSTEMİN KONUSU: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Ankara İli, Haymana İlçesi, ... Köyünde, ... ruhsat nolu sahada, 23/01/2007 tarihli "Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Kapsam Dışı" kararına konu proje kapsamında "mermer üretim"i yapılırken, "Mermer Ocağı Kapasite Artışı" projesinin yapılmasının planlanması nedeniyle hazırlanan proje tanıtım dosyasında koordinatları verilen alanın Sakarya Meydan Muharebesi Tarihi Milli Parkı alanı sınırları içerisinde kaldığından bahisle, Tarım ve Orman Bakanlığı 9. Bölge Müdürlüğünün bila tarih ve ... sayılı yazısıyla olumsuz görüş bildirilmesi üzerine, 23/01/2007 tarihli "ÇED Kapsam Dışı" kararı kapsamındaki kapasite ile çalışılacağının taahhüt edildiği belirtilerek, (mekanizasyon yenilenmesi amacıyla alınmak istenilen teşvik için Sanayi ve Teknoloji Bakanlığına sunulmak üzere) projeyle ilgili güncel tarihli "ÇED Kapsam Dışı" kararı verilmesi isteğiyle yapılan başvurunun, 18/03/2023 onaylı Sakarya Meydan Muharebesi Tarihi Milli Parkı Uzun Vadeli Gelişme Planı ile ilgili karar ve hükümler doğrultusunda 2873 sayılı Milli Parklar Kanunu'nun 11. ve 14. maddeleri uyarınca Sicil:... ve ER:... saha için verilen 23/01/2007 tarihli "ÇED Kapsam Dışı" kararının güncellenmesinin ve 2873 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri kapsamında gerekli izinler alınmadan mevcut kapsam dışı kararı bulunan alanda da çalışma yapılmasının uygun görülmediğine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Çevresel Etki Değerlendirmesi, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğünün işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesince verilen kararda; uyuşmazlığın çözümü amacıyla çevre mühendisi, maden mühendisi, harita mühendisi, peyzaj mimarı ve şehir plancısından oluşan bilirkişi heyetiyle yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunda bilirkişiler tarafından; “Kızılgedik İkiztepeler” hattında dava konusu madencilik faaliyetinin devam etmesi halinde, üzerinde mevzi, siperler ve İkiztepeler şehitliği bulunan tepenin ikizinin ortadan kalkacağı, bu durumun milli parkın kaynak bütünlüğünün bozulmasına yol açacağı, dava konusu maden sahasının Sakarya Meydan Muharebesi Tarihi Milli Parkı'nın 11. bölümü olarak tanımlanan “Kızılkırmatepe ve İkiztepeler Bölümü” içinde, adını mevkiye veren İkiztepe'den birisi üzerinde olduğu, madencilik faaliyetlerinin, özellikle de açık ocak yöntemi ile gerçekleştirilen herhangi bir madencilik faaliyetinin, kendi doğası gereği, malzeme alımına bağlı olarak arazinin topografik yapısını, siluet etkisini, yüksekliğini, peyzajını, diğer bir ifadeyle, doğal yapısını değiştirmemesinin mümkün olmadığı, dava konusu alanda madencilik faaliyetinin devam etmesi halinde, İkiztepe'den birinin yok olmasına yol açacağı, bu durumun, savunma hatlarının kapsadığı alanların doğal arazi yapısının değişmesine/bozulmasına yol açacağı; plan hükmünde milli park ilanından önce alınmış izinlerin izin süresinin bitimine kadar faaliyetlerine devam edebileceğinin belirtildiği, bu kapsamda dava konusu maden sahasına ilişkin, milli parkın ilan edildiği 2016 yılı itibarıyla geçerli olan ruhsatın bitim tarihi olan 06/06/2023 tarihi itibarıyla dava konusu işlem yapılmamış olsa dahi, söz konusu madencilik faaliyetinin sonlandırılması ve sahanın peyzaj onarımının yapılmasının gerekeceği, dava konusu madencilik faaliyetinin devam etmesi halinde 2873 sayılı Milli Parklar Kanunu ve ilgili yönetmeliği ile Sakarya Meydan Muharebesi Tarihi Milli Parkı Uzun Devreli Gelişme Planı Plan Karar ve Hükümleri doğrultusunda Sakarya Meydan Muharebesi Tarihi Milli Parkının olumsuz etkileneceği hususlarının ortaya konulduğu anlaşıldığından, 23/01/2007 tarihli kapsam dışı yazısının güncellenmesinin ve 2873 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri kapsamında gerekli izinler alınmadan mevcut kapsam dışı kararı bulunan alanda da çalışma yapılmasının uygun görülmediğine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Çevresel Etki Değerlendirmesi, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğünün işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, bilirkişi raporunda siper ve mevzi olarak belirtilen alanların keşif mahallinin dışında olduğu, ayrıca raporda gösterilen alanların aslında eski bir maden ocağı olduğu, ocaktan arta kalan kalıntıların siper-mevzi olarak nitelendirildiğinin (kendileri tarafından) ortaya konulduğu, bilirkişi raporunda belirtilen maden ocağının bulunduğu tepenin siluet görünümünün bozulacağı değerlendirmesi ile ilgili olarak madencilik faaliyetleri sonrasında gerçekleştirilen rehabilitasyon faaliyetleri ile tepe görünümünün kazandırılmasının mümkün olduğu ve rehabilitasyon çalışmalarına örnek görsellerin sunulduğu, bilirkişi raporunda görüş ayrılığının bulunduğu, nitekim bilirkişi raporunda faaliyetin çevreye olumsuz etkisinin olmayacağı yönünde de tespitin bulunduğu, temdit talebinin kabul edilmesiyle 2033 yılına kadar faaliyet gösterilmesinin mümkün olduğu, ancak söz konusu hususların hiçbirinin Mahkemece değerlendirilmediği, dava konusu işlem tesis edilirken, hukuk güvenliği ve hukuki istikrar ilkesi dikkate alınarak haklı beklentinin gözetilmediği, bu nedenle dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu belirtilerek, Mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, kararda açıklanan maddi ve hukuki sebepler karşısında, temyiz isteminin reddi ile hukuka uygun tesis edilen dava konusu işlemin iptali istemiyle açılan davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE

GEREKÇE:
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 20/A-2-(i) maddesi uyarınca, kesin olarak, 28/03/2024 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

(X) KARŞI OY: 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 7. maddesinde; "... Madencilik faaliyeti yapılan alanların, izne tabi alan olmaları halinde, ilgili olduğu kanun hükümlerine göre gerekli izinlerin alınması zorunludur. Ancak, Genel Müdürlükçe işletme ruhsatı verildikten sonra, işletme ruhsat alanının diğer kanunlara göre izne tabi alan haline gelmesi durumunda ilgili kanunların öngördüğü yükümlülüklerin yerine getirilmesi suretiyle kazanılmış haklar korunarak faaliyetler sürdürülür. Diğer kanunlara göre izne tabi alanlar, Genel Müdürlüğün görüşü alınarak belirlenir. ..." hükmü düzenlenmiştir.

Uyuşmazlıkta; söz konusu projeyle ilgili işletme ruhsatının 21/02/2023 yürürlüğe giriş tarihi ve 21/02/2033 bitiş tarihi olmak üzere temdit talebinin yenilendiği anlaşılmış olup, maden ruhsat sahasını da kapsayan alanın Sakarya Meydan Muharebesi Tarihi Milli Parkı olarak belirlenmesine ilişkin kararın 08/02/2015 tarih ve 29261 sayılı Resmi Gazete'de yayımlandığı, alana ait Sakarya Meydan Muharebesi Tarihi Milli Parkı Uzun Devreli Gelişme Revizyon Planının 18/03/2023 tarihinde onaylandığı ve Planın Genel Hükümler 3.4.9. maddesinde de madencilik faaliyetinin izin süresi sonuna kadar geçerli olacağının düzenlendiği ve son olarak bilirkişi raporunda maden mühendisi tarafından, açık işletme yöntemiyle çalışılmak, çalışmalar sırasında hiçbir patlayıcı madde kullanılmamak, her zaman sulu sistemle çalışan delik delme - tel kesme makinaları kullanılmak, pasaların bunun için ayrılmış döküm sahalarına dökülmek suretiyle herhangi bir sarsıntı oluşumuna, toz yayılımına ve görüntü kirliliğine yol açamayacak şekilde sürdürülmesi; konkasör tesisleri ile molozların kırılması ve elenmesi suretiyle sınıflandırılmaması işlemlerinin de işletme izin alan bölgesinde yapılmaması ve bölgeye etki etmeyecek uzaklıkta bu işe uygun başka bir yerde yapılması ve bu hususlara ilişkin ilgili kurumlardan gerekli izinlerin alınması durumunda, çevreye olumsuz etkisinin bulunmayacağının belirtildiği dikkate alındığında, izin süresi sonuna kadar alanda madencilik faaliyetinin yapılabileceği sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, mekanizasyon yenilenmesi amacıyla alınmak istenilen teşvik için Sanayi ve Teknoloji Bakanlığına sunulmak üzere, projeyle ilgili güncel tarihli "ÇED Kapsam Dışı" kararı verilmesi isteğiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından, davanın reddi yolundaki Mahkeme kararının bozularak, dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyorum.

Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.

AvAi

Hukuki AI Asistanı
Merhaba! Ben AvAi, Avarsis Hukuki AI Asistanınız. Size nasıl yardımcı olabilirim?