Danıştay12. Daireİdare Hukuku
Danıştay 12. Daire E.2019/1722 K.2023/3576
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/1722
Karar No : 2023/3576
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
**VEKİLİ:** Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı
**VEKİLİ:** Hukuk Müşaviri …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Niğde ili, Yıldıztepe Belediye Başkanlığında itfaiye eri olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (d) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen .. tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; uyuşmazlık konusu olayda, 21/01/2016 tarihinde davalı idarede göreve başlayan davacının 05/02/2016 tarihinde işe gelmediği Belediye Muhasibi tarafından tespit edilerek hakkında işlem yapılması için Başkanlık Makamına bilgi verildiği, Belediye Başkanı …'nın Muhasebe Müdürlüğü'ne göndermiş olduğu … tarih ve … sayılı cevabi yazı ile davacının işe gelmeyişinden, kendisine yapılan ve yapılacak her türlü ödemelerle ilgili tüm hukuki ve yasal mesuliyetin tarafına ait olduğunu taahhüt ettiği, verilen taahhüt gereğince bu tarihten öncesi ve sonrası için tutanak tutulmadığı gibi disiplin soruşturmasının da başlatılmadığının anlaşıldığı; davacının 20/01/2016 - 10/07/2016 tarihleri arasında özürsüz ve mazeretsiz olarak 20 günden fazla göreve gelmediği hususunun, gerek Belediye Başkanı tarafından verilen 09/02/2016 tarihli yazı içeriği ile gerekse dosyada mevcut tanık ifadeleri ile sabit olduğu, … tarih ve … sayılı BİMER'e yapılan şikayet üzerine tanıkların da ifadelerinde belirttiği gibi davacının Ramazan Bayramı sonrası 11/07/2016 tarihinden itibaren devamlı olarak işe gelmeye başladığının anlaşıldığı, bu durumda, 20/01/2016 - 10/07/2016 tarihleri arasında özürsüz ve mazeretsiz olarak 20 günden fazla bir süre işe gelmediği sabit olan davacının, 657 sayılı Kanunun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (d) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : 20 günden fazla göreve gelmediği iddiasının her türlü şüpheden uzak ve somut bir şekilde delillendirilemediği, işe devamsızlık yapmadığı, bazı zamanlarda sahada ağaç sulama işleri yaptığı için tanıkların görmemesinin doğal olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuk ve usule uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan Bölge Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
**GEREKÇE:**
MADDİ
**OLAY:**
Davacı, 21/01/2016 tarihinde Yıldıztepe Belediye Başkanlığı'na itfaiye eri kadrosuna atanmıştır.
Yıldıztepe Belediye Başkanlığında muhasip olarak görev yapan ... tarafından davacının işe gelmediğinin tespiti ile hakkında işlem yapılması için Başkanlık Makamına … tarih ve … sayılı yazı ile bilgi verilmiş, Belediye Başkanı ...'nın … tarih ve … sayılı cevap yazısı ile "ilgili şahsın işe gelmeyişinden, yapılan ve yapılacak her türlü ödemelerle ilgili doğabilecek hukuki ve yasal mesuliyetin tarafına ait olduğu" bildirilmiştir.
Yıldıztepe halkından …'nin davacının işe gitmediği halde belediyeden maaş aldığına dair … tarih ve … sayılı BİMER'e yazmış olduğu şikayet dilekçesi ile başlatılan disiplin soruşturması sonucunda, 134 gün özrü ve raporlu olmaksızın göreve gelmediği, dolayısıyla özürsüz olarak bir yılda toplam 20 gün göreve gelmemek filini işlediğinden bahisle, İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı kararı ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (d) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmıştır.
Bunun üzerine temyizen bakılan dava açılmıştır.
**İLGİLİ MEVZUAT:**
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (d) alt bendinde; "Özürsüz olarak bir yılda toplam 20 gün göreve gelmemek" fiili devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Disiplin cezaları, kamu hizmetinin gereği gibi yürütülebilmesi bakımından kamu görevlilerinin mevzuat uyarınca yerine getirmek zorunda oldukları ödev ve sorumlulukları ifa etmemeleri veya mevzuatta yasaklanan fiillerde bulunmaları durumunda uygulanan yaptırımlar olup, memurların özlük hakları üzerinde doğrudan ve önemli sonuçlar doğurmaları sebebiyle subjektif ve bireysel etkileri bulunduğu gibi kamu görevinin gereği gibi sürdürülmesi ve kamu düzeninin sağlanması bakımından objektif ve kamusal öneme sahiptirler.
Bu bakımdan, disiplin hukuku kurallarıyla çelişen ve ilgili pozitif düzenlemeler gereği idari yaptırım gerektiren eylemlerin, açılacak soruşturma sonucunda somut bilgi ve belgelerle memurun hangi fiili, nerede, ne zaman, nasıl, ne şekilde işlediğinin somut, hukuken kabul edilebilir ve delillerle şüpheye yer vermeyecek açıklıkta ortaya konulması suretiyle işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Haklarında disiplin cezaları uygulanan kamu görevlilerinin adil yargılanma ve savunma haklarını etkin bir şekilde kullanabilmeleri ve idari yargı yerlerinin de hakkaniyete uygun bir yargılama yapabilmeleri, disiplin soruşturmasını yürüten kamu görevlileri tarafından, disiplin cezası teklifinde bulundukları kamu görevlilerince işlendiği kanaatine varılan eylemin tartışmaya yer bırakmayacak bir açıklıkla ortaya konulması ile mümkündür. Ceza hukukunun genel ilkelerinden olan masumiyet karinesi gereğince de, soruşturmacılar tarafından, kanaatlerini destekleyici olarak gösterilen delillerin, disiplin suçunun işlenmediğine dair kuşkuları da kaldıran ağırlıkta olması gerekmektedir.
Soruşturma raporu ve ekleri incelendiğinde; davacı hakkında disiplin cezası teklifinde bulunulurken, davacının 2016 yılında toplam 20 günden fazla göreve gelmemesi eyleminin dayanağı olarak; Yıldıztepe Belediye Başkanlığında muhasip olarak görev yapan ...'nın, Yıldıztepe Belediye Başkanlığına hitaben, davacının 08/02/2016 tarih itibarıyla işe gelmediğini bildirir aynı tarihli ve .. sayılı yazısı, Yıldıztepe Belediye Başkanı ...'nın davacının işe gelmemesinden doğabilecek hukuki sorumluluğun kendisine ait olduğunu ifade ettiği … tarih ve … sayılı cevap yazısı, davacının yedi mesai arkadaşının üçünün aleyhe olan beyanları ve davacının çalıştığı ilden farklı illerden olan para çekme hareketleri gösterilerek, 38 gün yıllık ve mazeret izni kullandığı tespitiyle, davacının 21/01/2016 - 10/07/2016 tarihleri arasında 134 gün özrü ve raporu olmaksızın göreve gelmediği kanaatine varıldığı anlaşılmaktadır.
Olayda; davacının işe gelmediği ileri sürülen günleri tespit eder nitelikte, usulüne uygun düzenlenmiş tutanak/tutanaklar ve imza defteri bulunmadığı, ayrıca soruşturma kapsamında alınan ifadelerden, kadrolu işçi ... ve şoför ... tarafından davacının işe geldiğinin beyan edildiği, Belediye Başkanı M.A. tarafından davacıyı park ve bahçelerde görevlendirmesi nedeniyle belediye binasında görülmediğinin ifade edildiği, davacının ise göreve devam ettiğini beyan ettiği görülmektedir.
Bu durumda; soruşturma sonucunda davacının 20 gün devamsızlığının somut bilgi ve belgelerle, hukuken kabul edilebilir delillerle şüpheye yer vermeyecek açıklıkta ortaya konulmadığı anlaşıldığından, davacının devlet memurluğundan çıkarılmasına ilişkin işlemin hukuka aykırı olduğu kanaatine ulaşılmıştır.
Bu itibarla, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 19/06/2023 tarihinde, kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/1722
Karar No : 2023/3576
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
**VEKİLİ:** Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı
**VEKİLİ:** Hukuk Müşaviri …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Niğde ili, Yıldıztepe Belediye Başkanlığında itfaiye eri olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (d) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen .. tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; uyuşmazlık konusu olayda, 21/01/2016 tarihinde davalı idarede göreve başlayan davacının 05/02/2016 tarihinde işe gelmediği Belediye Muhasibi tarafından tespit edilerek hakkında işlem yapılması için Başkanlık Makamına bilgi verildiği, Belediye Başkanı …'nın Muhasebe Müdürlüğü'ne göndermiş olduğu … tarih ve … sayılı cevabi yazı ile davacının işe gelmeyişinden, kendisine yapılan ve yapılacak her türlü ödemelerle ilgili tüm hukuki ve yasal mesuliyetin tarafına ait olduğunu taahhüt ettiği, verilen taahhüt gereğince bu tarihten öncesi ve sonrası için tutanak tutulmadığı gibi disiplin soruşturmasının da başlatılmadığının anlaşıldığı; davacının 20/01/2016 - 10/07/2016 tarihleri arasında özürsüz ve mazeretsiz olarak 20 günden fazla göreve gelmediği hususunun, gerek Belediye Başkanı tarafından verilen 09/02/2016 tarihli yazı içeriği ile gerekse dosyada mevcut tanık ifadeleri ile sabit olduğu, … tarih ve … sayılı BİMER'e yapılan şikayet üzerine tanıkların da ifadelerinde belirttiği gibi davacının Ramazan Bayramı sonrası 11/07/2016 tarihinden itibaren devamlı olarak işe gelmeye başladığının anlaşıldığı, bu durumda, 20/01/2016 - 10/07/2016 tarihleri arasında özürsüz ve mazeretsiz olarak 20 günden fazla bir süre işe gelmediği sabit olan davacının, 657 sayılı Kanunun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (d) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : 20 günden fazla göreve gelmediği iddiasının her türlü şüpheden uzak ve somut bir şekilde delillendirilemediği, işe devamsızlık yapmadığı, bazı zamanlarda sahada ağaç sulama işleri yaptığı için tanıkların görmemesinin doğal olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuk ve usule uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan Bölge Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE
**GEREKÇE:**
MADDİ
**OLAY:**
Davacı, 21/01/2016 tarihinde Yıldıztepe Belediye Başkanlığı'na itfaiye eri kadrosuna atanmıştır.
Yıldıztepe Belediye Başkanlığında muhasip olarak görev yapan ... tarafından davacının işe gelmediğinin tespiti ile hakkında işlem yapılması için Başkanlık Makamına … tarih ve … sayılı yazı ile bilgi verilmiş, Belediye Başkanı ...'nın … tarih ve … sayılı cevap yazısı ile "ilgili şahsın işe gelmeyişinden, yapılan ve yapılacak her türlü ödemelerle ilgili doğabilecek hukuki ve yasal mesuliyetin tarafına ait olduğu" bildirilmiştir.
Yıldıztepe halkından …'nin davacının işe gitmediği halde belediyeden maaş aldığına dair … tarih ve … sayılı BİMER'e yazmış olduğu şikayet dilekçesi ile başlatılan disiplin soruşturması sonucunda, 134 gün özrü ve raporlu olmaksızın göreve gelmediği, dolayısıyla özürsüz olarak bir yılda toplam 20 gün göreve gelmemek filini işlediğinden bahisle, İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı kararı ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (d) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmıştır.
Bunun üzerine temyizen bakılan dava açılmıştır.
**İLGİLİ MEVZUAT:**
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (d) alt bendinde; "Özürsüz olarak bir yılda toplam 20 gün göreve gelmemek" fiili devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Disiplin cezaları, kamu hizmetinin gereği gibi yürütülebilmesi bakımından kamu görevlilerinin mevzuat uyarınca yerine getirmek zorunda oldukları ödev ve sorumlulukları ifa etmemeleri veya mevzuatta yasaklanan fiillerde bulunmaları durumunda uygulanan yaptırımlar olup, memurların özlük hakları üzerinde doğrudan ve önemli sonuçlar doğurmaları sebebiyle subjektif ve bireysel etkileri bulunduğu gibi kamu görevinin gereği gibi sürdürülmesi ve kamu düzeninin sağlanması bakımından objektif ve kamusal öneme sahiptirler.
Bu bakımdan, disiplin hukuku kurallarıyla çelişen ve ilgili pozitif düzenlemeler gereği idari yaptırım gerektiren eylemlerin, açılacak soruşturma sonucunda somut bilgi ve belgelerle memurun hangi fiili, nerede, ne zaman, nasıl, ne şekilde işlediğinin somut, hukuken kabul edilebilir ve delillerle şüpheye yer vermeyecek açıklıkta ortaya konulması suretiyle işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
Haklarında disiplin cezaları uygulanan kamu görevlilerinin adil yargılanma ve savunma haklarını etkin bir şekilde kullanabilmeleri ve idari yargı yerlerinin de hakkaniyete uygun bir yargılama yapabilmeleri, disiplin soruşturmasını yürüten kamu görevlileri tarafından, disiplin cezası teklifinde bulundukları kamu görevlilerince işlendiği kanaatine varılan eylemin tartışmaya yer bırakmayacak bir açıklıkla ortaya konulması ile mümkündür. Ceza hukukunun genel ilkelerinden olan masumiyet karinesi gereğince de, soruşturmacılar tarafından, kanaatlerini destekleyici olarak gösterilen delillerin, disiplin suçunun işlenmediğine dair kuşkuları da kaldıran ağırlıkta olması gerekmektedir.
Soruşturma raporu ve ekleri incelendiğinde; davacı hakkında disiplin cezası teklifinde bulunulurken, davacının 2016 yılında toplam 20 günden fazla göreve gelmemesi eyleminin dayanağı olarak; Yıldıztepe Belediye Başkanlığında muhasip olarak görev yapan ...'nın, Yıldıztepe Belediye Başkanlığına hitaben, davacının 08/02/2016 tarih itibarıyla işe gelmediğini bildirir aynı tarihli ve .. sayılı yazısı, Yıldıztepe Belediye Başkanı ...'nın davacının işe gelmemesinden doğabilecek hukuki sorumluluğun kendisine ait olduğunu ifade ettiği … tarih ve … sayılı cevap yazısı, davacının yedi mesai arkadaşının üçünün aleyhe olan beyanları ve davacının çalıştığı ilden farklı illerden olan para çekme hareketleri gösterilerek, 38 gün yıllık ve mazeret izni kullandığı tespitiyle, davacının 21/01/2016 - 10/07/2016 tarihleri arasında 134 gün özrü ve raporu olmaksızın göreve gelmediği kanaatine varıldığı anlaşılmaktadır.
Olayda; davacının işe gelmediği ileri sürülen günleri tespit eder nitelikte, usulüne uygun düzenlenmiş tutanak/tutanaklar ve imza defteri bulunmadığı, ayrıca soruşturma kapsamında alınan ifadelerden, kadrolu işçi ... ve şoför ... tarafından davacının işe geldiğinin beyan edildiği, Belediye Başkanı M.A. tarafından davacıyı park ve bahçelerde görevlendirmesi nedeniyle belediye binasında görülmediğinin ifade edildiği, davacının ise göreve devam ettiğini beyan ettiği görülmektedir.
Bu durumda; soruşturma sonucunda davacının 20 gün devamsızlığının somut bilgi ve belgelerle, hukuken kabul edilebilir delillerle şüpheye yer vermeyecek açıklıkta ortaya konulmadığı anlaşıldığından, davacının devlet memurluğundan çıkarılmasına ilişkin işlemin hukuka aykırı olduğu kanaatine ulaşılmıştır.
Bu itibarla, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 19/06/2023 tarihinde, kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.
Bu karar metni kamuya açık kaynaklardan derlenmiştir; taraf kimlik bilgileri anonimleştirilir. Yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye yerine geçmez. Kişisel verilerinizin yer aldığını düşünüyorsanız kaldırma talebinde bulunabilirsiniz.